UZAKTAN SAĞLIK HİZMETLERİNİN SUNUMU
HAKKINDA YÖNETMELİK
BİRİNCİ BÖLÜM
Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar
Amaç
MADDE 1 – (1) Bu Yönetmeliğin amacı, sağlık
hizmetinin mekândan ve coğrafyadan bağımsız olarak ve çağdaş tıbbî teknolojiye
dayanılarak sunulmasına hizmet etmek üzere; uzaktan sağlık hizmetinin
kapsamına, uzaktan sağlık hizmeti sunacak sağlık tesislerine izin verilmesine,
uzaktan sağlık bilgi sisteminin geliştirilmesine, tescil edilmesine, sağlık
tesislerinin bu kapsamda denetlenmesine ilişkin usul ve esasları düzenlemektir.
Kapsam
MADDE 2 – (1) Bu Yönetmelik; uzaktan sağlık
hizmeti sunan tüm sağlık tesislerini, uzaktan sağlık hizmeti sunumunda yer alan
tüm sağlık meslek mensuplarını, uzaktan sağlık bilgi sistemi geliştiricilerini
ve uzaktan sağlık hizmeti almak isteyen gerçek kişileri kapsar.
Dayanak
MADDE 3 – (1) Bu Yönetmelik, 7/5/1987
tarihli ve 3359 sayılı Sağlık Hizmetleri Temel Kanununun 9 uncu ve Ek 11 inci
maddeleri ile 10/7/2018 tarihli ve 1 sayılı Cumhurbaşkanlığı Teşkilatı Hakkında
Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin 355 inci ve 508 inci maddelerine dayanılarak
hazırlanmıştır.
Tanımlar
MADDE 4 – (1) Bu Yönetmelikte geçen;
a)
Bakanlık: Sağlık Bakanlığını,
b)
Genel Müdürlük: Sağlık Hizmetleri Genel Müdürlüğünü,
c)
Müdürlük: İl sağlık müdürlüğünü,
ç)
Sağlık tesisi: Uzaktan sağlık hizmeti sunmak üzere bu Yönetmelik kapsamında
Bakanlıkça yetkilendirilmiş sağlık kurum ve kuruluşlarını,
d)
Uzaktan sağlık bilgi sistemi: Bakanlık tarafından üretilen veya Bakanlık
tarafından tescil edilmek suretiyle uzaktan sağlık hizmeti sunumunda
kullanılması onaylanan yazılı, sesli veya görüntülü iletişime imkân sağlayan
güvenli yazılımı,
e)
Uzaktan sağlık hizmeti: Bu Yönetmelik hükümlerine göre faaliyet izni almış olan
sağlık tesislerinde, sağlık meslek mensubunun, sağlık hizmeti talep eden kişiye
uzaktan sağlık bilgi sistemi üzerinden sunduğu sağlık hizmetini,
ifade
eder.
İKİNCİ BÖLÜM
Uzaktan Sağlık Bilgi Sistemi ve Uzaktan Sağlık Hizmeti Faaliyet
İzni
Uzaktan sağlık bilgi sistemi
MADDE 5 – (1) Uzaktan sağlık bilgi sistemi,
Bakanlık veya Bakanlık harici yetkilendirilmiş geliştiriciler tarafından
Bakanlığın belirlemiş olduğu asgari standartlara uygun olarak geliştirilir.
(2)
Geliştirilen uzaktan sağlık bilgi sistemi, Bakanlığın sistemine tescil edilir;
tescili yapılmamış uzaktan sağlık bilgi sistemi uzaktan sağlık hizmeti
sunumunda kullanılamaz. Tescilin usûl ve esasları Sağlık Bilgi Sistemleri Genel
Müdürlüğünce belirlenerek Bakanlığın internet sitesinde ilan olunur.
(3)
Uzaktan sağlık bilgi sistemi, uzaktan sağlık hizmeti kapsamında yapılan ve
Bakanlıkça belirlenen işlemlerin sağlık tesisinin bilgi yönetim sistemine
bildirilmesine ve aktarılmasına imkân verecek şekilde geliştirilir.
(4)
Bakanlıkça belirlenen asgarî standartlarda yapılacak değişiklikler, Bakanlıkça
belirlenen sürede uzaktan sağlık bilgi sistemi yazılımına yansıtılır.
Altyapı ve teknik donanım
MADDE 6 – (1) Sağlık tesisi, sağlık meslek
mensubunun uzaktan sağlık bilgi sistemine bağlanabilmesi için gerekli altyapı
ve teknik donanım imkânlarını sağlar. Uzaktan sağlık hizmeti sunumu için
gerekli olan altyapı ve teknik donanım gibi hususlara ilişkin kriterler,
Bakanlık tarafından belirlenir.
Uzaktan sağlık hizmetleri
MADDE 7 – (1) Niteliği itibarıyla uzaktan sağlık
hizmeti sunumuna elverişli olmak kaydıyla, aşağıdaki hizmetler uzaktan
sunulabilir:
a)
Uzaktan sağlık hizmeti talep eden kişi, uzaktan sağlık hizmetinin elverdiği
ölçüde muayene edilebilir; kişinin tıbbî gözlem, izlem ve takibi ile
değerlendirmesi yapılabilir, teşhis edilmiş hastalıkları kontrol edilebilir;
tıbbî danışmanlık verilebilir; konsültasyon veya ikincil görüş talep
edilebilir. Gerekli durumlarda, kişiye bir sağlık kuruluşuna fiziken müracaat
etmesi önerilebilir.
b)
Hastalıkların uzaktan yönetimi ve takibi için kişinin kan şekeri ve kan basıncı
gibi klinik parametreleri değerlendirilebilir, izlenebilir, tedavi ve ilaç
yönetimi sağlanabilir.
c)
Sağlığın korunmasına ve takibine, sağlıklı yaşamın desteklenmesine, psikososyal
destek hizmetlerinin sağlanmasına yönelik hizmetler verilebilir.
ç)
Sağlık riski artan veya ileri yaşlı kişilerin çok yönlü değerlendirmesi ve
takibi yapılabilir.
d)
Teknolojik imkânların elvermesi ve Bakanlıktan gerekli izinlerin alınması
koşuluyla kişilere, Bakanlıkça belirlenen girişimsel veya cerrahi operasyon
hizmetleri sunulabilir.
e)
Endemik veya epidemik salgınlarda ulusal nitelikteki kılavuzlar doğrultusunda
kişilerin sağlığının korunmasına yönelik gerekli tıbbî işlemler yürütülebilir.
f)
Giyilebilir teknolojiler ve diğer tıbbî cihazlar ile sağlık hizmeti talep eden
kişinin sağlık verileri ölçülebilir ve takip edilebilir.
g)
Hekim tarafından değerlendirilen kişiye, hekimince e-reçete ve e-rapor tanzim
edilebilir.
(2)
Sağlık tesisi, uzaktan sağlık hizmetine ilişkin aynı branşta faaliyet izin
belgesi sahibi olması koşuluyla bir başka sağlık tesisindeki sağlık hizmeti
talep eden kişiye uzaktan sağlık hizmeti sunabilir.
Faaliyet izni
MADDE 8 – (1) Uzaktan sağlık hizmeti sunmak
isteyen sağlık tesisine gerekli şartları sağlaması hâlinde Bakanlıkça uzaktan
sağlık hizmeti faaliyet izin belgesi verilir. Faaliyet izni, sağlık tesisinin
mevcut faaliyet izin belgesine işlenir.
(2)
Başvuru, sağlık tesisi tarafından Ek-1’de yer alan belgelerle birlikte
Müdürlüğe yapılır.
(3)
Müdürlük başvuruyu dosya üzerinde inceler, eksiklik veya uygunsuzluk bulunması
hâlinde, bu hususların neler olduğunu başvuru sahibine en geç 15 iş günü
içerisinde bildirir.
(4)
Başvuru uygun ise, Müdürlükçe oluşturulan komisyon tarafından incelenir.
Komisyon, gerekli gördüğü durumlarda yerinde inceleme de yapabilir. Komisyon,
sağlık hizmetleri başkanlığında görevli bir hekim başkanlığında, müdürlükte
görevli personel arasından tercihen bilişim teknolojileri hakkında mesleki birikimi
olan bir mühendis, tekniker veya teknisyen ile kalite konusunda deneyimli bir
sağlık meslek mensubu olmak üzere üç kişiden oluşur. İhtiyaç halinde birden
fazla komisyon kurulabilir.
(5)
Yapılacak incelemeler neticesinde, herhangi bir eksiklik ve uygunsuzluk
olmadığının tespiti halinde komisyon raporuyla birlikte başvurular, Genel
Müdürlüğe gönderilir.
(6)
Sağlık tesisinin başvurusunda belirttiği uzaktan sağlık bilgi sisteminin,
Bakanlık kayıt tescil sisteminde kayıtlı olması ve başvurunun Genel Müdürlük
tarafından uygun görülmesi hâlinde, sağlık tesisi için uzaktan sağlık hizmeti
faaliyet izin belgesi düzenlenir. Faaliyet izin belgesinde, faaliyet alanı ve
sınırları belirtilir.
(7)
Bakanlığa bağlı sağlık tesisleri için Bakanlık resen uzaktan sağlık hizmeti
faaliyet izni verebilir.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Uzaktan Sağlık Hizmeti Sunulması
Hastanın bilgilendirilmesi
MADDE 9 – (1) Uzaktan sağlık hizmeti alacak
kişi, uzaktan sağlık hizmeti sunulmaya başlanmadan önce ve sunulacak olan
sağlık hizmetinin niteliğine uygun düştüğü ölçüde:
a)
Uzaktan sağlık hizmeti sunacak sağlık meslek mensubunun kimliği ve var ise
uzmanlığı,
b)
Sağlık meslek mensubunun kendisi ile fiziksel olarak aynı ortamda bulunmayacağı,
c)
Uzaktan sağlık hizmetinin yüz yüze verilen sağlık hizmetinin muadili
olamayacağı,
ç)
Uzaktan sağlık hizmeti ile uygulamalı tedavilerin farklı olduğu,
d)
Devam eden bir tedaviyi aksatacak şekilde uzaktan sağlık hizmetinden
faydalanılamayacağı,
e)
Acil tıbbî durumlarda uzaktan sağlık hizmeti yerine en yakın acil servise
başvurulması gerektiği,
f)
Uzaktan sağlık hizmetinin ücreti, verilecek hizmetin kapsamı, hizmetin herhangi
bir sağlık sigortası kapsamında karşılanıp karşılanmayacağı,
g)
Tarafların açık rızası olmaksızın uzaktan sağlık hizmeti sunumuna ilişkin ses
veya görüntü kaydı alınmasının yasak olduğu; ancak, kişisel sağlık verilerinin
işlenmesine ilişkin mevzuat uyarınca alınan sağlık hizmetine ilişkin kayıtların
tutulacağı, kişisel verilerin korunması mevzuatına ve mahremiyete uygun olarak
Sağlık Bakanlığı bilgi sistemine aktarılacağı,
ğ)
Uzaktan sağlık hizmeti sunumunun başlayabilmesi için uzaktan sağlık bilgi
sisteminin kamera ve/veya mikrofon erişimine izin verilmesinin istenebileceği,
h)
Taraflar arasında ses ve/veya görüntünün iletilememesi hâlinde, uzaktan sağlık
hizmetinin başlamayabileceği, başlamış ise devam ettirilemeyebileceği,
ı)
Tıbbi veya hukuki sebeplerle karşı tarafa bilgi verilerek uzaktan sağlık
hizmetinin her zaman sonlandırılabileceği,
i)
Uzaktan sağlık hizmeti veren kişinin, uzaktan sağlık hizmeti sunumunda
kullandığı bilişim sistemlerinin, kullanıcı adı ve parolalarının güvenliğini
sağlamaktan bizzat sorumlu olduğu,
j)
Verilecek sağlık hizmetinin mâhiyeti ve sonuçları,
konularında
bilgilendirilir.
(2)
Bilgilendirme, sağlık hizmeti talep eden kişi tarafından anlaşılabilecek sade
bir dil ile yapılmalıdır.
(3)
Sağlık hizmeti sunumu kapsamında yerine getirilmesi gereken aydınlatma
yükümlülüğüne ilişkin genel usûl ve esaslar saklıdır.
Kimlik doğrulama
MADDE 10 – (1) Sağlık tesisi, uzaktan sağlık
hizmeti sunumu kapsamında hizmet alan kişinin kimliğini doğrulamaya yönelik
gerekli tedbirleri alır. Sağlık tesisi tarafından ilaveten ikincil bir kimlik
doğrulaması altyapısı veya aracı kullanılabilir.
(2)
Sağlık meslek mensubu, uzaktan sağlık hizmeti alan kişiden resmi kimlik
belgesini kamera üzerinden göstermesini talep edebilir. Sağlık meslek mensubu,
sağlık hizmeti talep eden kişinin kimliğinden şüphe duyduğu takdirde, kimliğini
doğrulamasını isteyebilir. Bu talebin yerine getirilmemesi hâlinde uzaktan
sağlık hizmeti vermeyebilir, başlamış olan hizmeti sonlandırabilir.
Hak ve sorumluluklar
MADDE 11 – (1) Uzaktan sağlık hizmeti sunumu
esnasında sağlık meslek mensubunun veya sağlık hizmeti alan kişinin bulunduğu
ortamda hasta veya sağlık meslek mensubu ile yapılan görüşmeyi görebilecek
ve/veya duyabilecek üçüncü bir kişinin olması hâlinde sağlık meslek mensubu
ve/veya sağlık hizmeti alan kişi, konu hakkında karşı tarafı bilgilendirmekle
yükümlüdür.
(2)
Uzaktan sağlık hizmeti alan kişi, tıbbî geçmişi ile sağlık durumu ile ilgili
talep edilen bilgileri doğru, anlaşılır bir şekilde ve detaylı olarak sağlık
meslek mensubuna anlatmakla yükümlüdür.
(3)
Bu Yönetmelik kapsamında sağlık hizmeti sunan sağlık meslek mensubunun bilgi ve
iletişim teknolojileri hakkında gerekli donanıma sahip ve teknoloji
okuryazarlığının uzaktan sağlık hizmeti sunumu için yeterli olduğunu izlemekten
ve temin etmekten, ayrıca gerekli yetkinliğe sahip olmayan sağlık meslek
mensuplarını eğitmekten sağlık hizmet sunucusunun niteliğine göre sağlık tesisi
veya müdürlük sorumludur.
Kişisel verilerin korunması
MADDE 12 – (1) Uzaktan sağlık hizmeti
sunumunda hasta mahremiyetinin ve kişisel verilerinin korunmasından hizmeti
veren sağlık tesisi ve sağlık meslek mensubu sorumludur.
(2)
Veri sorumlusu ve veri işleyen sıfatlarını haiz kişiler, bu Yönetmelik
kapsamında sundukları hizmetler aracılığıyla elde ettikleri kişisel verileri
24/3/2016 tarihli ve 6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu ve ilgili
mevzuatına uygun bir şekilde işler, bu verilerin güvenliğini sağlamaya yönelik
her türlü teknik ve idari tedbiri alır ve ilgili kişilere karşı aydınlatma
yükümlülüklerini yerine getirirler.
(3)
Bu Yönetmelik kapsamında sunulan sağlık hizmetleri, her iki tarafın açık rızası
olmaksızın görüntülü veya sesli olarak kayıt altına alınamaz, hizmet esnasında
fotoğraf çekilemez.
(4)
Tarafların açık rızası olması hâlinde sunulan uzaktan sağlık hizmetine ilişkin
görüntülü veya sesli kayıt alınabilir. Kayıtlar, uzaktan sağlık hizmeti veren
sağlık tesisinde veya Bakanlığın izin verdiği güvenli veri merkezlerinde
saklanır. Kanunen izin verilen mercilere ve idarî bir soruşturma kapsamında
Bakanlık müfettişlerine bu kayıtlara erişim izni verilir. Bu kapsamda alınmış
olan görüntülü veya sesli kayıtlar, oniki aydan fazla saklanamaz ve sürenin
dolması ile birlikte ayrıca bir bildirime gerek olmaksızın silinir.
Kayıt, bildirim ve iz kaydı
MADDE 13 – (1) Uzaktan sağlık hizmeti kapsamında
sağlık tesisine başvuran kişiler için uzaktan sağlık hizmetine ilişkin iş ve
işlemler dijital ortamda kaydedilir ve kişisel verilerin korunmasına dair
mevzuatta yer alan istisnai düzenlemeler saklı kalmak kaydıyla, kaydedilen
veriler, ilgili mevzuatı uyarınca Bakanlıkça belirlenen usûl ve esaslar
çerçevesinde Bakanlık merkezî sağlık veri sistemine gönderilir.
(2)
Bakanlık tarafından kurulan kayıt ve bildirim sistemi ile Bakanlıkça yapılacak
diğer iş ve işlemlere esas olmak üzere talep edilen bilgi ve belgeler, sağlık
tesisleri tarafından Bakanlığa gönderilir.
(3)
Uzaktan sağlık hizmeti alımı esnasında Bakanlıkça belirlenen iz kaydı bilgileri
sağlık tesisi tarafından sağlık tesisinin tabi olduğu mevzuatta belirtilen süre
boyunca saklanır.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
Çeşitli ve Son Hükümler
Yasaklar ve sınırlamalar
MADDE 14 – (1) Uzaktan sağlık hizmeti
sunumuna ilişkin yasaklar ve sınırlamalar şunlardır:
a)
Sağlık tesisi, Bakanlıktan izin almadan uzaktan sağlık hizmeti sunamaz.
b)
Sağlık tesisi, sağlık hizmeti sunmaya yetkili olmadığı bir alanda uzaktan
sağlık hizmeti sunamaz. Bakanlığa ve devlet üniversitelerine bağlı sağlık
kuruluşlarının konsültasyon ve/veya ikincil görüş niteliğindeki hizmetleri bu
fıkraya aykırılık olarak değerlendirilmez.
c)
Bu Yönetmelik kapsamına girmeyen sağlık hizmetleri, uzaktan sağlık hizmeti
yoluyla sunulamaz.
ç)
Sağlık tesisi, adına çalışma belgesi düzenlenmemiş sağlık meslek mensubu
aracılığıyla uzaktan sağlık hizmeti sunamaz.
d)
Uzaktan sağlık hizmeti, Türkiye’de meslek ifasına yetkili olmayan sağlık meslek
mensubu tarafından sunulamaz.
e)
Uzaktan sağlık hizmeti sunumunda, yurt dışına sunulanlar hariç olmak üzere,
uzaktan sağlık hizmeti alanların, Türkiye İlaç ve Tıbbî Cihaz Kurumu tarafından
kaydedilmiş tıbbî cihazlardan başka bir tıbbî cihaz kullanımına izin verilemez.
f)
Uzaktan sağlık bilgi sistemi, amacının dışında kullanılamaz.
g)
Sağlık tesisi ve/veya sağlık meslek mensubu, randevu alacak kişiyi uzaktan
sağlık hizmeti almaya zorlayacak şekilde davranamaz. Randevu programları sağlık
hizmeti alan kişilerin sağlık tesisine gelme imkânını zorlaştıracak veya
engelleyecek şekilde düzenlenemez.
ğ)
Sağlık hizmetinin sunumuna ilişkin asgari tıbbî gereklilikler uygulanabilir
oldukları ölçüde uzaktan sağlık hizmeti sunumu için de geçerlidir. Sağlık
hizmetinin uzaktan sunuluyor olması, sağlık hizmetinin niteliğinden ödün verme
sebebi olarak kabul edilemez.
h)
Uzaktan sağlık hizmeti sunumu esnasında elde edilen kişisel veriler, ilgili
mevzuat haricinde işlenemez ve aktarılamaz.
Uluslararası sağlık turizmi
MADDE 15 – (1) Uluslararası sağlık turizmi
yetki belgesi almış olan sağlık tesislerince, ilgili mevzuatı çerçevesinde
uluslararası sağlık turizmi ve turistin sağlığı kapsamında uzaktan sağlık
hizmeti verilebilir.
Denetim ve idarî yaptırımlar
MADDE 16 – (1) Uzaktan sağlık hizmetleri,
şikâyet veya soruşturma hariç olmak üzere Ek-2’de yer alan forma uygun olarak
Müdürlük tarafından yılda en az bir defa denetlenir.
(2)
Özel sağlık tesisleri tarafından sunulan uzaktan sağlık hizmetlerinde bu Yönetmeliğe
aykırılık olması durumunda, Ek-2’de yer alan idarî yaptırımlar uygulanır.
(3)
Kamu sağlık tesisleri tarafından sunulan uzaktan sağlık hizmetlerinde bu
Yönetmeliğe aykırılık olması durumunda, ilgililer hakkında kendi mevzuatına
göre işlem yapılır.
İdarî sorumlulukların paylaşımı
MADDE 17 – (1) Bu Yönetmeliğin uygulanması
sırasında doğacak tereddütleri ve uygulamaya ilişkin aksaklıkları gidermeye,
uygulamayı yönlendirmeye ve sorumlulukları paylaştırmaya Bakanlık yetkilidir.
Hüküm bulunmayan haller
MADDE 18 – (1) Bu Yönetmelikte hüküm
bulunmayan hâllerde, hasta hakları ve kişisel verilerin korunmasına dair mer’i
mevzuat hükümleri ile ilgili sağlık tesisinin ve sağlık meslek mensubunun tâbi
olduğu mevzuat hükümleri uygulanır.
Sağlık tesislerinin uyumu
GEÇİCİ MADDE 1 – (1) Bu Yönetmeliğin yayımı tarihi
itibarıyla uzaktan sağlık hizmeti sunmakta olan sağlık tesisleri, en geç altı
ay içerisinde uzaktan sağlık hizmeti faaliyet izin belgesi almak zorundadır.
Yürürlük
MADDE 19 – (1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde
yürürlüğe girer.
Yürütme
MADDE 20 – (1) Bu Yönetmelik hükümlerini
Sağlık Bakanı yürütür.