10. Hukuk Dairesi
10. Hukuk Dairesi 2023/9574 E. , 2023/8555 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ :İş Mahkemesi
DAVALILAR : 1-Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığı vekili Avukat ... 2-Türkiye Şeker Fabrikaları A.Ş. vekili Avukat ...
Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen ve istinaf incelemesinden geçen fiili hizmet süresi zammı davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece Bölge Adliye Mahkemesi kararının kaldırılmasına ve İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir. İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda davanın kabulüne karar verilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararı davalılar vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü: I. DAVA
Davacı vekili, davalı şirkete ait iş yerinde dökümcü olarak çalıştığını, bildirilen çalışma sürelerine fiili hizmet süresi zammı verilmesini talep ve dava etmiştir.
II. CEVAP
1.Davalı şirket vekili, davacının bildirimlerinin usul ve yasaya uygun olarak bildirildiğini, 01.10.2008 sonrası bildirimlerin davalı Kurum genelgesi doğrultusunda yapıldığını, davaya sebebiyet verilmediğini belirterek davanın reddini istemiştir.
2.Davalı Kurum vekili, davanın haksız ve mesnetsiz olduğunu belirterek davanın reddini istemiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin 29.06.2021 tarih, ... Karar sayılı kararı ile davanın kabulüne, davacının 01.10.2008 - 13.07.2018 tarihleri arası primi ödenmiş toplam 3526 gün çalışmasının 5510 sayılı Kanun'un 40 ıncı maddesi gereğince, 2018 yılı için; 25,75gün, 2017 yılı için; 44,41gün, 2016 yılı için; 44,08 gün, 2015 yılı için; 43,41 gün, 2014 yılı için; 43,25 gün, 2013 yılı için; 43,25 gün, 2012 yılı için; 43,33 gün, 2011 yılı için; 44,08 gün, 2010 yılı için; 44,41 gün, 2009 yılı için, 43,91 gün, 2008 yılı için; 9,16 gün olmak üzere toplam 429,08 gün fiili hizmet süresine hak kazandığının tespitine karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
İlk Derece Mahkemesince verilen kararın davalılar vekilleri tarafından istinafı üzerine Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.
V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ A
Bozma Kararı
1.İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.
2.Dairemiz 06.10.2022 tarih, 2022/9299 Esas, 2022/11988 Karar sayılı kararı ile "...Davacının döküm atölyesinde döküm ustası olarak bizzat 8. paragrafta belirtilen işlerde fiilen çalıştığı süreler için fiili hizmet süresi zammından faydalandırılması isabetli ise de postabaşı olarak görevlendirildiği sürede tam olarak ne iş yaptığı, döküm işinde çalışıp çalışmadığı, çalıştı ise fiilen ne kadar süre çalıştığı açıklığa..." kavuşturularak varılacak sonuca göre karar verilmesi gereğine işaret edilerek kararı bozulmuştur.
B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne, davacının 01.10.2008 - 13.07.2018 tarihleri arası primi ödenmiş toplam 3526 gün çalışmasının 5510 sayılı Kanun'un 40 ıncı maddesi gereğince, 2018 yılı için; 25,75 gün, 2017 yılı için; 44,41 gün, 2016 yılı için; 44,08 gün, 2015 yılı için; 43,41 gün, 2014 yılı için; 43,25 gün, 2013 yılı için; 43,25 gün, 2012 yılı için; 43,33 gün, 2011 yılı için; 44,08 gün, 2010 yılı için; 44,41 gün, 2009 yılı için, 43,91 gün, 2008 yılı için; 9,16 gün olmak üzere toplam 429,08 gün fiili hizmet süresine hak kazandığının tespitine karar verilmiştir.
VI. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri Davalılar vekilleri, kararın eksik araştırma ve inceleme sonucu verildiğini belirterek temyiz isteminde bulunmuştur.
C. Gerekçe
1.Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, davacının davalı şirkete ait dökümhane işyerinde dökümcü olarak geçen çalışmalarına fiili hizmet süresi zammı verilip verilemeyeceği husundadır.
2.İlgili Hukuk
1.6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri ile
2.5510 sayılı Kanun'un 40 ıncı maddesi olup düzenleme; "Fiilî hizmet süresi zammı Madde 40- (Değişik: 17.04.2008-5754/25 md.)
Aşağıda belirtilen işyerlerinde ve işlerde 4 üncü maddenin birinci fıkrasının (a) ve (c) bentleri kapsamında çalışan sigortalıların prim ödeme gün sayılarına, bu işyerlerinde ve işlerde geçen çalışma sürelerinin her 360 günü için karşılarında gösterilen gün sayıları, fiilî hizmet süresi zammı olarak eklenir. 360 günden eksik sürelere ait fiilî hizmet süresi zammı, 360 gün için eklenen fiilî hizmet süresi ile orantılı olarak belirlenir. Çalışmanın fiili hizmet süresi zammı kapsamında değerlendirilebilmesi için, tablonun (13) ve (14) numaralı sıralarında belirtilen sigortalılar hariç sigortalının kapsamdaki işyerleri ile birlikte belirtilen işlerde fiilen çalışması ve söz konusu işlerin risklerine maruz kalması şarttır. (Ek cümle: 10/9/2014-6552/42 md.) Tablonun (10) numaralı sırasında belirtilen sigortalıların, fiili hizmet süresi zammından yararlandırılacakları dönem içinde kalan; yıllık ücretli izin, sıhhi izin, hafta tatili, ulusal bayram ve genel tatil günleri ile eğitim, kurs, iş öncesi ve sonrası hazırlık sürelerinde fiilen çalışma ve söz konusu işlerin risklerine maruz kalma şartı aranmaz. Aşağıdaki bentlerden birden fazlasına dahil olanlar için, en yüksek olan bentten fiilî hizmet süresi zammı uygulanır."
Tablonun 8 numaralı sırasında ise, "8)Döküm fabrikaları" nda "1) Döküm kalıp ve maçalarının yapılması ve döküme hazır duruma getirilmesi işlerinde çalışanlar.
2.Döküm şarjının hazırlanması ve her çeşit maden eritme (izabe) fırınlarının döküme hazır duruma getirilmesi işlerinde çalışanlar.
3.Maden eritme ve dökme işlerinde çalışanlar" ın çalıştığı her yıl için "60" gün fiili hizmet süresi zammı verileceğini düzenler.
3.Değerlendirme
1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
2.İnceleme konusu davada, bozma sonrası dinlenen kamu tanıklarının beyanları ve toplanan delillere göre davacının tüm mesaisinin dökümcü olarak geçtiği anlaşılmakla, temyizen incelenen İlk Derece Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı, temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle; Davalılar vekillerinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine, Aşağıda yazılı temyiz giderinin ilgilisinden alınmasına,
21.09.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.