|
İZMİR BÜYÜKŞEHİR
BELEDİYESİ
İMAR YÖNETMELİĞİ
BİRİNCİ BÖLÜM
Amaç, Kapsam, Dayanak ve
Tanımlar
Amaç
MADDE 1 – (1)
Bu Yönetmeliğin amacı; İzmir Büyükşehir Belediyesi sınırları içerisinde plan,
fen, sağlık ve sürdürülebilir çevre şartlarına uygun yapı ve yapılaşma ile
projelendirmeye ve denetime ilişkin usul ve esasları belirlemektir.
Kapsam
MADDE 2 – (1)
Bu Yönetmelik, uygulama imar planı bulunan alanları kapsar.
Dayanak
MADDE 3 – (1)
Bu Yönetmelik, 3/5/1985 tarihli ve 3194 sayılı İmar Kanunu, 10/7/2018
tarihli ve 30474 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan 1 sayılı
Cumhurbaşkanlığı Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin altıncı
kısmının dördüncü bölüm hükümleri ile 3/7/2017 tarihli ve 30113 sayılı
Resmî Gazete’de yayımlanan Planlı Alanlar İmar Yönetmeliğinin 69 uncu
maddesi hükümlerine dayanılarak hazırlanmıştır.
Tanımlar
MADDE 4 – (1)
Planlı Alanlar İmar Yönetmeliğinin 4 üncü maddesinin birinci fıkrasında yer
alan tanımların yanı sıra bu Yönetmelikte geçen;
a) Asansör tescil
belgesi: İlgili idare tarafından yapı kullanma izin belgesi öncesi
düzenlenen ve asansörün kayıt altına alındığını gösteren belgeyi,
b) Belediye
hizmet alanı: Belediyelerin görev ve sorumlulukları kapsamındaki hizmetlerinin
götürülebilmesi için gerekli itfaiye, acil yardım ve kurtarma, ulaşıma
yönelik transfer istasyonu, araç ve makine parkı, bakım ve ikmal istasyonu,
garaj ve triyaj alanları, belediye depoları, asfalt tesisi, atık işleme
tesisi, zabıta birimleri, mezbaha, ekmek üretim tesisi, pazar yeri, idari,
sosyal ve kültürel merkez, su ve kanalizasyon idaresine ait hizmet binaları
gibi mahalli müşterek nitelikteki ihtiyaçları karşılamak üzere kurulan
tesisler ile sermayesinin yarıdan fazlası belediyeye ait olan şirketlerin
sahip olduğu tesislerin yapılabileceği alanları,
c) Giriş takı:
Üzerinde birden fazla yapı yapılması mümkün olup alanı 1000 m²’den büyük
olan parsellerde istenmesi halinde; parsel sınırları içerisinde kalmak ve
komşu parsel sınırlarına 3.00 metreden fazla yaklaşmamak kaydıyla girişi
tariflemek için temiz genişliği 5.00 m. ve yüksekliği minimum 5.00 m.,
maksimum 6.00 m. ölçülerinde yapılabilen; ilan, reklam ve tanıtım unsuru
içermeyen kapı niteliğindeki yapı ruhsatına tabi imalatları,
ç) İskele izin
belgesi: İskele kurmayı gerektiren basit tamir ve tadilatlarda ilgili
idareden alınması zorunlu izin belgesini,
d) İstinat
duvarı: Yol ve bitişik arsa kotlarını da göz önünde bulundurarak vaziyet
planına işlenen, farklı düzeydeki zeminlerde oluşan zemin etkilerini
güvenlikle karşılamada, zemini tabii şev açısından daha dik tutmak amacı
ile inşa edilen ve düşey veya düşeye yakın duvarı,
e) Kanal Kotu
Tutanağı: Pis su ve temiz su tesisatının şehir şebeke suyu ve kanalizasyon
ile bağlantısının nasıl kurulacağını ve bu hatlara ilişkin X, Y, Z
değerlerini belirten, İZSU Genel Müdürlüğü tarafından onaylanmış proje veya
raporu,
f) Süs havuzu:
Derinliği 0.50 metreyi geçmeyen ve peyzaj öğesi olarak kullanılan
havuzları,
g) Teknik altyapı
alanları: Kamu veya özel sektör tarafından yapılacak elektrik, petrol ve
doğalgaz iletim hatları, reglaj istasyonları, su deposu, içme ve kullanma
suyu ile yer altı ve yer üstü her türlü arıtma, kanalizasyon, atık işleme
tesisleri, trafo, enerji dağıtım merkezi, her türlü enerji, ulaştırma,
haberleşme gibi servislerin temini için yapılan tesisler ile açık veya
kapalı otopark kullanışlarının yapılabileceği alanları,
ğ) Yeşil çatı:
Binanın enerji performansını, hava kalitesini ve kent ekolojisini
iyileştiren, yağmur suyunun yarattığı problemlere yenilikçi çözümler
getiren, çim serilip çiçeklerle yeşillendirilebilen, küçük bitkilerle
donatılabilen çatıları,
h) Yol kotu
tutanağı: Parselin cephe aldığı yolların varsa tretuvarları ile birlikte
kotlarını gösteren belgeyi (Mevcut yollarda siyah kotların, ham yollarda
ise mevcut kotlarla birlikte belediyesince hazırlanan ve onaylanan yol
profillerine göre bitmiş yolun kaplama üst kotlarının (kırmızı kotlarının)
gösterilmesi gereklidir.),
ifade eder.
İKİNCİ BÖLÜM
Genel İlkeler
Genel ilkeler
MADDE 5 – (1)
Genel ilkelere yönelik olarak Planlı Alanlar İmar Yönetmeliğinin 5 inci
maddesine uyulur.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Arsalara İlişkin Hükümler
Parsel
büyüklükleri
MADDE 6 – (1)
İmar planı ile getirilmiş farklı hükümler yoksa bu Yönetmelik koşullarına
göre yapılacak parselasyon planı ve ifrazlarda elde edilecek yeni
parsellerin asgari ölçüleri; ikinci, üçüncü ve dördüncü fıkralarda
belirtilen ölçülerin altında kalmamak kaydıyla, arazi meyili, yol durumu,
mevcut yapılar ve benzeri çevre özellikleri ile bu parsellerde yapılması
mümkün olan yapıların ölçü ve gereksinimleri de göz önünde tutularak
idarece onaylı ada kitle etüdüne göre belirlenir.
(2) Parsel
genişlikleri;
a) Konut ve
ticaret bölgelerinde:
1) 4 kata kadar
(4 kat dâhil) inşaata müsait yerlerde:
Bitişik nizamda:
(6.00) metreden,
Blok başlarında:
Yan bahçe mesafesi + (6.00) metreden,
Ayrık nizamda:
Yan bahçe mesafeleri toplamı + (6.00) metreden,
az olamaz.
2) 9 kata kadar
(9 kat dâhil) inşaata müsait yerlerde:
Bitişik nizamda:
(9.00) metreden,
Blok başlarında:
Yan bahçe mesafesi toplamı + (9.00) metreden,
Ayrık nizamda:
Yan bahçe mesafeleri toplamı + (9.00) metreden,
az olamaz.
3) 10 veya daha
fazla katlı inşaata müsait yerlerde:
Bitişik nizamda:
(12.00) metreden,
Blok başlarında:
Yan bahçe mesafesi + (12.00) metreden,
Ayrık nizamda:
Yan bahçe mesafeleri toplamı + (12.00) metreden,
az olamaz.
b) Yalnız 1 katlı
dükkân yapılacak ticaret ve küçük sanayi bölgelerinde:
1) Bitişik
nizamda: (5.00) metreden,
2) Blok
başlarında: Yan bahçe mesafesi + (5.00) metreden,
3) Ayrık nizamda:
Yan bahçe mesafeleri toplamı + (5.00) metreden,
az olamaz.
c) Sanayi
bölgelerinde, 30.00 metreden az olamaz.
ç) Akaryakıt
istasyonlarında 40.00 metreden az olamaz.
d) Konut dışı kentsel
çalışma alanlarında, 40.00 metreden az olamaz.
e) Bu fıkradaki
ölçülerin tespitinde, köşe başına rastlayan parsellerde yol tarafındaki yan
bahçe yerine, o yol için tayin edilmiş ön bahçe mesafesi alınır.
(3) Parsel
derinlikleri:
a) Konut ve
ticaret bölgelerinde:
1) Ön bahçesiz
nizamda: (13.00) metreden,
2) Ön bahçeli
nizamda: Ön bahçe mesafesi + (13.00) metreden,
az olamaz.
b) Ticaret
bölgelerinde (Yalnız 1 katlı dükkân yapılması halinde):
1) Ön bahçesiz
nizamda: (5.00) metreden,
2) Ön bahçeli
nizamda: Ön bahçe mesafesi + (5.00) metreden,
az olamaz.
c) Küçük sanayi
bölgelerinde:
1) Ön bahçesiz
nizamda: (6.00) metreden,
2) Ön bahçeli
nizamda: Ön bahçe mesafesi + (6.00) metreden,
az olamaz.
ç) Sanayi
bölgelerinde, 30.00 metreden az olamaz.
d) Akaryakıt
İstasyonlarında 40.00 metreden az olamaz.
e) Konut dışı
kentsel çalışma alanlarında, 40.00 metreden az olamaz.
(4) Parsel
alanları, konut dışı kentsel çalışmaları alanlarında 2000 m2’den az olamaz.
(5) Parsel
büyüklükleri hakkındaki hükümlere uymayan arsalarda, yeni veya ilave yapı
ruhsatı düzenlenemez.
(6) Köşe başı ve
iki yola cepheli ara parsellerde; en az bir yönde minimum parsel genişliği
ve derinliği şartı aranır.
İfraz ve
tevhit
MADDE 7 – (1)
Parselasyon planı bulunan yerlerde, daha sonra plan değişikliği veya
revizyonu yapılması halinde bu planlar ile belirlenen; umumi hizmet alanına
isabet eden taşınmazlar ile imar istikameti önünde kalan donatı alanları,
kamu eline geçmeden tevhit ve ifraz yapılamaz.
(2) Bir imar
adasında, mevzuatına uygun binalar dikkate alınarak ve yeni inşa edilecek
binaların şematik konumu çizilerek ada bazında etüt yapılıp, ada içindeki
parsel dağılımının yapıların estetiği ve sokak siluetini bozmayacak şekilde
olduğu idarenin ilgili birimince belirlenmeden, ifraz ve tevhit işlemi
yapılamaz.
(3) Mevcut
haliyle yapılaşmaya elverişli olmayan imar parsellerinde; maliklerden
birinin talebi üzerine veya doğrudan, parsel maliklerine kendi aralarında
anlaşmaları için yapılan tebliğden itibaren üç ay içerisinde maliklerce anlaşma
sağlanamaması halinde, resen tevhit ve fiili duruma göre ifraz yoluyla
işlem yapmaya ilgili idare yetkilidir.
(4) İmar planı
ile mahreç aldığı yolu kapanan ve imar adası ortasında kalan, yola cephesi
bulunmayan parseller ifraz edilemez.
(5) İmar planı
ile kapanan yollar nedeniyle yola cephesi olmayan parsellere, imar yoluna
cephe sağlayacak şekilde arazi düzenlemesi yapılmadan kapanan yollar, ifraz
ve tevhide konu edilemez veya ayrı bir parsel olarak değerlendirilemez.
(6) Taşkın,
heyelan ve kaya düşmesi gibi afet alanlarında bulunan sıhhi ve jeolojik
mahzurları olan veya bunlar gibi tehlikeli durumlar arz etmesi yüzünden
imar planlarına veya ilgili idarelerce hazırlanmış veya onaylanmış
raporlara göre yapı yapılması yasaklanan alanlar ifraz edilemez, bu gibi
yerlerde arazi takviyesine matuf tesisler harici yapı yapılamaz. Ancak;
a) Sadece bir
kısmı yapılaşmaya yasaklanan alanda kalan parsellerin yapılaşmaya uygun
kısımları,
b) Bu fıkradaki
nedenlerle ağaçlandırılacak alan olarak gösterilen alanlarda kalan
parsellerin yasaklamaya tabi olmayan kısımları,
c) İmar
planlarında özel mülkiyet içinde kalıp tarım yapılacak alanların
yasaklamaya tabi olmayan kısımları Tarım ve Orman il müdürlüğünün görüşü
alınarak,
ifraz edilebilir.
(7) Kademe hattı
belirlenen yerlerde imar planında aksine bir hüküm yoksa ifraz ve tevhit
zorunlu değildir. Ancak kademe hattı belirlenen imar parsellerindeki ifraz
ve tevhit talepleri kademe hattı dikkate alınarak gerçekleştirilir.
(8) Çeşitli kamu
ve hizmet tesislerinin yapılması için gereken kamulaştırmalar yüzünden bu
hizmet ve tesisler için lüzumlu parçalara ayrılmasını sağlamak üzere
yapılacak ifrazlar bu Yönetmelikteki ifraz şartlarına tabi değildir.
(9) Aynı yapı
nizamı ve kullanım kararına sahip parsellerin tevhit edilmeleri halinde
uygulama imar planında; tevhit sonrası elde edilen parselin taban alanı ve
katlar alanı, tevhit öncesi parsellerin ayrı ayrı hesaplanan taban alanları
ve katlar alanları toplamını geçemez. Plan üzerinde ölçüsü belirlenmiş blok
nizamında olan parsellerin tevhidi halinde, tevhit öncesi parsellerin blok
ölçüsü ile belirlenmiş inşaat alanı hakları toplamı aşılamaz.
(10) Yapı nizamı
veya kullanım kararı birbirinden farklı parseller ile imar planında ifraz
hattıyla birbirinden ayrılan parseller tevhit edilemez.
(11) İmar
adasındaki aynı veya farklı yapı nizamı bulunan parsellerin bahçelerinin
daha etkin kullanabilmesi amacıyla; ilgili parsel maliklerinin muvafakati
alınmak, her bir parsel sınırı korunmak ve bu sınırlara göre planda verilen
yapılaşma koşulları ayrı ayrı uygulanmak kaydıyla, tevhit koşulu olan kot
ve cephe sınırlamalarına bakılmaksızın ve parseller tevhit edilmeksizin
vaziyet planı idarece onaylanarak ve tapuda beyanlar hanesine şerh
düşülerek açık veya tamamen gömülü olmak ve dilatasyonla ayrılmak kaydıyla
kapalı, ortak otopark uygulaması yapılabilir.
(12) Aynı yoldan
cephe alan ve aralarında 3.50 metre ve daha fazla kot farkı bulunan imar
parsellerinin tevhidi halinde parsellerin bitiştiği sınırda bu Yönetmeliğe
göre kademe yapılması ve kat adedinin ve bina yüksekliğinin, her kademenin
kendi içinde değerlendirilmesi zorunludur.
(13) Maliklerinin
talebi üzerine mevcut bitişik parsellerde, uygulamayı kolaylaştırmak ve
birbirleri ile olan sınırlarının düzeltilmesine yönelik ifraz ve tevhit
işlemlerinde, parsel sayısı değiştirilmemek kaydıyla, bu Yönetmelikte
bahsedilen asgari ifraz şartları aranmaz.
(14) Uygulama
imar planı ile farklı kat adedi veya yükseklik getirilmiş imar parselleri
tevhit edildiği takdirde tevhit edilen parsellere verilen yükseklik
değerleri aşılamaz, tevhit edilen parsellerin kesiştiği sınırda plan
kararına uygun kademe yapılır.
Parsele
ilişkin hükümler
MADDE 8 – (1)
Parselasyon planına göre müstakil yapı yapılmasına müsait tapuya tescilli
imar parseli oluşması ve mülkiyet değişikliği olmaması halinde; yapılaşma
için, parselasyon planının tamamının tapuya tescil şartı beklenmez.
(2) Parsel
büyüklükleri hakkındaki hükümlere uymayan arsalar mevzuat hükümlerine göre
yapı yapılmasına müsait hale getirilinceye kadar veya bu mümkün olmadığı
takdirde kamulaştırılıncaya kadar, bu parsellerdeki mevzuatına uygun
yapılmış mevcut yapıların olduğu gibi kullanılmasına, tadilatına veya imar
planına aykırı olmamak kaydıyla işlev değişikliğine izin verilir.
(3) Tamamı umumi
hizmetlere ayrılan yerlere rastlayan veya kalan parçası plan ve bu
Yönetmelik hükümlerine göre yapı yapılmasına müsait olmayan arsalar,
kamulaştırılıncaya kadar sahipleri tarafından olduğu gibi kullanılmaya
devam olunur.
(4) İki tarafında
imar planı ve mevzuatına aykırı olmamak şartı ile yapılmış bina veya bir
tarafında böyle bir bina ile diğer tarafında plana göre tespit edilmiş bir
yol bulunması halinde, müstakil kalan ve asgari parsel büyüklüklerine
uymayan parsellere; fen, sanat ve sağlık kuralları ile bu Yönetmeliğin diğer
hükümlerine uygun yapı yapılmasına idarenin ilgili birimince ada bazında
değerlendirme yapılarak izin verilir.
(5) İmar planında
yapı nizamı belirlenmeyen hallerde ayrık nizam uygulanır.
(6) Bitişik ve
blok nizam parsellerde; ada içindeki istisnai derinlikteki bir parselde
yapılacak binanın ada içi boşluğu bölücü nitelikte yapılaşmasına izin
verilmez.
(7) Köşe başına
rastlayan bitişik nizam parsellerde; bina derinliği parselin yüz aldığı
yollar üzerindeki komşu parsellere verilecek derinliklere göre belirlenir.
Ada köşesindeki parsellerde; yapı adasında bu yollara göre verilen bina
derinlikleri ile oluşan ada içi boşluğu devam edecek şekilde, diğer yönden
de kat adedine bağlı olarak belirlenecek bahçe mesafesi bırakılmak kaydıyla
yapı izni verilir.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
Yapılaşmaya İlişkin
Hükümler
Yol
genişliklerine göre bina kat adetleri
MADDE 9 – (1)
1/10/2017 tarihinden önceki mevcut uygulama imar planlarında kat adetleri
veya bina yükseklikleri belirtilmemiş parsellerde;
a) Bina yükseklikleri,
30 uncu maddede katın bulunduğu konuma göre ayrı ayrı belirtilmiş olan
azami kat yüksekliklerinin aşağıda belirtilen kat adetleri ile çarpımı ile
bulunan toplam yüksekliği aşmamak üzere belirlenir:
|
İmar Planına göre
Yol genişliği (metre)
|
En Çok Kat Adedi
(Bodrum Hariç)
|
|
Yol Genişliği ≤ 7.00
|
2
|
|
7.00 < Yol G. ≤
10.00
|
3
|
|
10.00 < Yol G.≤
12.00
|
4
|
|
12.00 < Yol G.≤
15.00
|
5
|
|
15.00 < Yol G.≤
20.00
|
6
|
|
20.00 < Yol G.≤
25.00
|
8
|
|
25.00 < Yol G.≤
35.00
|
10
|
|
35.00 < Yol G.≤
50.00
|
14
|
|
50.00 < Yol Genişliği
|
18
|
b) Bu maddenin
uygulanmasındaki yol genişlikleri, parselin ön cephesinde yer alan yolun
planda belirtilen genişliği veya planda belirtilmemiş ise ön bahçe, yeşil
alan, refüj, meydan, otopark, demiryolu, su kanalı gibi unsurları içermeyen
yolun genişliği esas alınır ve yollardaki kısmi genişleme ve daralmalar yol
genişliğine dahil edilmez.
c) Kat adetleri,
binanın kot aldığı noktaya göre hesaplanır. Ancak artan kat yüksekliğinden
faydalanılmak suretiyle binanın hiç bir cephesinde bodrum katlar hariç kat
sayısı artırılamaz. İmar planlarında gösterilen bina yüksekliklerinin veya
kat adetlerinin birbirlerine tahvillerinde veya neye tekabül ettiklerinin
tespitinde bu esaslar ile binanın kot aldığı noktaya en fazla 1.2 metre
eklenmek suretiyle belirlenen subasman kotu dikkate alınır.
ç) Bu maddede
belirlenen bina yükseklikleri; herhangi bir abideyi veya muhafazası gereken
tarihi ve mimari bir eserin görünüşünü bozması halinde, Kültür Varlıklarını
Koruma Kurulu kararına göre azaltılabilir.
Yol
profillerinin hazırlanmasına ilişkin esaslar
MADDE 10 – (1)
Yol profillerinin hazırlanması ve onayına ilişkin esaslar şunlardır:
a) İmar
uygulaması sonucu yeni oluşan veya mevcut haliyle ham olan yolların en ve boy
kesitleri, arazi ölçümü ile belirlenen siyah kotlara göre belediyesince
hazırlanır ya da hazırlatılır.
b) Yol profilinde
yer alan kırmızı kotlar; daha önce hazırlanan en ve boy kesitlerdeki siyah
kotlara göre yolun başlangıç ve bitişinin bağlandığı yolların kırmızı
kotları dikkate alınarak kazı ve dolgu miktarları da en az olacak şekilde
belediyesince belirlenir.
c) Yol
profilleri, yol genişliği ve uzunluğu gibi özellikler dikkate alınarak
uygun ölçekte çizilir ve numara verilerek belediyesince onaylanır.
ç) İlçe
belediyelerince onaylanan yol profilinin bir sureti Büyükşehir
Belediyesine, Büyükşehir Belediyesince onaylanan yol profilinin bir sureti
ise ilgili ilçe belediyesine gönderilir. Büyükşehir Belediyesi
sorumluluğunda olan yol/yollar için ilçe belediyesince profil hazırlanması
ya da hazırlatılması durumunda Büyükşehir Belediyesinin onayı alınır.
Binalara kot
verilmesine ilişkin esaslar
MADDE 11 – (1)
İmar planlarında aksine bir hüküm bulunmaması halinde yoldan kotlandırma
esastır.
(2) Kot alınan noktanın
tespitinde, sokağa cepheli diğer parsellerdeki mevcut teşekkülün subasman
kotları, gabarileri ve bu sokağa (yola) bakan yüzleri için konuma dayalı
olarak ve uygun ölçekte ilgili idaresince hazırlanan sokak silueti dikkate
alınır.
(3) Bir parselde
birden fazla bina yapılması durumunda, arazi yapısına ve yollara uyumlu
kotlandırma yapmak için, ilgili idarenin imar birimince onaylanacak vaziyet
planına göre her bina için kendisine yakın yoldan veya tabii zeminden
kotlandırma yapılır.
(4) Viyadük,
köprü gibi parsele giriş çıkış yapılamayan yerlerden, parklardan ve parsele
bitişik olmayan yollardan binalara kot verilemez.
(5) Tabii
zeminden kotlandırma ile kademelendirme işlemlerinde ada bazında
değerlendirme yapılır.
(6) Parselin
tabii zemininin yol seviyesinden 3.00 m. yüksek veya alçak olması veya
yoldan itibaren çok meyilli olması, aynı parselde farklı arazi kotları
olması, aynı ada veya parsel içinde kat adetlerinin veya yapı düzeninin
farklı olması veya farklı bahçe mesafeleri nedeniyle kot alma noktalarının
değişmesi, birden fazla yapılaşma olan parsellerdeki kitlelerin kot alma
noktalarının belirlenmesi gibi hallerde, gerek yoldan kotlandırma gerekse
tabii zeminden kotlandırma işlemleri ve kademe uygulamalarında mevcut
yapılaşma dikkate alınarak nasıl kot verileceği ve kademelendirmeye ilişkin
esaslar yapı adasının tamamı etüt edilerek idarenin ilgili birimince
belirlenir. Adadaki tüm uygulamalarda idarenin ilgili birimi tarafından
onaylanan ada etüdüne uyulur.
Yoldan
kotlandırma
MADDE 12 – (1)
Genel olarak yoldan kotlandırılan binalara, parselin cephe aldığı yolun
kırmızı kotuna göre ve yolun yüksek tarafına rastlayan bina kenarı
hizasındaki tretuvar üst seviyesinden kot verilir.
(2) Tretuvar
seviyesi, kırmızı kota göre belirlenen yol seviyesinin 0.18 metre üstü
olarak kabul edilir.
(3) Kotlandırma
yapılması için, yolun yapımının tamamlanmış olması veya yol profilinin
onaylanarak kırmızı kot çalışmasının yapılması zorunludur.
(4) Henüz
oluşmamış yollarda kot talebi halinde bordür/tretuvar üst seviyesi, ilgili
idare tarafından 10 iş günü içerisinde hazırlanacak projeye göre
belirlenir.
(5) Parselin kot
aldığı yolun eğiminden dolayı zemin kat taban kotunun kot alınan noktaya
göre en fazla 3.50 metre yükseldiği noktalarda binalarda kademe yapılması
mecburidir. Her kademenin kendi hizasındaki en düşük bordür kotundan
itibaren yüksekliği en çok 3.50 metre olmak zorundadır. Kademelendirme, kot
aldığı noktaya göre olması gerekli saçak seviyesi dikkate alınarak üst
katlarda da yapılır.
(6)
Kademelendirmede her kademe, cephe boyunca 6.00 metreden aşağı olamaz. Son
kademenin 6.00 metreden az olması durumunda bir önceki kademe seviyesine
uyulur. Ayrıca her kademedeki bina yüksekliği imar planı ile belirlenen
saçak seviyesini geçemez.
(7) Yoldan
kotlandırılan binalarda yoldan düşük olan parsellerin arka köşe
noktalarının en düşük yol kotundan 3.50 metreden daha fazla kot farkı
olması durumunda bina derinliği boyunca beşinci ve altıncı fıkralardaki
kademelendirme esaslarına göre kademelendirilir.
(8) İkili blok
yapılacak parsellerde kotlandırma, iki parselin birleştiği noktadaki
tretuvar üst kotundan yapılır.
(9) % 20’den
fazla eğime sahip yollarda; bitişik veya blok nizam uygulanacak yerlerde
bina cepheleri toplamı 12.00 metreden düşük olan ara parsellerde bina
kotları, bina köşe hizalarındaki en yüksek yol kotundan verilir.
(10) 40.00 metre
ve altında olan bina cephe ve derinliklerinde, talep edilmesi halinde; bu
maddedeki hükümlere göre yapılması gerekli olan kademe sayısı kadar bina
üst katlarında, binanın kademe yapılması gerekli olan cephelerinden her bir
kademe için bir alt kata göre en az 3.00 metre geriye çekilmek suretiyle de
kademe uygulaması yapılabilir.
Tabii zeminden
kotlandırma
MADDE 13 – (1)
Arazinin meyilli olması durumunda, parselin tabii zemini yoldan yüksek ve
ön bahçe mesafesi 10.00 metre veya daha fazla veya parselin tabii zemini
yoldan aşağıda ve ön bahçe mesafesi 12.00 metre veya daha fazla ise tabii
zeminden kot verilir.
(2) Bina köşe
kotlarının aritmetik ortalamasının yola göre 3.00 metreden yüksek veya
düşük olması durumunda, tabii zemin kotu, mevcut teşekkül de dikkate
alınarak yapı adasının tamamı etüt edilmek kaydıyla idarenin ilgili
birimince belirlenir.
(3) Bir yola
cepheli veya birden fazla yola cepheli olup, üzerinde birden fazla yapı
yapılması mümkün olan parsellerde kot, her binanın köşe kotlarının
aritmetik ortalaması alınarak bulunur. Ancak, yola nazaran 3.00 metreden
yüksek olan parsellerde, tabii zemin kotu mevcut teşekkül de dikkate
alınarak, yapı adasının tamamı etüt edilmek kaydıyla idarenin ilgili
birimince belirlenir.
(4) Tabii
zeminden kotlandırmada, ± 0.00 kotu binanın köşe kotlarının aritmetik
ortalaması alınarak bulunur.
Köşe başı
parsellerde kotlandırma
MADDE 14 – (1)
Köşe başı parsellerde;
a) Parselin cephe
aldığı yollardan yüksek olanına göre kot verilir.
b) Bu binalarda
12 nci maddenin beşinci ve altıncı fıkralarındaki esaslara göre cepheleri
ve derinlikleri boyunca kademelendirme yapılarak düşük kottaki yol için
belirlenen bina yüksekliklerine uyulur.
İki yola bakan
ara parsellerde kotlandırma
MADDE 15 – (1)
Parselin cepheli olduğu yollar arasında kot farkı bulunması halinde düşük
kottaki yol ve yüksek kottaki yolun siluetleri açısından ilgili idaresince
değerlendirilerek kotlandırma yapılır.
(2) Bu binalarda
12 nci maddenin beşinci ve altıncı fıkralarındaki esaslara göre cepheleri
ve derinlikleri boyunca kademelendirme yapılır.
Bahçe
tesviyelerine ilişkin esaslar
MADDE 16 – (1)
Tabii zemin veya tabii zemin kotuna göre düzenlenmiş tesviye zemin hiçbir
şekilde bağımsız bölüm oluşturmak maksadıyla hafredilemez.
(2) Yol
cephelerinin otopark olarak düzenlenmesi halinde otopark alanları yol
kotuna göre tesviye edilir.
(3) Ön, yan ve
arka bahçeler ile kademelerin, birbiri ile veya yol ile bağlantısını
sağlayacak merdiven veya rampa düzenlenir.
(4) Bahçe
tesviyelerinde oluşacak kademelerde çevre binaların, parseldeki binanın ve
bahçelerdeki yaşam alanlarının güvenliğini sağlayacak şekilde, teraslama,
istinat duvarı ve benzeri uygulamalar mühendislik esaslarına göre projelendirilerek
yapılır.
(5) Bahçe
tesviyelerinde engelliler için erişilebilirlik standartlarına uygun
düzenlemelerin yapılması zorunludur.
(6) Bahçe
girişinden bina girişine kadarki güzergâhta yer alan eğimlerin %5’ten fazla
olması durumunda öncelikle 32 nci maddede yer alan ölçü ve özelliklerde
rampa düzenlenir. Rampa yapılmasının mümkün olmadığı durumlarda
erişilebilirlik mevzuat ve standartlarına uygun diğer tedbirler alınır.
(7) Bir parselde
birden fazla yapının bulunduğu veya birden fazla parselin bütünleşik olarak
projelendirildiği durumlarda; otopark giriş çıkışlarının, yaya
sirkülasyonunun ve engellilerin erişilebilirliğinin sağlanması kaydıyla,
parsel sınırı ile bina cephesi arasında kalan kısımlar ile binalar arasında
kalan kısımlardaki bahçe tesviyeleri, 17 nci, 18 inci ve 19 uncu maddelerde
yer alan hükümler dikkate alınarak idarenin ilgili birimince tespit edilir.
Ön bahçelerin
tesviyesi
MADDE 17 – (1)
Yoldan kot alan parsellerde;
a) % 15’ten daha
az eğimli bir yola cephesi bulunan parsellerin yol cephesinde, parsel
sınırı ile bina cephesi arasında kalan kısımlar komşu parsel sınırına kadar
yol eğimine göre kaldırım seviyesinde tesviye edilir.
b) % 15'ten fazla
eğimli bir yola cephesi bulunan parsellerde, parsel sınırı ile bina cephesi
arasında kalan kısım, yaya kaldırımı ile uyumlu olmak ve kademeler arasında
en çok 0.15 metre kot farkı olmak üzere tesviye edilir.
(2) Bina yol
cephe hatları ile yollar arasında kalan bahçeler yola doğru en fazla % 2
meyil verilerek tesviye edilir.
(3) Köşe başı parsellerin
yol cepheleri bina cephe hattı boyunca, komşu parsel sınırına kadar yaya
kaldırımı eğimince tesviye edilir.
(4) Otopark giriş
eğimleri, istinat duvarı, korkuluk ve benzeri gerekli güvenlik tedbirleri
alınmak ve ilk 3.00 metresi %7 eğimi geçmemek kaydıyla parsel sınırından
itibaren başlatılabilir.
(5) Otopark
rampaları ön bahçe boyunca yola paralel yapılamaz.
(6) Tabii
zeminden kotlandırılan parsellerin ön bahçelerinde, engellilerin
erişilebilirliğini sağlayacak şekilde kademeler halinde ya da merdiven,
rampa biçiminde düzenlenmesi esasına uyularak yapılacak tesviye işlemleri
idarenin ilgili birimince tespit edilir.
Yan bahçelerin
tesviyesi
MADDE 18 – (1)
Arka bahçe tesviye kotunun ±0.00 kotundan düşük olduğu durumlarda; yan
bahçelerde, ön ve arka bahçeler arasında uyum sağlayacak şekilde ve hiçbir
biçimde arka bahçe tesviye kotunun altına inilmemek koşuluyla tesviye
yapılabileceği gibi kademelendirme de yapılabilir.
(2) Arka bahçe
tesviye kotunun ±0.00 kotundan yüksek olduğu durumlarda; yan bahçelerde, ön
ve arka bahçeler arasında uyum sağlayacak şekilde ve hiçbir biçimde ±0.00
kotunun altına inilmemek koşuluyla tesviye edilebileceği gibi
kademelendirme de yapılabilir.
(3) Birbirinden
farklı kotlardaki yollardan cephe alan köşe başı parsellerde; yan
bahçelerdeki en düşük kot seviyesinin altına düşülmemek şartıyla, ön
bahçelere uyumlu tesviye yapılmasında idarenin ilgili birimi yetkilidir.
Arka
bahçelerin tesviyesi
MADDE 19 – (1)
Tabii zemini ±0.00 kotunun üstündeki arka bahçe zemininin bu kota kadar
kazılması esastır. Ancak, kayalık zeminlerde veya parsel arka sınırındaki
ortalama tabii zeminin +2.00 kotundan yukarıda olması halinde, gerekli
önlemler alınarak bina arka cephesinden itibaren 3.00 metrelik şeridin
tesviyesi ile yetinilir.
(2) Tabii zemin
kotu ±0.00 kotunun altında kalan arka bahçelerde bina köşelerinden en düşük
kottakinin seviyesine kadar kazı yapılabilir. Parselin en düşük arka köşe
noktası ile binanın en düşük arka köşe noktası arasındaki kot farkının 1.00
metreden fazla olması durumunda, bina arka cephesinden 3.00 metreden
itibaren kademelendirme yapılabilir.
(3) Arka
bahçelerde 2.00 metreden fazla olmamak ve (±0.00) kotunu geçmemek koşuluyla
dolgu yapılabilir.
Parsel
kullanım fonksiyonlarına göre yapılaşma koşulları
MADDE 20 – (1)
Parsel kullanım fonksiyonlarına göre yapılaşma koşullarına ilişkin olarak
Planlı Alanlar İmar Yönetmeliğinin 19 uncu maddesi uygulanır.
Taban alanı
MADDE 21 – (1)
Taban alanına ilişkin olarak Planlı Alanlar İmar Yönetmeliğinin 20 nci
maddesi uygulanır.
Katlar alanı
MADDE 22 – (1)
Katlar alanı; bodrum kat, asma kat, çatı arası piyesi ve açık/kapalı
çıkmalar dâhil, kullanılabilen bütün katların, katlar alanına dâhil
edilmeyen alanları çıktıktan sonraki alanları toplamıdır. Kullanılabilen
alanlar deyiminden; konut, işyeri, eğlence ve dinlenme yerleri gibi
oturmaya, çalışmaya, eğlenmeye, dinlenmeye veya ibadet etmeye ayrılan
alanlar anlaşılır.
(2) Tamamen
toprağın altında kalması nedeniyle; 23 üncü madde uyarınca emsal hesabına
konu edilmeyen alanlar ile kat adedine konu edilmeyen katların hiç bir
cephesi kazı ve tesviye yapılarak açığa çıkarılamaz.
(3) Emsal
hesabına dâhil edilmeyen alanlar, proje değişikliği ile imar planındaki
veya bu Yönetmelikle belirlenen emsal değerini aşacak şekilde emsal
hesabına konu alan haline getirilemez, müstakil bağımsız bölüm haline
dönüştürülemez ve kat mülkiyeti tesis edilemez.
(4) Uygulama imar
planında emsal verilmeyen parsellerde katlar alanı, planla veya bu Yönetmelikle
belirlenen; taban alanı katsayısı ile kat adedinin çarpılmasıyla
hesaplanır.
Katlar alanı
hesabına dâhil edilmeyen kullanımlar
MADDE 23 – (1)
Planlı Alanlar İmar Yönetmeliğinin 5 inci maddesinin sekizinci fıkrasında
belirtilen esaslar dâhilinde;
a) Emsal ve % 30
hesabına dahil olmayan alanlar;
1) Binaların
Yangından Korunması Hakkında Yönetmelik gereğince yapılması zorunlu olan,
korunumlu ya da korunumsuz normal merdiven dışındaki yangın merdiveni ve
korunumlu koridorun asgari ölçülerdeki alanı ile yangın güvenlik holünün 6
m²’si,
2) Son katın
üzerindeki herhangi bir kullanıma konu edilmeyen ortak alan niteliğinde
teras çatılar,
3) Yapının
ihtiyacı için bahçede yapılan açık otoparklar,
4) Konferans,
spor, sinema ve tiyatro salonları gibi özellik arz eden umumi yapılarda
düzenlenmesi zorunlu olan boşluklar,
5) Alışveriş
merkezlerinde yapılan atrium boşluklarının her katta asgari ölçülerdeki
alanı,
b) Bodrum
katlarda yapıldığı takdirde Emsal ve % 30 hesabına dahil olmayan alanlar;
1) Zorunlu otopark
alanları,
2) Sığınak,
asansör boşlukları, merdivenler, bacalar, şaftlar, ışıklıklar, ısı ve
tesisat alanları, yakıt ve su depoları, jeneratör ve enerji odası,
kömürlüklerin ilgili mevzuat, standart ya da bu Yönetmeliğe göre hesap
edilen asgari alanları,
3) Ortak alan
niteliğindeki mescit ve müştemilatın konutlarda 150 m²’si, konut dışı
yapılarda 300 m²’si,
4) Bütün
cepheleri tamamen gömülü olmak ve ortak alan niteliğinde olmak kaydıyla;
otopark alanları ve (c) bendinde belirtilen tamamen gömülü ortak alanlar,
5) Ticari amaç
içermeyen, ortak alan niteliğindeki çocuk oyun alanlarının ve çocuk bakım
ünitelerinin toplam 100 m²’si,
c) % 30 hesabı
dahilinde Emsal harici olan alanlar;
1) Tabii zemin veya
tesviye edilmiş zemin seviyesindeki veya bu seviyenin altındaki avlular, iç
bahçeler,
2) Bağımsız bölüm
olarak düzenlenmeyen veya bağımsız bölümün eklentisi niteliği taşımayan,
yapının ana taşıyıcı sistemleri ile bütünleşik olmayan, bahçe alanının %20’sini
geçmeyen; kameriye, pergola, sundurma ve süs havuzu (Ek ibare:RG-18/9/2021-31602)
ile açık havuzlar,
3) 6 m²’yi
geçmeyen kontrol veya bekçi kulübeleri,
4) Binaların
Yangından Korunması Hakkında Yönetmeliğin gerekli gördüğü, asgari ölçülerde
ve adetlerde yapılan yangın güvenlik holleri,
5) Asgari ölçülerdeki;
asansör boşlukları, ışıklıklar, çöp ve atık ayrıştırma bacaları, hava
bacaları ve şaftların subasman seviyesinin üstündeki kısımları,
6) Binaya ait
yağmur suyu toplama havuzu, evsel atık ve geri dönüşüm hazneleri,
7) Akaryakıt
pompaları ve taşıyıcıları hariç olmak üzere kanopiler ve arkatlar,
8) Güneş
panellerinin temel ve kaidesi haricindeki kısımları,
9) Üstü
sökülür-takılır hafif malzeme ile kenarları rüzgâr kesici cam panellerle
kapatılmış olsa dahi açık oturma yerleri,
10) Bu Yönetmelik
uyarınca yapılması zorunlu olan kapıcı dairelerinin toplam 70 m2’si,
11) Atrium ve
galeri boşlukları,
12) Konut dışı
kullanımlarda, bodrum kat haricinde diğer katlarda yapılan ortak alan
niteliğindeki mescit ve müştemilatın 200 m2’si,
13) Bodrum kat
haricinde diğer katlarda yapılan bina için gerekli minimum sığınak alanı,
14) Konut dışı
kullanımlarda; bodrum kat haricinde diğer katlarda yapılan ticari amaç
içermeyen, ortak alan niteliğindeki çocuk oyun alanları ve çocuk bakım
üniteleri,
15) Bodrum kat
haricinde diğer katlarda yapılan otopark alanları,
16) Yapı
yüksekliği 60.50 metreden fazla olan binalar ile özelliği gereği tesisat
katı oluşturulması zorunlu binalarda sadece tesisat için oluşturulan
tesisat katları,
17) Bina veya
tesise ait olan ısıtma, soğutma, tesisat alanı, su sarnıcı, havalandırma
sistemleri ve enerji verimliliği sistemlerinin bulunduğu alanlar, arıtma
tesisi, gri su toplama havuzu, yakıt ve su depoları, silolar, trafolar,
jeneratör, asansör, makine dairesi, ısı merkezi, enerji odası, kömürlük,
eşanjör ve hidrofor bölümleri,
18) Bütün
cepheleri tamamen toprağın altında kalan bodrum katlar ile kısmen açığa
çıkan yol cephesi haricindeki bodrum katlarda yer alan, tek başına bağımsız
bölüm oluşturmayan, bir bağımsız bölümün eklentisi olmayan, ticari amaç
içermeyen, sadece binada oturanların kullanımına yönelik, toplamda emsal
hesabına konu alanın % 5’ini ve 1000 m2’yi geçmeyen ortak alan niteliğindeki yönetim ve toplantı
odaları ile spor ve sosyal mekânlar,
19) Bütün
cepheleri tamamen toprağın altında kalan bodrum katlarda yer alan, tek
başına bağımsız bölüm oluşturmayan, bağımsız bölüm net alanının %50’sini
geçmeyen depo amaçlı eklentiler,
20) Balkonların
1.50 m. genişliğindeki kısımları (Ek ibare:RG-18/9/2021-31602) veya
bağımsız bölüm net alanının %20’sini geçmemek kaydıyla açık çıkma
şartlarını taşıyan balkonlar, kat ve ara sahanlıkları dâhil açık veya
kapalı merdiven evi (Ek ibare:RG-18/9/2021-31602) ile açık
havuzlar,
katlar alanına
dâhil edilmez.
Bahçe
mesafeleri
MADDE 24 – (1)
Uygulama imar planında, aksine bir hüküm bulunmadığı durumlarda bahçe
mesafeleri;
a) Ön bahçe ve
yol kenarına rastlayan bahçe mesafeleri ile umumi hizmet alanları ve diğer
kamusal alanlara komşu olan bahçe mesafeleri en az 5.00 metredir.
b) Yan bahçe
mesafesi en az 3.00 metredir.
c) Arka bahçe
mesafesi en az 3.00 metredir.
ç) Yan ve arka
bahçe mesafeleri; tabii veya tesviye edilmiş zeminin üzerinde kalan bodrum
katları da dâhil, dörtten fazla katlı binalarda 4 katın üzerindeki her kat
için 0.50 metre artırılır. Bu hüküm parsellerin park alanına komşu
cephelerinde uygulanmaz.
d) Yan ve arka
bahçe mesafelerinin hesabında dikkate alınacak kat adedi o cephede kısmen
veya tamamen tabii veya tesviye edilmiş zeminin altında kalan katlar hariç
diğer katların toplam yüksekliğinin üçe bölünmesi ile bulunur. 2.50 metreyi
aşan artık değerler 1 kat adedine tekabül eder.
e) Bina
yüksekliği hesabında, arkasında kullanılan hacim oluşturulmamış istinat duvarları
yükseklik hesabına dâhil edilmez.
f) Bu
Yönetmelikte yer alan kat adedine bağlı olarak yan ve arka bahçe
mesafelerinin 0.50 metre arttırılmasına ilişkin hükümler yapıda bulunan her
katta ayrı ayrı değerlendirme yapılarak da uygulanabilir.
g) Uygulama imar
planında aksine bir açıklama getirilmediği takdirde, binanın tabii zemin
veya tesviye edilmiş zemindeki en düşük kottaki görünen yüksekliği 60.50
metre veya daha fazla ise; ön, yan ve arka parsel sınırından en az 15.00
metre çekilmek durumundadır. 60.50 metre yükseklikten sonra artan her kat
için ön, yan ve arka bahçe mesafelerine 0.50 metre ilave edilir.
ğ) Çok yüksek
yapı, az katlı bir ana kitle üzerinde yükseliyorsa, parsel sınırı ile ana
kitlenin parsele en yakın noktası arasındaki mesafe 10.00 metreye kadar
düşürülebilir. Ana kitle yüksekliği dâhil yapı yüksekliğinin 60.50 metre
olması durumunda yükselen blok ile parsel sınırı arasındaki mesafe en az
15.00 metre olup 60.50 metre yükseklikten sonra artan her kat için bu
mesafeye 0.50 metre ilave edilir. Bu maddede ifade edilen ana kitle; en
fazla 5 katlı olup kat adedi binanın en düşük kottaki cephesi esas alınarak
belirlenir. Bir parselde birden fazla 60.50 metre yükseklikte bina
yapılması halinde binalar arasındaki mesafe, 20.00 metre olup, 60.50 metre
yükseklikten sonra ilave her 3.00 metre yükseklik için bu mesafeye 0.50
metre ilave edilir. Bu fıkraya göre fazladan bırakılması gereken çekme
mesafeleri bir veya birkaç kat birlikte etüt edilerek binada kademelenme
yapılmak suretiyle de gerçekleştirilebilir.
h) Bir parselde
az katlı ana bir kitle üzerinde birden fazla yükselen bloklar tertiplenmesi
halinde, bloklar arasında en az yapının ana kitlesi üzerinde kalan
bölümlerinin yüksekliklerine göre bu Yönetmelikte belirlenen iki bina
arasındaki yan bahçelerin toplamı kadar mesafe bırakılmak zorundadır.
(2) Tabii veya
tesviye edilmiş zeminin altında kalmak ve parsel sınırları dışına taşmamak
kaydıyla, ön bahçe statüsünde olmayan yan ve arka bahçe mesafelerinde su
deposu, otopark ve mevzuatı gereğince zorunlu miktardaki sığınaklar
yapılabilir. Ayrıca ön bahçelerde de tabii veya tesviye edilmiş zeminin
altında; parsel sınırına 3.00 metreden fazla yaklaşmamak şartıyla ön bahçe
mesafesinin yarısına kadar zorunlu otoparklar yapılabilir. Ancak sit alanları
ve özel çevre koruma alanlarında, koruma amaçlı uygulama imar planı
hükümlerine uyulur.
(3) Ön bahçe
mesafesi 7.00 metreye çıkarılmak kaydıyla, bina cephesinden itibaren 2.00
metre dışında kalan kısım ön bahçede açık otopark yapılabilir.
(4) Ön, yan ve arka
bahçelerde; kapalı mekân oluşturmayan ve tüm cepheleri açık, katlı olmayan,
bağımsız bölüm veya bağımsız bölümün eklentisi niteliği taşımayan, tabii
veya tesviye edilmiş zemin üzerine;
a) Kameriye,
b) Pergola,
c) Süs havuzu,
ç) Çocuk
bahçeleri,
d) Bina giriş
köprüleri,
e) Oyun ve
sportif amaçlı bahçe düzenlemeleri,
f) İzmir
Büyükşehir Belediyesi İlan, Reklam ve Tanıtım Yönetmeliği hükümlerine göre
düzenlenen ayaklı pano ve totemler,
g) Giriş takları,
yapılabilir.
(5) Ön, yan ve
arka bahçelerde güvenlik kulübesi yapılabilir.
(6) Konut,
konut+ticaret, turizm, eğitim, ibadet, sağlık ve spor parsellerinin bahçe
mesafelerinde, binanın zemine oturduğu alanın dışında kalan alanın her
15.00 m2’si için bir ağaç
dikilir. Parselin ağaç dikimine uygun olmaması halinde bu fıkrada
belirtilen şarta göre hesaplanan sayıda ağaç, ilgili idarenin uygun
göreceği, imar planlarında kamunun kullanımına ayrılmış bir alana dikilir.
Uygulama yapılacak adalarda/parsellerde mevcut korunabilecek ağaçlar
gerekli olan ağaç sayısından düşülür. Adasında/parselinde bahçe/çevre
düzenlemesi yapılmamış ve gerekli sayıda ağaç dikilmemiş binalara yapı
kullanma izni verilmez.
(7) Mevzuat
değişikliği veya yapıdaki kat veya alan artışları nedeniyle asansör
yapılması zorunlu hale gelen mevcut yapılara ilişkin ilave veya tadilat
ruhsatı taleplerinde; bina içinde yapılacak tadilatlarla asansör tesis
edilememesi halinde, engellilerin de erişiminin sağlanabilmesi için ön, yan
ve arka bahçe mesafeleri içinde parsel sınırına en az 1.50 metre mesafe
bırakılmak kaydıyla asgari ölçülerde panoramik asansör veya ulaşılacak
katın yüksekliğinin uygun olması halinde 634 sayılı Kanun uyarınca
muvafakat alınarak mekanik kaldırma iletme platformu yapılabilir.
(8) Eksik katlı
yapı ruhsatı taleplerinde, uygulama imar planında belirlenen veya uygulama
imar planında belirlenmemişse, bu Yönetmelikteki kat adedi veya bina
yüksekliğine göre bu Yönetmelik ile belirlenen bahçe mesafelerine uyulur.
Bir parselde
birden fazla bina yapılması
MADDE 25 – (1)
Uygulama imar planında aksine bir hüküm yoksa bu Yönetmeliğin bahçe
mesafeleri ile ilgili hükümlerine uyulması kaydı ile bir parsele, birden
fazla bina yapılabilir.
(2) Bir parselde
birden fazla binanın projelendirilmesi halinde, binalar arası mesafe her
binanın yüksekliğine göre belirlenecek olan iki yan bahçe mesafesinin
toplamı kadardır.
(3) Maliklerin
talebi halinde, tapu idareleri aynı kullanım kararını ve yapı nizamını haiz
imar parsellerini imar adası içinde tevhit ederek yeni elde edilen imar
parselleri üzerinde yatay kat mülkiyeti veya kat irtifakı tesis ederler.
Eksik katlı
bina yapılması
MADDE 26 – (1)
Planla veya bu Yönetmelikle belirlenen kat adedine veya bina yüksekliğine
uygun olarak bahçe mesafesi bırakılmak ve ilgili idarenin uygun görmesi,
üçüncü ve dördüncü fıkralarda belirtilen koşullar sağlanmaksızın ilave kat
yapılamayacağının ilgilisine tebliğ edilmesi kaydıyla daha az katlı bina
yapılabilir. Uygulama imar planlarında bu uygulamanın yapılmasına ilişkin
hüküm olması halinde, ilgili idarenin uygun görmesi koşulu aranmaz.
(2) Eksik katlı
yapılan binalarda yapı ruhsatı, yapı kullanma izin belgesi ve enerji kimlik
belgesi yapılan kısım için düzenlenir. Daha sonradan tamamlanmak istenmesi
halinde, yürürlükteki plan ve mevzuat hükümlerine uygun olarak ilave ruhsat
ve binanın tamamı için enerji kimlik belgesi düzenlenmesi zorunludur.
(3) Eksik katlı
binalara imar planına aykırı olmamak koşuluyla kat ilavesi yapılabilmesi
için; temel ve statik çözümlerin, yangın tedbirlerinin, enerji verimliliğinin,
plan ve bu Yönetmelikte gösterilen azami yüksekliğe uygun olması; otopark,
sığınak, merdiven, asansör yeri, ışıklık ve diğer yapı elemanlarının da
plan ve bu Yönetmelikte gösterilen azami yüksekliğe göre hesaplanması ve
bırakılması zorunludur.
(4) Eksik katlı
inşa edilen binanın mevcut haliyle veya tadilat yapılarak yürürlükteki
plana ve mevzuata uygunluğunun sağlanamaması halinde bina yıkılmadan kat
ilavesi yapılmasına izin verilmez.
(5) Eksik katlı
binalara yapılacak ilavelerde fenni mesuliyet, temel ve statik hesapları,
yangın tedbirleri ve enerji verimliliği konuları da dâhil mevcut yapı ve
ilave yapılan kısımları kapsayan teknik rapor düzenlemek suretiyle yapı
denetim kuruluşlarınca üstlenilir.
Yapılaşmada
idarenin yükümlülükleri
MADDE 27 – (1)
İdareler sorumluluk ve tasarrufundaki kamu malı olarak terkinli yerler
üzerinde; ulaşım denetim noktaları, muhtarlık, taksi durağı, su, doğalgaz,
otobüs bileti, elektrik faturası ve benzeri tahsilat ve satış üniteleri,
kamu ihtiyacına yönelik sondaj kuyusu, terfi istasyonu ve benzeri tesisler,
emlak, tabela, vergi tahsilat merkezleri ve benzeri kamu hizmeti veren
birimler, mescit, taziye evi, kan merkezi, 112 acil ambulans istasyonu gibi
kamuya ait sağlık birimleri, turizm, tanıtma, danışma, bilgi edinme,
kültür, sanat, kermes ve benzeri sosyokültürel amaçlı sökülüp takılabilir
geçici yapılar, sosyal hizmet amaçlı dernek, vakıf ve benzeri tüzel
kuruluşlara ücretsiz verilecek teşhir ve satış reyonları, belediye ve
şirketlerinin kendi tesislerinde veya kurslarında ürettikleri her türlü
ürünlerin satış ve teşhir stantları gibi kamu hizmetlerine yönelik geçici
tesisler, ancak tarihi ve doğal dokuyu bozmayacak, trafiği olumsuz
etkilemeyecek, civar binaların görüşünü kapatmayacak, bina girişlerini
engellemeyecek şekilde söz konusu yerin karakterini muhafaza etmek şartı
ile yaptırılabilir.
(2) İdareler,
tasarrufu altındaki meydan, yol, otopark, park, yaya bölgesi, kaldırım gibi
yerler ile bunlar üzerindeki kamu hizmetlerinin yürütülmesi için gerekli
büfe, para çekme makinesi, anıtsal yapı, çeşme, havuz, saat kulesi, heykel,
tuvalet ve benzeri tesisleri, ulaşım ve haberleşme noktaları, sinyalizasyon
ve aydınlatma elemanları, çöp kutusu, bank, İzmir Büyükşehir Belediyesi
İlan, Reklam ve Tanıtım Yönetmeliği hükümlerine uyulması kaydıyla reklam ve
bilgilendirme levha ve panoları gibi kent mobilyaları ile peyzaj
elemanlarını ulaşımı aksatmayacak şekilde Türk Standartları Enstitüsü
standartlarına da uymak şartı ile yapar veya yaptırır.
(3) Birinci ve
ikinci fıkralarda belirtilen tesislerden;
a) İzmir
Büyükşehir Belediyesi Kıyı ve Sahil Şeridi, Yol, Meydan ve Yeşil Alan Yetki
ve Görev Uygulama Yönetmeliği kapsamında Büyükşehir Belediyesi yetki
sınırları dahilinde yapılacaklara, Büyükşehir Belediyesinin ilgili
birimlerinin ve Kentsel Tasarım ve Kent Estetiği Şube Müdürlüğünün uygun
görüşü alınarak Büyükşehir Belediyesi Encümen Kararı ile;
b) İzmir
Büyükşehir Belediyesi Kıyı ve Sahil Şeridi, Yol, Meydan ve Yeşil Alan Yetki
ve Görev Uygulama Yönetmeliği kapsamında ilçe belediyeleri yetki sınırları
dahilinde yapılacaklara ise kent estetiği ve ulaşım açısından Büyükşehir
Belediyesinin uygun görüşü alınarak ilgili ilçe belediyesi Encümen Kararı
ile;
izin verilebilir.
(4) Birinci ve
ikinci fıkrada belirtilenlerin ve her türlü altyapının yapımı ve kullanımı
ile bakım ve onarımı sırasında yaya sirkülasyonunun engellenmemesi,
engellilerin erişiminin, can ve mal güvenliğinin sağlanması zorunludur.
(5) Bu madde
kapsamında yürütülen çalışmalarda tescilli ve tarihi yapılar ile doğal dokunun
korunması esas alınır.
Kent
estetiğinde belediye yetkisi
MADDE 28 – (1)
Büyükşehir Belediyesi yetki sınırları dahilinde kentin mevcut ve yapılacak
yapılarının estetiği ile ilgili kurallar getirmeye, çevre özelliklerine
göre yapılar arasında uyum sağlamaya, kente yakışır bir görünüm elde etmek
amacıyla dış cephe boya ve kaplamalarını, bahçe duvarlarını, pergola ve
benzeri kullanım şekillerini, çatı malzeme ve renklerini ve çatı üzerinde
kurulan tesislerin görünümlerinin düzenlenmesine ilişkin, ilgili meslek
odalarının ve belediyesinin görüşünü alarak kurallar belirlemeye ve bu
kuralları koordinasyon kararı olarak tüm ilçelerde uygulamaya koymaya
yetkilidir.
(2) İlgili
belediyeler, binaların cephelerinin temiz ve bakımlı kalmasını sağlamak
amacıyla, dış cephe boya ve kaplamalarının yenilenmesi için gerekli
önlemleri alır ve yapı malikini uyarır. Belediye encümen kararı ile yapılan
tebligata rağmen mal sahipleri tarafından yerine getirilmeyen eskimiş
cephe, malzeme, boya ve kaplamasının yenilenmesi iş ve işlemleri, belediye
tarafından yerine getirilir. Yapılan işlerin masrafı %20 fazlasıyla mal
sahibinden tahsil edilir.
(3) Planlı
Alanlar İmar Yönetmeliğinin 57 nci maddesinin yirmi altıncı fıkrasında
belirtilen yapılar için Büyükşehir Belediyesince belirlenecek usul ve
esaslara göre silüet onayı yapılmadan yapı ruhsatı düzenlenemez.
(4) Mevcut ve
yeni yapılacak yapılarda uydu anteni ve klima dış ünite yerlerinin, bina
cephelerinde görüntü kirliliği yaratmayacak şekilde belirlenmesi ve tüm
klima tesisatlarında yoğunlaşma suyunun serbest akışını önleyecek
önlemlerin alınması zorunludur.
(5) Büyükşehir
Belediyesi, bina cepheleri aydınlatma uygulamalarına ilişkin ilgili kamu
kuruluşları, meslek odaları, sivil toplum kuruluşları ve üniversitelerden
görüş alarak kriterler belirlemeye yetkilidir.
BEŞİNCİ BÖLÜM
Yapılara İlişkin Hükümler
Yapı ünite
fonksiyonlarına göre yapılaşma koşulları
MADDE 29 – (1)
Yapıda aşağıdaki kullanımların bulunması zorunludur:
a) İlgili
mevzuatında öngörülen ölçülerde enerji odası,
b) Merkezi ısıtma
sistemli binalarda kazan dairesi veya kaskat sistemi veya teshin merkezi,
c) Katı yakıt
kullanan sobalı binaların bodrum veya zemin katlarında veya teknik olarak
bodrum kat tesis edilememesi durumunda yüksekliği 2.20 metreyi geçmemek
üzere bahçelerinde; ortak alan niteliğini haiz olmak ve eklenti ihdas
etmemek kaydıyla her bağımsız bölüm için en az 5 m2, en fazla 10 m2 odunluk, kömürlük veya depolama yeri,
ç) Binaların
Yangından Korunması Hakkında Yönetmelik, 25/8/1988 tarihli ve 19910 sayılı
Resmî Gazete’de yayımlanan Sığınak Yönetmeliği, 22/2/2018 tarihli ve 30340
sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Otopark Yönetmeliği, 5/12/2008 tarihli ve
27075 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Binalarda Enerji Performansı
Yönetmeliği ve 18/3/2018 tarihli ve 30364 mükerrer sayılı Resmî Gazete’de
yayımlanan Türkiye Bina Deprem Yönetmeliğinde binada zorunlu olarak
bulunması gereken birimler,
asgari ölçülerde
yapılır.
Kat
yükseklikleri
MADDE 30 – (1)
Kat yükseklikleri uygulama imar planında daha fazla belirlenmemiş ise
döşeme üst kotundan döşeme üst kotuna olmak üzere en fazla;
a) Ticaret
bölgelerinde; zemin katlarda 4.50 metre, asma katlı zemin katlarda 5.50
metre; diğer katlarda 4.00 metre,
b) Ticaretin de
yapılabildiği karma alanlarda; zemin katlarda 4.50 metre, asma katlı zemin
katlarda 5.50 metre; diğer katlar konut ise 3.60 metre konut harici ise
4.00 metre,
c) Konut
bölgelerinde zemin ve normal katlarda 3.60 metre,
ç) Zemin katında
ticaret yapılabilen konut bölgelerinde ise zemin katlarda 4.50 metre, asma
katlı zemin katlarda 5.5 metre, diğer katlarda 3.60 metre,
kabul edilerek
uygulama yapılabilir.
(2) Bu maddede
belirtilen kat yükseklikleri dikkate alınmadan bina yüksekliği verilen
planlarda birinci fıkraya göre değerlendirme yapılıp bina yüksekliği
yeniden değerlendirilinceye kadar uygulamalar birinci fıkrada belirtilen
kat yükseklikleri ile plandaki veya planda belirlenmemişse bu Yönetmelikle
belirlenen kat adedinin çarpılması sonucu bulunan bina yüksekliğine göre
gerçekleştirilebilir. Ancak aynı ada yüzünde bulunan parsellerin en az
dörtte üçünün yürürlükteki planın kat adedine göre yapılaşmış olması
halinde mevcut teşekkülün kat yükseklikleri dikkate alınır.
(3) Tesisat
katının yüksekliği normal kat yüksekliğini aşamaz. Özelliği gereği tesisat
katı zorunluluğu olan 60.50 metreyi aşan binalarda tesisat katının 2.00
metresi bina yüksekliğinden ve yapının kat adedinden sayılmaz.
(4) İskân edilen
katların iç yüksekliği, asma katlar hariç 2.60 metreden az olamaz. Ancak
hava maniası olup planla kat adedi belirlenen parsellerde bu yükseklik 2.40
metreye düşürülebilir.
(5) Yıkanma yeri,
banyo, duş, lavabo yeri, tuvalet, kiler, merdiven altı, her türlü iç ve dış
geçitler ve iskân edilmeyen bodrum katları ile müştemilât binalarında, iç
yükseklik 2.20 metreye kadar düşürülebilir.
(6) Garaj,
kalorifer dairesi, odunluk, kömürlük, bodrum katlarda yer alan otoparklar
ve benzeri özellik arz eden yerlerin yükseklikleri bu maddede yer alan
hükümlere tabi olmayıp, hizmetin gerektirdiği şekilde 2.20 metrenin altında
olmamak kaydıyla idaresince tespit ve tayin olunur.
(7) Günlük
ticarete yönelik işyerleri, mağaza ve dükkanlar ile pastaneler, lokantalar
ve benzeri yemek yerleri, kahvehanelerin kat iç yüksekliği 3.00 metreden az
olamaz.
(8) Hamam ve
sıhhi banyolar, düğün ve oyun salonları, diskotek, bar, birahaneler ve
gazino mahallerinin kat iç yüksekliği 3.50 metreden az olamaz.
(9) Eğitim,
sağlık, sanayi yapıları ile sinema, tiyatro ve konferans salonları, katlı
otoparklar, resmi kurum ve kuruşlara ait binalar ve spor salonları gibi
özellik arz eden yapılarda kat yükseklikleri, teknolojik ve mimari
gereklere göre idarenin ilgili birimince belirlenir.
Yapı piyesleri
ve ölçüleri
MADDE 31 – (1)
Her müstakil konutta en az aşağıdaki piyesler bulunur:
|
Piyes
|
Dar Kenarı
|
Net Alanı
|
|
1 oturma odası
|
3.00 metre
|
12.0 m2
|
|
1 yatak odası
|
2.50 metre
|
9.00 m2
|
|
1 mutfak veya yemek pişirme yeri
|
1.50 metre
|
3.30 m2
|
|
1 yıkanma yeri
|
1.50 metre
|
3.00 m2
|
|
1 banyo (tuvalet ile birlikte)
|
1.50 metre
|
4.00 m2
|
|
1 tuvalet
|
1.00 metre
|
1.20 m2
|
(2) 3 veya daha
az odalı konutlarda banyo/yıkanma yeri ile tuvalet aynı yerde
düzenlenebilir.
(3) Hol ve
koridor genişlikleri 1.20 metreden az olamaz.
(4) İmar planlarında
aksine bir açıklama olmaması halinde her türlü işyerinin cephesi 2.00
metreden az olamaz.
(5) Mutfak nişi
ve oda ile banyo ve tuvaletin aynı mekânda düzenlenmesi halinde her mekân
için öngörülen en az alanların toplamı kadar alan düzenlenmek zorundadır.
(6) Birinci
fıkrada belirtilen bu piyesler ile koridor ölçüleri engellilerin de
kullanımını sağlayacak standartlara ve erişilebilirlik mevzuatına uygun
olmak zorundadır.
(7) Mutfak, oda
ve tuvalet/banyo havalandırmaları aynı boşluğa açılamaz. Ancak, banyo ve
tuvalet havalandırmaları aynı boşluğa açılabilir.
(8) Su depoları
ve ıslak hacimlerin altında enerji odaları teşkil edilemez.
Bina girişleri
ve rampaları
MADDE 32 – (1)
Bina giriş koridoru genişliği, ana merdivene ve asansöre ulaşıncaya kadar dış
kapı genişliğinden az olmamak koşuluyla umumi binalarda en az 2.20 metre,
diğer binalarda ise en az 1.50 metredir.
(2) Ön bahçe
mesafesi 10.00 metre ve daha fazla olan parsellerde bordür üst seviyesinden
en fazla 2.00 metre inilmek veya çıkılmak suretiyle ön bahçeden bina girişi
yapılabilir.
(3) Yoldan yüz
almayan cephelerden, köprü veya giriş şeridi aksı hizasındaki bordür
seviyesinden en fazla 2.00 metre inilmek veya çıkılmak suretiyle giriş
yapılabilir.
(4) Yoldan
doğrudan giriş alan binalarda, girişin hizasındaki bordür taşı üst
seviyesinin altında giriş yapılamaz.
(5) Tabi zeminden
kotlandırılan parseller birinci, ikinci, üçüncü ve dördüncü fıkralardaki
şartlara tabi değildir. Girişin, tabi zemine uyumlu olarak düzenlenen
merdiven ve rampalarla sağlanması gerekir.
(6) Bölge kat
nizamını bozacak şekilde tesviye yapılamaz.
(7) Konut
binalarının zemin katlarının dükkân veya mağaza olarak düzenlenmesi halinde
dükkân ve mağaza girişlerinin sadece yol cephesinden yapılması gerekir.
(8) Döşeme
kaplamalarında kaymayı önleyen, tekerlekli sandalye ve koltuk değneği
hareketlerini güçleştirmeyen, standardına uygun malzeme kullanılması
zorunludur.
(9) Binalarda ve
girişlerinde engellilerin erişimine yönelik TS 9111 standardına uyulması
zorunludur.
(10) Rampaların kenar
korumaları, genişlikleri, sahanlıkları, korkuluk ile küpeşte ve kaplama
malzemeleri engellilerin de dolaşımına olanak sağlayacak şekilde TS 9111
standardına uygun yapılmak zorundadır.
(11) Bina
girişlerinde engellilere yönelik ön bahçede parsel sınırına kadar giriş
rampası veya merdivene bitişik dar kenarı en az 0.90 metre ve alanı en az
1.20 m² engelli asansörü yeri ya da mekanik kaldırma iletme platformu
yapılır. Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığının görüşü alınmak suretiyle
engellilerin kullanımı için farklı uygulama yapılabilir.
(12) Bina
girişinde ve bina içinde bulunan rampaların eğimleri aşağıdaki değerlere
uygun olmak zorundadır:
|
En fazla
yükseklik
|
En fazla eğim
|
|
15 cm ve daha az
|
1:12 (% 8)
|
|
16-50 cm arası
|
1:14 (% 7)
|
|
51-100 cm arası
|
1:16 (% 6)
|
|
100 cm üzeri
|
1:20 (% 5)
|
(13) Rampalarda
ve ara sahanlıklarda kesintisiz olarak 0.90 metre yükseklikte 1. düzey ve
0.70 metre yükseklikte 2. düzey, elle tutulduğunda kolay kavranabilecek
şekilde 32-45 mm çapında küpeşte bulunmak zorundadır.
Merdivenler
MADDE 33 – (1)
Merdiven kolu ve sahanlıklar:
a) Ortak merdiven
kolu ve sahanlık genişlikleri konut yapılarında Binaların Yangından
Korunması Hakkında Yönetmelik hükümlerine göre hesap edilecek kaçış
genişliğinden az olmamak üzere 1.20 metreden, diğer yapılarda 1.50
metreden, konutlarda bağımsız bölüm içindeki merdivenler ise 1.00 metreden
az olamaz. Çatıya ve bodrum katlarına ulaşan ortak merdivenler ile servis
merdivenlerinde de bu ölçülere uyulur. Bu merdivenler ahşap olamaz.
b) Ortak alan
niteliğindeki merdiven evlerinin bina cephesinden, çatıdan veya ışıklıktan
doğrudan ışık alması ve merdivenlerin çatıya ve bodrumlara ulaştırılması
zorunludur. Ancak bodrum katlarında ortak alan, eklenti ve/veya bağımsız
bölüm bulunmayan binalarda, Binaların Yangından Korunması Hakkında
Yönetmelik hükümlerini sağlamak kaydıyla, ana merdiveninin bodrum katlara
ulaşması zorunlu değildir.
c) Merdiven
basamakları ve sahanlık ölçülerine dair TSE standartlarının bu maddede
belirtilen ölçü ve miktarlardan küçük olması halinde bu madde hükümleri
geçerlidir.
ç) Merdivenlerin
her iki tarafında da engellilerle ilgili TSE erişilebilirlik standartlarına
uygun korkuluk ve küpeşte yapılması, ayrıca sahanlık ve merdiven
döşemelerinde ve kaplamalarında da standartlara uyulması zorunludur.
(2) Merdiven
basamaklarının ölçüleri ve özellikleri:
a) Asansörü
olmayan binalarda basamak yüksekliği 0.16 metreden, asansörlü binalarda
0.18 metreden fazla olamaz.
b) Basamak
genişliği 2a+b= 60 ile 64 formülüne göre hesaplanır. Formüldeki a:
yükseklik, b: genişliktir. Ancak bu genişlik 0.27 metreden az olamaz.
c) Balansmanlı
(dengelenmiş) merdivenlerde basamak genişliği en dar kenarda 0.10 metre,
basamak ortasında 0.27 metreden az olamaz.
ç) Basamak uçları
çıkıntısız (damlalıksız) olmak zorundadır.
(3) Bu Yönetmeliğin
yürürlüğe girmesinden önce yürürlükte olan mevzuata uygun olarak yapılmış
yapılara bu Yönetmelik hükümlerine göre kat ilavesi yapılması halinde
mevcut merdiven ölçüleri ilave katlar için de aynen uygulanabilir.
(4) Karma
kullanımlı binalarda her kullanım için ayrı merdiven evi düzenlenmesi
zorunludur. Bu kullanımların birbirine dönüştürülmesi durumunda yeni oluşan
kullanım için bağımsız genel merdiven oluşturulmadan tadilata izin
verilmez.
(5) Yüksekliği
1.80 metreden az olan merdiven altları kapatılır.
Işıklıklar ve
hava bacaları
MADDE 34 – (1)
Her müstakil ev veya dairede, en az 1 oturma odası ile yatak odalarının
doğrudan doğruya hariçten ışık ve hava almaları gereklidir. Bu şekilde ışık
ve hava almalarına lüzum olmayan diğer odalarla mutfakların ışıklıktan,
yıkanma yeri ve tuvaletlerin ışıklık veya hava bacasından faydalanmaları da
mümkündür. Ancak tuvalet ve yıkanma yerleri ile odalar aynı ışıklığa
açılamaz.
(2) Işıklıkların;
a) 1 ila 6 katlı
binalarda dar kenarı 1.50 metreden ve alanı 4.50 m2’den,
b) 7 ve daha
fazla katlı binalarda dar kenarı 2.00 metreden ve alanı 9.00 m2’den,
az olamaz.
(3) Her türlü
binada hava bacalarının asgari ölçüsü 0.60x0.60 m²’dir. İçerisinden mekanik
tesisatın geçirildiği hava bacalarının asgari ölçüsü ise 0.60x0.60 m²
ölçüsündeki havalandırma alanını daraltmamak koşuluyla en az 0.80x0.80 m²
olup bu alan herhangi bir yapı elemanı (baca, kiriş ve benzeri) ile
daraltılamaz.
(4) Hava
bacaları, şönt baca tipi olarak düzenlenemez.
(5) Asgari
ölçüdeki bir ışıklık veya hava bacasından her katta en çok dört piyes
faydalanabilir. Bu piyeslerin sayısının artması halinde, dörtten fazla her
piyes için ışıklık veya hava bacası ölçüsü aynı oranda arttırılır. Ancak,
birinci fıkrada belirtilen şekilde ışık ve hava alması gerekmeyen veya
lüzumlu ışık ve havayı bu Yönetmelikte tarif edilen şekilde alması mümkün
olan piyeslerden, herhangi bir ışıklık veya hava bacasına pencere açılması,
bu ışıklık veya hava bacası ölçülerinin arttırılmasını gerektirmez.
(6) Her binanın
lüzumlu ışıklık veya hava bacası, kendi parseli üzerinde bulunur. Komşu
bina ve parselin ışıklık veya hava bacasından faydalanmak suretiyle, bu
elemanlarının yapılmasına ve ölçülerinin azaltılmasına izin verilmez.
(7) Işıklık ve
hava bacaları, bunlara ihtiyacı olan kattan itibaren başlatılabilir. Hava
bacalarının ve ışıklıkların bitişik komşu parsele bakan kısımlarının duvar
ile kapatılması mecburidir.
(8) Binaların
bitişik olması gereken komşu tarafından boydan boya ışıklık yapılması
halinde, civarın inşaat nizamına aykırı bir görünüm meydana getirmemek
üzere, sokak cephesinde bina yüksekliğince kapatılması mecburidir.
(9) Binalarda
banyo, tuvalet ve benzeri kullanım alanlarının havalandırma bacası ile veya
mekanik havalandırma ile havalandırılması zorunludur.
(10) Havalandırma
bacalarından elektrik ve doğalgaz tesisatı geçirilemez.
Bacalar
MADDE 35 – (1)
Duman bacaları: Yapılarda yer alması tasarlanan ısıtma sistemine göre,
bacaların sayısı ve niteliği belirlenir. Bacaların proje tasarımlarında TSE
standartları, Binalarda Enerji Performansı Yönetmeliği, Binaların Yangından
Korunması Hakkında Yönetmelik, Isınmadan Kaynaklanan Hava Kirliliğinin
Kontrolü Yönetmeliği, Sanayi Kaynaklı Hava Kirliliğinin Kontrolü
Yönetmeliği ve Doğalgaz İç Tesisat Teknik Şartnamesindeki şartlar
sağlanacaktır.
Bacaların net iç
ölçüsü en az 0.15x0.15 m² olacaktır. İki baca birbirine bağlanmayacağı gibi
her bağımsız bölüme ait ayrı ve müstakil bir baca olmalıdır. Duman bacaları
çatı örtüsünü en az 1.00 metre, mahyayı ise en az 0.80 metre aşacaktır.
Çatı konstrüksiyonu; ister ahşap ister çelik olsun bacalara 0.10 metreden
fazla yaklaşamaz. Banyolara duman bacası yapılamaz.
a) Sobalı Isıtma
Sistemi Seçilen Yapılarda;
Yapıların konut
olarak kullanılan her dairesinde mutfak ve mutfak nişi ile bunların dışında
kalan en az iki piyesinde baca yapılması zorunludur. Bu bacalar şönt baca
olabilir, ancak, iki piyesten kömürlük dışındaki bir tanesinde yapılacak
bacanın müstakil baca olması zorunludur. Yapıların dükkan, mağaza ve
benzeri ticari amaçlı kullanılan bölümlerinde her bağımsız bölüm için
müstakil bir duman bacası (net ölçüsü 0.35 metre çapında sızdırmaz çelik
baca) yapılması ve bu bacanın çatının en yüksek noktasından en az 1.50
metre yüksek olması gereklidir.
b) Merkezi – kat
kaloriferi seçilen yapılarda;
Her kalorifer
kazanı için ayrı olarak düzenlenmiş müstakil bir duman bacası yapılması
(şönt olamaz) zorunludur. Ayrıca; yapıların konut olarak kullanılan her
dairesinde mutfak ve mutfak nişi ile bunların dışında kalan en az bir piyeste
en az bir baca yapılması, otel, iş hanı, pasaj ve benzeri umumi binaların
ise her katında en az bir baca yapılması zorunludur. Bu bacalar şönt
olabilir. Kat kaloriferi kazanı balkona konulamaz, özel bir bölmeye
konulduğunda bu mahallin en az 8 m3 hacminde olması, bu hacmin bina dış cephesinden,
ışıklıktan veya hava bacasından havalandırılması ve ışıklık, havalandırma
şaftı gibi mahallerde bağımsız müstakil bir duman bacası bulunması
zorunludur. Kat kaloriferi kazanı ile yakıt tankı aynı mahale konulamaz.
c) Sınırları
ilgili idare tarafından belirlenecek doğalgaz uygulama bölgeleri içinde
inşa edilecek yapılarda;
İskan edilebilir
bodrum katlar dahil 5 katlı binaların mutfaklarında doğalgazla çalışan her
cihaz için bir müstakil baca yapılacaktır. 5 kattan daha yüksek yapılarda
(yüksek yapılar hariç) mutfakta doğalgaz için bir şönt baca yapılması
yeterlidir. 10 katın üstündeki yapılarda; üstteki 10 kat şönt bacaya
bağlanabilir, kalan diğer alt katlarda hermetik (denge bacalı) cihaz
kullanılmalıdır. Ayrıca; doğalgaz bacası dışında, kaloriferli yapılarda
kalorifer bacası dışında düzenlenmesi ön görülen bütün bacalar yapılır.
Kombi cihazları,
koruyucu kabin içerisinde olması, bakım-onarım ve yeterli havalandırmanın
sağlanması için yeterli boşluklarının bırakılması şartıyla açık balkonlara
konulabilir. Ancak, kat sayısı ayrımı gözetmeksizin balkonda yer alacak
kombilerin cihaz tipine göre uygun bacaya bağlanması zorunludur.
Jeotermal veya
doğalgaz altyapısı bulunan alanlardaki yeni yapılacak binalarda jeotermal veya
doğalgaz ısıtma sistemi seçilmesi zorunludur.
(2) Tesisat
bacaları: İçinden tesisat geçen bacaların en az 0.80x0.80 m² ebatlarında
olması zorunludur. Sadece tesisat amacı ile kullanılmak ve her katta ortak
mahale açılmak kaydıyla, bu bacalar 0.40x0.40 m² ölçülerinde yapılabilir.
Elektrik-haberleşme, mekanik, doğalgaz tesisatları için ortak tesisat
bacası kullanılamaz.
(3) Atık
ayrıştırma bacaları: Kapıcı dairesi zorunlu olan konut binalarında, evsel
atıkların yerinde ayrıştırılmasını teminen ilgili standartlara uygun atık
ayrıştırma bacası için yer ayrılır. Atık ayrıştırma bacası bağımsız
bölümlerin kat sahanlıklarında en az bir adet yapılabileceği gibi her
bağımsız bölüm içinde de yapılabilir. Atık ayrıştırma bacası tesis edilmesi
mümkün olamayan mevcut binalarda bahçe mesafeleri içinde TAKS ve KAKS’a
dâhil olmaksızın atık ayrıştırma bacası tesis edilebilir.
(4) Aspiratör
bacaları: Bağımsız bölümlerin mutfaklarında en az bir adet aspiratör bacası
yapılır. Bağımsız bölümlerde düzenlenen aspiratör bacaları, standartlara
uygun olarak şönt baca şeklinde düzenlenebilir.
Asansörler
MADDE 36 – (1)
Tek bağımsız bölümlü konutlar hariç iskan edilen ve/veya uygulama imar
planına göre kat adedi 3 ve daha fazla olan binalarda asansör tesis
edilmesi zorunludur. Daha az katlı yapılarda da asansör yapılabilir.
(2) Tek asansörlü
binalarda; asansör kabininin dar kenarı 1.20 metre ve alanı 1.80 m²’den,
kapı net geçiş genişliği ise 0.90 metreden az olamaz. Asansör kapısının
açıldığı sahanlıkların genişliği, kabin derinliğinden az olmamak kaydıyla
1.50 metreden az olamaz. Birden fazla asansör bulunan binalarda, asansör
sayısının yarısı kadar asansörün bu fıkrada belirtilen ölçülerde yapılması
şarttır. Tek sayıda asansör bulunması durumunda sayı bir alta yuvarlanır.
TSE standartlarının bu fıkrada belirtilen ölçü ve miktarlardan küçük olması
halinde; iskan edilen ve/veya uygulama imar planına göre kat adedi 3 olan
konut kullanımlı parseller, taban alanında yapılaşma hakkı 120 m²’nin
altında olan parseller ile tek bağımsız bölümlü müstakil konut binalarında
onuncu fıkradaki hükme aykırı olmamak kaydıyla TSE standartlarına uyulur.
(3) Mevcut
binalarda yapılacak tadilatlarda, bu madde hükümlerinin ya da TSE
standartlarının uygulanmasında idaresi yetkilidir.
(4) Kat adedi
birden fazla olan umumi binalarda en az bir adet asansör yapılması
zorunludur. Ayrıca; kat alanı 800 m²'den ve kat adedi 3'ten fazla olan
umumi binalarla, uygulama imar planına göre 10 kat ve üzeri binalarda veya
zemin kat üzerinde 20’den fazla konut kullanımlı bağımsız bölüm bulunan
yapılarda ikinci fıkrada belirtilen asgari ölçülere uygun ve en az 2 adet
olmak üzere binanın tipi, kullanım yoğunluğu ve ihtiyaçlarına göre
belirlenecek sayıda asansör yapılması zorunludur. Bu asansörlerden en az
bir tanesinin, arıza veya elektriklerin kesilmesi halinde zemin kata ulaşıp
kapılarını açacak, yangına dayanıklı malzemeden yapılmış, kuyu içinde,
duman sızdırmaz nitelikte, kesintisiz bir güç kaynağından beslenecek
şekilde tesis edilmesi gerekmektedir.
(5) İskan edilen
katlar dahil 10 kat ve üzeri binalarda asansörlerden en az bir tanesi yük,
eşya ve sedye taşıma amacına uygun olarak dar kenarı 1.20 metre ve alanı
2.52 m2’den, kapı genişliği
ise net 1.10 metreden az olmayacak şekilde yapılır.
(6) Binalarda
usulüne göre asansör yapılmış olması, bu Yönetmelikte belirtilen şekil ve
ölçülerde merdiven yapılması şartını kaldırmaz.
(7) Asansörün
yapılması ve işletilmesi ile ilgili hususlarda; bu madde hükümleri de
dikkate alınarak, 29/6/2016 tarihli ve 29757 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan
Asansör Yönetmeliği (2014/33/AB) ve TSE standartları hükümlerine uyulur.
(8) Asansörlerin,
bodrum katlar dâhil tüm katlara hizmet vermesi zorunludur. Bodrum katlarda
ortak alan, eklenti ve/veya bağımsız bölüm bulunmaması halinde asansörlerin
bodrum kata hizmet verme zorunluluğu aranmaz.
(9) Asansörlere
bina girişinden itibaren erişilebilirlik standartlarına uygun engelsiz
erişim sağlanması zorunludur.
(10) Asansörler,
erişilebilirlik standartlarına uygun gerekli donanımlara sahip olmak
zorundadır.
(11) Özellik arz
eden binalarda, binanın kat adedi, yapı inşaat alanı, kullanma şekli göz
önünde tutularak asansör sayıları ile asgari ölçüleri ilgili idaresince
artırılabilir.
Akaryakıt
servis istasyonları
MADDE 37 – (1)
İmar planlarında akaryakıt servis istasyonu olarak belirlenen alanlarda
istasyonlar arası mesafe ve diğer kriterlerle ilgili mevzuata uyulması
şartıyla; akaryakıt ve servis istasyonları, CNG otogaz istasyonları, LPG
otogaz istasyonları, hidrojen üretim ve dolum istasyonları yapılabilir.
(2) Yapı
yüksekliği 2 katı geçmemek şartıyla; istasyonların bünyelerinde
kullanıcıların asgari ihtiyaçlarını karşılayacak oto-market, çay ocağı,
tuvalet, mescit, büfe, oto elektrik, lastikçi, yıkama yağlama fonksiyonları
yer alabilir.
(3) Yakıt tankı ve
borulama sistemlerinin bakım, tadilat veya onarımlarının, TSE standartları
ve ilgili kurumların görüşü doğrultusunda yapılması zorunludur.
(4) Elektrik
enerjisi ile çalışan araçların şarj edilmeleri için, ilgili elektrik
kurumunun, olumlu görüşü ile otoparklar, akaryakıt istasyonları veya diğer
uygun yerlerde elektrikli araç şarj yeri yapılabilir.
(5) Akaryakıt
istasyonları, ilgili mevzuat hükümlerine ve ilgili standartlara uyularak
yapılır.
Su depoları
MADDE 38 – (1)
Bu Yönetmelikte belirtilen,
a) Çok yüksek
yapılarda 30 m3’ten,
b) Umumi binalar
ve yüksek katlı yapılarda 15 m3’ten,
c) 10 bağımsız
bölüme kadar konut binalarında 3 m3’ten,
ç) Diğer
binalarda 5 m3’ten,
az olmamak üzere
yapının kullanma amacı, günlük su ihtiyacı, seçilen yangın söndürme sistemi
gibi kriterler ile ulusal ve uluslararası standartlara uyulmak ve gerekli
drenaj ve yalıtım tedbirleri alınmak şartıyla hacmi belirlenen su deposu
bulundurulması zorunludur.
(2) Konut
binalarında 10 bağımsız bölümden sonraki artan her bağımsız bölüm için su
deposu hacmi 0.50 m3 arttırılır.
(3) Tüm binalarda
su deposunun bulunduğu kat itibariyle cazibeli akımın mümkün olmadığı
durumlarda hidrofor konulması zorunludur.
(4) Su depoları
ve hidrofor, gerekli drenaj ve yalıtım tedbirleri alınarak binanın bodrum
ya da çatı katında tertiplenebileceği gibi, aynı koşulları taşımak
şartıyla, bina alanı dışında ön, yan ve arka bahçelerde toprağa gömülü
şekilde de yerleştirilebilir.
(5) Su depoları,
taşıyıcı sistemden bağımsız olarak betonarme, paslanmaz çelik veya sıhhi
şartlara uygun benzeri malzemeden yapılır.
(6) Su depoları,
sayaç yerleri, hidroforlar ile ilgili uygulamalarda bu Yönetmeliğe aykırı
olmamak kaydıyla İZSU Genel Müdürlüğünün düzenlemelerine uyulur.
Sarnıçlar-yağmursuyu
tankları-yağmursuyu hasat sistemleri
MADDE 39 – (1)
1000 m²’nin üzerindeki parsellerde; bahçe sulamak, oto yıkama ve benzeri
işlerde kullanılmak üzere bir drenaj sistemi oluşturularak çatı ve zemin
yüzeyi sularının tabii zemin altında tesis edilecek bir sarnıçta/yağmursuyu
tankında toplanması ve gerekmesi halinde arıtılarak yeniden kullanımı
sağlanır. Söz konusu drenaj sistemi ve sarnıç/yağmursuyu tankı, bina ön
cephe hattı gerisinde yan ve arka bahçe mesafeleri içinde düzenlenebilir ve
vaziyet planında gösterilir.
(2) Çatı sularını
toplayan yağmur su boruları, birinci fıkrada belirtilen sarnıçlara veya
yağmursuyu tanklarına ya da yoldaki yağmursuyu şebekesine bağlanır; ancak,
atık su şebekesine bağlanamaz. Bağlandığı tespit edildiği takdirde ilgili
idare veya İZSU Genel Müdürlüğü tarafından gerekli müdahale yapılıp bedeli
bina sahibinden tahsil edilir.
(3) (Ek:RG-18/9/2021-31602)
Yağmur suyu toplama tankı hacim hesap yöntemine ve kullanım alanlarına
ilişkin İZSU Genel Müdürlüğünün düzenlemelerine uyulur.
Fosseptikler
MADDE 40 – (1)
Genel olarak pis su kuyuları ile fosseptikler komşu hudutlarına 5.00
metreden fazla yaklaştırılmaz. Ancak bahçe mesafelerinin müsait olmaması
halinde özellikle bitişik yapı nizamına tabi yerlerde fenni ve sıhhi mahzur
bulunmadığı takdirde bu mesafeleri azaltmaya veya birkaç komşuya ait
fosseptikleri bir arada veya bitiştirerek yaptırmaya belediye yetkilidir.
(2) Binaların en
düşük kanal bağlantı kotu altında kalan pis su deşarjları ise, deşarj
pompalarının elektrik kesintisi durumunda çalışmayacağı göz önünde
bulundurularak; boyutları binanın kullanış şekillerine göre muvakkat
depolama imkânını veren ayrı bir rögarda toplanır ve pompalama sistemi
kullanılarak atıksu sistemine verilir.
(3) Uygulamalarda
bu Yönetmeliğe aykırı olmamak kaydıyla İZSU Genel Müdürlüğünün
düzenlemelerine uyulur.
(4) Yeni kurulan;
sitelerde, kentsel dönüşüm bölgelerinde, çok yüksek yapılarda, alışveriş
merkezlerinde, üniversite, fuar ve benzeri kampüs alanlarında gri suyun
ayrı bir hat ile toplanması ve arıtılarak geri kullanılması sağlanmalıdır.
Korkuluklar
MADDE 41 – (1)
Binalarda; balkon, teras, galeri boşluğu, sahanlıkların boş kenarları 1'den
fazla basamağı bulunan açık merdivenlerde ve rampalarda, istinat duvarı
üstünde, 0.50 metreden daha aşağıda veya yukarıda teşekkül etmiş
bahçelerde, 1.10 metreden düşük düzenlenmiş bahçe duvarlarında, bulunduğu
katın taban döşemesinden itibaren kotu 0.90 metreden az olan pencere
boşluklarında, döşeme kotundan itibaren en az 1.10 metre yüksekliğe kadar
teknik gereklere ve standartlara uygun olarak korkuluk yapılması
mecburidir.
(2) Bina son kat
açık teraslarında düzenlenen korkulukların ve parapetlerin 1.10 metresi
bina yüksekliğinden sayılmaz.
(3) Korkuluklar,
kırılmaz veya kırıldığında dağılmayan malzemeden ve insan çarpması dâhil,
tasarım yüklerini karşılayacak taşıyıcı malzeme ve montaj sistemleri ile
yapılır.
(4) Korkuluklar
düşme, kayma, yuvarlanma gibi sebeplerle insanların can güvenliğini tehlikeye
atacak boşluklar içermeyecek şekilde düzenlenir. Boşluklarda, yük altındaki
deformasyonlar da dâhil, en fazla 0.10 metre çapında geçişe izin verilir.
Yatay korkuluk yapılması halinde merdiven etkisi yaratmayacak şekilde
önlemler alınır.
Kapı ve pencereler
MADDE 42 – (1)
Bütün yapılarda;
a) Kapı
yükseklikleri 2.10 metreden,
b) Kapı net
(temiz) genişlikleri bina giriş kapılarında 1.50 metreden, kapıların çift
kanatlı olması halinde bir kanat 1.00 metreden,
c) Bağımsız bölüm
giriş kapılarında 1.00 metreden, diğer mahallerin kapılarında 0.90 metreden
az olamaz. Balkon ve tuvalet kapıları 0.80 metreye düşürülebilir.
ç) Döner kapılar,
belirtilen ölçülerde yapılacak normal kapıların yanında ilave olarak
bulunabilir.
(2) Kapılarda
eşik yapılamaz. Eşik yapılması zorunlu hallerde engellilerin hareketini,
yangın çıkışlarını ve benzeri eylemleri engellemeyecek önlemler alınır.
(3) Pencere
boşluklarının dar kenarı 0.60 metreden az olmamak koşuluyla Binalarda
Enerji Performansı Yönetmeliğine, Binaların Yangından Korunması Hakkında
Yönetmelik ve TSE standartlarına uyulması zorunludur.
(4) Bitişik ve
blok nizama tabi binalarda komşu parsel sınırı üzerindeki bitişik
duvarlarda pencere ve kapı açılamaz.
(5) Asansörlü
eşya taşımacılığı için, 3 kattan fazla 10 kattan az katlı binalarda her bir
bağımsız bölümün en az bir balkonunun kapısının eni net 0.90 metreden düşük
olamaz.
(6) Bağımsız
bölümün tuvalet, banyo ve benzeri ıslak hacimlerinde mekanik havalandırma
yapılmadığı takdirde yapılacak havalandırma penceresinin ölçüsü net 0.30
metre x 0.30 metreden az olamaz.
(7) Atriumlu,
galeri boşluklu veya iç bahçeli tasarlanan binalarda, bu mekânlara bakan
pencere veya camekânların camlarının kırıldığında dağılmayan özellikli
olması zorunludur.
(8) Bodrum
katlardaki mekânların gün ışığından faydalandırılması ve havalandırılması
amacı ile yapılan pencerelerde sel, taşkın ve su baskınlarına karşı
tedbirlerin alınmış olması ve bunların zemin seviyesinden en az 0.10 metre
yukarıdan başlaması zorunludur.
Çatılar
MADDE 43 – (1)
Çatıların, civarındaki cadde ve sokakların mimari karakterine, yapılacak
binanın nitelik ve ihtiyacına uygun olması şarttır.
(2) Çatıların %33
meyilli gabari dahilinde ve her cepheye akıntılı olması şarttır. Çatı eğimi
içinde kalmak ve silüeti etkilememek kaydıyla çatı örtüsü olarak
fotovoltaik paneller de kullanılabilir.
(3) Çatı eğimi
saçak yapılması halinde saçak ucundan, aksi halde son kat döşemesinin
bittiği noktadan hesaplanır. Çatılar parapet üzerine oturtulamaz.
(4) Mahya
yüksekliği 5.00 metreyi geçmemek kaydıyla; ayrık binalarda kırma, ikili
blok binalarda bloğu ile müşterek kırma, iki taraftan da bitişik binalarda
ise ön ve arka cepheye akıntılı beşik çatı kurulacağı varsayılarak
belirlenir.
(5) Ancak, umumi
binalar, sanayi yapıları ve ayrık yapı nizamına tabi 2 katı geçmeyen konut
yapılarında, imar durumunda belirtilen gabariye göre %33 meyil hesaplanarak
bulunan mahya kotu aşılmamak kaydıyla, çatı eğimi ve çatı biçimi
serbesttir. Mahya kotu, 5.00 metreden ve mahya izdüşümü bina derinliğinin
½’sinden fazla olmamak kaydıyla beşik çatıya göre hesaplanır.
(6) Ayrıca, ayrık
yapı nizamına tabi yapılarda, % 33 eğimde kırma çatıya göre hesaplanan
meyil çizgileri aşılmamak şartı ile; son kat çatı döşemesi en fazla 1.50
metreye kadar kısmen veya tamamen aşağı alınarak serbest form ve eğimde
çatı tasarımı yapılabilir. Bu durumda çatı en yüksek noktası 5.00 metreyi
geçemez.
(7) Bu maddenin
beşinci ve altıncı fıkraları aynı anda uygulanamaz.
(8) Işıklıklar,
hava bacaları, alın ve kalkan duvarları çatı örtüsü düzlemlerini en fazla
0.60 metre aşabilir. Ayrıca zorunlu olan tesisatla ilgili hacimlerin, güneş
enerjili su ısıtıcılarının ve çatı pencerelerinin çatı örtüsünü aşmasına
ilgili idarece teknik gereklere göre uygun görülecek ölçü ve şekilde izin
verilebilir. Asansörlü binalarda TSE standartlarına göre projelendirilecek
asansör kulelerinin ve bu bölümlerle birlikte düzenlenen merdiven evlerinin
en az ölçülerdeki bölümlerinin, çatı örtüsünü aşmasına da izin verilir.
Ancak, asansörsüz binalarda merdiven evlerinde son kat tavan döşemesi üst
seviyesinden itibaren iç yükseklik 2.20 metreyi aşamaz.
(9) Teras
çatılarda 1.10 metre parapet yapılabilir. Teras çatının kullanıma açık
olması durumunda 1.10 metre yüksekliğinde parapet veya korkuluk yapılması
zorunludur.
(10) Çatı aralarına
bağımsız bölüm yapılmaz. Bu kısımlarda ancak su deposu, asansör kulesi,
iklimlendirme ve kaskat sistemleri de içerebilen tesisat odası ve son
kattaki bağımsız bölümlerle irtibatlı piyesler yapılabilir.
(11) Çatı
arasındaki mekanların iskan edilenlerinde iç yükseklik çatı eğimi
içerisinde en düşük yerde 1.80 metreden az olamaz. Ancak, üst kat tavan
döşemesi ile çatı örtüsü arasında kalan hacimler, uygulama imar planında
aksine bir hüküm yoksa ilave kat döşemeleri yapılmak suretiyle
bölünemezler.
(12) Çatı
piyeslerinin aydınlatılması amacıyla çatı örtüsü üzerinde pencereler
(güvercinlik) yapılabilir. Bu pencereler saçak ucundan itibaren en az 2.00
metre çekilerek yapılacaktır. Pencerelerin mahya yüksekliği hiçbir yerde
ait olduğu döşeme üst kotundan itibaren 3.50 metreyi geçemez.
(13) Çatı
arasında yapılan piyeslerin terasa açılan kapı ve pencere dışındaki pencere
(güvercinlik) boşluklarının her biri 1.20 m²’den büyük olamaz. Bu
pencereler birbirine eklenerek bant haline getirilemez ve toplam uzunlukları
ait olduğu cephenin 2/5’ini geçemez.
(14) Yangın
güvenliğine ilişkin tedbirler alınmak şartıyla ve konutlar hariç olmak
üzere binaların çatı araları; sergi salonu, toplantı salonu, yemekhane,
spor salonu gibi fonksiyonlarda ortak alan olarak kullanılabilir.
(15) Tescilli
yapılar, anıtlar ve kamu yararlı yapılar ile dini yapıların çatı örtüleri
ve bunların yapılacak ya da tamir ve tadil edilecek çatı örtüleri bu
kayıtlara tabi değildir.
(16) Belediyeler meclis
kararıyla mahallin ve çevrenin özelliklerine göre yapılar arasında uyum
sağlamak, güzel bir görünüm elde etmek amacı ile dış cephe boya ve
kaplamaları ile çatının malzemesini ve rengini tayin etmeye yetkilidir. Bu
yetki, bu Yönetmeliğin yürürlüğe girmesinden önce yapılmış olan yapılar
için de kullanılabilir.
(17) Çatıda
birden fazla bağımsız bölüme ait birden fazla teras olması halinde
birbirleri arasında en az 3.00 metre mesafe bırakılmak zorundadır. Ancak,
bodrum hariç 2 katı geçmeyen binalarda çatıdaki değişik çözümlerin
kabulünde ilgili idaresi yetkilidir.
(18) Çatı
arasının son kat bağımsız bölümü ile birlikte kullanılması amacıyla son kat
tavan döşemesi kısmen veya tamamen yapılmayabilir. Ancak, son kat tavan
döşemesi alt kotu esas alınarak kullanımın gerektirdiği minimum iç
yüksekliğin sağlanması zorunludur.
(19) Teras
çatılarda asansör kulesi, merkezi anten, merdiven evi ve 1.10 metre parapet
yüksekliğini aşmamak kaydıyla su deposu, merkezi klima gibi tesisler ile
doğalgazlı ısıtma merkezi ve güneş enerjisi panelleri yapılabilir.
(20) Teras
çatılarda çatı bahçesi olarak düzenleme yapılabilir. Bahçe düzenlemesi
yapılabilmesi için gerekli olan 0.50 metre toprak dolgu, parapet
yüksekliğine dâhil edilmez. Ortak alan olarak kullanılan teras çatılarda;
bahçe düzenlemesi yapılması halinde merdiven evi yanında, bina sakinleri
tarafından kullanılmak üzere, tuvalet, lavabo, çay ocağı, bahçe
düzenlemesinde kullanılacak malzemeleri depolamak için merdiven evine
bitişik, toplam teras alanının %10’unu ve 20 m²’yi geçmeyen ve en fazla
3.00 metre yüksekliğinde kapalı mekân oluşturulabilir. Kapalı mekân bina ön
cephesine 3.00 metreden fazla yaklaşamaz. Ayrıca rezidans, otel, apart otel
gibi konaklama tesislerinin teras çatılarında bina cephelerine 3.00
metreden fazla yaklaşmamak, en fazla 1.50 metre derinliğinde olmak ve
parapet kotunu aşmamak koşuluyla açık havuz yapılabilir.
(21) Kamu
binaları da dahil olmak üzere yeni yapılacak toplam inşaat alanı 60.000 m²
üzerinde olan binalarda kent ekolojisini iyileştirmek, iklimsel klima
etkisini kırmak, yağmur suyunu tutarak ani su baskınlarını azaltmak,
inşaatların yeşil alan tahribini önlemek, nefes alınabilecek doğal bir
ortam oluşturmak ve çatılarda ısı ve gürültü yalıtımını sağlamak amacıyla
yeşil çatı sistemleri uygulanması zorunludur. Ayrıca toplam inşaat alanı
30.000 m²’den fazla olan binalarda teras çatı yapılmak istenmesi durumunda
yeşil çatı sistemleri uygulaması yapılması zorunludur.
(22) Binaya
hizmet eden ortak alan olarak düzenlenecek yeşil çatı uygulamalarında; çim,
bitki, çiçek ve küçük ağaç türlerinin yetiştirileceği en az 0.50 metre
toprak dolgu oluşturulacaktır. Bina taşıyıcı sistemi toprak yükü de
hesaplanarak çözülecek olup çatıda su ve ısı yalıtımı sağlanacaktır.
Yapılacak olan toprak dolgu parapet yüksekliğine ilave edilemez.
Çıkmalar
MADDE 44 – (1)
Binalarda taban alanı dışında kendi bahçe hudutları dışına taşmamak şartı
ile binanın her cephesinde açık ve kapalı çıkma yapılabilir. Ancak;
a) Kapalı
çıkmalar;
1) Parsellerin
yol cephelerinde parsel sınırları içerisinde kalmak koşuluyla yapı yaklaşma
sınırından itibaren en fazla 1.50 metre taşacak şekilde yapılabilir.
2) Arka ve yan
bahçe mesafelerine, parsel sınırlarına 3.00 metreden fazla yaklaşmamak
kaydı ile 1.50 metre taşabilir.
3) Bina tabanı
zeminde yapı yaklaşma sınırlarından daha içeri çekilerek bu fıkranın (a)
bendinin (1) ve (2) numaralı alt bentlerindeki mesafelere tecavüz etmemek
şartı ile istenilen ölçülerde yapılabilir.
4) Bitişik
nizamda bitişik olduğu komşu sınırına 2.00 metreden fazla yaklaşamaz.
Ancak, iki taraftaki ilgililerin muvafakatı halinde çıkmaların yan komşu
hududuna yaklaştırılmasına izin verilir. Bitişiğinde çıkması komşu parsel
hudutlarına kadar dayanmış veya imar planına göre aynen muhafazası gereken
ve cephe hattı çıkma yapılacak binanınkinden ileride olan ruhsatlı ve
gabarisinde teşekkül etmiş mevcut bir bina bulunması halinde çıkmanın bu
hattı aşmamak üzere muvafakat aranmaksızın komşu hududa kadar yanaşmasına
müsaade edilir. Bu durumlarda bitişik kısımlar duvar ile kapatılır.
b) Açık çıkmalar;
1) Parsellerin
yol cephelerinde parsel sınırları içerisinde kalmak koşuluyla yapı yaklaşma
sınırından itibaren en fazla 1.50 metre taşacak şekilde yapılabilir.
2) Arka ve yan
bahçe mesafelerine, parsel sınırlarına 3.00 metreden fazla yaklaşmamak
kaydı ile 1.50 metre taşabilir.
3) Bina tabanı
zeminde yapı yaklaşma sınırlarından daha içeri çekilerek bu fıkranın (b)
bendinin (1) ve (2) numaralı alt bentlerindeki mesafelere tecavüz etmemek
şartı ile istenilen ölçülerde yapılabilir.
4) Bitişik
nizamda bitişik olduğu komşu sınırına 2.00 metreden fazla yaklaşamaz.
(2) Açık ve
kapalı çıkmaların tabii zeminden veya tesviye edilmiş zeminden çıkma altına
kadar en yakın şakûli mesafesi en az 2.40 metre olmak zorundadır. Ön bahçe
mesafesi 3 metre ve daha az olan parsellerde; ön bahçeye yapılacak
çıkmalarda, yol kotu ile çıkma altı arasındaki düşey mesafe hiçbir yerde
2.40 metreden az olamaz.
(3) Birden fazla
bina bulunan parsellerdeki binalar arasındaki mesafelerde, her bina
müstakil olarak değerlendirilerek bu madde hükümlerine göre çıkma yapılıp
yapılamayacağına karar verilir.
(4) Zemin katta
kendi parsel hududu dışına taşmayan, hangi katta yapılırsa yapılsın 0.20
metreyi geçmeyen, kullanım alanına dâhil edilmeyen motif çıkmalar
yapılabilir. Bahçe içinde yapılacak üstü açık teras ve zemin kat giriş
merdivenleri ile bina cephesinden itibaren genişliği 2.50 metreyi geçmemek,
tretuvar dışına taşmamak ve en alçak noktası tretuvar kotundan en az 2.50
metre yükseklikte yapılacak giriş saçakları çıkma olarak değerlendirilmez.
Motif çıkmalar, açık ve kapalı çıkma önüne yapılacak ise motif çıkma da
dâhil olmak üzere çıkma genişliği birinci fıkranın (a) ve (b) bentlerinde
açıklanan hükümlere göre belirlenir.
Saçaklar ve
güneş kırıcılar
MADDE 45 – (1)
Uygulama imar planında belirlenmemiş ise 1.00 metreyi geçmeyen saçak
yapılabilir. Saçakların şekli ve genişliği, yörenin mimari karakterine ve
yapılacak yapıların özelliğine göre idarenin ilgili birimince de tayin
edilebilir.
(2) Saçaklar
parsel sınırlarını aşamaz.
(3) Binada çıkma
yapılması halinde saçak genişliği çıkmadan itibaren 0.50 metreyi aşamaz.
(4) Ön bahçesiz
parsellerde; Büyükşehir ve ilçe belediye meclisince uygun görülen
güzergahlarda veya bölgelerde kamunun kullanımına ayrılan en az 2.50 metre
genişliğindeki kaldırımlarda ve/veya yaya yollarında, belediyesince
hazırlanacak projeye göre, tüm cepheleri açık, binalara en fazla 1 metre
yaklaşabilen, yaya ve engelli sirkülasyonunu engellemeyen, hafif strüktür
malzemeden üstü açılır kapanır açık oturma yeri izni verilebilir.
(5) Binaların yol
cephelerinde genişliği 2.50 metreyi geçmemek, parsel sınırı dışına
taşmamak, en alçak noktası tretuvar kotundan en az 2.50 metre yükseklikte
ve konsol olmak kaydıyla giriş veya işyeri önü saçakları yapılabilir.
(6) Bina cephelerinde,
mimari projesinde cephe estetiği ve tasarımı göz önünde bulundurulmak ve
detay projeleri verilmek, hafif malzemeden yapılmak, parsel sınırına
taşmamak ve kapalı mekân oluşturmamak kaydıyla 0.50 metreye kadar güneş
kırıcı yapılabilir.
Bahçe duvarları
MADDE 46 – (1)
Bahçe duvarlarının yüksekliği, tabii veya tesviye edilmiş zeminden itibaren
binaların yol tarafındaki cephe hatlarının önünde 0.50 metreyi, gerisinde
ise 1.00 metreyi geçemez. Ayrıca üzerlerine yükseklikleri 1.00 metreyi
aşmayan parmaklık yapılabilir.
(2) Fazla meyilli
ve tehlike arz eden yerlerde uygulanacak şekli takdire idare yetkilidir.
(3) Devletin
güvenlik ve emniyeti ile harekât ve savunma bakımından gizlilik veya önem
arz eden bina ve tesisler ile okul, hastane, cezaevi, ibadet yerleri,
elçilik, sefarethane, açık hava sineması ve benzerleri gibi özellik arz
eden bina ve tesislerin bahçe duvarları bu madde hükmüne tabi değildir.
(4) Sanayi ve
depolama yapılarında ise bahçe duvarlarının yüksekliği, tabii veya tesviye
edilmiş zeminden itibaren 2.00 metreyi geçemez. Ayrıca üzerlerine
yükseklikleri 1.00 metreyi aşmayan parmaklık yapılabilir.
(5) Zemin
katlarda dükkan yapılmasına izin verilen yapılarda, yaya kaldırımı ile aynı
seviyedeki ön bahçeler yayaya açık bulundurulur. Bu bahçelerde yayaların
can emniyetini tehlikeye düşürecek duvar ve manialar yapılamaz.
Kapıcı
dairesi, bekçi odası ve kontrol kulübeleri
MADDE 47 – (1)
Kapıcı dairesi ve bekçi odası yapılacak binalar:
a) Konut
kullanımlı bağımsız bölüm sayısı 40’tan fazla olan ve katı yakıt kullanan
kaloriferli veya kalorifersiz binalar için bir adet kapıcı dairesi
yapılması zorunludur. Birden fazla yapı bulunan ve toplam konut kullanımlı
bağımsız bölüm sayısı 40’tan fazla olan parsellerde de bu hüküm uygulanır,
ancak konut kullanımlı bağımsız bölüm sayısının 80’i aşması halinde ikinci
bir kapıcı dairesi yapılır. İlave her 80 daire için ek bir kapıcı dairesi
yapılır. Ayrıca, birden fazla yapının bulunduğu parsellerde 60’tan fazla
konut kullanımlı bağımsız bölümü olan her bir bina için mutlaka ayrı bir
kapıcı dairesi yapılır.
b) Katı yakıt
haricindeki diğer ısıtma sistemleri kullanılan konut kullanımlı binalar
için bağımsız bölüm sayısının 60’tan fazla olması halinde bir, 150’den
fazla olması halinde 2 kapıcı dairesi yapılması zorunludur. İlave her 150
daire için ek bir kapıcı dairesi yapılır.
c) Sıra evler
düzeninde, ayrık, ikiz nizamda tek bağımsız bölümlü 1’den fazla müstakil
konut binası bulunan parsellerde kapıcı dairesi yapılması mecburiyeti
aranmaz.
ç) Yapı inşaat
alanı 2000 m2’den fazla
olan işyeri ve büro olarak kullanılan binalarda bekçi odası yapılması
şarttır.
(2) Kapıcı
dairelerinin ve bekçi odalarının ölçü ve nitelikleri:
a) Kapıcı
daireleri, doğrudan ışık ve hava alabilecek şekilde düzenlenir.
b)Taşkın riski
taşıyan alanlarda kalan binalarda düzenlenecek kapıcı dairelerinin kapı ve
pencere boşluklarının alt seviyesi su taşkın seviyesinin en az 1.50 metre
üzerinde olmak zorundadır.
c) Kapıcı
dairelerinin toprağa dayalı ve iskân edilebilen bodrum katlarda yapılması
halinde, oturma odası ve bir yatak odasının dış mekâna açılması bu
mekânların taban döşemesinin üst seviyesinin tabii veya tesviye edilmiş
zemine gömülü olmaması, kapı ve pencere açılmak suretiyle, doğal aydınlatma
ve havalandırmasının sağlanması sel, taşkın ve su basmasına karşı önlem
alınmış olması zorunludur. Kapıcı dairelerinin toprağa gömülü duvarlarında
kuranglez yapmak suretiyle kapı ve pencere açılamayacağı gibi, bu
duvarlarda pencere açılabilmesi için pencere denizliğinin tabii zeminden
veya tesviye edilmiş zeminden en az 0,90 metre yukarıda konumlanması
gerekir.
ç) Bina içinde
düzenlenen kapıcı daireleri, en az brüt 50 m2’dir. Kapıcı dairelerinde, her birisi en az 9 m2 ve dar kenarı en az 2.50
metre olmak üzere 2 yatak odası ve 12 m2’den az olmamak üzere 1 oturma odası, en az 3,3 m2 mutfak ve banyo veya duş
yeri ve tuvalet bulunur.
d) Bina dışında
tertiplenen kapıcı daireleri en fazla brüt 40 m2 olmak zorundadır. Bu fıkranın (ç) bendinde yer alan
ölçüleri sağlayacak şekilde 1 yatak odası, 1 oturma odası, mutfak ve banyo
veya duş yeri ve tuvalet bulundurulur.
(3) Bekçi odası
en az 4 m2 büyüklüğünde,
doğrudan ışık ve hava alabilecek şekilde düzenlenir. Bekçi odasında en az
1.5 m2’lik bir tuvalet yer
alır.
(4) Kontrol
kulübeleri:
a) Üzerinde
birden fazla yapı yapılması mümkün ve yüzölçümü en az 1000 m2 olan parsellerde,
istenmesi halinde, trafik emniyeti bakımından tehlike arz etmemek, hiçbir
şartta parsel sınırını aşmamak ve komşu parsel sınırlarına 3.00 metreden
fazla yaklaşmamak kaydıyla bahçe mesafeleri içinde kontrol kulübesi
yapılabilir.
b) Kontrol
kulübesi 9 m2’yi geçemez.
c) Kontrol
kulübesinin yüksekliği tabii veya tesviye edilmiş zeminden itibaren en
fazla 4.00 metredir.
ç) Kontrol
kulübesi ile esas bina arasındaki mesafe 2.00 metreden az olamaz.
d) Devletin
güvenliği bakımından özellik arz eden parsellerde bu fıkrada belirtilen
ölçülere uyulma şartı aranmaz.
Portikler
MADDE 48 – (1)
Portikli yapıların yapılacağı cadde ve sokaklar uygulama imar planı kararı
ile belirlenir.
(2) Genel olarak
portik bırakılması gereken yerlerde, portik yüksekliği 3.50 metre,
derinliği ise 4.00 metredir. Ancak, civarın teşekkül tarzı ve mevkiin
özellikleri dolayısıyla bu miktarlar ilgili idarece değiştirilebilir.
(3) Portiğe ve
doğrudan yola açılan bina giriş kapıları dışa açıldığında, gizlenecek kadar
bina giriş holüne doğru çekilir.
Fırınlar
MADDE 49 – (1)
14/7/2005 tarihli ve 2005/9207 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe
konulan İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelik hükümleri
saklı kalmak üzere fırınlar; sanayi, küçük sanayi, organize sanayi, konut
dışı çalışma alanları ile ticaret bölgelerinde yapılabilir. Katkılı pide,
kebap, simit fırınları ve geleneksel tandır ocakları, zemin katı işyeri
olarak kullanılabilen binalarda yapılabilir.
(2) Fırınların
tanziminde;
a) Mevcut
binalarda ekmek fırını hariç fırın ve tandır yapılması durumunda, 634
sayılı Kanun hükümlerine uyulur.
b) Ekmek
fırınları ayrık nizam yapılaşma bölgelerinde ve müstakil olarak yapılır.
c) Projesinde
sınıfı belirtilmek zorundadır.
ç) Bağımsız bölüm
brüt alanı 400 m2 üzerindeki
ekmek fırınlarının iç yüksekliği 3.50 metreden, brüt alanı 250 – 400 m2 arasında olanların ise iç
yüksekliği 3.00 metreden az olamaz.
d) Duvar ve
döşemelerinde ısı ve ses yalıtımı uygulanır. Binanın taşıyıcı sisteminin ve
fırınla ilgisi olmayan diğer bağımsız bölümlerin ısı değişiminden olumsuz
etkilenmemesi için proje müelliflerince veya bu konunun uzmanı teknik
elemanlarca hazırlanan rapora göre gerekli tedbir alınır.
e) Mekanik
tesisat projelerinde, kanalizasyon bağlantısına, her türlü böcek ve
kemirgen girişini önlemek için çekvalf konulur.
f) Fırınların
baca ölçülerinin hesapları ve detaylarının TSE standartlarına uyularak
mimari projeye işlenmesi esastır. Ayrıca, bacaların bina iç duvarlarında
tesis edilmesi ve filtre takılması şartı aranır.
g) Trafik
açısından ilgili birimin görüşünün alınması gerekir.
ğ) Tesisin
ihtiyacı olan otopark kendi parselinde karşılanır.
h) İlgili
yönetmelik, TSE standartları ve Binaların Yangından Korunması Hakkında
Yönetmelik ile konut bölgelerinde yapılan fırınlar için gürültüyle ilgili
yürürlükte olan mevzuat hükümleri uyarınca gerekli tedbirler alınır.
(3) İkinci fıkra
hükümlerine uyulmaması durumunda ruhsat düzenlenemez.
Pasajlar ve
alışveriş merkezleri
MADDE 50 – (1)
Ticaret bölgelerinde yapılacak pasajların:
a) Taban döşemesi
üzerinden tavan döşemesine kadar olan yüksekliğinin ve genişliğinin 3.50
metreden, uzunluğunun 30.00 metreden az olmaması,
b) Her biri 1.50
metreden dar olmayan en az 2 giriş-çıkış kapısı ile yeteri kadar
havalandırma bacası veya tertibatını haiz bulunması, pasaj giriş ve
çıkışlarının erişilebilir olması,
c) Birden fazla
katlı olmaları halinde her bir kat arasında bu Yönetmelikte belirtilen
şartlara uygun merdiven olması ve erişilebilirlik standartlarına uygun
düzenlemelerin yapılması,
ç) Bir kısmı veya
diğer katları başka maksatlar için kullanılan binalar içerisinde
bulunmaları halinde, diğer esas giriş merdiven, asansör ve geçit gibi
tesislerle, bu tesislere ayrılan yerlerin pasaj dışında ve müstakil olarak
tertiplenmesi,
gereklidir.
d) Kapasiteye
bağlı olarak ilgili idaresince uygun görülen büyüklük ve miktarda çocuk
oyun alanı, bay ve bayan tuvaletler, bebek bakım alanları, ilk yardım alanı
ve çarşı bütününde 30 m2’den
küçük olmamak üzere ihtiyacı karşılayacak büyüklükte mescit ayrılır.
(2) Alışveriş
merkezlerinde; 26/2/2016 tarihli ve 29636 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan
Alışveriş Merkezleri Hakkında Yönetmelik hükümlerine uyulur.
Tuvaletler
MADDE 51 – (1)
Yarısı kadınlar, yarısı erkekler için olmak üzere; iş hanı, büro, alışveriş
merkezi, çarşı, pasaj ve mağaza gibi binalar ile otel ve benzerleri
binalarda her 25 kişi için, en az birer adet, resmî binalar ile sinema,
tiyatro gibi umumî binalarda ise her 50 kişi için en az birer adet tuvalet
yapılması zorunludur. Bu yapılarda engellilerin erişiminin sağlanmasına
yönelik tedbirler alınarak en az 1 kadın, 1 erkek olmak üzere engellilerin
kullanımına ve erişilebilirlik standardına uygun ayrı tuvalet alanı
ayrılır. Pasajlar, kapalı çarşılar ve alışveriş merkezleri hariç her
işyerinde en az 1 adet tuvalet düzenlenecektir. Pasajlar, kapalı çarşılar
ve alışveriş merkezlerinde yer alan 50 m²’yi geçen işyerlerinde ortak
alanda düzenlenen tuvaletler haricinde en az 1 adet tuvalet yapılması
zorunludur.
(2) İbadet
yerleri, şehirlerarası yollarda yer alan dinlenme tesisleri, meydan ve park
gibi yerlerde yapılacak umumî tuvaletlerin en az yarısının, diğer yapılarda
ise en az üçte birinin alaturka tuvalet taşlı olması sağlanır.
(3) Tuvaletlerde
yeterli sayıda pisuar ve lavabo bulundurulur. Resmi binalar, işyeri, büro,
fabrika gibi yerlerde çalışan sayısı, mağaza, alışveriş merkezi, çarşı,
pasaj gibi yerlerde tahmini müşteri sayısı, lokanta, sinema, tiyatro gibi
yerlerde oturma sayısı, otel ve benzeri konaklama tesislerinde yatak sayısı
ve bu hesaplamalara dâhil olarak ziyaretçi sayıları ve diğer farklı
özellikler dikkate alınarak yeterli tuvalet ayrılır.
(4) Birden fazla
kullanımı haiz binalarda her kullanım için bu maddedeki kriterlere göre
ayrı ayrı değerlendirme yapılır. Uluslararası kurallara tabi yapılarda bu
Yönetmelikte belirtilenden az olmamak kaydıyla uluslararası kuralların
gerektirdiği sayıda tuvalet yapılması zorunludur.
(5) Umumî
binalarda çalışan, müşteri ve ziyaretçi gibi tüm kullanıcıların ihtiyaçlarının
karşılanması amacıyla kapasite hesabına göre belirlenen büyüklük ve sayıda
erişilebilirlik standardına uygun engelli tuvaleti yapılır.
Çay ocakları
MADDE 52 – (1)
Büro, iş hanı, alışveriş merkezi, pasaj gibi ticari binalarla, sanayi
tesislerinde; kullanma alanı en az 3 m² olmak, 0.45 x 0.45 metre ebadında
hava bacasıyla veya mekanik havalandırma ile havalandırmak, bir ateş
bacasıyla irtibatlandırılmak kaydıyla çay ocakları bağımsız bölüm olarak
düzenlenebilir.
(2) Çay
ocaklarının nizamı ışıklıktan veya doğrudan ışık ve hava alması halinde
hava bacasına gerek yoktur.
Yığma, ahşap
ve kâgir yapılarda aranan şartlar
MADDE 53 – (1)
Binalar, güncel teknik mevzuat ile fen ve sanat kurallarına uygun olarak;
a) Binayı
etkiyebilecek bileşik etkilere karşı yeterli dayanıma sahip olacak ve
etkileri güvenli bir şekilde zemine aktarabilecek ve aynı zamanda civar
yapılara herhangi bir zarar vermeyecek şekilde,
b) Temel
zemininde oluşabilecek oturma, kabarma, büzülme ve donma sebebiyle yapı
stabilitesi bozulmayacak biçimde,
tasarlanarak inşa
edilmek zorundadır.
Bodrumlar
MADDE 54 – (1)
Katı yakıt kullanan sobalı binaların bodrum veya zemin katlarında veya
teknik olarak bodrum kat tesis edilememesi durumunda yüksekliği 2.20
metreyi geçmemek üzere bahçelerinde; ortak alan niteliğini haiz olmak ve
eklenti ihdas etmemek kaydıyla her bağımsız bölüm için en az 5 m2, en fazla 10 m2 odunluk, kömürlük veya
depolama yeri ayrılması zorunludur. Tek bağımsız bölümlü konut yapılarında
ortak alan niteliğini haiz olma koşulu aranmaz.
(2) Bodrum kapısı
tamamen tretuvar üzerinde kalan fazla meyilli yollar dışında yapılacak ön
bahçesiz binalarda, yol cephesinde bodrum girişi yapılamaz.
(3) Toprağa
dayalı bodrum katlarda bulunan konutlarda oturma odası ve bir yatak
odasının; taban döşemesinin üst seviyesinin tabii veya tesviye edilmiş
zemine gömülü olmaması, doğal aydınlatma ve havalandırmasının pencere
açılmak suretiyle sağlanması, sel, taşkın ve su baskınlarına karşı
tedbirlerin alınmış olması zorunludur. Bu bağımsız bölümlerin kısmen veya
tamamen tabii ve tesviye edilmiş zemin altında kalan duvarlarında pencere
açılamaz.
(4) Ticari
alanlarda yapılan binaların ticari amaçla kullanılan bodrum katlarında
döşemenin zemine gömülü olmama şartı aranmaz. Bu tür binalarda suni
havalandırmanın sağlanması ile engellilerin dolaşımına olanak sağlayan
erişilebilirlik standartlarına uygun rampa, yürüyen bant ve benzeri
önlemler alınır.
(5) Konut
alanında kalmakla birlikte, ilgili idare meclisince yol boyu ticaret kararı
alınan yol güzergâhlarında zemin katta, halkın günlük ihtiyaçlarını
karşılamaya dönük olarak ticaret yapılabilir. Bu kullanımların bodrum
katlarında içten bağlantılı piyesleri olabilir. Bu piyesler binanın ortak
alanları ve müştemilatlarıyla irtibatlandırılamaz. Ancak, köşe başı veya
köşe başından başka iki yola cephesi olan parsellerde yapılacak binaların
yola cephesi bulunan bodrum katlarına ticari kullanımlı bağımsız bölüm
yapılabilir. Bu bölümlerin üst ve alt kattaki mekânlarla içten bağlantısı
sağlanabilir. Ticari kullanımların altında konut yapılamaz.
(6) Toprağa
dayalı tüm bodrum katlarda, dış etkilere karşı ısı ve su yalıtımı yapılması
zorunludur.
(7) Bina
etrafında mütemadi kuranglez tesis edilemez. Kuranglezlerden giriş çıkış
yapılamaz. Ancak, yol cephesinde bulunmayan kuranglezlerinden kaçış
amacıyla çıkış tertiplenebilir. Kuranglezlerde sel, taşkın ve su
baskınlarına karşı tedbirlerin alınmış olması zorunludur.
(8) Arazi
eğiminden faydalanmak amacıyla veya mimari nedenlerle, binalar bloğunun,
bir binanın veya bağımsız bir dairenin; belirlenen bina yüksekliğini
aşmamak, belirli piyesler için tespit olunan asgari kat yüksekliklerine
veya bu Yönetmeliğin diğer hükümlerine aykırı olmamak şartı ile çeşitli
katlarda ve/veya farklı taban ve/veya tavan seviyelerinde düzenlenmesi mümkündür.
Ayrıca, zemin katların binanın kot aldığı yol cephesi üzerinde bulunmayan
piyesleri ile yol cephesinde yer alan piyeslerinin yol cephesinde kalmayan
ve piyes derinliğinin yarısını aşmayan bir kısım alanları, zemin kat
kotundan farklı kotta düzenlenebilir.
Müştemilatlar
MADDE 55 – (1)
Binaların müştemilat kısımları, mümkün ise binanın bodrumunda, aksi halde
bahçede tertiplenir.
(2) 4 tarafı yol
ile çevrili istisnai parseller dışında esas binaların yol tarafındaki cephe
hatlarına tecavüz eden müştemilat binası yapılamaz. Bu gibi istisnai
parsellerde müştemilat binalarının yapılacağı yeri tayine idare yetkilidir.
(3) Müştemilat
binalarının:
a) Dar kenarı
4.00 metreden, en yüksek noktasının tabii zeminden yüksekliği 2.50 metreden
fazla olamaz.
b) Binaya bitişik
oldukları takdirde, komşu parsel sınırına, aksi halde binaya ve ayrıca
komşu parsel sınırına uzaklıkları bu Yönetmelikle veya planla belirlenen
miktarlardan az olamaz.
c) Yapı cinsleri
ahşap olamaz.
ç) Parsel durumu
müsait olduğu takdirde esas binanın inşasından önce de yapılması mümkündür.
d) Kapıcı
dairesi, garaj, odunluk, kömürlük, depo, mutfak, çamaşırhane ve benzeri
hizmetler için olup, maksadı dışında kullanılamaz.
(4) Müştemilatlar
mimari projede ve vaziyet planında gösterilir. Bahçede yapılmasının zorunlu
olduğu hallerde; bu Yönetmelikte veya planında belirtilen şartlara ve çekme
mesafelerine uyularak yapılır.
Yıldırımdan
korunma sistemleri
MADDE 56 – (1)
İçinde patlayıcı madde bulundurulan yerlerle, sivri ve yüksek bina ve
tesislere Binaların Yangından Korunması Hakkında Yönetmelik gereği, TSE
Standartlarına uygun yıldırımdan korunma sistemi tesis edilmesi mecburidir.
ALTINCI BÖLÜM
Projeler ve Yapı İzin
Belgeleri
Projeler ve
yapı izin belgelerine ilişkin hususlar
MADDE 57 – (1)
Projeler ve yapı izin belgelerine ilişkin hususlarda;
a) Yapı ruhsatına
ilişkin genel hükümlere ilişkin olarak Planlı Alanlar İmar Yönetmeliğinin
54 üncü maddesi,
b) Yapı ruhsatı
işlemlerine ilişkin olarak Planlı Alanlar İmar Yönetmeliğinin 55 inci
maddesi,
c) Kamu
alanlarında yapılacak yapılarda ruhsata ilişkin olarak Planlı Alanlar İmar
Yönetmeliğinin 56 ncı maddesi,
ç) Yapı
projelerine ilişkin olarak Planlı Alanlar İmar Yönetmeliğinin 57 nci
maddesi,
d) Esaslı
tadilata ilişkin olarak Planlı Alanlar İmar Yönetmeliğinin 58 inci maddesi,
e) Yapı ruhsatı
gerekmeyen inşai faaliyetlere ilişkin olarak Planlı Alanlar İmar
Yönetmeliğinin 59 uncu maddesi,
f) İstinat
duvarlarına ilişkin olarak Planlı Alanlar İmar Yönetmeliğinin 60 ıncı
maddesi,
g) Muvakkat
yapıya ilişkin olarak Planlı Alanlar İmar Yönetmeliğinin 61 inci maddesi,
ğ) Elektronik
haberleşme istasyonlarına ilişkin olarak Planlı Alanlar İmar Yönetmeliğinin
62 nci maddesi,
h) Şantiye
binaları hakkında Planlı Alanlar İmar Yönetmeliğinin 63 üncü maddesi,
ı) Yapı kullanma
iznine ilişkin olarak Planlı Alanlar İmar Yönetmeliğinin 64 üncü maddesi,
i) Yapı kullanma
izinlerinde başvuru sahibinden bilgi ve belge istenmesine ilişkin esaslar
hakkında Planlı Alanlar İmar Yönetmeliğinin 65 inci maddesi,
j) Mimari estetik
komisyonları hakkında Planlı Alanlar İmar Yönetmeliğinin 66 ncı maddesi,
uygulanır.
YEDİNCİ BÖLÜM
Denetime Dair Hükümler
Bakanlığın
denetim yetkisi
MADDE 58 – (1)
Bakanlığın denetim yetkisine ilişkin hususlarda Planlı Alanlar İmar
Yönetmeliğinin 67 nci maddesine uyulur.
Fenni
mesuliyet
MADDE 59 – (1)
Fenni mesuliyet hizmetlerine ilişkin hususlarda Planlı Alanlar İmar
Yönetmeliğinin 68 inci maddesine uyulur.
Yapı yerinde
bulundurulması gerekli levha ve belgeler
MADDE 60 – (1)
Yapı ruhsatı ve ekleri ile şantiye defterinin yapı yerinde bulundurulması
zorunludur. Ayrıca inşaat süresince yapı yerinde yapı sahibinin, mimari,
statik, mekanik, elektrik, jeoloji, jeofizik ile harita proje
müelliflerinin, fenni mesulün ve yapı müteahhidinin isimleri ile pafta ada
parsel bilgileri ve yapı ruhsatı numara ve tarihini içeren en az 0.50x0.75
m² boyutlarında bir levhanın, herkesçe rahat görülebilecek bir yerde asılı
olarak bulundurulması gerekir. Aksine davranışlarda sorumluluk yapı
sahibine ve müteahhidine aittir.
SEKİZİNCİ BÖLÜM
Yönetmeliğin Uygulanmasına
İlişkin Esaslar
Yönetmeliğin
uygulanmasına ilişkin esaslar
MADDE 61 – (1)
Yönetmeliğin uygulanmasına ilişkin esaslar hakkında Planlı Alanlar İmar
Yönetmeliğinin 69 uncu maddesine uyulur.
DOKUZUNCU BÖLÜM
Çeşitli ve Son Hükümler
Bakanlık
denetçilerinin yetkilendirilmesi ve özellikleri
GEÇİCİ MADDE 1
– (1) Bakanlık denetçilerinin yetkilendirilmesi ve özellikleri hakkında
Planlı Alanlar İmar Yönetmeliğinin geçici 1 inci maddesine uyulur.
Mevcut
teşekkül
GEÇİCİ MADDE 2
– (1) Mevcut teşekkül hakkında Planlı Alanlar İmar Yönetmeliğinin
geçici 2 nci maddesine uyulur.
Mevcut yapı
ruhsatı başvuruları
GEÇİCİ MADDE 3
– (1) Mevcut yapı ruhsatı başvuruları hakkında Planlı Alanlar İmar
Yönetmeliğinin geçici 3 üncü maddesine uyulur.
Mevcut
haberleşme istasyonları
GEÇİCİ MADDE 4
– (Ek:RG-18/9/2021-31602)
(1) Mevcut
haberleşme istasyonları hakkında Planlı Alanlar İmar Yönetmeliğinin geçici
4 üncü maddesine uyulur.
Yürürlük
MADDE 62 – (1)
Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Yürütme
MADDE 63 – (1)
Bu Yönetmelik hükümlerini İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı yürütür.
Ekleri
için tıklayınız
|