HELAL UYGUNLUK DEĞERLENDİRME KURULUŞLARININ
AKREDİTASYONU HAKKINDA
YÖNETMELİK
BİRİNCİ BÖLÜM
Amaç, Kapsam, Dayanak ve
Tanımlar
Amaç
MADDE 1 – (1)
Bu Yönetmeliğin amacı, helal uygunluk değerlendirme kuruluşlarının Helal
Akreditasyon Kurumu tarafından akredite edilmelerini; helal akreditasyon ve
helal uygunluk değerlendirme işlemlerinin yeterli ve güvenilir olarak
yürütülmesini temin etmek amacıyla uyulması gereken usul, esas ve tedbirleri
düzenlemektir.
Kapsam
MADDE 2 – (1)
Bu Yönetmelik, Helal Akreditasyon Kurumu tarafından akredite edilen helal
uygunluk değerlendirme kuruluşlarının görev, yetki ve sorumlulukları ile helal
akreditasyon sürecinde uyulması gereken usul, esas ve tedbirleri kapsar.
Dayanak
MADDE 3 – (1)
Bu Yönetmelik, 1/11/2017 tarihli ve 7060 sayılı Helal Akreditasyon Kurumu ile
İlgili Bazı Düzenlemeler Hakkında Kanunun 3 üncü maddesi ile 15/7/2018 tarihli
ve 30479 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan 4 sayılı Bakanlıklara Bağlı, İlgili,
İlişkili Kurum ve Kuruluşlar ile Diğer Kurum ve Kuruluşların Teşkilatı Hakkında
Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin on beşinci bölümüne dayanılarak hazırlanmıştır.
Tanımlar
MADDE 4 – (1)
Bu Yönetmelikte geçen;
a) Denetçi: Kurum tarafından
belirli bir helal uygunluk değerlendirme kuruluşunu bireysel olarak veya bir
ekibin parçası olarak denetlemek üzere görevlendirilmiş kişiyi,
b) Denetim: Bir helal uygunluk
değerlendirme kuruluşunun faaliyetlerinin, sistemlerinin ve personelinin helal
uygunluk değerlendirme alanında ulusal ve uluslararası kabul görmüş teknik
kriterlere, standartlara ve ilgili mevzuata uygun olup olmadığının
belirlenmesini,
c) HAK Helal Akreditasyon
Markası: Helal uygunluk değerlendirme kuruluşu tarafından helal akreditasyon
durumunu belirtmek için kullanılan, şekli ve kullanım şartları Kurum tarafından
belirlenen işareti,
ç) Helal akreditasyon sözleşmesi:
Helal uygunluk değerlendirme kuruluşunun helal akreditasyon süreci boyunca ve
akredite olduktan sonra uyacağını beyan ettiği şartların yer aldığı sözleşmeyi,
d) Helal akreditasyon: Helal
uygunluk değerlendirme alanında faaliyet gösteren kuruluşların Kurum tarafından
ulusal ve uluslararası kabul görmüş teknik kriterlere göre değerlendirilmesi, yeterliğinin
onaylanması, düzenli aralıklarla denetlenmesi ve izlenmesini,
e) Helal uygunluk değerlendirme
kuruluşu (HUDK): Ulusal ve uluslararası kabul görmüş teknik kriterlere göre
helal uygunluk değerlendirme faaliyeti gösteren kuruluşu,
f) Helal uygunluk
değerlendirmesi: Bir ürün, proses, hizmet, sistem, kişi veya kuruluşa ilişkin
helale yönelik ulusal ve uluslararası kabul görmüş teknik kriterlere göre
şartların yerine getirilip getirilmediğini gösteren süreci,
g) Kurum: Helal Akreditasyon
Kurumunu,
ğ) Standart: Üzerinde mutabakat
sağlanmış olan, kabul edilmiş bir kuruluş tarafından onaylanan, mevcut şartlar
altında en uygun seviyede bir düzen kurulmasını amaçlayan, ortak ve tekrar eden
kullanımlar için ürünün özellikleri, işleme ve üretim yöntemleri, bunlarla
ilgili terminoloji, sembol, ambalajlama, işaretleme, etiketleme ve uygunluk
değerlendirmesi işlemleri hususlarından biri veya birkaçını belirten ve
uyulması ihtiyarî olan düzenlemeyi,
h) Uzman: Kurum tarafından
görevlendirilen ve hususi bir uygulama alanı veya teknoloji konusunda teknik
yeterliliğe ya da helal ve helal olmayan unsurlarla alakalı İslami kurallara
ilişkin yetkinliğe sahip kişiyi,
ı) Üçüncü taraf: HUDK’nın
belgelendirdiği tarafı,
i) Yönetim Kurulu: Helal
Akreditasyon Kurumu Yönetim Kurulunu,
ifade eder.
İKİNCİ BÖLÜM
Helal Akreditasyonun Usul
ve Esasları
Helal akreditasyonun usul
ve esasları
MADDE 5 – (1)
Helal akreditasyona sahip olmak isteyen HUDK’lar Kuruma başvurur.
(2) Kurum tarafından helal
akreditasyon verilecek HUDK’lar faaliyetlerinde, tabi oldukları ulusal mevzuat
hükümlerini, ulusal ve uluslararası standartları, Bakanlıklara Bağlı, İlgili,
İlişkili Kurum ve Kuruluşlar ile Diğer Kurum ve Kuruluşların Teşkilatı Hakkında
Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin 178 inci maddesinin beşinci fıkrasının (c) ve
(ğ) bentleri uyarınca Kurum tarafından oluşturulacak düzenlemeleri uygulamakla
yükümlüdür.
(3) İkinci fıkradaki düzenlemeler
Kurumun internet sitesinden ilgililere duyurulur.
(4) HUDK’lara Kurum tarafından
akredite edilmesi için;
a) İlgili mevzuat ve ikinci
fıkraya göre belirlenmiş şartlara uygunluğun ve helal akreditasyon sisteminin
talep ettiği ulusal ve uluslararası kabul görmüş teknik kriterlerin
sağlandığının, yapılan denetimlerle tespit edilmesi ve doğrulanması,
b) Helal akreditasyon işlemleri
için Kurum tarafından tespit edilerek Kurumun internet sitesinden yayımlanacak
yıllık akreditasyon kullanım ücretinin ve verilen hizmetler karşılığında
alınacak ücretlerin ödenmesi,
c) (a) ve (b) bentlerinde ortaya
konmuş şartlara uygunluğun Yönetim Kurulu tarafından onaylanması,
gerekir.
(5) Kurum, helal akreditasyon
hizmetlerinin yürütülmesinde;
a) Ulusal ve uluslararası kabul
görmüş teknik kriterler ile karşılıklı veya çok taraflı tanıma anlaşmalarıyla
bağlı olduğu uluslararası doküman ve prosedürlere göre verdiği helal
akreditasyon hizmeti için gerekli usulleri geliştirir ve uygular.
b) Helal akreditasyon
faaliyetlerinin güvenilirliğini ve itibarını sağlamak için, gerekli tedbirleri
alır ve uygulamaya koyar.
c) HUDK’ların helal akreditasyon
işlemlerinde yararlanılmak üzere denetçi ve uzman havuzu oluşturur ve gerektiği
hallerde helal akreditasyon süreçlerinde bu kişilerden hizmet alımı yapar, bu
hususları ilgili mevzuat ve ikinci fıkraya göre belirlenen usul ve esaslara
göre tesis eder.
(6) Kurum, helal akreditasyon
faaliyetleri sırasında elde ettiği bilgilerin gizliliğini sağlar ve HUDK’lar
ile ilgili bilgi ve dokümanları, hukuki gerekliliklerin ve imzalanan tanıma
anlaşmalarının gerektirdiği durumlar dışında HUDK’ların izni olmadan üçüncü
şahıslara veremez. Kurum personeli ile görevlendirilen denetçiler ve uzmanlar,
HUDK’lara ait bilgi, belge ve dokümanları gizlilik ve güvenlik kurallarına
uygun olarak muhafaza etmekle yükümlüdür.
(7) Akredite edilen bir HUDK’nın
hizmet verdiği üçüncü taraf ile yaptığı sözleşme nedeniyle Kurum sorumlu
tutulamaz ve sözleşmedeki sorumluluklar Kuruma aktarılamaz.
(8) HUDK’ların helal
akreditasyonuna; helal akreditasyonun askıya alınmasına, geri çekilmesine ve
kapsamının değiştirilmesine dair bilgiler Kurumun internet sitesinde yayımlanır.
Akredite edilen HUDK’ların
uyması gereken kurallar
MADDE 6 – (1)
Akredite edilen HUDK’lar hizmet verdikleri üçüncü tarafa akredite edildikleri
kapsamlarda; ilgili mevzuat ile 5 inci maddenin ikinci fıkrasına göre
belirlenen usul ve esaslara ve helal akreditasyon sözleşmesindeki şartlara
uygun hizmet vermekle yükümlüdür. Kurum, bu esaslara aykırı davranıldığını veya
bu esaslar uyarınca hizmet verilmediğini tespit ederse; helal akreditasyonun
askıya alınması, geri çekilmesi veya kapsamının daraltılması gibi önlemleri
alır. Bu önlemlerle alakalı prosedürler; ilgili mevzuata ve 5 inci maddenin
ikinci fıkrasına göre belirlenir ve Kurumun internet sitesinden duyurulur.
(2) Akredite edilen HUDK;
a) Helal akreditasyon
sözleşmesindeki şartlara uygun şekilde faaliyet gösterir.
b) Sadece, helal akreditasyon
kapsamında belirtilen konular için akredite olduğunu üçüncü taraflara ve
kamuoyuna beyan eder.
c) Helal uygunluk değerlendirme
hizmetlerinde, akredite olduğu faaliyet konuları ile helal akreditasyon kapsamı
dışında kalan faaliyet konularını, üçüncü tarafların ve kamuoyunun rahatça
ayrım yapmasına yardımcı olacak şekilde beyan eder ve bu ayrıma uygun
prosedürler oluşturarak uygular.
ç) Helal akreditasyonla ilgili
olarak yıllık akreditasyon kullanım ücretini ve verilen hizmetler karşılığında
alınacak ücretleri ilgili mevzuat ve 5 inci maddenin ikinci fıkrasına göre
belirlenen süre ve şartlar dâhilinde Kuruma öder.
d) Helal akreditasyon
sertifikasını ve HAK helal akreditasyon markasını, ilgili mevzuata ve 5 inci
maddenin ikinci fıkrasına göre belirlenen gerekliliklere aykırı şekilde
kullanamaz.
e) Helal akreditasyonun askıya
alınması veya geri çekilmesi halinde, helal akreditasyon sertifikasının ve bu
sertifikadan doğan tüm hakların kullanımını derhal durdurur ve akredite kuruluş
statüsünü belirten reklam ve tanıtımlar ile HAK helal akreditasyon markası
kullanımına son verir.
f) Reklam, tanıtım ve kamuoyunu
bilgilendirme faaliyetlerinde, ulusal ve uluslararası standartlar, ilgili
mevzuat ve 5 inci maddenin ikinci fıkrasına göre belirlenen gerekliliklere
uyar, bu konuda Kurumdan gelecek düzeltme talebi ve uyarıların gereğini yerine
getirir.
g) Akredite edildiği helal uygunluk
değerlendirme faaliyetlerindeki mesleki sorumluluğundan kaynaklanabilecek
risklerden doğan zararları karşılamak üzere gerekli ve yeterli mali, teknik ve
idari tedbirleri alır.
ğ) Helal uygunluk değerlendirme
faaliyetlerine ilişkin işlemleri ilgili mevzuata ve 5 inci maddenin ikinci
fıkrasına göre belirlenmiş gerekliliklere uygun olarak kayıt altına alır ve
talep edilmesi halinde Kuruma bildirir.
h) Kurum tarafından oluşturulan
internet uygulamalarına; ilgili mevzuat ve 5 inci maddenin ikinci fıkrasına
göre belirlenmiş yükümlülükleri gereğince helal uygunluk değerlendirme
faaliyetlerine ilişkin verileri girer.
ı) Vermiş olduğu helal uygunluk
değerlendirme belgelerinin mevcut durumundaki değişikliğe yönelik güncel
bilgileri Kuruma bildirir.
(3) HUDK’lar kendi helal
akreditasyonlarına ilişkin, aşağıdaki değişiklikleri helal akreditasyon
sözleşmesinde belirtilen süreler içinde Kuruma bildirir:
a) Yasal, ticari, sahiplik veya
organizasyonel statüsü.
b) Organizasyon yapısı, üst
yönetim ve yetkili personel.
c) Ana politikalar, kilit
faaliyetler ve prosedürler.
ç) Yerleşim durumu ve kaynaklar,
personel ve teçhizat.
d) Helal akreditasyon
kapsamındaki faaliyetleri ile helal akreditasyon gerekliliklerini yerine
getirme kabiliyetini etkileyebilecek diğer hususlar.
e) Yurt dışı faaliyetlerine
ilişkin kapsam, temsilcilik, adres ve yetkili personel ile ilgili değişiklikler.
Helal akreditasyon
süreçleri
MADDE 7 – (1)
Kurum, helal akreditasyon faaliyeti kapsamında hangi süreçleri yürüteceğini, bu
süreçlerin hangi usul ve esaslar doğrultusunda uygulanacağını ve diğer uygulama
detaylarını ilgili mevzuat ve 5 inci maddenin ikinci fıkrasına göre belirler ve
Kurumun internet sitesinden ilgililere duyurur.
Helal akreditasyon ile
ilgili markaların kullanımı ve izlenebilirliği
MADDE 8 – (1)
Akredite edilen HUDK’lar; helal akreditasyon kapsamının belirtildiği sertifika
ile birlikte, helal akreditasyon sözleşmesinde tanımlanan HAK helal
akreditasyon markasını kullanmaya hak kazanırlar.
(2) Kurum, HAK helal akreditasyon
markasının kullanımı ile ilgili şartları ilgili mevzuat ve 5 inci maddenin
ikinci fıkrasına göre belirler.
(3) Kurum, HUDK’ların helal
uygunluk değerlendirme faaliyetlerinin ve bu faaliyetler sonucunda düzenlenen
belgelerin izlenebilirliğinin sağlanması için uyulması gereken şartlar ile
bunlara ilişkin usul ve esasları belirler.
Şikâyet ve itirazlar
MADDE 9 – (1)
Şikâyet ve itirazlar, ilgili mevzuat ve 5 inci maddenin ikinci fıkrasına göre
belirlenen usuller doğrultusunda işleme alınır, değerlendirilir.
(2) Gerekli inceleme ve araştırma
yapıldıktan sonra şikâyet ve itirazın sonucu ilgili taraflara bildirilir.
(3) Şikâyet ve itirazların
değerlendirilmesinde; helal akreditasyon usul ve esaslarına uygun olarak
Kurumun tarafsızlığını ve bağımsızlığını koruyacak şekilde hareket edilir.
Üçüncü tarafların uygun
olmayan iş ve işlemlerinin tespit edilmesi ve paydaşlar arası iletişimin
sağlanması
MADDE 10 – (1)
Ulusal ve uluslararası standartlar, ilgili mevzuat ve 5 inci maddenin ikinci
fıkrasına göre belirlenen gerekliliklerden herhangi birinin HUDK’nın hizmet
verdiği üçüncü taraflarca yerine getirilmediğinin tespit edilmesi halinde,
HUDK’nın takip edeceği süreçler ile diğer sorumluluk ve yükümlülükler ilgili
mevzuat ve 5 inci maddenin ikinci fıkrasına göre belirlenir.
Helal akreditasyon
kurallarında yapılan değişikliklerin duyurulması
MADDE 11 – (1)
Kurumun helal akreditasyon kuralları, şartları veya işlemlerinde değişiklik
yapıldığı takdirde bu değişiklikler, Kurumun internet sitesinde yayımlanarak
ilgililere duyurulur.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Son Hükümler
Yürürlük
MADDE 12 – (1)
Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Yürütme
MADDE 13 – (1) Bu Yönetmelik hükümlerini Yönetim Kurulu yürütür.