LİMAN DEVLETİ DENETİMİ UYGULAMA YÖNETMELİĞİ
BİRİNCİ BÖLÜM
Başlangıç Hükümleri
Amaç
MADDE 1- (1) Bu Yönetmeliğin amacı; deniz yetki alanlarımızda gerçekleşen
deniz taşımacılığında kullanılan gemilerin, taraf olduğumuz uluslararası
mevzuat kapsamında seyir, can, mal ve çevre emniyeti açısından uygunluğu ile
gemide görevli gemi adamlarının yaşam ve çalışma koşullarının uygunluğunun
denetlenmesi ve uygun olmayanlar hakkında gerekli yaptırımların yapılması ile
denetimleri gerçekleştirecek liman devleti denetim görevlilerinin
yetkilendirilmesine ve görevlendirilmesine yönelik usul ve esasları belirlemektir.
Kapsam
MADDE 2- (1) Bu Yönetmelik; liman tesisine ve açık
deniz tesislerine gelen veya buralarda demirleyen yabancı bayraklı gemilere ve
personeline uygulanır.
(2) Balıkçı gemileri, savaş gemileri ve yardımcı savaş gemileri,
ticari amaçla kullanılmayan devlet gemileri, ilkel yöntem ve tekniklerle inşa
edilmiş ahşap tekneler ile ticari faaliyette bulunmayan özel yatlara bu
Yönetmelik uygulanmaz.
Dayanak
MADDE 3- (1) Bu Yönetmelik; 10/6/1946 tarihli
ve 4922 sayılı Denizde Can ve Mal Koruma Hakkında Kanun, 1 sayılı
Cumhurbaşkanlığı Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin 478 inci ve
490 ıncı maddelerine, 11/7/1997 tarihinde
imzalanan Akdeniz Liman Devleti Denetimi Mutabakat Muhtırası ile 7/4/2000
tarihinde imzalanan Karadeniz Liman Devleti Denetimi Mutabakat Muhtırası
hükümlerine dayanılarak hazırlanmıştır.
Tanımlar
MADDE 4- (1) Bu Yönetmelikte geçen;
a) Açık deniz tesisi: Türk karasularında faaliyet gösteren sabit
veya yüzen tesisi,
b) Açık gerekçe: Uluslararası Denizcilik Örgütünün yürürlükteki
güncel liman devleti denetimi prosedürü kararında
belirlenen; geminin, ekipmanının veya mürettebatının ilgili sözleşmelerin
gerekliliklerini sağlamadığına veya kaptanın veya gemi mürettebatının geminin
emniyeti veya kirliliğin önlenmesi ile ilgili prosedürlere aşina olmadığına
dair kanıtı,
c) Akdeniz Liman Devleti Denetimi Mutabakat Muhtırası: 11/7/1997 tarihinde Malta’da imzalanan Liman Devleti
Denetimi konusunda varılan anlaşmanın güncellenmiş son halini,
ç) Bakanlık: Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığını,
d) Denetim: Geminin; ilgili belge ve dokümanlarının geçerliliğini,
teçhizatının ve personelinin genel durumunu, uluslararası sözleşmelere uyumu
ile personelinin yaşam ve çalışma koşullarını kontrol etmek için gemide yapılan
incelemeyi,
e) Detaylı denetim: Geminin, teçhizatının ve personelinin, 15 inci
maddenin üçüncü fıkrasında belirtilen koşullar dahilinde,
bir bütün veya ayrı olarak tabi olduğu, geminin yapısı, teçhizatı, gemi adamı
donatımı, yaşam ve çalışma koşulları ve faaliyet usullerinin uygunluğunu kapsayan
denetimi,
f) Faaliyetin durdurulması: Tespit edilmiş eksikliklerin tek
başına veya birlikte bir faaliyetin devamını tehlikeye attığı durumda geminin
bu faaliyetine devam etmesinin eksiklikler giderilene kadar yasaklanmasını,
g) Gemi: Bir veya daha fazla uluslararası sözleşme kapsamına
giren, yabancı bayraklı her türlü deniz aracını,
ğ) Genişletilmiş denetim: Taraf olunan mutabakat muhtırası
hükümlerine göre genişletilmiş denetim kapsamına giren gemilere yapılan
denetimi,
h) Hedef gemi: Taraf olunan mutabakat muhtırası veya İdarenin
talimatları ile belirlenen öncelikle denetlenmesi gereken gemiyi,
ı) IMO: Uluslararası Denizcilik Örgütünü,
i) İdare: Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı Denizcilik Genel
Müdürlüğünü,
j) Karadeniz Liman Devleti Denetimi Mutabakat Muhtırası: 7/4/2000 tarihinde İstanbul’da imzalanan Liman Devleti
Denetimi konusunda varılan anlaşmanın güncellenmiş son halini,
k) Liman başkanlığı: Bakanlık bölge liman başkanlıkları ile liman
başkanlıklarını,
l) Liman devleti denetim görevlisi: İdare tarafından liman devleti
denetimi yapmak üzere yetkilendirilmiş ve taraf olduğumuz uluslararası sözleşme
hükümlerine göre denetim yaparak sonucuna ilişkin rapor düzenleyen, Bakanlıkta
görevli ve sadece Bakanlığa karşı sorumlu olan kamu görevlisini,
m) Liman tesisi: Sınırları İdare tarafından
belirlenen, gemilerin güvence içinde yük ve yolcu alıp verebilecekleri veya
yatabilecekleri, barınabilecekleri, rıhtım, iskele, şamandıra demir yerleri ve
yaklaşma alanları ile kapalı ve açık depolama alanlarını, atık alım
tesislerini, idari ve hizmet amacıyla kullanılan bina ve yapıları veya bunların
bazı kısımları ve bu bölümlerin hepsine girişin kontrollü olduğu yerleri, diğer
tüm yapıları, kullanımlı veya boş sahaları içine alan bölümleri içeren doğal ya
da yapay deniz yerlerini,
n) Öncelik faktörü: Taraf olunan mutabakat muhtırası veya İdare
tarafından belirlenen, gemiyi hedef gemi haline getiren eksikliği, raporu,
şikâyeti veya kanıtı,
o) Tutulma: Tespit edilmiş eksikliklerin tek başına veya birlikte
bir gemiyi denize elverişsiz hale getirmeleri durumunda geminin sefere
çıkmasının yasaklanmasını,
ö) Uluslararası sözleşme: Ülkemizin taraf olduğu uluslararası
sözleşmeleri ve bu sözleşmelerin protokollerini, yapılan değişiklikleri ve
zorunlu statüdeki ilgili kodları ile beraber Türkiye’de geçerli güncel
şekillerini,
p) YDS/e-YDS: Yabancı Dil Bilgisi Seviye Tespit
Sınavını/Elektronik Yabancı Dil Sınavını,
r) Yetkilendirilmiş kuruluş: IMO Tanınmış Kuruluşlar Kodu
kapsamında bayrak idaresi tarafından yetkilendirilen klas kuruluşunu,
ifade eder.
İKİNCİ BÖLÜM
İdarenin Yükümlülüğü ve Liman Devleti Denetim Görevlisi
Liman devleti denetim yükümlülüğü
MADDE 5- (1) Bakanlık, bu Yönetmelik kapsamındaki
denetimleri ve belirlenen yükümlülükleri yerine getirmek ve deniz emniyetini
sağlamak üzere gerekli tüm tedbirleri alır. Bu yükümlülük çerçevesinde;
nitelikli ve yeterli sayıda liman devleti denetim personeli ile bu personelin
kullanması için gerekli araç, teçhizat, doküman ve iş sağlığı ve güvenliği
kıyafetlerini sağlar.
Liman devleti denetim görevlisinde aranacak şartlar
MADDE 6- (1) Liman devleti denetim görevlilerinde
aşağıdaki şartlar aranır:
a) Denizcilikle ilgili lisans düzeyinde eğitim veren fakülte veya
yüksekokulların;
1) Deniz ulaştırma işletme mühendisliği veya güverte,
2) Gemi makineleri işletme mühendisliği veya gemi makineleri
mühendisliği,
3) Gemi makinaları veya gemi
makineleri,
4) Gemi inşaatı ve gemi makineleri,
5) Gemi inşaat ve gemi makineleri mühendisliği,
6) Gemi inşaatı ve gemi makineleri mühendisliği,
7) Gemi inşaatı mühendisliği,
8) Gemi inşaatı ve denizcilik teknolojileri,
9) Deniz teknolojisi mühendisliği veya gemi ve deniz teknolojisi
mühendisliği,
bölümlerinden veya
yurt içi ve yurt dışındaki bunlara denkliği/eşdeğerliği Yükseköğretim Kurulu
tarafından kabul edilen yükseköğretim kurumlarından mezun olmak.
b) İngilizce dili yeterliliğine ilişkin, geçerlilik süresi
dolmamış, YDS/e-YDS’den en az (E) düzeyinde veya
uluslararası geçerliliği bulunan ve Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi
Başkanlığınca eşdeğerliği kabul edilen sınavlardan buna denk düzeyde başarılı
olduğunu gösterir belge sunmak.
c) Uluslararası sözleşmelerin hükümleri ve liman devleti kontrolü
ile ilgili yeterli bilgiye sahip olmak.
ç) İdarece belirlenen teorik ve pratik eğitimleri tamamlamak ve
aşağıdaki şartlardan en az birini taşımak:
1) Uzakyol birinci zabiti veya
üstü yeterliliğe sahip olmak.
2) Uzakyol ikinci
mühendisi/makinisti veya üstü yeterliliğe sahip olmak.
3) Uzakyol vardiya zabiti veya
mühendisi/makinisti olarak 1 yıl deniz hizmetine sahip olmak ve bayrak
devleti sörveyörü olarak gemilerin
uluslararası sözleşmeler ve ulusal mevzuat uyarınca denetlenmesi ve
sertifikalandırılması konusunda bir yıllık hizmeti tamamlamış olmak.
4) Gemi inşaatı ve gemi makineleri, gemi inşaat ve gemi makineleri
mühendisliği, gemi inşaatı ve gemi makineleri mühendisliği, gemi inşaatı
mühendisliği, gemi inşaatı ve denizcilik teknolojileri, deniz teknolojisi
mühendisliği veya gemi ve deniz teknolojisi mühendisliği bölümlerinden veya
yurt içi ve yurt dışındaki bunlara denkliği/eşdeğerliği Yükseköğretim Kurulu
tarafından kabul edilen yükseköğretim kurumlarından mezun olarak; 3 yıl
tersanede veya klas kuruluşlarında hizmete
sahip olmak veya en az 1 yılı tersanede veya klas kuruluşlarında, geri kalanı
ise bayrak devleti sörveyörü olarak
gemilerin uluslararası sözleşmeler ve ulusal mevzuat uyarınca denetlenmesi ve
sertifikalandırılması konusunda olmak şartıyla toplamda 3 yıl hizmete sahip
olmak.
5) Birinci fıkranın (a) bendinde belirtilen bölümlerden mezun
olmak kaydı ile bayrak devleti sörveyörü olarak
gemilerin uluslararası sözleşmeler ve ulusal mevzuat uyarınca denetlenmesi ve
sertifikalandırılması konusunda 3 yıllık hizmeti tamamlamış olmak.
(2) Bayrak devleti sörveyörü olarak
geçirilen sürede, gerçekleştirilmesi gereken gemi denetimine ilişkin asgari şartlar
İdarece belirlenir.
Liman devleti denetim görevlilerinin yetkileri
MADDE 7- (1) Liman devleti denetimleri, gerekli
nitelikleri haiz ve idari düzenlemeler kapsamında yetkilendirilmiş liman
devleti denetim görevlileri tarafından yürütülür.
(2) Liman devleti denetim görevlisi, denetim raporlarını İngilizce
dilinde hazırlar ve imzalar.
(3) Liman devleti denetim görevlisi, denetim sırasında gerek
gördüğü teknik konularda gecikmeye sebep olmayacak şekilde konusunda uzman
kişilerden destek alabilir.
(4) Gemi tutulma ve serbest bırakılma bildirim yazıları, denetimi
gerçekleştiren denetim görevlisinin raporuna istinaden liman başkanı tarafından
imzalanarak bayrak devletine ve klas kuruluşuna
gönderilir.
(5) Liman devleti denetim görevlileri tarafından gerçekleştirilen
denetimlerin mutabakat muhtıraları kapsamında kurulan elektronik sisteme
girişleri, liman başkanı tarafından denetlenir. İdare, bu denetim haricinde
kontroller yapmaya her zaman yetkilidir.
Liman devleti denetim görevlilerinin eğitimi
MADDE 8- (1) Denetimlerin taraf olunan uluslararası
sözleşmelere uygun olarak yürütülmesi amacı ile liman devleti denetim
görevlilerinin yetkilendirme ve yenileme eğitimleri, İdare tarafından
düzenlenir. İdare, bu eğitimleri uzaktan çevrimiçi veya yüz yüze olarak düzenleyebilir.
(2) Denetim görevlilerinin yaptıkları denetimlerin ve
eğitimlerinin takibi ile kayıt altına alınması, İdare tarafından sağlanır.
İdare tarafından denetim ve eğitim kayıtlarının tutulabilmesi için kendi
kaydında olmayan bilgi ve belgeler, liman başkanlığından talep edilir. İdare bu
kayıtları, oluşturacağı elektronik sistemde tutabilir.
(3) İdare, denetim görevlisinin ilave eğitimler almasına karar
verebilir.
(4) İdare düzenleyeceği eğitimlere ilişkin; ulusal veya
uluslararası kurum ve kuruluşlar ile firmalardan eğitici, eğitim ekipmanı veya dokümanı ile eğitim modülleri temin
edebilir.
Liman devleti denetim görevlisinin yükümlülükleri
MADDE 9- (1) Liman devleti denetimini gerçekleştiren
denetim görevlileri; denetim limanı veya denetlenen gemiler ile ticari ilişki
içinde olamazlar, gemi acentesi ile yasal belgeler ve klas sertifikası
düzenleyen veya gemilere bu belgelerin verilmesi için gerekli incelemeleri
yapan kuruluşlarca istihdam edilemezler ve bunlar adına iş yapamazlar.
(2) Liman devleti denetim görevlileri; klas kuruluşları,
gemi acenteleri, malzeme sağlayıcıları ve gemi donatanları gibi denizcilikle
ilgili kuruluşların faaliyet gösterdiği alanlarda kamu görevi haricinde
faaliyette bulunamazlar ve başka bir şirket veya kuruluş adına gemi denetimi
yapamazlar.
(3) Liman devleti denetim görevlileri, Bakanlık tarafından
düzenlenen, liman devleti denetimlerini yapmaya yetkili olduklarını gösteren
kimlik kartını taşırlar ve gemiye gittiklerinde bunu ilgililere ibraz ederler.
(4) Liman devleti denetim görevlileri; IMO’nun yürürlükteki
güncel liman devleti denetimi prosedürleri ve
eki liman devleti denetim görevlileri iyi uygulamalar kodunda belirtilen
hususlara tam uyum içerisinde görevlerini gerçekleştirirler.
(5) Bu Yönetmelikte belirtilen gemilerin denetimi neticesinde
geminin tutulması, denetimin askıya alınması veya geminin bakım tutum amaçlı
tersaneye gönderilmesi hallerinde, denetimi yapan liman devleti denetim
görevlisi denetim bulguları hakkında liman başkanını bilgilendirir.
Liman devleti denetim görevlilerinin görevlendirilme şartları
MADDE 10- (1) Bakanlık, mevcut gemi
yoğunluğuna göre liman başkanlıklarında yeterli sayıda denetim görevlisi
görevlendirir. Denetim görevlileri, ihtiyaca göre birbirine yakın birkaç liman
başkanlığı idari sahasından sorumlu olacak şekilde de İdare tarafından
görevlendirilebilir.
(2) Denetimlerin; gemi yaşı, cinsi ve tonajına bağlı olarak
güverte, makine ve gemi inşa olmak üzere mümkün olduğu ölçüde farklı
bölümlerden mezun en az iki denetim görevlisi ile yapılması esastır. Acil ve
zaruri durumlarda denetim, liman başkanlığının yetkili personel durumuna göre
tek denetim görevlisi ile de gerçekleştirilebilir ancak bu durum nedeni ile
birlikte İdareye bildirilir.
(3) Denetimler, en az 2 saat olarak gerçekleştirilir. İşgücünün
verimli kullanımı amacıyla, denetimler mesai saatleri içerisinde veya 26/9/2011 tarihli ve 655 sayılı Ulaştırma ve Altyapı
Alanına İlişkin Bazı Düzenlemeler Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin ek
2 nci maddesi kapsamında mesai saatleri
dışında, en fazla sayıda gemiyi denetleyecek şekilde planlama yapılarak
gerçekleştirilir. Bu verimli planlamadan liman başkanı sorumludur.
(4) Liman devleti denetim görevlileri, tecrübelerinin artırılması
amacıyla veya ihtiyaç hasıl olan limanlarda
liman devleti denetimlerini gerçekleştirmek üzere Bakanlık tarafından süreli
olarak görevlendirilebilir, bu görevlendirmelerde süre 3 ayı geçemez.
Liman devleti denetim görevlilerinin yetkisinin askıya alınması ve
yetkinin devamı
MADDE 11- (1) Liman devleti denetim
görevlisinin yetkisinin devamı için, merkez teşkilatında veya liman
başkanlıklarında çalışan denetim görevlilerinin bir takvim yılında en az 10
liman devleti denetimi gerçekleştirmesi veya denetime eşlik etmesi ve
Bakanlığın düzenleyici işlemleri ile belirlenen yenileme eğitimlerini
tamamlamış olması gereklidir.
(2) Liman başkanlığı, söz konusu denetimlerin yapılması amacıyla,
denetim görevlilerini diğer liman başkanlıklarında geçici olarak görevlendirir.
(3) Birinci fıkra kapsamında denetim sayılarının ve eğitimlerin
tamamlanamaması durumunda liman devleti denetim görevlisinin yetkisi askıya
alınır. Bakanlık, yetkisi askıya alınan liman devleti denetim görevlisini,
diğer liman başkanlıklarında görevlendirmeler de dahil olmak
üzere personelin verimli kullanılması için her türlü tedbiri alabilir.
(4) Yetkisi askıya alınan liman devleti denetim görevlisinin,
birinci fıkra kapsamında belirtilen eğitim şartını yerine getirmesi ve
belirtilen sayıda denetime gözlemci olarak katılım sağlaması durumunda denetim
yetkisi aktif hale getirilir.
Liman devleti denetimleri esnasında ihtiyaç duyulan vasıta,
malzeme ve araç gereçlerin temini
MADDE 12- (1) Liman devleti denetim
görevlilerinin denetim yapacakları gemilere ulaşımı Bakanlık tarafından sağlanır.
Ulaşımın Bakanlık tarafından sağlanamadığı hallerde liman devleti denetim
görevlilerinin harcırahları, 10/2/1954 tarihli
ve 6245 sayılı Harcırah Kanunu esaslarına göre ödenir.
(2) Liman devleti denetim görevlilerinin denetim sırasında iş
sağlığı ve güvenliği ile işin gereği açısından ihtiyaç duyacakları koruyucu
giysi, baret, emniyet ayakkabısı, kontrol çekici, el feneri, fotoğraf makinesi,
diğer teknik araç ve gereçler ile denetim faaliyetlerine ilişkin doküman ve
yayınlar Döner Sermaye İşletme Dairesi Başkanlığı bütçesinden İdare vasıtasıyla
karşılanır. İhtiyaçlar iki yılda bir yaz ve kış mevsimine uygun olarak tedarik
edilir. İş sağlığı ve güvenliği ile ilgili gereklilikler sağlanmadan denetim
gerçekleştirilmez.
(3) Liman idari sınırları içinde kıyı tesislerinde bağlı
bulunmayan veya demirleme sahalarında bulunan gemilere yapılacak denetimlerde,
varsa Bakanlığa ait liman kontrol botu kullanılır. Liman kontrol botunun
arızalı olması veya hava ve deniz şartlarının uygunsuzluğu gibi mücbir sebepler
olması durumunda denetime, en uygun ulaşım vasıtası ile gidilir. Liman kontrol
botunun tüm giderleri Döner Sermaye İşletme Dairesi Başkanlığı bütçesinden
karşılanır. Liman kontrol botu bulunmayan liman başkanlıklarında bu ihtiyaç,
varsa Bakanlığın bağlı, ilgili veya ilişkili kurum/kuruluşlarının deniz
araçları vasıtası ile karşılanır.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Denetime İlişkin Usul ve Esaslar
Asgari denetim yükümlülüğü
MADDE 13- (1) İdare tarafından yapılacak
yıllık toplam denetim sayısı, öncelikle taraf olunan liman devleti denetimi
mutabakat muhtıralarında belirlenen denetim yükümlülüğü hükümlerine göre
belirlenir ancak İdare, belirlediği hedef gemi kriterlerine göre
asgari denetim sayısını değiştirebilir.
Denetlenecek gemilerin tespiti
MADDE 14- (1) Gemilerin denetiminde;
a) Taraf olunan liman devleti denetimi mutabakat muhtıraları
tarafından veya İdarenin talimatları ile belirtilen hedef gemilere,
b) Arıza yapan veya kazaya karışan gemilere,
c) Hakkında eksiklik/şikâyet bildirimi bulunan gemilere,
ç) Ülkemiz limanlarına ilk defa gelen veya en son gelişi üzerinden
12 aydan fazla süre geçmiş gemilere,
öncelik verilir.
(2) İdare tarafından yayımlanacak öncelik faktörleri ve
denetlenecek geminin durumu göz önünde bulundurularak gemilerin denetim programı,
liman başkanı tarafından hazırlanır ve onaylanır. Liman başkanı, bu yetkisini
liman başkan yardımcısına devredebilir.
(3) Birinci fıkra kapsamına giren gemiler hariç olmak üzere;
a) Taraf olunan mutabakat muhtırasına üye devletler tarafından son
6 ay içerisinde denetlenen,
b) Denetim yapılması için herhangi bir açık gerekçe bulunmayan,
gemilerin denetimine
öncelik verilmez.
(4) İdare, gemilerin denetimi için öncelik faktörleri ile ilgili
kurallar oluşturabilir. Öncelik faktörlerinin belirlenmesinde, İdare tarafından
öngörülen denetim gerekliliklerine karşılık gelecek şekilde ulusal önceliklendirme sistemi oluşturabilir; mutabakat
muhtırası sistemi gibi bir sistem veya diğer uluslararası veya bölgesel
sistemler kullanılabilir. İdare ayrıca, ülkemizde gerçekleştirilen liman
devleti denetimi ile ilgili faaliyetler hakkında bu bilgi sistemlerine, başka
devletlere, uluslararası veya bölgesel kurumlara bilgi ve istatistik
gönderebilir.
(5) İdare denetimlerle ilgili veri tabanı oluşturur.
Denetim esasları
MADDE 15- (1) Liman devleti denetim
görevlisi; yaptığı denetimde asgari olarak IMO’nun yürürlükteki
güncel liman devleti denetimi prosedürlerinde yer alan bilgi ve dokümanları
inceler, bu denetimlerde, hijyenik koşullar
ile makine dairesi ve yaşam mahalli de dahil olmak üzere geminin genel
durumunu; bu Yönetmelikte, liman devleti denetimi prosedürlerinde, Türkiye’nin
taraf olduğu liman devleti denetimi mutabakat muhtıralarında ve uluslararası
sözleşmelerde belirtilen usul ve esaslar ile İdarenin talimatlarını uygulayarak
kontrol eder.
(2) Liman devleti denetim görevlisi, bu bilgi ve dokümanlar
dışında uluslararası sözleşmeler gereği gemide bulunması zorunlu olan tüm
ilgili bilgi ve dokümanları inceleme yetkisine sahiptir.
(3) Denetimlerden sonra geminin veya ekipmanının durumunun
veya personelin, sözleşmelerin öngördüğü gerekleri karşılamadıklarına dair açık
gerekçeler mevcut ise, gemideki faaliyetlerin uygunluğunun belirlenmesi için
detaylı denetim yapılır.
(4) Liman devleti denetim görevlisinin mesleki yargısına göre
geminin, ekipmanının veya personelinin daha
detaylı denetlenmesini gerekli kılacak kanıtların mevcut olması halinde açık
gerekçelerin var olduğu kabul edilir.
(5) Liman başkanlığının veya liman devleti denetim görevlisinin,
ilgililere denetim yapılacağına dair önceden haber verme zorunluluğu yoktur.
(6) 500 groston altındaki gemilerin denetimlerinde, liman devleti
denetim görevlisi yürürlükteki uluslararası sözleşmelerin uygulanabilir
gerekliliklerinin ve uluslararası sözleşmelerin kapsamına girmeyen konularda
geminin emniyet, sağlık veya çevreye açıkça tehlike oluşturmamasının sağlanması
için gerekli faaliyetleri gerçekleştirir. Bu fıkranın uygulanmasında liman
devleti denetim görevlileri, IMO’nun yürürlükteki
güncel liman devleti denetimi prosedürleri ve
eklerini rehber olarak kullanır.
(7) Uluslararası sözleşmelerden birisine taraf olmayan bir
devletin bayrağını taşıyan bir gemi denetlenirken, liman devleti denetim
görevlisi, söz konusu sözleşmeye taraf bir devletin bayrağını taşıyan bir
gemiye uygulanan gereklilikleri eşdeğer halde uygular.
(8) Taraf olunan mutabakat muhtırası hükümlerine göre
genişletilmiş denetim kapsamına giren gemiler, ilgili muhtıra prosedürleri uyarınca genişletilmiş denetime tabi
tutulur.
(9) IMO’nun yürürlükteki
güncel liman devleti denetimi prosedürleri ve
ekleri, taraf olunan mutabakat muhtırası prosedürleri ve liman devleti denetimi
ile ilgili İdarenin uygulama talimatları, İdarenin internet sayfasında veya
İdare tarafından oluşturulan elektronik sistem üzerinden yayımlanır.
Gemilerin denetlenememesi halinde yapılacak işlem
MADDE 16- (1) Liman devleti denetim
görevlisi, 14 üncü maddenin ikinci fıkrası kapsamında kendisine denetlenmek
üzere bildirilen bir geminin denetimini yapamadığı hallerde, denetimin yerine
getirilemediğini ve bunun nedenlerini derhal liman başkanlığına bildirir.
(2) Denetimi yapılamayan gemi, Türkiye’de bir başka limana
uğradığında, liman devleti denetim görevlisi tarafından bu Yönetmelikte
belirtilen usul ve esaslara göre denetlenir.
Gemi girişlerinin reddedilmesi tedbirleri
MADDE 17- (1) Geminin ülkemiz veya taraf
olunan mutabakat muhtıralarına üye ülke limanlarında tutulma kararına rağmen
izinsiz olarak limandan ayrılması halinde veya tamir görmek üzere uğrak
yapacağını beyan ettiği tersaneye gitmemesi halinde gemiye Türk limanlarına 6
ay süre ile giriş yasağı uygulanır. Bu fıkra kapsamındaki giriş yasağının
uygulanması ve kaldırılmasında, taraf olunan mutabakat muhtıralarında yer alan
hükümler de dikkate alınır.
(2) Ülkemizde gerçekleştirilen liman devleti denetimleri
neticesinde son 36 ay içerisinde üç veya daha fazla tutulması olan geminin Türk
limanlarına girişine izin verilmez.
(3) Girişe izin verilmemesi tedbiri, geminin üçüncü defa tutulmuş
olduğu limandan ayrılmasına izin verilmesinden sonra veya birinci fıkrada yer
alan durumun gerçekleştiğinden haberdar olunmasından sonra derhal uygulanır.
Yasaklama kararı, liman yönetimi bilgi sistemine nedeni belirtilerek işlenir ve
İdarenin internet sayfasında duyurulur. Yasaklama kararının kaldırılması, ilgili
geminin geldiği liman başkanlığı tarafından uygulanır ve İdareye bilgi verilir.
(4) İkinci fıkra kapsamında giriş yasağı uygulanan gemiye; ilk
defa 12 ay, giriş yasağının bitiminden sonra 12 ay içinde Türk limanlarında
tekrar tutulması halinde ise 24 ay süre ile Türk limanlarına giriş yasağı
uygulanır.
(5) Bu maddede yer alan koşullar yerine geldiğinde, gemi kaptanı,
donatanı ya da işleticisi ve acentesi geminin giriş yasağına ilişkin, liman
başkanlığı tarafından bilgilendirilir.
(6) İkinci fıkra uyarınca giriş yasağı konulan gemiler, giriş
yasağı süresinin bitmesi akabinde ilk Türk limanına gelişinde öncelikle
denetlenir.
(7) İkinci defa giriş yasağı uygulanan bir geminin, Türk
limanlarında tutulması halinde kalıcı giriş yasağı uygulanarak geminin Türk
limanlarına girişine izin verilmez.
(8) Taraf olunan mutabakat muhtıraları uyarınca bölge genelinde
gerçekleşen tutulma sayısından kaynaklı giriş yasağı tedbiri uygulanması
yönünde hüküm getirilmesi halinde, giriş yasağı tedbiri ayrıca uygulanır.
(9) İdare, yapılan denetimler neticesinde mutabakat muhtıralarının
kara listelerinde yer alan veya performans listelerinde hiç yer almayan bayrak
devletlerine ait gemiler ile standart altı gemi listesinde yer alan gemilerin
Türk limanlarına girişlerini kısıtlayabilir.
Denetim raporu düzenlenmesi
MADDE 18- (1) Denetimi müteakip liman
devleti denetim görevlisinin hazırlayacağı, üye olunan mutabakat muhtıralarına
uygun şekilde kaptan tarafından da imzalanmış denetim raporunun bir nüshası
gemi kaptanına verilir. Gemi kaptanının düzenlenen rapora imza atmaktan imtina
etmesi durumunda, raporun bir nüshası gemiye bırakılır veya geminin yetkili
acentesine verilir. Düzenlenen rapora itiraz 20 nci maddede
belirtilen usul ve esaslara göre yapılır.
(2) Denetim raporu düzenlenirken, tespit edilen eksiklik
maddelerinin yazımında taraf olunan mutabakat muhtıralarının ilgili
dokümanlarında belirtilen eksikliklere ait cümle/kelime kalıpları kullanılır.
İdarece düzenlenen eğitimlerde, bu hususa ayrıca yer verilir.
Eksikliklerin tespiti, giderilmesi ve tutulma
MADDE 19- (1) Liman devleti denetim
görevlisi, bu Yönetmelik uyarınca yapılan denetimler sonucu tespit edilen
eksikliklerin düzeldiği veya düzeleceği hususundan emin olmak zorundadır.
(2) Liman devleti denetim görevlisi; tutulma maddeleri öncelikli
olmak üzere, tespit ettiği eksikliklerde kural referansı belirtir, tutulmaya
neden olan eksikliklere ait fotoğrafları, mutabakat muhtırası sistemine
kaydeder. Eksikliklerin giderildiğine dair fotoğraflar ise liman başkanlığında
saklanır. Bu fıkrada belirtilen hususlarda gerekli kontroller, İdare ve liman
başkanlığı tarafından yapılır.
(3) Emniyet, sağlık veya çevre yönünden ciddi eksikliklerin
bulunması halinde, liman devleti denetim görevlisi, geminin tutulmasını veya
eksiklik tespit edilmiş olan faaliyetin durdurulmasını sağlar. Liman devleti
denetim görevlisinin, eksiklik giderilinceye kadar veya yolcular ve
mürettebatın emniyet ve sağlığına, diğer gemilere, deniz çevresine yönelik risk
oluşturmadan geminin gerekli şartlara tabi olarak denize açılabileceğini veya
operasyonun tekrar başlatılabileceğini tespit edinceye kadar tutulma/faaliyetin
durdurulması kararı kaldırılmaz.
(4) Liman devleti denetim görevlisi, bir geminin tutulmasının
gerekli olup olmadığı konusunda mesleki bilgi ve tecrübesine göre değerlendirme
yaparken IMO’nun ve taraf olunan mutabakat
muhtıralarının ilgili prosedürlerinde yer
alan kriterleri göz önünde bulundurur. Tutulma kararının verilmesi durumunda,
tespit edilen eksiklikler tutulma limanında kısa sürede düzeltilemiyor ise
liman devleti denetim görevlisi, geminin, eksikliğin kısa sürede düzeltileceği
en yakın uygun limana gitmesine müsaade edebilir veya eksikliğin belirli bir
süre içinde düzeltilmesini isteyebilir. Bu konuda, 21 inci maddede öngörülen
usuller geçerli olur.
(5) Liman devleti denetim görevlisi, denetim esnasında bir geminin
genel durumunun standart altı olduğunu tespit ettiği istisnai hallerde, sorumlu
taraflarca geminin uluslararası sözleşmelere uygunluğunu sağlamak için gerekli
işlemler yapılıncaya kadar geminin denetimini askıya alabilir.
(6) Bu Yönetmelik uyarınca yapılan denetimlerde geminin tutulması
durumunda, liman başkanı, yazılı olarak denetim raporunu da dahil etmek suretiyle geminin bayrak devleti idaresine,
mümkün değil ise o devletin konsolosluğuna veya yokluğunda en yakın diplomatik
temsilcisine geminin tutulduğunu derhal bildirir. Ayrıca, uluslararası
sözleşmeler uyarınca bayrak devleti adına düzenlenen belgelerden sorumlu
yetkilendirilmiş klas kuruluşu da bu hususta
bilgilendirilir.
(7) Bu Yönetmelik hükümleri, liman devleti denetimi ile ilgili
bildirim ve rapor hazırlama usullerine dair uluslararası sözleşmelerin verdiği
ilave yükümlülükleri etkilemez.
İtiraz hakkı
MADDE 20- (1) Bir geminin sahibi, işleteni
veya bayrak devleti, liman devleti denetim görevlisince verilen tutulma
kararına itiraz etme hakkına sahiptir. Gemi acentesinin yaptığı başvuru dikkate
alınmaz. İtiraz başvurusu, tutulmanın askıya alınması sonucunu doğurmaz.
(2) İtiraz başvurusu, geminin tutulma tarihinden itibaren en geç 1
ay içerisinde İdareye yapılır.
(3) İlgili liman devleti denetim görevlisi, itiraz hakkı konusunda
gemi kaptanını bilgilendirir.
(4) Geminin gereksiz yere tutulması veya geciktirilmesi hallerinde
geminin sahibi veya işleteni, yargı yoluna başvurabilir. Gereksiz yere tutulma
veya geciktirme iddiası açısından ispat külfeti, gemi sahibine veya işletenine
aittir.
Tutulma sonrası tamamlama denetimi
MADDE 21- (1) 19 uncu maddenin üçüncü fıkrasında belirtilen eksiklikler
denetim limanında düzeltilemiyor ise liman devleti denetim görevlisi, bayrak
devletinin yetkili makamınca belirlenen ve liman devleti denetim görevlisince
kabul edilen koşullara uyulması şartıyla, geminin liman başkanlığınca da uygun
görülen, gemi kaptanı tarafından seçilen en yakın onarım tersanesine gitmesine
izin verebilir. Söz konusu koşullar, yolcuların veya gemi
personelinin emniyet ve sağlığı ile diğer gemiler veya deniz ortamı bakımından
risk oluşturmadan geminin onarım tersanesine gidebilmesini sağlamaya yeterli
olmalıdır.
(2) Birinci fıkrada belirtilen durumlarda liman devleti denetim
görevlisi, onarım tersanesinin bulunduğu devletin yetkili makamına ve 19 uncu
maddenin altıncı fıkrasında belirtilen taraflara yolculuk için öngörülen bütün
koşulları bildirir. Ülkemizde böyle bir bildirimi alan ilgili liman
başkanlığının denetim birimi, bildirimde bulunan liman başkanlığına yapılan işlem
konusunda bilgi verir.
(3) İdare, birinci fıkrada belirtilen denetim limanındaki liman
devleti denetim görevlisince belirlenmiş koşullara uymaksızın denize açılan
veya belirtilen onarım limanına uğramayarak uluslararası sözleşmelerin
gereklerine uymayan gemilere 17 nci madde
kapsamında giriş yasağı uygular. Bu fıkra, taraf olduğumuz bir liman devleti
denetimi mutabakat muhtırasına üye bir ülkenin limanında denetim sonucunda
emniyet, sağlık veya çevre yönünden ciddi eksikleri olduğu belirlenerek tutulan
gemiler için de uygulanır.
(4) Üçüncü fıkrada belirtilen durumun tespiti halinde, denetim
limanındaki veya ilgili limandaki denetim birimi diğer ilgili devletlerin
yetkili makamlarını derhal uyarır.
(5) Liman başkanlığı, emniyete ilişkin çok önemli gerekçelerle
veya kirlenme riskini asgariye indirmek gibi mücbir sebeplerle eksikliklerin
giderilmesi amacıyla, geminin limana girişine izin verebilir.
Eksikliklerin bildirimi
MADDE 22- (1) Kılavuz kaptanlar; gemilerin yanaşma ve ayrılmaları ile boğaz
geçişleri ve kılavuz kaptan eşliğinde seyir yapılan diğer hallerde, görevleri
esnasında kılavuzluk hizmeti vermiş oldukları geminin emniyetli seyrini
engelleyecek veya seyir, can, mal ve çevre emniyeti açısından risk oluşturacak
eksiklik veya uygunsuzluk gördüklerinde, derhal ilgili liman başkanlığına bilgi
verirler. Bu hususları bildirmeyen kılavuz kaptanlar hakkında ilgili mevzuat
kapsamında işlem tesis edilir.
(2) Liman başkanlıkları personeli, sahada görevli olduğu sırada,
limanda veya demirde bulunan bir gemide seyir, can, mal ve çevre emniyetine
ilişkin eksiklik veya uygunsuzluk gördüklerinde derhal liman başkanlığına bilgi
verir. Liman başkanlığı eksiklikleri giderecek tedbirleri alır ve geminin
denetlenmesi için personel görevlendirmesi yapar.
(3) Gemideki yaşam ve çalışma koşullarıyla ilgili meşru
menfaatleri olan kişi ve kuruluşlardan gelen şikâyetler, taraf olunan
uluslararası sözleşmeler kapsamında araştırılır. Şikâyette bulunan kişi ve
kuruluşlar, şikâyetiyle ilgili yapılan işlemler hakkında bilgilendirilir.
(4) Liman tesisi yetkilileri ve diğer ilgililer, gemide bulunan
eksiklik ve uygunsuzlukları liman başkanlığına bildirirler.
İş birliği
MADDE 23- (1) İdare, liman devleti denetim
görevlilerinin limana gelen gemiler hakkında gerekli bütün bilgileri elde
edebilmesini sağlamak amacıyla liman başkanlıkları ve ilgili diğer makamlar
veya ticari kuruluşlar arasında iş birliğine yönelik düzenlemeler yapar.
(2) İdare, ilgili Türk makamları ve diğer ilgili devletlerin
yetkili makamları arasında bilgi paylaşımı ve iş birliğine yönelik faaliyetler
yürütür.
Denetim ücretleri
MADDE 24- (1) Gemiye iki veya daha fazla
denetim yapılması halinde denetim ücretleri, gemiyi işleten firma veya
temsilcisi tarafından karşılanır.
(2) 17 nci maddenin altıncı
fıkrası kapsamında yapılan denetimin ücreti, gemiyi işleten firma veya
temsilcisi tarafından karşılanır.
(3) Denetim ücreti, gemiye ikinci çıkış için 18.000 Türk lirası ve
sonraki her çıkış için bir önceki miktarın yüzde yüz artırımlı olacak şekilde
Döner Sermaye İşletme Dairesi Başkanlığı hesabına yatırılır. Bu miktar her yıl
bir önceki yıla ilişkin olarak 4/1/1961 tarihli
ve 213 sayılı Vergi Usul Kanununun mükerrer 298 inci maddesinin (B) fıkrası
uyarınca tespit ve ilan olunan yeniden değerleme oranında, takvim yılı başından
geçerli olmak üzere artırılır.
(4) Denetim masraflarının tamamı ödeninceye kadar geminin tutulma
kararı devam ettirilir.
(5) Liman başkanlıklarında mesai dışında verilen hizmetlere
ilişkin ücretler, Bakanlık tarafından yayımlanan mevzuat kapsamında gemiyi
işleten firma veya temsilcisi tarafından ayrıca karşılanır.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
Çeşitli ve Son Hükümler
Yaptırımlar
MADDE 25- (1) Bu Yönetmelik hükümlerinin
veya denetimler sonucunda sözleşme ihlallerinin tespit edilmesi halinde, 4922
sayılı Kanun hükümleri ile ilgili diğer mevzuatta belirtilen yaptırımlar
uygulanır.
Yürürlükten kaldırılan yönetmelik
MADDE 26- (1) 26/3/2006 tarihli
ve 26120 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Liman Devleti Denetimi Yönetmeliği
yürürlükten kaldırılmıştır.
Geçiş hükümleri
GEÇİCİ MADDE 1- (1) 6 ncı maddede
yer alan liman devleti denetim görevlisinin yetkilendirilmesine ilişkin
şartlar, bu Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarihten önce yetkilendirilmiş olan
kişiler açısından uygulanmaz.
Gemi girişlerinin reddedilmesi
GEÇİCİ MADDE 2- (1) Bu Yönetmeliğin yürürlüğe
girdiği tarihten önceki tutulmalar, 17 nci maddenin
ikinci fıkrasında düzenlenen giriş yasağının uygulanmasında dikkate alınmaz.
Yürürlük
MADDE 27- (1) Bu Yönetmelik yayımı
tarihinde yürürlüğe girer.
Yürütme
MADDE 28- (1) Bu Yönetmelik hükümlerini Ulaştırma ve Altyapı Bakanı yürütür.