2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

Mahkememizde görülmekte olan Tespit davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle; davalı tarafın 28/11/2011,04/02/2012 tarihli çekleri tahsil etmesine rağmen karşılığında malları teslim etmediğini ve ödeme yapmadığını, davalının sebepsiz zenginleştiğini, açıklanan nedenlerle; davalının tahsil ettiği çeklerin bedellerinin taraflarına mal teslimi yapılmadığından, ilamlı icraya esas alacağın tespit edilmesi hususunda karar verilmesini talep etmiştir.

6100 sayılı HMK'nın 114/h maddesine göre, davacının, dava açmakta hukuki yararının bulunması dava şartı olarak düzenlenmiştir. Aynı Kanunun 106.maddesinde ise; "(1)Tespit davası yoluyla, mahkemeden, bir hakkın veya hukuki ilişkinin varlığının ya da yokluğunun yahut bir belgenin sahte olup olmadığının belirlenmesi talep edilir. (2) Tespit davası açanın, kanunlarda belirtilen istisnai durumlar dışında, bu davayı açmakta hukuken korunmaya değer güncel bir yararı bulunmalıdır. (3) Maddi vakıalar, tek başlarına tespit davasının konusunu oluşturamaz." hükmü yer almaktadır.

Buna göre, Mahkeme dava şartlarının mevcut olup olmadığını davanın her aşamasında kendiliğinden araştırır. Açılacak bir davada iddia veya savunma yoluyla ileri sürülebilecek konular için ayrı bir tespit davası açmakta hukuki yarar yoktur. Yine, aynı şekilde eda davası açılabilecek hallerde tespit davası açılmasında hukuki yarar yoktur.

Somut olay incelendiğinde; davacı taraf ilamlı icraya konu edebilmek için esas alacağın tespit edilmesini talep etmiş olup, davacı tarafın davalıdan olan alacağı bakımından yukarıda yapılan açıklamalar çerçevesinde eda davası açması gerekirken, tespit kararı verilmesi yönündeki iş bu davada hukuki yararının bulunmadığı sonuç ve kanaatine varılarak davanın dava şartı yokluğundan reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.