|
NOTERLER TARAFINDAN
DÜZENLENEN TAŞINMAZ SATIŞ
SÖZLEŞMELERİNE UYGULANACAK
USUL VE
ESASLAR HAKKINDA
YÖNETMELİK
BİRİNCİ BÖLÜM
Başlangıç Hükümleri
Amaç
MADDE 1- (1)
Bu Yönetmeliğin amacı; noterler tarafından düzenlenen taşınmaz satış
sözleşmelerine uygulanacak usul ve esasları belirlemektir.
Kapsam
MADDE 2- (1)
Bu Yönetmelik, 18/1/1972 tarihli ve 1512 sayılı Noterlik
Kanununun 61/A maddesine göre noterler tarafından düzenlenecek olan
taşınmaz satış sözleşmelerinin tâbi olacağı usul ve esasları kapsar.
Dayanak
MADDE 3- (1)
Bu Yönetmelik, 18/1/1972 tarihli ve 1512 sayılı Noterlik
Kanununun 61/A maddesinin on birinci fıkrasına dayanılarak hazırlanmıştır.
Tanımlar ve kısaltmalar
MADDE 4- (1)
Bu Yönetmelikte geçen;
a) Bakanlık:
Adalet Bakanlığını,
b) Birlik:
Türkiye Noterler Birliğini,
c) Genel
Müdürlük: Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğünü,
ç) Kanun: 18/1/1972 tarihli
ve 1512 sayılı Noterlik Kanununu,
d) Sözleşme:
Taşınmaz satış sözleşmesini,
e) TAKBİS: Tapu
ve Kadastro Bilgi Sistemini,
f) TAKPAS: Tapu
ve Kadastro Paylaşım Sistemini,
g) TNBBS: Türkiye
Noterler Birliği Bilgi Sistemini,
ifade eder.
İKİNCİ BÖLÜM
Başvuru ve Sözleşmenin
Düzenlenmesi
Başvuru
MADDE 5- (1)
Sözleşmenin düzenlenmesine ilişkin başvurular sadece Birliğin
“e-randevu/başvuru” uygulamasından e-Devlet kapısı kullanılarak yapılır.
(2) Başvuru
uygulamasında listelenen taşınmazlardan satışı yapılacak taşınmaz seçilir.
(3) TNBBS'ye;
a) Tarafların ve
varsa kanuni veya akdi temsilcilerinin kimlik, tebligata esas adres ve
iletişim bilgileri;
1) Türkiye
Cumhuriyeti kimlik numarası,
2) Mavi kart
sahiplerinin mavi kart kimlik numarası,
3) Yabancı ülke
vatandaşının, vatandaşı olduğu ülkeye ait pasaport veya yabancı ülke kimlik
bilgisi, yabancı kimlik numarası veya potansiyel vergi kimlik numarası,
4) Vatansız
kişilerin vatansız kişi kimlik bilgileri ve potansiyel vergi kimlik
numarası,
5) Tüzel kişiyi
tanımlayıcı bilgiler,
b) Kanuni veya
akdi temsile ilişkin bilgiler,
c) Taşınmazın
emlak vergi değeri ile taraflar arasında belirlenen satış bedeli, yabancı
gerçek kişilerin alıcı taraf olduğu işlemlerde ise döviz alım belgesinde
kayıtlı Türk lirası tutar,
işlenir.
(4) İşlenen bilgilere
dayanak belgeler TNBBS'ye yüklenir. Tarafların, yükledikleri belgelerin
asıllarını randevu tarih ve saatinde noterliğe müracaatlarında ibraz
etmeleri gerekir.
(5) Başvuruda,
sözleşmenin düzenlenmesi istenilen noterlik seçilir.
(6) TNBBS'ye
gönderilen talepler seçilen noterliğin başvuru ekranına düşer.
(7) Noter,
başvuru üzerine TNBBS’den başvuru belgesi düzenler. Noterin hukuki veya
fiili bir engeli nedeniyle başvuru belgesini düzenleyememesi hâlinde
noterlikçe başvuru reddedilerek TNBBS’den taraflara noterlik bilgisini
güncelleme imkânı sağlanır ve bu durum tarafların bildirdikleri telefon
numaralarına kısa mesajla bildirilir.
Sözleşmenin
şekli ve içeriği
MADDE 6- (1)
Sözleşme düzenlerken noter, TAKBİS’teki sözleşme şekli ve içeriği
gözetilerek Birlik tarafından hazırlanıp TNBBS’ye kaydedilen sözleşme
örneğini kullanır.
Sözleşmenin
hazırlanması
MADDE 7- (1)
Noter, düzenlediği başvuru belgesini Genel Müdürlüğe TAKPAS’tan iletir.
Satışı yapılacak taşınmaza ait ayrıntılı tapu kayıt bilgileri ile diğer bilgi
ve belgeleri TAKPAS’tan sorgular.
(2) Taşınmaza
ilişkin kayıt ve belgelerin eksik olması hâlinde eksiklikler taşınmazın
kayıtlı olduğu tapu müdürlüğünden TAKPAS vasıtasıyla talep edilir.
Eksiklikler tapu müdürlüğünce giderilerek en geç üç iş günü içerisinde
TAKBİS’e yüklenir.
(3) Taşınmaza
ilişkin kayıt ve belgelerin tamamlanmasından sonra noter, taşınmaz
üzerindeki her türlü kısıtlamayı dikkate alır ve taşınmaz satışıyla ilgili
mevzuatta yer alan sınırlamalar ile usul ve esasları gözetir. Buna göre hak
sahibini belirleyip taşınmazın satışına engel hukuki bir durumun
bulunmadığını tespit ettikten sonra sözleşmeyi hazırlar.
(4) Sözleşmeye,
tescili bozan veya hükümsüz kılan kayıt ve şart yazılamaz.
(5) 9 uncu
maddeye göre hesaplanan tapu harcı TAKPAS’tan Genel Müdürlüğe bildirilir.
Genel Müdürlük, işleme ait döner sermaye hizmet bedeli ile tapu harcının
tahsiline ilişkin e-tahsilat seri numarası üretir ve notere TAKPAS’tan
iletir. Noter, e-tahsilat seri numarası ve ödeme yöntemi ile
sözleşmenin imzalanmasına yönelik randevu tarih ve saatini taraflara kısa
mesajla bildirir.
(6) Randevu tarih
ve saatinde noterlikte hazır bulunmayan taraflara, on gün içinde noterliğe
müracaat etmeleri hâlinde işlemin yapılacağı, aksi takdirde başvurunun
iptal edileceği bilgisi aynı gün kısa mesajla bildirilir.
Sözleşmenin
yapılması
MADDE 8- (1)
Noter, sözleşmeyle ilgili işlemleri bizzat yapar.
(2) Sözleşmenin
taraflarca imzalanacağı esnada, 7 nci maddenin üçüncü fıkrasındaki hususlar
kontrol edilir.
(3) Taşınmaz
üzerinde hak ve yükümlülükler varsa, bunlar hakkında taraflara bilgi
verilir. Mevcut hak ve yükümlülüklerin varlığı kabul edilerek işlemin
sonuçlandırılması talep ediliyorsa, taşınmaz üzerindeki hak ve yükümlülükler
sözleşmeye doğru ve tam olarak yazılarak, bunların kabul edildiğine dair
beyan alınır.
(4) Noter,
taşınmazın satışını kısıtlayıcı veya satışa engel hukuki bir durumun
bulunmadığını tespit ettikten sonra sözleşmeyi taraflara imzalatıp
TAKBİS'ten yevmiye numarası alarak sözleşmeyi ve diğer belgeleri TAKBİS'e
kaydeder. Sözleşmenin TAKBİS'e kaydından sonra tapu müdürlüğünce taşınmazın
tapu siciline tescili sağlanır. Sözleşme ile diğer belgeler süresiz
saklanmak üzere noter tarafından TNBBS'ye kaydedilir ve fiziki olarak
arşivlenir.
(5) Tapu kayıt
örneği ve diğer belgelerden hak sahibinin belirlenememesi veya satışa engel
hukuki bir durumun varlığı hâlinde noterlerce satış işlemi
gerçekleştirilmez.
(6) Sözleşmede;
silinti, kazıntı ve çıkıntı yapılamaz.
(7) Taraflara,
sözleşme imzalandıktan sonra tescilin tamamlanmasını müteakip, noter
tarafından tapu senedi verilir.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Çeşitli ve Son Hükümler
Tapu harcı,
döner sermaye hizmet bedeli ve noter ücreti
MADDE 9- (1)
Noter, hazırladığı sözleşme için 2/7/1964 tarihli ve 492 sayılı
Harçlar Kanununa ekli (4) sayılı tarifenin “I-Tapu işlemleri” başlıklı
bölümünün (20) numaralı fıkrasının (a) bendi uyarınca tapu harcını
hesaplar.
(2) Kanunun 61/A
maddesinin onuncu fıkrası uyarınca, taşınmaz satış işlemi için ayrıca Genel
Müdürlük döner sermaye işletmesine gelir kaydedilmek üzere 25/11/2010 tarihli
ve 6083 sayılı Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğü Döner Sermaye İşletmesi
Kanununa ekli (1) sayılı tarife cetveli esas alınarak döner sermaye hizmet
bedeli hesaplanır.
(3) Kanunun 61/A
maddesinin sekizinci fıkrası uyarınca, sözleşme damga vergisinden ve bu
işlemlere ilişkin düzenlenen kâğıtlar değerli kâğıt bedellerinden
istisnadır.
(4) Kanunun 61/A
maddesinin dokuzuncu fıkrası uyarınca, noter ücreti taşınmazın değerine
göre beş yüz Türk lirasından az ve dört bin Türk lirasından fazla olamaz ve
ücret tarifesinde gösterilir. Bu miktarlar, her yıl bir önceki yıla ilişkin
olarak 4/1/1961 tarihli ve 213 sayılı Vergi Usul Kanununun
mükerrer 298 inci maddesi hükümleri uyarınca tespit ve ilan edilen yeniden
değerleme oranında takvim yılı başından geçerli olmak üzere artırılarak
uygulanır.
Bilgi ve belge
paylaşımı
MADDE
10- (1) Bu Yönetmelik kapsamında Birlik ile Genel Müdürlük ve
ilgili diğer kurum ve kuruluşlar arasında bilgi ve belge paylaşımına
ilişkin usul ve esaslar yapılacak protokollerle belirlenir.
Hüküm
bulunmayan hâller
MADDE 11- (1)
Bu Yönetmelikte hüküm bulunmayan hâllerde, Kanun ile 13/7/1976 tarihli
ve 15645 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Noterlik Kanunu Yönetmeliği ve
ilgili diğer mevzuat hükümleri uygulanır.
Kanunun geçici
21 inci maddesine ilişkin geçiş hükmü
GEÇİCİ MADDE
1- (1) Bu Yönetmelik hükümleri Kanunun geçici 21 inci maddesinin ikinci
fıkrası uyarınca, aynı Kanunun 61/A maddesinde kurulması öngörülen bilişim
sisteminin kurulduğunun Adalet Bakanlığı resmî internet sitesinde
duyurulduğu tarihe kadar uygulanmaz.
Yürürlük
MADDE 12- (1)
Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Yürütme
MADDE 13- (1)
Bu Yönetmelik hükümlerini Adalet Bakanı yürütür.
|