11. Hukuk Dairesi

DAVA TARİHİ

Taraflar arasındaki alacak davasının bozma ilamına uyularak yapılan yargılaması sonucunda Mahkemece davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Mahkeme kararı, davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü: I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin davalı bankadan 23.000,00 TL araç kredisi, 115.000,00 TL ve 85.000,00 TL işletme kredisi, 40.000,00 TL turizm kredisi olmak üzere toplam 263.000 TL tutarında kredi kullandığını, bankanın, müvekkilinden, kredi tahsis ve istihbarat ücreti, kredi açılış masrafı, ipotek tesis ve fek ücreti, ... kapatma komisyonu ve bunların BSMV'si adı altında toplam 16.990,74 TL tutarında yaptığı tahsilatın haksız olduğunu, bu kesintilere dayanak sözleşme maddelerinin haksız şart niteliği taşıdığını ileri sürerek 16.990,74 TL'nin davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde, kesintilerin imzalanan genel kredi sözleşmesi kapsamında alındığını savunarak davanın reddini istemiştir. III. MAHKEME KARARLARI, BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Mahkemece Verilen Birinci Karar

Ürgüp Asliye Hukuk Mahkemesince 14.10.2015 tarih, 2015/256 E. ve 2015/507 K. sayılı karar ile ticari nitelikte olan krediler yönünden taraflar arasında 4077 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun (4077 sayılı Kanun) kapsamına giren bir ilişki bulunmadığı, bunlara dayalı olarak yapılan kesintilerin iadesine ilişkin davanın tefriki ile ayrı bir esasa kaydedilip ticaret mahkemesi sıfatıyla bakıldığı, davacıdan, ticari kredilere istinaden tahsis ücreti, kredi açılış ve kullandırım ücreti vb. adlar altında toplam 16.172,13 TL kesildiği, bakiye kalan 509,52 TL kesintinin ise tefrik suretiyle ayrılmış dosyada incelenen araç kredisine istinaden yapıldığı, bu suretle toplam 16.681,65 TL tahsilat bulunduğu, davacı ile müzakere edilmeden ... taraflı olarak sözleşmeye eklenen ve kredi kullanan davacıya ilave külfet getiren hükümlerin genel işlem ... niteliği taşıdığı, bu koşulların 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun (6098 sayılı Kanun) 21 ... maddesi uyarınca yazılmamış sayılacağı gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne, 16.172,13 TL'nin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine karar verilmiş, davalı vekilince temyiz edilmiştir.

B. Bozma Kararı

Dairemizin 21.05.2008 tarih, 2016/10961 E. ve 2018/3744 K. sayılı kararı ile dava konusu kredi sözleşmesinin 03.09.2012 tarihli olması karşısında davalının kredi sözleşmesinden önceki bir tarih olan 01.09.2012 tarihli "Ön Bilgi Formu" ile bilgilendirilmiş olduğu da kabul edilerek 6098 sayılı Kanun'un 20 ve devamı maddelerindeki genel işlem koşullarına ilişkin hükümlerinin uygulanmasına dair ilkeler doğrultusunda sözleşmenin genel işlem ... denetimine tabi tutulması ve sözleşme hükmünün bu nitelikte olduğunun tespiti halinde, bu hükmün yazılmamış veya kesin hükümsüz sayılması ile ortaya çıkacak boşluğun gerektiğinde miktar ve tahsis tarihi itibariyle emsal krediler için alınan masraf, komisyon ve ücretlerin diğer bankalardan sorularak davacıdan talep edilebilecek ortalama miktar bu hususta mevcut bilirkişi heyetinden ek rapor veya ... bir heyetten rapor alınarak, alınan masraflar konusunda 5411 sayılı Bankacılık Kanunu'nun (5411 sayılı Kanun) 144 üncü maddesinin ... olduğu yetkiye istinaden, Bakanlar Kurulunun 16.10.2006 tarihli ve 2006/11188 sayılı kararına istinaden Merkez Bankasının çıkarmış olduğu 09.12.2006 tarihli Resmî Gazetede yayımlanan 2006/1 sayılı Tebliğin 4 üncü maddesi hükmü de dikkate alınmak suretiyle belirlenerek doldurulması, varsa davacıdan kesilen fazla masrafların iadesine karar verilmesi gerekirken, mahkemece eksik inceleme ve araştırmaya dayalı olarak yazılı gerekçeyle hüküm tesisinin doğru olmadığı gerekçesiyle mahkeme kararı bozulmuştur.

C. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen (İkinci) Karar

Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile 03.09.2012 tarihli genel kredi ve teminat sözleşmesi hükümlerinin davalı banka tarafından, sözleşmenin kurulmasından önce, ... taraflı olarak çok sayıdaki benzer sözleşmelerde kullanmak amacıyla karşı tarafın getirilen bu hükmü müzakere etmesine imkân tanımadan hazırlandığı, bu kapsamda genel işlem ... niteliğinde olduğu, her ne kadar davalı kredi sözleşmesinden önceki bir tarih olan 01.09.2012 tarihli "Ön Bilgi Formu" ile bilgilendirilmiş ise de bahse konu formda yalnızca komisyon, ücret, vergi, fon ve masrafların sözleşmenin 6 ncı maddesinde düzenlendiği ve bu maddenin menfaatine aykırı olabilecek düzenlemeler içerdiği hususunda ibareye yer verildiği, bu kapsamda davacının önceden sözleşmedeki genel işlem koşulundan açıkça haberdar edildiğinden ve bilgisi dahilinde sözleşmeye konulduğundan bahsedilemeyeceği, dolayısıyla 6098 sayılı Kanun'un 21 ... maddesinin ikinci fıkrası uyarınca sözleşmeye yazılmamış sayıldığı, davacının, önceden sözleşmedeki genel işlem koşulundan açıkça haberdar edildiği ve bilgisi dahilinde sözleşmeye konulduğu kabul edilse dahi genel işlem ... niteliğindeki hükmün karşı taraf davacının aleyhine ve onun şartlarını ağırlaştırıcı nitelikte olduğu, dolayısıyla kesin hükümsüz sayılması da gerektiği, ortaya çıkacak boşluğun diğer bankalar uygulamaları ve 5411 sayılı Bankacılık Kanunu 144 üncü maddesinin ... olduğu yetkiye istinaden Bakanlar Kurulunun 16.10.2006 tarihli ve 2006/11188 sayılı kararına istinaden Merkez Bankasının çıkarmış olduğu 09.12.2006 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanan 2006/1 sayılı Tebliğin 4 üncü maddesi hükmü dikkate alınmak suretiyle belirlenerek doldurulması gerektiği, bahsekonu Tebliğ ile reeskont kaynaklı krediler dışındaki kredilere uygulanacak faiz oranları ile faiz dışında sağlanacak diğer menfaatlerin ve tahsil olunacak masrafların nitelikleri ve sınırlarının bankalarca Tebliğ'de belirtilen usule göre serbestçe belirleneceğinin kabul edildiği, davalı banka tarafından Ticari Kredi Komisyonları başlıklı belgede alınacağı belirtilen ücret, masraf ve komisyonların taksitli ticari krediler için % 2, taksitli krediler/... kapama ücreti ( kredi kapama tutarı üzerinden) %2 ipotek fek ücreti 500,00 TL, kredi komisyonu/yıllık % 2, kredi tahsis ve istihbarat ücreti, devresel % 0,75 (binde 7,5, yıllık % 3) şeklinde belirtildiği, hükme esas alınan bilirkişi raporuna göre davaya konu edilen tahsis ücreti ve kredi kullandırım ücreti, kredi tahsis ve değerlendirme ücreti kesintilerinin davalı bankaca ilan edilen Ticari Kredi Komisyonları oranlarının altında gerçekleştiği, davaya konu edilen "İşletme Rehin Kaldırma ve İpotek Fek Ücreti" kesintilerinin davalı Bankaca ilan edilen Ticari Kredi Komisyonları oranları ile uyumlu olarak tahsil edildiği, dolayısıyla bu tutarların iadesinin talep edilemeyeceği, davaya konu edilen "... Kapama Ücreti" kesintisinin davalı bankaca ilan edilen Ticari Kredi Komisyonları oranının üzerinde olduğu, dolaylısıyla bu kalemde davacının fazla ödediği 5.127,01 TL'nin iadesini talep edebileceği, 12.12.2013 tarihinde tahsil edilen 1.286,00 TL tutarındaki Kredi Tahsis Değerlendirme Ücretinin ilan edilen Ticari Kredi Komisyonları listesinde yer ... oranının altında bulunduğu ancak davacıya açılan kredilerin 05.12.2013 tarihinde kapatıldığı, dolayısıyla bu tarih itibariyle davacıya tahsis edilen kredi limitinin iptal edildiği, dolaylısıyla iptal edilen limit üzerinden yapılan kesintinin bankaca verilmiş bir kredi hizmetinin karşılığını teşkil edemeyeceği, bu tutardaki kesintinin haksız bir tahsilat olduğu gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne davalı ... Bankası A.Ş. tarafından fazla kesinti yapılan miktar olan 6.413,01 TL'nin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiştir.

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar Mahkemenin yukarıda belirtilen kararı süresi içinde davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili temyiz dilekçesinde özetle; kredi sözleşmelerinin iltihaki nitelikte olmadığını, sözleşme şartlarının haksız şart niteliğinde olmadığını, sözleşme öncesi ön bilgi formunun imzası karşılığı davacıya teslim edildiğini, ön bilgi formunda sözleşmede aleyhine olabilecek hükümlere yer verildiğinin belirtildiğini, bilirkişi raporlarının tutarsız ve çelişkili olduğunu, davacı 05.12.2012 tarihinde krediyi kapatmış olsa da 12.12.2013 tarihinde yapılan kesintinin müvekkili bankanın müşterilerinden yaptığı üç aylık devresel kesintilere ilişkin olduğunu, dolayısıyla 10. ay ve 11 ... ay itibarı ile risk devam ettiğinden devresel kesintinin 12 nci ayda yapıldığını, davacının krediden menfaat elde ettikten sonra ahde vefa ilkesine aykırı açtığı davasının kötü niyetli olduğunu belirterek kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1.Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Dava, davalı banka tarafından davacıya kullandırılan kredi nedeniyle komisyon, kredi tahsis ve değerlendirme ücreti vs. adı altında tahsil edilen ücretlerin iadesi istemine ilişkindir.

2.İlgili Hukuk

1.6098 sayılı Kanun'un 20, 21 ... maddeleri,

2.5411 sayılı Kanun'un 144 üncü maddesi,

3.Bakanlar Kurulunun 16.10.2006 tarihli ve 2006/11188 sayılı kararına istinaden 09.12.2006 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanan, 2014/6 sayılı Tebliğ ile güncellenen Mevduat ve Kredi Faiz Oranları ve Katılma Hesapları Kâr ve Zarara Katılma Oranları ile Kredi İşlemlerinde Faiz Dışında Sağlanacak Diğer Menfaatler Hakkında 2006/1 sayılı Tebliğ’in 4 üncü maddesi.

3.Değerlendirme Dosyadaki yazılara, mahkemece uyulan bozma kararı gereğince hüküm verilmiş olmasına ve delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davalı vekilinin bütün temyiz itirazları yerinde görülmemiştir. V. KARAR Açıklanan sebeple;

Davalı vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine, Dosyanın Mahkemesine gönderilmesine,

25.12.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.