1. Hukuk Dairesi

Davacı, vakıflar idaresi, mülkiyeti özel kişilere ait iken kamulaştırma yolu ile maliki olduğu 157 ada 97 parsel sayılı taşınmazın davalılar tarafından haksız olarak kullanıldığını ileri sürerek, elatmanın önlenmesi ve ecrimisil isteklerinde bulunmuştur.

Davalılardan M. , dava konusu taşınmazın kamulaştırılmış olmasına karşın bedel artırım davası açtığını, taşınmazın mülkiyetinin henüz idareye geçmediğini, kira gelirlerinin kendisine ait olduğunu, iyiniyetli zilyet konumunda bulunduğunu belirtip davanın reddini savunmuş, birleşen davalardaki diğer davalılarda davanın reddine karar verilmesini istemişlerdir. Mahkemece, taşınmazın mülkiyetinin kamulaştırma ile davacı  idareye geçtiği gerekçesiyle asıl ve birleşen davalardaki tüm davalılar açısından elatmanın önlenmesi isteğinin kabulüne, davacının ecrimisil isteğinin davalılardan M. B..yönünden kabulüne karar verilmiştir.

Karar, davacı vekili, davalı M. B.. vekili ile davalılar M. N..ve S.Ç..vekili tarafından süresinde temyiz edilmiş olmakla; Tetkik Hakimi  raporu okundu, düşüncesi alındı. Dosya incelendi, gereği görüşülüp düşünüldü.                               Asıl dava ve birleşen davalar çaplı taşınmazda yer alan işhanına elatmanın önlenmesi ve ecrimisil isteklerine ilişkindir. Mahkemece davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Dosya içeriğinden toplanan delillerden, dava konusu  157 ada 97 parsel sayılı taşınmazda davalılardan M.. B..ile dava dışı kişilerin paydaş oldukları, taşınmazın Hasan Paşa Vakfından icraeteynli ve korunması gerekli kültür varlıklarından olması nedeni ile Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kurulunun 3.5.1990 tarihli kararı ile 2942 sayılı yasa uyarınca acele el koyma suretiyle kamulaştırılmasına karar verildiği,Vakıflar Meclisinin 8.10.1998 tarihli kamu yararı kararı ve Devlet Bakanlığının  7.1.1999 tarihli olurları ile kamulaştırıldığı, kıymet takdirleri yapılarak bedellerinin paydaşlar adına bankaya yatırıldığı. davacı Vakıflar İdaresinin dava konusu taşınmazın kamulaştırılmasına karşın paydaşların tapuda ferağ vermemeleri üzerine Diyarbakır 3.Asliye Hukuk Mahkemesinde 2001/3 Esas, 2002/446 Karar sayılı tescil davası açtığı, 26.9.2002 tarihinde davanın kabul edilerek 2942 sayılı yasanın 16. md. gereğince taşınmazın Vakıflar Genel Müdürlüğü adına tesciline karar verildiği, kararın derecattan geçerek 20.10.2003 tarihinde kesinleştiği görülmektedir.

Her nekadar; dava konusu taşınmaz 2942 sayılı Kamulaştırma yasasının 16 maddesi gereğince kamulaştırılmışsa da anılan yasayı değiştiren 24.4.2001 tarih 4650 sayılı yasanın 14. md. gereğince 2942 sayılı yasanın 16. md. hükmü yürürlükten kaldırılmıştır.2942 sayılı yasanın  24.4.2001 tarih 4650 Sayılı Yasa ile değişik 25. maddesi hükmünde; “ mülkiyetin idareye geçmesinin mahkemece verilen tescil kararı” ile olacağı düzenlenmiştir.Öte yandan TMK’nun 705. maddesi gereğince de kamulaştırma halinde mülkiyetin tescilden önce kazanılacağı,ancak bu hallerde malikin tasarruf işlemleri yapabilmesi, mülkiyetin tapu kütüğüne tescil edilmiş olmasına bağlı olduğu belirtilmiştir.Anılan yasal düzenlemeler, yukarıda değinilen olgularla birlikte değerlendirildiğinde dava konusu taşınmaza davacı vakıflar idaresinin hükmen tescil ilamının kesinleştiği tarih olan 20.10.2003 tarihinde malik olduğunun kabulü gerekir.

Bu durumda, davacı idarenin çekişmeli taşınmazdaki mülkiyet hakkına üstünlük tanınmak suretiyle tüm davalıların dava konusu taşınmaza elatmalarının önlenmesine karar verilmesi doğrudur.Davalıların bu yöne değinen temyiz itirazları yerinde değildir.Reddine.Tarafların öteki temyiz itirazlarına gelince; Bilindiği ve gerek öğretide gerekse yargısal uygulamalarda ifade edildiği üzere ecrimisil, diğer bir deyişle işgal tazminatı hak sahibinin kötü niyetli zilyetten isteyebileceği bir bedeldir.

Hal böyle olunca, çekişmeli taşınmazı kamulaştırma öncesi paydaş olan davalı M. B..’tan kiralamak suretiyle kullanan diğer davalıların da ecrimisilden sorumlu tutulmaları gerekirken sadece davalı M..’in sorumlu tutulması doğru olmadığı gibi davacının tescil kararının kesinleştiği 20.10.2003 tarihinde taşınmaza malik olduğu gözetilerek bu tarihten önceki dönem için ecrimisil istenilen ve 19.8.2002 tarihinde açılan asıl ve birleşen davaların reddine karar verilmesi gerekirken bu davaların kabulü de isabetsizdir.

Kabule göre de, birleştirilerek görülen 2002/728 esas ve 2002/762 esas sayılı davalarda aynı dönemler için ecrimisil istenildiği halde her iki davada kabul edilerek mükerrer tahsile neden olunması da doğru değildir.  Tarafların, bu yöne değinen temyiz itirazları yerindedir.Kabulü ile hükmün açıklanan nedenlerden ötürü HUMK.'nun 428.maddesi gereğince BOZULMASINA, alınan peşin harcın temyiz edene geri verilmesine,  12.11.2009  tarihinde oybirliğiyle karar verildi.