AFET YENİDEN İMAR FONUNUN YAPISI VE İŞLEYİŞİ
HAKKINDA YÖNETMELİK
BİRİNCİ BÖLÜM
Başlangıç Hükümleri
Amaç ve kapsam
MADDE 1- (1) Bu Yönetmeliğin amacı, Afet Yeniden İmar Fonunun yapısı,
işleyişi ve idaresi ile Afet Yeniden İmar Fonu Yönetim Kurulunun çalışma usul
ve esaslarına ilişkin hususları düzenlemektir.
Dayanak
MADDE 2- (1) Bu Yönetmelik, 15/3/2023 tarihli ve 7441 sayılı Afet
Yeniden İmar Fonunun Kurulması Hakkında Kanunun 3 üncü maddesine dayanılarak
hazırlanmıştır.
Tanımlar
MADDE 3- (1) Bu Yönetmelikte geçen;
a)
Bakanlık: Hazine ve Maliye Bakanlığını,
b)
Başkan: Hazine ve Maliye Bakanını,
c)
Fon: Afet Yeniden İmar Fonunu,
ç)
Kanun: 15/3/2023 tarihli ve 7441 sayılı Afet Yeniden İmar Fonunun Kurulması
Hakkında Kanunu,
d)
Sekretarya: Afet Yeniden İmar Fonu Sekretaryasını,
e)
Yönetim Kurulu: Afet Yeniden İmar Fonu Yönetim Kurulunu,
ifade
eder.
İKİNCİ BÖLÜM
Afet Yeniden İmar Fonu ve İşleyişi
Fonun amacı ve yönetimi
MADDE 4- (1) Bakanlığa bağlı, tüzel kişiliği haiz Afet Yeniden İmar
Fonu doğal afetler nedeniyle genel hayata etkili afet bölgesi ilan edilen
alanlarda; imar, altyapı ve üstyapı çalışmaları için gerekli kaynağın sağlanması,
yönetilmesi ve ilgili kamu kurum ve kuruluşlarına aktarılması amacıyla
faaliyetlerini yürütür.
(2)
Fon, Yönetim Kurulunun kararları çerçevesinde yönetilir.
Fonun kaynakları ve kaynakların değerlendirilmesi
MADDE 5- (1) Fonun kaynakları;
a)
Yurt içi ve yurt dışı kaynaklı her nevi nakdî bağış, yardım, hibe ve
kredilerden,
b)
Bütçeye bu amaçla konulacak ödenekten,
c)
Fon tarafından kurum ve kuruluşların mevzuatındaki her türlü kısıtlamalardan
muaf tutularak yurt içi ve yurt dışı sermaye ve para piyasalarından sağlanan
finansman ve kaynaklardan,
ç)
Diğer gelirlerden,
oluşur.
(2)
Fonun kaynakları 28/3/2002 tarihli ve 4749 sayılı Kamu Finansmanı ve Borç
Yönetiminin Düzenlenmesi Hakkında Kanunun 12 nci maddesi çerçevesinde
belirlenen esaslara göre değerlendirilir. Bu kapsamda oluşturulacak protokoller
Yönetim Kurulu onayıyla yapılır.
(3)
Fon kaynaklarının temininde bu Yönetmelikle düzenlenmeyen hususlar ilgili
mevzuat çerçevesinde Yönetim Kurulu kararı ile uygulanır.
Dış finansman
MADDE 6- (1) Dış finansman temini, yönetimi, kaydı ve raporlanması
dâhil tüm hususlar 4749 sayılı Kanun ve ilgili mevzuat hükümleri çerçevesinde
yapılır.
(2)
Niteliği gereği Yılı Yatırım Programında yer alması gereken projelere dış
finansman sağlanmasına ilişkin Fon tarafından Bakanlık nezdinde başvuruda
bulunulması öncesinde projeyi yürüten ilgili kamu kurum ve kuruluşunun
girişimiyle projenin yılı Yatırım Programı ile ilişkilendirilmesine ilişkin
işlemler tamamlanır.
Dış finansmanın doğrudan Bakanlık tarafından temini
MADDE 7- (1) Yönetim Kurulu tarafından alınacak karar çerçevesinde
Kamu Finansmanı ve Borç Yönetiminin Düzenlenmesi Hakkında Kanunun Ek 7 nci
maddesi uyarınca bir dış finansman kaynağından Fona karşılıksız tahsis yoluyla
finansman temin edilmesi talep edilebilir.
Dış finansmanın Fon tarafından temin edilmesi
MADDE 8- (1) Fonun kendi adına uluslararası sermaye piyasalarında
tahvil ihracı da dâhil olmak üzere herhangi bir dış finansman kaynağından
Hazine garantisi olmaksızın sağlayacağı kredi ve hibe dâhil dış finansman
Bakanlığın iznine tabidir. İznin verilmesi Hazine geri ödeme garantisi
sağlandığı anlamına gelmez.
(2)
Hazine geri ödeme garantisi olmaksızın kendi adına temin edeceği her bir
finansman işlemi için Fon, Yönetim Kurulunca alınacak karar çerçevesinde mali
yükümlülük altına girer. Finansmana ilişkin işlemler Fon tarafından yürütülür
ve sonuçlandırılır. Müzakereler neticesinde dokümanları imzalamaya yetkili
temsilciler Fon Yönetim Kurulu kararı ile belirlenir.
(3)
Fonun kendi adına uluslararası sermaye piyasalarında tahvil ihracı da dâhil
olmak üzere herhangi bir dış finansman kaynağından sağlayacağı tahvil dâhil dış
finansman için Hazine geri ödeme garantisi talebi olması durumunda Fon
tarafından Bakanlık nezdinde başvuruda bulunulur. Hazine geri ödeme garantisi
talebinin Bakanlıkça uygun görülmesi halinde Bakanlık ile koordinasyon içinde
finansman sağlanması işlemlerine başlanır.
(4)
Hazine geri ödeme garantisi altında temin edeceği her bir finansman işlemi için
Fon, Yönetim Kurulunca alınacak karar çerçevesinde mali yükümlülük altına
girer. Müzakereler neticesinde dokümanları imzalamaya yetkili temsilciler Fon
Yönetim Kurulu kararı ile belirlenir.
Bütçeden Fona aktarılacak ödenek
MADDE 9- (1) 10/12/2003 tarihli ve 5018 sayılı Kamu Malî Yönetimi ve
Kontrol Kanununa tabi kamu kurum ve kuruluşları, bütçelerine bu amaçla tahsis
edilen ödenekten Fona kaynak aktarır. Bunun dışında kalan kamu kurum ve
kuruluşları kendi tabi oldukları mevzuat çerçevesinde Fona kaynak aktarır.
Sermaye ve para piyasalarından borçlanma işlemleri
MADDE 10- (1) Fonun yurt içi ve yurt dışı
sermaye ve para piyasalarından finansman sağlamasına ilişkin karar alma
süreçleri, ihraç yöntemleri, ihraç koşulları, ihraç edeceği borçlanma
araçlarının özellikleri ve benzeri diğer hususlar bu kapsamda alınacak Yönetim
Kurulu kararı ile belirlenir.
Ödemeler
MADDE 11- (1) Fonun her tür borçlanma işleminden
kaynaklanan anapara geri ödemeleri ile her tür faiz, kar payı, masraf, ücret,
komisyon, sigorta primi, garanti ücreti, kur farkları, gecikme cezası, iskonto
gideri ve sair tüm masraf ve giderlere ilişkin ödemeler Fondan karşılanmak
üzere Yönetim Kurulu onayıyla yapılır.
(2)
Fona kaynak temini, Fon kaynaklarının yönetimi ve Fondan kaynak aktarımı
dolayısıyla oluşan her tür gider, ücret ve masraflar ile Fonun
derecelendirilmesi, bağımsız denetimi, danışmanlık hizmeti ve diğer operasyonel
giderlerine ilişkin ödemeler Fondan karşılanmak üzere Yönetim Kurulu onayıyla
yapılır.
Fondan kaynak aktarılması ve harcama yapılması
MADDE 12- (1) Kanunun amacına uygun olarak ilgili
kamu kurum ve kuruluşları tarafından yürütülen veya planlanan projeler için
Fondan kaynak talep edilebilir. Projelerin başvuru, değerlendirme ve seçimine
ilişkin süreçler Yönetim Kurulu tarafından Fonun amacına uygun olarak
belirlenecek ilke ve kriterler çerçevesinde yürütülür.
(2)
Fonun amacına uygun olarak Yönetim Kurulu tarafından karar verilen projeler
için, harcama programı kapsamında ve gerçekleşmelere bağlı olarak ödenmek üzere
Fondan, Yönetim Kurulu onayı ile ilgili kurum ve kuruluşlara kaynak aktarılır.
(3)
Fon tarafından aktarılan kaynaklar Kanunda belirlenen amaçlar dışında
kullanılamaz.
(4)
5018 sayılı Kamu Malî Yönetimi ve Kontrol Kanununa ekli (I) sayılı cetvel
kapsamındaki idarelere Fon tarafından aktarılan tutarlar genel bütçeye, diğer
idarelere aktarılan tutarlar ilgili kamu kurum ve kuruluşunun bütçesine gelir
kaydedilir.
(5)
Niteliği gereği Yatırım Programında yer alması gereken projelerde, finansman
kaynağının yurt içi veya yurt dışı olmasına bakılmaksızın yatırım programıyla
ilişkilendirilmeden Fondan kaynak aktarılamaz ve harcama yapılamaz.
(6)
Dördüncü fıkraya göre kaydedilen tutarları, ilgili idare bütçesinde açılacak
tertiplere ödenek kaydetmeye ve bu suretle ödenek kaydedilen tutarlardan yılı
içinde harcanmayan kısımları ertesi yıla devretmeye ilgili idareler yetkilidir.
(7)
Fondan kaynak aktarımı Fon Yönetim Kurulunun onayı üzerine, sekretarya
hizmetlerini yürüten birimce gerçekleştirilir. Süreçte kullanılan bilgi ve
belgeler bu birimce muhafaza edilir. Kaynak aktarma süreçleri harcama yetkilisi
ve gerçekleştirme görevlileri tarafından Bakanlıkça yürütülen otomasyon sistemi
üzerinden, şekil ve içeriği Bakanlıkça belirlenmiş olan ödeme emri belgesiyle
gerçekleştirilir. Kaynak aktarımına ilişkin Yönetim Kurulu onayı ve Yönetim
Kurulunca belirlenen diğer belgeler kanıtlayıcı belge olarak ödeme emri
belgesine eklenir.
(8)
Fon kaynaklarıyla yürütülecek projelerin uygulanması için gerekli her türlü iş
ve işlemler Fondan kaynak aktarılan kamu kurum ve kuruluşlarınca
gerçekleştirilir. Projelerin ekonomik ve teknik açıdan yapılabilirliği ile Fon
tarafından aktarılan kaynakların mevzuata uygun, etkili, ekonomik ve verimli
kullanımına ilişkin sorumluluk aktarım yapılan kurum ve kuruluşlara aittir.
Fon işlemlerinin muhasebeleştirilmesi
MADDE 13- (1) Fonun muhasebe işlemleri, 3/12/2014
tarihli ve 2014/7052 sayılı Bakanlar Kurulu Kararıyla yürürlüğe konulan Genel
Yönetim Muhasebe Yönetmeliğinde yer alan temel muhasebe kavramları ve ilkeleri
ile 27/12/2014 tarihli ve 29218 mükerrer sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan
Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği hükümlerine ve aşağıda belirtilen
hususlara göre yürütülür:
a)
Fonun iş ve işlemlerine ilişkin muhasebe hizmeti, Bakanlıkça yürütülen
otomasyon sistemi üzerinden, Hazine ve Maliye Bakanlığı Merkez Saymanlık Müdürlüğünce
yerine getirilir. Bu hizmet için ayrı bir birim kurmaya veya görevlendirmeye
Hazine ve Maliye Bakanı yetkilidir.
b)
Fonun muhasebe hizmetlerini yerine getiren Bakanlık birimi tarafından
hazırlanarak Sekretaryaya iletilen detaylı hesap planı Yönetim Kurulunca
onaylanır.
c)
Fonun muhasebe kayıtları, fon tüzel kişiliği adına tutulur ve üçer aylık
dönemler itibarıyla raporlanır. Dönem içindeki üçer aylık raporlamalar için
mizan; dönem sonunda ise bilanço ve faaliyet sonuçları tablosu muhasebe
birimince hazırlanır. Bu raporlar, fiziki veya elektronik olarak muhasebe
biriminden temin edilerek Sekretarya tarafından Yönetim Kurulu onayından sonra,
ilgililere sunulur veya yayımlanır. Yönetim Kurulu, birinci fıkrada belirtilen
düzenlemelere uygun olarak, dönemler itibarıyla raporlanacak diğer bilgi, belge
ve tabloları belirlemeye yetkilidir.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Fon Yönetim Kurulu
Yönetim Kurulunun yapısı
MADDE 14- (1) Fonun Yönetim Kurulu; Hazine ve
Maliye Bakanı başkanlığında, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı,
Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı, Tarım ve Orman Bakanı, İçişleri Bakanı,
Ulaştırma ve Altyapı Bakanı ile Strateji ve Bütçe Başkanından oluşur.
Yönetim Kurulunun görev ve yetkileri
MADDE 15- (1) Fon Yönetim Kurulunun görevleri
şunlardır:
a)
Fona yurt içi ve yurt dışı kaynaklı yapılan her nevi nakdî bağış, yardım ve
hibenin alınmasına karar vermek.
b)
Fona yurt içi ve yurt dışı kaynaklardan kredi sağlanmasına karar vermek.
c)
Fon tarafından kurum ve kuruluşların mevzuatındaki her türlü kısıtlamalardan
muaf tutularak yurt içi ve yurt dışı sermaye ve para piyasalarından finansman
ve kaynak sağlanmasına karar vermek.
ç)
Fondan kaynak aktarımı yapılacak projeleri, aktarılacak kaynak tutarını ve
harcama programlarını belirlemek.
d)
Belirlenen projeler için, harcama programı kapsamında ve gerçekleşmelere bağlı
olarak ödenmek üzere Fondan, ilgili kurum ve kuruluşlara kaynak aktarılmasına
onay vermek.
e)
Fona sağlanacak finansmanın koşullarını ve hedeflerini belirlemek.
f)
11 inci madde kapsamında yapılacak ödemeleri belirlemek.
g)
Mevzuatla verilen diğer görevleri yerine getirmek.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
Çalışma Düzeni
Toplantılar ve karar alma
MADDE 16- (1) Yönetim Kurulu Hazine ve Maliye
Bakanının başkanlığında toplanır. Toplantılar, Başkanın daveti üzerine üye tam
sayısının salt çoğunluğu ile yılda en az bir kez yapılır.
(2)
Kararlar toplantıya katılan üyelerin oy çokluğu ile alınır. Oylarda eşitlik olması
halinde Başkanın bulunduğu taraf çoğunluğu sağlamış sayılır. Kararlar Başkan
tarafından Sekretaryaya uygulanmak veya Yönetim Kurulunda yeniden görüşülmek
üzere sevk edilir.
(3)
Toplantı gündemi, yeri ve zamanı toplantı tarihinden önce üyelere bildirilir.
(4)
Başkan, gerekli gördüğü konularda Yönetim Kuruluna bilgi sunmak üzere ilgili
kişileri toplantıya davet eder.
(5)
Yönetim Kurulu, alınan kararların uygulanmasına yönelik iş ve işlemleri yapmak
ve Fonu temsil etmek üzere sekretarya hizmetlerini yerine getiren Bakanlık
birimini yetkilendirir.
Sekretarya hizmetleri
MADDE 17- (1) Fon Yönetim Kurulunun sekretarya
hizmetleri Hazine ve Maliye Bakanının görevlendireceği Bakanlık birimi
tarafından yerine getirilir.
(2)
Sekretaryanın görevleri şunlardır:
a)
Yönetim Kurulunun aldığı kararların uygulanması için gerekli iş ve işlemleri
yürütmek.
b)
Fon tarafından Yönetim Kurulu kararları çerçevesinde kurum ve kuruluşlara
yapılacak kaynak aktarımlarını ve ödemeleri gerçekleştirmek.
c)
Fona her türlü kaynak temini için yurt içi ve yurt dışı kamu veya özel kurum ve
kuruluşlarla iletişime geçmek ve görüşmeler yapmak dâhil gerekli iş ve
işlemleri yürütmek ve buna ilişkin koordinasyonu sağlamak.
ç)
İlgili kurum ve kuruluşlarca yapılan proje başvurularını 12 nci madde kapsamında
belirlenen ilke ve kriterler çerçevesinde değerlendirerek Yönetim Kuruluna
sunmak.
d)
Projelerin uygulama aşamasında proje ilerlemelerine ilişkin periyodik ilerleme
raporlarını ilgili kurum ve kuruluşlardan almak ve bunları Yönetim Kuruluna
sunmak.
e)
Fon kaynakları ve aktarımlarına ilişkin en geç üçer aylık dönemler itibarıyla
kamuoyuyla paylaşılacak olan mali verileri derleyerek Yönetim Kurulunun onayına
sunmak.
f)
Yönetim Kurulu toplantı ve çalışmaları ile ilgili diğer görevleri yapmak.
g)
Yönetim Kurulu kararları çerçevesinde fon yönetimine ilişkin mali süreçleri
yürütmek.
ğ)
İlgili bilgi ve belgeleri muhafaza etmek.
h)
Başkan ve Yönetim Kurulu tarafından verilecek diğer işleri yürütmek.
BEŞİNCİ BÖLÜM
Çeşitli ve Son Hükümler
Denetim ve raporlama
MADDE 18- (1) Fon bağımsız denetim standartlarına
uygun olarak denetlenir. Yönetim Kurulu bu kapsamda Fonun denetlenmesini Hazine
ve Maliye Bakanlığından talep edebilir. Ayrıca, Yönetim Kurulu kararı ile
bağımsız denetim kuruluşlarından da bağımsız denetim hizmeti alınabilir.
Aktarılan kaynağa ilişkin olarak ilgili kurum ve kuruluşların iş ve işlemleri
de denetime dâhil edilir. Fon ile kaynak aktarılan idareler, denetim için
gereken bütün bilgi, belge ve defterleri talep edildiği takdirde ibraz etmek
zorundadır.
(2)
Denetime ilişkin diğer hususlar Bakanlıkça belirlenir.
(3)
Fon kaynakları ve aktarımlarına ilişkin mali veriler en geç üçer aylık dönemler
itibarıyla kamuoyuyla paylaşılır. Bu çerçevede, kaynak aktarılan idareler
gerekli her türlü bilgi ve belgeyi sağlamakla yükümlüdür.
(4)
Fon, gerçekleştirdiği borçlanma işlemlerine yönelik her tür veri, bilgi, belge,
istatistik ve talep edilecek diğer hususları Bakanlığın ilgili birimlerine
bildirir.
Muafiyet ve istisnalar
MADDE 19- (1) Fon, Kanunun 7 nci maddesindeki
muafiyet ve istisnalar çerçevesinde faaliyetlerini yürütür.
Yürürlük
MADDE 20- (1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde
yürürlüğe girer.
Yürütme
MADDE 21- (1) Bu Yönetmelik hükümlerini Afet Yeniden İmar Fonu Yönetim Kurulu yürütür.