43. Hukuk Dairesi

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I

Taraflar arasındaki Tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın usulden reddine yönelik olarak verilen hükme karşı süresi içinde davacı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine dosya içerisindeki tüm belgeler okunup, incelendi, gereği konuşulup düşünüldü. TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

DAVA:

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili ... Ticaret A.Ş. 'nin kurulduğu tarihten bu yana sporcu gıdası ile besin takviyesi üreticisi ve perakendecisi olarak faaliyette bulunan ve müşterilerine kaliteli ürün ve hizmetler sunmayı amaçlayan, sektöründe lider konumunda olan itibar sahibi bir şirket olduğunu, müvekkili şirketin sunduğu diğer ürün ve hizmetlerin yanı sıra, bünyesindeki alternatif kanallar departmanının faaliyetleri kapsamında müşterilerine otomat ve müvekkili şirketin Türkiyede münhasır distribütörü olduğu ... marka ödeme cihazının temin edilmekte ve bu cihazların üzerinde gıda, besin takviyesi ve sporcu gıdası ürünlerin satışının yapmakta olduğunu bu kapsamda müşterilerine cihazları sağlamanın yanı sıra müvekkili şirketin müşterisinin lokasyonunda, yer kiralaması yapmakta ve kiralanan alanlara otomat yerleştirilmekte olduğunu yine otomat faaliyetleri kapsamında müvekkili şirketin, otomat sağlanamadığı bazı müşterilerine de ... marka ödeme cihazı satışı yapmakta olduğunu, davalının sözleşmede yer alan rekabet etmeme ve gizlilik yükümlülüklerini ihlal ettiğinin tespitini, bu yükümlülüklerini ihlal etmesi sebebiyle sözleşme ile ödemeyi üstlendiği toplamda 220.978,17 TL cezai şart tutarının davalı tarafından davalının rakip şirkette ise başlama tarihinden itibaren işletilecek ticari temerrüt faizi ile birlikte müvekkili şirkete ödenmesini ve yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı üzerinde bırakılmasını talep etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle;Davacın tarafın iddialarını somutlaştırılmakla yükümlüğü olduğunu müvekkilinin hangi eylemi ile hangi sözleşme hükmünü nasıl ihlal ettiğinin davacı tarafça somutlaştırılması ve delilleri ile ortaya konulması gerekmekte olduğunu, müvekkilinin davacı işveren nezdindeki işinden memnuniyetsizliği sebebi ile, istifa etmeden önce kursa gittiğini ve iş arayışına başladığını müvekkili istifa ettikten sonra, halihazırda çalışmakla olduğu işverenliğe özgeçmişini gönderdiğini, insan kaynakları departmanı ile görüştüğünü bu kapsamda iki video konferansa katıldığını hatta yetenek sınavına girdiğini davacı şirketin önemli ölçüde zarara uğratma ihtimalinin dava dilekçesi kapsamında ortaya konulamadığı, basit yargılama usulüne tabi huzurdaki dava kapsamında iddianın genişletilemeyeceğinin gözetildiğinde davanın ispat edilemediği, haksız ve hukuka aykırı davanın reddini, her türlü yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalılar üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI: İstinaf incelemesine konu kararı veren ilk derece Mahkemesince eldeki dava hakkında yapılan yargılama sonunda, " ...İstanbul Bölge Adliye Mahkemeleri ve Yargıtay ilgili daireleri istikrarlı şekilde konuyu yeniden değerlendirerek görevli mahkemelerin İş Mahkemeleri olduğu yönünde görüş bildirmiş, mahkememizce yapılan değerlendirmede de işçi ile işveren arasında sözleşmenin sona ermesinden sonraki dönem için rekabet yasağına ilişkin bir anlaşma olmadıkça, Borçlar Kanunu'ndaki hükümlerin tek başına işverene talep hakkı vermeyeceği, başka bir anlatımla, taraflarca rekabet yasağı konusunda anlaşma yapılmışsa işverenin, sözleşmeye aykırı davranıldığını ileri sürerek cezai şart ya da tazminat talebinde bulunabileceği, bu nedenle, burada borcun kaynağının kanun değil, iş sözleşmesi olduğu, iş sözleşmesi devam ederken işçinin sadakat borcu gereği zaten rekabet yasağı bulunduğundan bu konuda ayrı bir anlaşmanın varlığına gerek olmadığı, rekabet yasağının ihlali halinde işverenin, iş sözleşmesine aykırı davranıştan ötürü sözleşmeyi haklı nedenle feshedebileceği gibi, varsa zararının tazminini de isteyebileceği, Türk Borçlar Kanunu'nun rekabet yasağının sona ermesini düzenleyen 447.maddesinde iş sözleşmesinin işveren tarafından haksız olarak ya da işçi tarafından haklı nedenle feshedilmiş olması halinde rekabet yasağının sona ereceğinin düzenlendiği, haklı fesih müessesesinin iş hukuku ilkeleri çerçevesinde ticaret mahkemesince değerlendirilmesinin güçlüğünün ortada olduğu, uyuşmazlığın kaynağı iş sözleşmesi olduğundan Türk Borçlar Kanununun 444 ve devamı maddelerine dayalı olarak İş Kanunu kapsamında işçi sayılan kişinin, rekabet yasağı sözleşmesinin ihlali nedeniyle açılan cezai şartın tahsiline ilişkin davalarda iş mahkemelerinin görevli olduğu, davacının açtığı davada,mahkememizin görevli olmadığı anlaşılmakla; açılan davanın,

HMK'nun 115/2.maddesi uyarınca aynı kanunun 114/1-(c) maddesinde belirtilen dava şartı noksanlığı nedeniyle usulden reddine,mahkememizin görevsizliğine" karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ:

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; huzurdaki davanın mutlak ticari dava olduğunu, huzurdaki uyuşmazlığın TBK m. 444'ten doğduğunu, nitekim konusunu TBK m. 444’ün oluşturduğu davaların, Türk Ticaret Kanunu m. 4 uyarınca mutlak ticari davalar olduğunu, İlk Derece Mahkemesi’nin atıf yaptığı kararların azınlık kararlar olduğunu ve Yargıtay’ın yerleşik içtihadı ve Yargıtay Hukuk Genel Kurulu kararı uyarınca TBK m. 444’ten kaynaklanan davaları görmede Asliye Ticaret Mahkemelerinin görevli olduğunu, Protokolün, iş akdinin, dolayısıyla taraflar arasındaki iş ilişkisinin sona ermesinden sonraki döneme ilişkin hükümler içerdiğini, huzurdaki davada taraflar arasındaki iş sözleşmesinin haklı nedenle feshedilip edilmediği bir uyuşmazlık konusu olmadığını, açıklanan nedenler ve yargılama sırasında ortaya çıkacak diğer nedenlerle, maddi ve manevi tazminat talep etme hakları saklı kalmak kaydıyla; istinaf başvurularının kabulüne ve gerekçeli kararın kaldırılmasına, huzurdaki davanın görevli asliye ticaret mahkemesine gönderilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

Dava, rekabet yasağı sözleşmesi ile kararlaştırılan iş akdinin feshinden sonra işçinin rekabet etmeme yasağına aykırı davranışları iddiasına dayalı cezai şartın tahsili istemine ilişkindir.İstinafa gelen uyuşmazlık temelde, dava konusu uyuşmazlığın çözümünde hangi mahkemenin görevli olduğu noktasındadır.Taraflar arasında 07.02.2022 tarihinde belirsiz süreli iş sözleşmesi imzalanmış, davalı 27.01.2023 tarihine kendi isteğiyle işten ayrılmıştır.Davacı tarafça, işçinin iş sözleşmesiyle kararlaştırılan rekabet yasağına aykırı davrandığından bahisle kararlaştırılan cezai şartın tahsili istemiyle eldeki dava açılmıştır.Türk Borçlar Kanunu (TBK)'nun 444/1. maddesinde, fiil ehliyetine sahip olan işçi, işverene karşı, sözleşmenin sona ermesinden sonra herhangi bir biçimde onunla rekabet etmekten, özellikle kendi hesabına rakip bir işletme açmaktan, başka bir rakip işletmede çalışmaktan veya bunların dışında, rakip işletmeyle başka türden bir menfaat ilişkisine girişmekten kaçınmayı yazılı olarak üstlenebileceği düzenlenmiştir.

TBK'nın 446. maddesinde de rekabet yasağına aykırı davranan işçinin, bunun sonucu olarak işverenin uğradığı bütün zararları gidermekle yükümlü olduğu ve işçinin kararlaştırılmışsa cezai şarttan da sorumlu olduğu düzenlenmiştir. Yargıtay İçtihadı Birleştirme Büyük Genel Kurulu'nun 13.06.2025 tarih ve 2023/1 Esas ve 2025/3 Karar sayılı kararı ile TBK'nun 444 ve 447. maddeleri uyarınca rekabet yasağına aykırılık sebebiyle açılacak davalarda görevli mahkemenin asliye ticaret mahkemeleri olması gerektiği yönünde karar verilmiştir. Yargıtay İçtihadı Birleştirme Hukuk Genel Kurulunun kararı bağlayıcı nitelikte olup, derdest davalara da uygulanması zorunludur. Anılan karar uyarınca somut uyuşmazlığa ticaret mahkemesince bakılması gerekirken mahkemece göreve ilişkin dava şartı yokluğu nedeniyle davanın usulden reddine karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olmuştur.Açıklanan nedenlerle HMK 'nın 355. Maddesi uyarınca kamu düzenine aykırılık ve istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılan istinaf incelemesi sonunda, davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, davanın esasına girilerek delillerin toplanması suretiyle yeniden görülmesi için dosyanın kararı veren ilk derece mahkemesine gönderilmesine dair aşağıdaki hüküm kurulmuştur.

KARAR:Yukarıda açıklanan nedenlerle:1-Davacı vekilinin istinaf başvurusunun KABULÜ İLE, istinaf incelemesine konu İlk Derece Mahkemesi kararının HMK'nın 353(1)a-3 maddesi uyarınca USULDEN KALDIRILMASINA,2-Davanın yeniden görülmesi için dosyanın kararı veren mahkemeye gönderilmesine,3-Davacı tarafça yatırılan istinaf karar harcının istemi halinde kendisine iadesine,4-İstinaf aşamasında yapılan yargılama giderlerinin İlk Derece Mahkemesince yapılacak yargılama sırasında değerlendirilmesine,Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda HMK'nın 362(1)g maddesi uyarınca kesin olarak oy birliğiyle karar verildi.26/06/2025