7. Hukuk Dairesi
7. Hukuk Dairesi 2025/1741 E. , 2025/2521 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi
Mahkemece bozmaya uyularak verilen karar davalı Hazine vekili ile dahili davalılardan ... vekili tarafından ayrı ayrı temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü: I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; dava konusu 797 parsel sayılı taşınmazın Hazine adına kayıtlı iken 11.07.2003 tarihinde müvekkiline satıldığını, ancak taşınmazın tapu kaydında eski bir takyidat olan “... oğlu ...” beyanının bulunduğunu, bu beyanın sehven terkin edilmeden kendi adına tapuya kaydedildiğini, davalı İdare tarafından terkinin unutulmuş olduğunu, müvekkilinin ilgili İdareye terkin konusunda başvuruda bulunduğunu ve müvekkilinin taşınmazı satın aldıktan itibaren 10 yılı aşkın süredir malik sıfatıyla kullandığını ileri sürerek söz konusu beyanın terkinini talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalı Hazine vekili cevap dilekçesinde; müvekkili aleyhine eldeki davanın açılmasının yasal olarak mümkün olmadığını, davanın ... oğlu ... aleyhine açılmasının gerektiğini ve kadastro tespitinin kesinleştiği tarihten itibaren 10 yıllık hak düşürücü süre içinde davanın açılmasının gerektiğini belirterek davanın reddini savunmuştur.
III. MAHKEME KARARI
Mahkemenin 24.03.2015 tarihli ve 2014/35 Esas, 2015/49 Karar sayılı kararıyla davanın kabulü ile “İstanbul ili, ... ilçesi, ... köyü, 797 sayılı parselde kayıtlı taşınmazın tapu kaydının beyanlar hanesinde yazılı bulunan '... Oğlu ...' yönündeki belirtmenin taşınmazın davacı malik adına hazinece 4706 sayılı yasa gereği 11.07.2013 tarihinde satışı yapıldığından ve malikin kayıtsız şartsız belirlemiş olmasından dolayı beyanlar hanesinden terkinine” karar verilmiştir.
IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ A
. Bozma Kararı
1.Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Hazine vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
2.Yargıtay (Kapatılan) 14. Hukuk Dairesinin 15.04.2019 tarihli ve 2016/16687 Esas, 2019/3374 Karar sayılı kararındaki “...şerhin terkinine ilişkin davalarda şerh lehtarının davada davalı olarak yer almasının gerektiği, şerh lehtarının mirasçısı sıfatıyla ...'ın 07.03.1996 tarihli dilekçeyle satın alma başvurusunda bulunduğu, ...
2.Asliye Hukuk Mahkemesinin 2014/136 Esas sayılı dosyası ile tapu iptali ve tescil, 2012/650 Esas sayılı dosyası ile zilyetliğin tespiti ve korunması istemiyle dava açtığı, bu durumda şerh lehtarının mirasçılık belgesinin ilgilisinden temin edilmesinin, mirasçılarına dava dilekçesi tebliğ edilmesinin, taraf teşkilinin tamamlanmasının, ...
2.Asliye Hukuk Mahkemesinin 2014/136 Esas ile 2012/650 Esas sayılı dosyalarının kesinleşmesinin beklenmesinin gerektiği...” gerekçesiyle hükmün bozulmasına karar verilmiştir.
B. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar
Mahkemenin 06.02.2025 tarihli ve 2019/273 Esas, 2025/33 Karar sayılı kararındaki “...... Mal Müdürlüğü tarafından Defterdarlık Milli Emlak Dairesi Başkanlığına yazılan yazıda davalıya tapunun 11.07.2013 tarihinde verildiğinin belirtildiği, davacının dava tarihi itibariyle yaklaşık on yıldan uzun bir süredir nizasız ve fasılasız bir şekilde taşınmaza malik olduğu, davacının dava konusu taşınmazı 4706 yasa kapsamında hazineden direkt satış yoluyla satın aldığı, söz konusu şerhin durumun varlığına dair bir belirtme olduğu, bu kapsamda taşınmazın mülkiyetinin hazineden satın alınması karşısına var olan zilyetlik şerhinin davacı yönüyle hükmünün kalmamış olduğu, zira ... 2. Asliye Hukuk Mahkemesinde görülen tapu iptali ve tescil ile zilyetliğin tespiti davalarında davaların reddine karar verildiği ve hükümlerin ayrı ayrı kesinleştikleri, tüm bu nedenlerle şerhin terkin ve silinme koşullarının gerçekleştiği...” gerekçesiyle davanın kabulü ile "İstanbul ili, ... ilçesi, ... köyü, 201 ada 68 (eski 797 parsel) sayılı parselde kayıtlı taşınmazın tapu kaydının beyanlar hanesinde yazılı bulunan '... Oğlu ...' yönündeki belirtmenin taşınmazın davacı malik adına hazinece 4706 sayılı yasa gereği 11.07.2013 tarihinde satışı yapıldığından ve malikin kayıtsız şartsız belirlemiş olmasından dolayı beyanlar hanesinden terkinine" karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Sebepleri
1.Davalı Hazine vekili temyiz dilekçesinde;
a)Müvekkili aleyhine eldeki davanın açılmasının yasal olarak mümkün olmadığını,
b)Kadastro tespitinin kesinleştiği tarihten itibaren 10 yıllık hak düşürücü süre içinde davanın açılmasının gerektiğini ileri sürerek kararın bozulmasını talep etmiştir.
2.Dâhili davalılardan ... vekili temyiz dilekçesinde;
a)Taşınmazın zilyedinin müvekkilinin muris babası ... olduğunu,
b)Davacının satın alma sürecinin hukuka aykırı olduğunu,
c)Taşınmaz üzerine konulan şerhin, müvekkilinin beyanlarını doğruladığını,
d)Davacı taleplerinin zamanaşımına uğradığını ileri sürerek kararın bozulmasını talep etmiştir.
B. Değerlendirme ve Gerekçe Uyuşmazlık, tapu kaydında yer alan beyanın terkini istemine ilişkindir.
1.Mahkemelerin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun geçici 3/2 hükmü atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun 428. maddesi ile 439/2 hükmünde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
2.Temyizen incelenen Mahkeme kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçelerinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle; Davalı Hazine vekili ile dâhili davalılardan ... vekili tarafından ayrı ayrı ileri sürülen ve yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,
Temyiz karar harcı dâhili davalı ...'tan peşin alındığından yeniden alınmasına yer olmadığına, Harçlar Kanunu'nun 13/j maddesi gereğince davalı Hazine harçtan muaf olduğundan harç alınmasına yer olmadığına, Dosyanın Mahkemesine gönderilmesine, Kararın tebliğinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere,
08.05.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.