Islah Harcı Hesaplama

492 sayılı Harçlar Kanunu ve HMK m.176-182 uyarınca dava değerinin artırılması (ıslah) halinde ödenmesi gereken ıslah harcını otomatik hesaplayın. Nispi ve peşin harç tutarlarının detaylı dökümünü alın.

TL

Dava açılışındaki değer

TL

Islah ile artırılan yeni değer

Artırılan Değer
Dava Türü
Ödenecek Islah Harcı
Mevcut Dava Değeri
Yeni Dava Değeri

Harç Hesaplama Detayı

Harç Kalemi Açıklama Tutar

Bu hesaplama bilgi amaçlıdır, resmi belge niteliği taşımaz. Harç tutarları 2026 yılı tarifesine göre hesaplanmıştır.

Islah Harcı Nedir?

Islah harcı, dava sürecinde davacının dava değerini artırması (ıslah) halinde, artırılan kısım üzerinden ödenmesi gereken yargı harcıdır. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 176-182. maddeleri arasında düzenlenen ıslah müessesesi, taraflara yargılama sürecinde iddia ve savunmalarını değiştirme imkanı tanır.

Islah harcı, 492 sayılı Harçlar Kanunu kapsamında nispi harç olarak hesaplanır. Artırılan dava değeri üzerinden binde 68,31 oranında nispi harç hesaplanır ve bu harcın peşin kısmı (genel davalarda 1/4'ü, ölüm ve cismani zarar davalarında 1/20'si) ıslah dilekçesiyle birlikte ödenir.

Islah, yargılama sürecinde tarafların hak kaybına uğramasını önlemek amacıyla getirilmiş önemli bir usul hukuku müessesesidir. Özellikle bilirkişi raporundan sonra alacak miktarının daha yüksek olduğu anlaşıldığında, davacı ıslah yoluyla talebini artırabilir. Ancak ıslah bir defaya mahsus kullanılabilir ve ıslah harcının yatırılmaması halinde ıslah geçerli olmaz.

Islah harcının ödenmesi, ıslahın geçerlilik koşullarından biridir. Mahkeme, ıslah harcının yatırılıp yatırılmadığını re'sen denetler. Harç yatırılmadan yapılan ıslah geçersiz kabul edilir ve talep artırımı yapılmamış sayılır.

Islah Harcı Nasıl Hesaplanır?

Islah harcı hesaplaması şu adımlarla yapılır:

  1. Artırılan değerin tespiti: Yeni Dava Değeri - Mevcut Dava Değeri = Artırılan Değer
  2. Nispi harcın hesaplanması: Artırılan Değer x Binde 68,31 (0,06831)
  3. Peşin harcın hesaplanması: Nispi Harç x 1/4 (genel davalar) veya Nispi Harç x 1/20 (ölüm ve cismani zarar davaları)
  4. Asgari kontrol: Peşin harç, 427,60 TL'den az olamaz

Genel Davalar İçin Formül

Islah Harcı = (Yeni Değer - Mevcut Değer) x 0,06831 / 4

Ölüm ve Cismani Zarar Davaları İçin Formül

Islah Harcı = (Yeni Değer - Mevcut Değer) x 0,06831 / 20

2026 Yılı Islah Harcı Oranları

Kalem Oran / Tutar
Nispi Harç Oranı (Karar İlam)Binde 68,31
Peşin Harç (Genel Davalar)Nispi Harcın 1/4'ü
Peşin Harç (Ölüm/Cismani Zarar)Nispi Harcın 1/20'si
Asgari Maktu Harç427,60 TL

Harç oranları ve asgari tutarlar her yıl yeniden değerleme oranına göre güncellenir.

Hesaplama Örnekleri

Örnek 1: Alacak Davasında Islah

Dava 100.000 TL üzerinden açılmış, bilirkişi raporu sonrası alacak 500.000 TL olarak belirlenmiştir:

  • Artırılan Değer: 500.000 - 100.000 = 400.000 TL
  • Nispi Harç: 400.000 x 0,06831 = 27.324,00 TL
  • Peşin Harç (1/4): 27.324 / 4 = 6.831,00 TL

Örnek 2: Trafik Kazası Tazminat Davasında Islah (Cismani Zarar)

Dava 50.000 TL üzerinden açılmış, bilirkişi raporu sonrası tazminat 300.000 TL olarak hesaplanmıştır:

  • Artırılan Değer: 300.000 - 50.000 = 250.000 TL
  • Nispi Harç: 250.000 x 0,06831 = 17.077,50 TL
  • Peşin Harç (1/20): 17.077,50 / 20 = 853,88 TL

Örnek 3: Küçük Tutarlı Islah (Asgari Harç)

Dava 10.000 TL üzerinden açılmış, 15.000 TL'ye ıslah edilmektedir:

  • Artırılan Değer: 15.000 - 10.000 = 5.000 TL
  • Nispi Harç: 5.000 x 0,06831 = 341,55 TL
  • Peşin Harç (1/4): 341,55 / 4 = 85,39 TL (Asgari 427,60 TL'den az)
  • Ödenecek Harç: 427,60 TL (asgari maktu harç uygulanır)

Islahta Dikkat Edilmesi Gerekenler

  • Tek seferlik hak: Islah, her taraf için yargılama süresince yalnızca bir kez kullanılabilir (HMK m.176/2). Bu nedenle ıslah hakkı dikkatli kullanılmalıdır.
  • Harç yatırma zorunluluğu: Islah harcı yatırılmadan ıslah geçerli olmaz. Mahkeme ıslah harcının yatırılıp yatırılmadığını re'sen kontrol eder.
  • Tahkikat sona ermeden: Islah, tahkikatın sona ermesine kadar yapılabilir. Tahkikat aşaması kapandıktan sonra ıslah yapılamaz.
  • Zamanaşımı: Islah ile artırılan kısım için zamanaşımı, ıslah tarihinde değil davanın açıldığı tarihte kesilmiş sayılır (Yargıtay içtihadı).
  • Karşı tarafın hakları: Islah yapıldığında karşı tarafa, ıslaha karşı savunma yapması için süre verilir.

Yasal Dayanak

  • HMK m.176-182: Islah müessesesinin temel düzenlemesidir. Islahın tanımı, şartları, süresi ve sonuçlarını belirler. Islahın tahkikatın sona ermesine kadar yapılabileceğini, her tarafın yalnızca bir kez ıslah yapabileceğini hükme bağlar.
  • 492 sayılı Harçlar Kanunu: Nispi harç oranını (binde 68,31) ve peşin harç kurallarını düzenler. Islah yapılması halinde artırılan değer üzerinden nispi harç alınır.
  • Harçlar Kanunu m.27-29: Peşin harç uygulamasını düzenler. Nispi harca tabi işlemlerde harcın dörtte biri peşin alınır.
  • Harçlar Kanunu Ek m.1: Ölüm ve cismani zarar nedeniyle açılan tazminat davalarında peşin harç oranının 1/20 olarak uygulanacağını düzenler.
  • HMK m.150: Dava değerinin artırılması ve eksik harcın tamamlanması usulünü düzenler.

Sıkça Sorulan Sorular

Islah harcı, artırılan dava değeri üzerinden binde 68,31 oranında hesaplanır. Genel davalarda nispi harcın 1/4'ü, ölüm ve cismani zarar davalarında 1/20'si peşin olarak ödenir. Asgari tutar 427,60 TL'dir. Örneğin 400.000 TL artırım yapılan genel bir davada ıslah harcı yaklaşık 6.831 TL'dir.
Islah harcının yatırılması, ıslahın geçerlilik koşuludur. Harç yatırılmadan yapılan ıslah geçersiz kabul edilir ve dava değeri artırılmamış sayılır. Mahkeme, ıslah harcının yatırılıp yatırılmadığını re'sen kontrol eder. Harç eksikliği halinde mahkeme süre vererek tamamlanmasını ister.
HMK m.176/2 uyarınca her taraf yargılama süresince yalnızca bir kez ıslah hakkını kullanabilir. Bu nedenle ıslah hakkının dikkatli kullanılması büyük önem taşır. Tam ıslah ve kısmi ıslah ayrımı yapılmaksızın, toplam bir ıslah hakkı mevcuttur.
Harçlar Kanunu Ek m.1 uyarınca ölüm ve cismani zarar nedeniyle açılan tazminat davalarında peşin harç oranı 1/4 yerine 1/20 olarak uygulanır. Bu düzenleme, bu tür davaların sosyal niteliği ve mağdurların adalete erişimini kolaylaştırma amacıyla getirilmiştir.
Kısmi dava (HMK m.109), alacağın bir kısmının dava edilmesidir; kalan kısım için ayrı dava açılabilir veya mevcut dava ıslah edilebilir. Islah ise mevcut davanın genişletilmesi veya değiştirilmesidir. Kısmi davada başlangıçta düşük harç ödenir, bilirkişi sonrası ıslah ile talep artırılır.
Davanın feragat veya kabul ile sonuçlanması halinde karar ve ilam harcının üçte biri alınır. Sulh halinde harç alınmaz ve yatırılan peşin harç iade edilir. Davanın reddinde ise harç davacı üzerinde bırakılır. Islah harcının iadesi de bu genel kurallara tabidir.
Islah dilekçesi mahkemeye yazılı olarak sunulur. Dilekçede ıslahın konusu, artırılan dava değeri ve yeni talep açıkça belirtilmelidir. Islah harcının yatırıldığını gösteren makbuz da dilekçeye eklenmelidir. Karşı tarafa tebligat yapılır ve savunma için süre verilir.

Islah Harcı ile İlgili Emsal Kararları Arayın

Yargıtay ve istinaf mahkemelerinin ıslah harcı, dava değerinin artırılması ve ıslah geçerliliği kararlarını inceleyin.