BORÇ VE RİSK YÖNETİMİNİN KOORDİNASYONU VE YÜRÜTÜLMESİNE
İLİŞKİN ESAS VE USULLER
HAKKINDA YÖNETMELİK
Amaç ve kapsam
MADDE 1 – (1) Bu
Yönetmeliğin amacı, borç, nakit ve risk yönetiminin koordinasyonu ve
yürütülmesine ilişkin esas ve usullerin düzenlenmesidir. Bu Yönetmelik, borç,
nakit ve risk yönetiminden sorumlu birimleri kapsar.
Dayanak
MADDE 2 – (1)
Bu Yönetmelik 28/3/2002 tarihli ve 4749
sayılı Kamu Finansmanı ve Borç Yönetiminin Düzenlenmesi Hakkında Kanunun
16 ncı maddesi uyarınca hazırlanmıştır.
Tanımlar
MADDE 3 – (1)
Bu Yönetmelikte geçen;
a) Bakan: Hazine ve Maliye
Bakanını,
b) Bakan Yardımcısı: Hazine ve
Maliye Bakan Yardımcısını,
c) Bakanlık: Hazine ve Maliye
Bakanlığını,
ç) Bilgi sistemleri: Bakanlık
bünyesinde iç ve dış borçların, alacakların, Hazine garantilerinin izlendiği,
raporlandığı, tahsilat, ödeme ve muhasebe
işlemlerinin yapıldığı mevcut bilgi sistemleri ile borçlanma, borç ve alacak
yönetimi kapsamında geliştirilebilecek diğer bilgi sistemlerini,
d) Borç yönetiminden sorumlu
birimler: Bakanlık Kamu Finansmanı Genel Müdürlüğü ve Dış Ekonomik İlişkiler
Genel Müdürlüğünü,
e) Kanun: 28/3/2002 tarihli
ve 4749 sayılı Kamu Finansmanı ve Borç Yönetiminin Düzenlenmesi Hakkında Kanunu,
f) Komite: Borç ve Risk Yönetimi
Komitesini,
g) Ölçüt: Borç, nakit ve risk
yönetiminin değerlendirilmesinde esas alınacak gösterge ve kriterleri,
ğ) Risk limiti: Borç yönetiminden
sorumlu birimlerce yapılan işlemler neticesinde ortaya çıkan yükümlülükler
kapsamında oluşmasına izin verilen risk düzeyini,
h) Risk kontrol: Borç
yönetiminden sorumlu birimlerin faaliyetlerinin, borçlanma stratejileri, risk
limitleri ile bu limitlerden sapma oranlarına uygunluğunun izlenmesi ve
Komiteye raporlanmasını,
ifade eder.
İlkeler
MADDE 4 – (1)
Kamu borç ve risk yönetiminin yürütülmesinde;
a) Makroekonomik dengeleri
gözeterek para ve maliye politikalarıyla uyumlu, sürdürülebilir, saydam ve
hesap verilebilir bir borçlanma politikası izlenmesi,
b) Finansman ihtiyaçlarının, iç
ve dış piyasa koşulları ve maliyet unsurları göz önüne alınarak belirlenen risk
düzeyi çerçevesinde, orta ve uzun vadede mümkün olan en uygun maliyetle
karşılanması,
ilkeleri esas
alınır.
Borç ve risk yönetiminin
koordinasyonu
MADDE 5 – (1)
Borç, nakit ve risk yönetimi politikalarının belirlenmesi, gözden geçirilmesi
ve uygulanması oluşturulacak komite tarafından yerine getirilir. Komite üyeleri
Bakan onayı ile belirlenir. Komiteye Bakan başkanlık eder. Ancak (a), (b), (c)
ve (ç) bentleri dışındaki görevlerle ilgili olarak gerçekleştirilecek gündemle
yapılacak toplantılara Bakan onayında belirtilen Bakan Yardımcısı başkanlık
eder. Komite, aşağıdaki görevleri yürütür:
a) 4 üncü maddede yer alan
ilkeler çerçevesinde, yılda bir kez sonraki yıl ile bu yılı takip eden iki yıl
boyunca geçerli olacak borç, nakit ve risk yönetiminde esas alınacak olan
stratejik ölçüt ve diğer göstergeleri, risk limitlerini ve bu risk
limitlerinden sapma oranlarını tespit etmek.
b) Garanti verilmesi, borç
üstlenim taahhüdü sağlanması, dış borcun ikrazı ve alacak yönetimine ilişkin
strateji, limit, politika ve ilkeleri belirlemek.
c) İç ve dış ekonomik koşullarda
değişiklik olması halinde gerekli görülürse, (a) ve (b) bentlerinde yer alan
stratejik ölçüt ve diğer göstergeler ile risk limitleri ve limitlerden sapma
oranlarını değiştirmek.
ç) Mücbir sebep hallerinde
gerekli görülürse, (a) ve (b) bentlerinde yer alan stratejik ölçüt ve diğer
göstergeler ile risk limitleri ve limitlerden sapma oranlarını değiştirmek.
d) (a) bendinde yer alan
stratejik ölçüt ve diğer göstergeler ile limit ve limitlerden sapma oranlarının
ekonomik gelişmelerle olan tutarlılığını aylık olarak gözden geçirmek.
e) Yapılan borçlanmalar, sağlanan
garantiler ve borç üstlenim taahhütleri kapsamında maruz kalınan risklerin (a)
ve (b) bentlerinde yer alan hususlar çerçevesinde üçer aylık dönemler
itibariyle değerlendirmesini yapmak.
f) Borç yönetiminden sorumlu
birimler arasında gerekli koordinasyonu sağlamak.
g) Borç portföyünün yapısının
değiştirilmesi için yapılması önerilen işlemleri değerlendirmek ve borç
yönetiminden sorumlu birimleri talimatlandırmak.
ğ) Her yıl ilgili mali yılın
Bütçe Kanununda yer alacak garantili imkan ve
dış borcun ikrazı limiti ile borç üstlenim taahhüt limitini teklif etmek.
h) Kanunun 12 nci maddesinin birinci fıkrası uyarınca borç ve risk
yönetimi altyapısının geliştirilmesi kapsamında gereken tedbirleri almak ve
ilgili birimlerce uygulanmasını sağlamak.
Borç ve risk yönetimi
işlemleri
MADDE 6 – (1)
Bakanlık Kamu Finansmanı Genel Müdürlüğü bünyesindeki risk yönetiminden sorumlu
Genel Müdür Yardımcılığı tarafından kamu borç, nakit ve risk yönetiminde etkili
ve performansa dayalı karar alma süreçlerinin işlemesi için Komiteye bilgi
sağlanır ve önerilerde bulunulur. Bu amaçla aşağıdaki işlemler yürütülür:
a) Borçlanma, garanti verilmesi
ve borç üstlenim taahhüdü sağlanması suretiyle ortaya çıkan doğrudan ve koşullu
yükümlülükler ile Kanunun 10 uncu maddesinde tanımlanan uygulamalar neticesinde
Hazine alacağı yaratan işlemlerde izlenecek strateji, politika ve ilkeleri
ilgili Bakanlık birimleriyle koordinasyon içinde belirleyerek Komiteye önermek.
b) 5 inci maddenin birinci
fıkrasının (a) ve (b) bentlerinde yer alan stratejik ölçütler ve diğer
göstergeler ile limitlerini ve limitlerden sapma oranlarını Komiteye önermek.
c) Maliyet ve risk göstergelerini
belirlemek.
ç) Kamu borç portföyü, bütçe dışı yükümlülükler ile Hazine alacaklarının
kısa ve orta vadeli maliyet ve risk analizlerini yapmak.
d) Orta ve uzun vadeli
makroekonomik hedefler ile para ve maliye politikaları ile uyumlu borçlanma
politikalarının sürdürülebilirlik ve tutarlılık analizlerini yapmak.
e) Yıllık ve üçer aylık borçlanma
programını takip etmek.
f) Yapılan borçlanmalar ile bu
kapsamda maruz kalınan risklerin 5 inci maddenin birinci fıkrasının (a)
bendinde yer alan hususlar ve bu maddenin (e) bendinde yer alan programlarla
uyumlu olup olmadığını aylık olarak irdelemek, raporlamak ve önerilerde
bulunmak.
g) Birincil ve ikincil
piyasaların işleyişini izlemek, değerlendirmek ve borç yönetiminden sorumlu
birimlere söz konusu piyasaların geliştirilmesine yönelik önerilerde bulunmak.
ğ) Kanunun 5 inci ve 8/A
maddeleri çerçevesinde her yıl bütçe kanunları ile belirlenecek garantili imkan ve dış borcun ikrazı limiti ile borç üstlenim
taahhüt limitine ilişkin teklifleri borç yönetiminden sorumlu birimlerle
koordinasyon içinde gerekli analizleri yaparak Komiteye sunmak.
h) Kanunun 12 nci maddesinin birinci fıkrası çerçevesinde borç ve
risk yönetimi altyapısının geliştirilmesi kapsamında Komiteye önerilerde
bulunmak.
ı) Kanunun 13 üncü maddesi gereği
borç yönetiminden sorumlu birimlerle koordinasyon içinde risk hesabına yılı
bütçesi için teklif edilecek ödeneği hesaplamak.
i) Risk yönetimi kapsamında bilgi
sistemlerinin güvenilirliğini değerlendirmek.
j) Borç yönetiminde izlenecek
olan politikalara, yapılacak borçlanmanın döviz, faiz ve vade kompozisyonu ile
borçlanmada kullanılacak enstrümanların genel
özelliklerine ilişkin Komiteye önerilerde bulunmak.
k) Kamu borç portföyünün Komite tarafından belirlenen risk
limitlerinden önemli ölçüde sapmaya yol açacak doğrudan veya koşullu yeni
yükümlülük doğuran işlemlerin belirlenen risk ölçütlerine uygunluğu konusunda
görüş vermek.
l) Borçlanmadan sorumlu birimler
ile koordinasyon içinde yatırımcılarla iletişim, kamu menkul kıymetlerinin
ihraç stratejileri ve borçlanma araçlarının geliştirilmesi konularında Komiteye
önerilerde bulunmak.
m) Piyasa temsilcileri,
yatırımcılar, kreditörler, kredi değerleme
kuruluşları ve diğer uluslararası kuruluşlarla ilişkilerin risk kontrol
stratejisi çerçevesinde yürütülmesini teminen Komiteye
önerilerde bulunmak.
n) Borç yönetiminden sorumlu
birimlerce geliştirilen yeni borçlanma enstrümanlarını risk
yönetim stratejileri çerçevesinde değerlendirerek Komiteye önerilerde bulunmak.
o) Borç ve risk yönetimine
ilişkin olarak verilecek diğer görevleri yerine getirmek.
Bilgi sistemleri
MADDE 7 – (1)
Bilgi Sistemleri ile raporlama araçlarına risk yönetiminden sorumlu personelin
sınırsız erişimi sağlanır. Borç yönetiminden sorumlu birimler risk yönetimi
kapsamında yapılan bilgi ve veri taleplerini öncelikli olarak ve makul
süreler dahilinde karşılar.
Yürürlükten kaldırılan
yönetmelik
MADDE 8 – (1) 1/9/2002 tarihli ve 24863 sayılı Resmî Gazete’de
yayımlanan Borç ve Risk Yönetiminin Koordinasyonu ve Yürütülmesine İlişkin Esas
ve Usuller Hakkında Yönetmelik yürürlükten kaldırılmıştır.
Yürürlük
MADDE 9 – (1) Bu
Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Yürütme
MADDE 10 – (1) Bu Yönetmelik hükümlerini Hazine ve Maliye Bakanı yürütür.