|
ŞEHİRLER
ARASI YOLCU TAŞIMA HİZMETİ İLE SERVİS VE TURİZM
TAŞIMACILIĞI
HİZMETİNİN ERİŞİLEBİLİR HÂLE
GETİRİLMESİNE
DAİR YÖNETMELİK
BİRİNCİ
BÖLÜM
Amaç,
Kapsam, Dayanak ve Tanımlar
Amaç ve kapsam
MADDE 1 –
(1) Bu Yönetmeliğin amacı, şehirler arası yolcu taşıma hizmeti ile servis
ve turizm taşımacılığı hizmetinin erişilebilir hale getirilmesine ilişkin
usul ve esasları belirlemektir.
Dayanak
MADDE 2 –
(1) Bu Yönetmelik, 1/7/2005 tarihli ve 5378 sayılı Engelliler Hakkında
Kanunun geçici 3 üncü maddesine dayanılarak hazırlanmıştır.
Tanımlar
MADDE 3 –
(1) Bu Yönetmelikte geçen;
a) Bakanlık: Aile
ve Sosyal Politikalar Bakanlığını,
b)
Erişilebilirlik: Binaların, açık alanların, ulaşım ve bilgilendirme
hizmetleri ile bilgi ve iletişim teknolojisinin engelliler tarafından
güvenli ve bağımsız olarak ulaşılabilir ve kullanılabilir olmasını,
c) Erişilebilir
banko: Türk Standardları Enstitüsünce (TSE) belirlenen standartlara uygun
bankoyu,
ç) Genel Müdürlük:
Engelli ve Yaşlı Hizmetleri Genel Müdürlüğünü,
d) Kanun: 5378 sayılı
Engelliler Hakkında Kanunu,
e) Servis
taşımacılığı: Kamu kurum ve kuruluşlarında veya özel sektörde çalışan
personelin ve öğrencilerin taşınmasında kullanılan, gerçek ve tüzel
kişilere ait taşıtlarla yapılan hizmeti,
f) Seyahat
acentası: Kâr amacı ile turistlere, turizmle ilgili bilgiler vermeye, paket
turları ve turları oluşturmaya, turizm amaçlı konaklama, ulaştırma, gezi,
spor ve eğlence sağlayan hizmetleri görmeye yetkili olan ticarî kuruluşu,
g) Şehirler arası
yolcu taşıma hizmeti: Karayolu, demiryolu, denizyolu ve havayolu ulaşımı
için; herhangi bir ilin herhangi bir noktasından veya yerleşim biriminden
başlayıp diğer bir ilin herhangi bir noktasında veya yerleşim biriminde
biten ya da 10/7/2004 tarihli ve 5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu
kapsamında olmayan illerin bir ilçesinin herhangi bir noktasından başlayıp
diğer ilçesinde herhangi bir noktasında biten taşımaları,
ğ) Transfer
aparatı: Engellilerin rahat ve güvenli bir şekilde karayolu, demiryolu ve
denizyolu taşıtına binip, inmesini sağlayan ve ilgili standarda/kritere
uygun düzeneği,
h) TSI/PRM: Avrupa
Komitesi tarafından yayınlanan hareket kabiliyeti kısıtlı kişiler ile
ilgili Karşılıklı İşletilebilirlik İçin Teknik Şartnamesini,
ı) Turizm
taşımacılığı: Taşıma mesafesine bakılmaksızın 14/9/1972 tarihli ve 1618
sayılı Seyahat Acentaları ve Seyahat Acentaları Birliği Kanunu kapsamında
yapılan transfer ve tur organizasyonlarına ilişkin ulaşım hizmetini,
i) Yolcu gemisi:
On ikiden fazla yolcu taşıyan ticaret gemisini,
ifade eder.
İKİNCİ
BÖLÜM
Şehirler
Arası Yolcu, Servis ve Turizm Taşımacılığı Yapılan Araçlarda
Erişilebilirliğin
Sağlanması
Karayolunda
hizmet veren araçlarda erişilebilirliğin sağlanması
MADDE 4 –
(1) Kanunun geçici 3 üncü maddesi hükümleri çerçevesinde, karayolunda
şehirler arası yolcu taşıma ile servis ve turizm taşımacılığında kullanılan
araçların erişilebilir olarak üretilmesinde veya araçlarda erişilebilirlik
tadilatı yapılmasında aşağıda belirtilen düzenlemelere uyulur:
a) Karayolunda
şehirler arası yolcu taşıma hizmeti ile servis ve turizm taşımacılığı
hizmeti veren araçlar, 25/1/2012 tarihli ve 28184 sayılı Resmî Gazete’de
yayımlanan Motorlu Araçların ve Bunlar İçin Tasarlanan Römorklar,
Sistemler, Aksamlar ve Ayrı Teknik Ünitelerin Genel Güvenliği ile İlgili
Tip Onayı Yönetmeliğinin (661/2009/AT) Ek 3 ünde belirtilen 107 sayılı
BM/AEK Regülasyonunun Ek 8 ine göre imal edilir.
b) Karayolunda
şehirler arası yolcu taşıma hizmeti ile servis ve turizm taşımacılığı
hizmeti veren araçların erişilebilir hale getirilmesi amacıyla yapılacak
tadilatlar, 26/10/2016 tarihli ve 29869 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan
Araçların İmal, Tadil ve Montajı Hakkında Yönetmelik hükümlerine uygun
olarak yapılır.
(2) İmal/tadil
edilen aracın erişilebilir olması durumunda Uygunluk Belgesi ve tescille
ilgili dijital kayıtlara “Erişilebilir” ifadesi yazılır.
Denizyolu ve iç
su yolunda hizmet veren araçlarda erişilebilirliğin sağlanması
MADDE 5 –
(1) Kanunun geçici 3 üncü maddesi hükümleri çerçevesinde, denizyolunda ve
iç su yolunda şehirler arası taşıma hizmeti veren yolcu gemileri ile turizm
taşıma hizmeti veren yolcu gemileri erişilebilir olarak üretilir.
(2) Denizyolunda
ve iç su yolunda şehirler arası ile turizm taşıma hizmeti veren mevcut
yolcu gemileri 17/11/2009 tarihli ve 27409 sayılı Resmî Gazete’de
yayımlanan Gemilerin Teknik Yönetmeliği ve 20/7/2013 tarihli ve 28713
sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Erişilebilirlik İzleme ve Denetleme
Yönetmeliğinin ilgili hükümlerine göre erişilebilir hale getirilir.
Demiryolunda
hizmet veren araçlarda erişilebilirliğin sağlanması
MADDE 6 –
(1) Demiryolunda şehirler arası yolcu taşımada kullanılan araçlar,
TSI-PRM’ye uygun şekilde erişilebilir olarak üretilir.
(2) Demiryolunda
şehirler arası yolcu taşıma hizmeti veren araçların erişilebilirlik
tadilatı TSI-PRM’ye uygun yapılır.
(3) Engeline bağlı
hareket kısıtlılığı olan yolcuların trene iniş ve binişleri, TSI-PRM’de
belirtilen biniş destekleri maddesine uygun şekilde sağlanır.
ÜÇÜNCÜ
BÖLÜM
Şehirler
Arası Yolcu, Servis ve Turizm Taşımacılığı Hizmetlerinde
Erişilebilirliğin
Sağlanması
Karayolunda
şehirler arası ulaşım ve turizm taşıma hizmeti
MADDE 7 –
(1) Karayolunda şehirler arası taşıma hizmeti sağlayıcıların
erişilebilirliğin sağlanması ile ilgili yükümlülükleri şunlardır:
a) Taşıma hizmeti
sağlayıcılarının yazıhanelerinde bankoların erişilebilir olması gerekir.
b) Taşıma hizmeti
sağlayıcılar yazıhanelerde görüntülü konuşma ile işaret dili hizmeti
sağlar.
c) Şehirler arası
ulaşım hizmetini sağlayan araç bu Yönetmeliğin ikinci bölümünde belirtilen
erişilebilirlik şartlarını taşımıyorsa taşıma hizmeti sağlayıcısı, engeline
bağlı hareket kısıtlılığı olan bireyin bilet rezervasyonu yapılırken veya
bilet satın alınırken belirttiği erişilebilir taşıma hizmeti sağlanmasına
ilişkin talebini azami yetmiş iki saat içinde karşılamakla yükümlüdür.
ç) Engeline bağlı
hareket kısıtlılığı olan yolcuların transfer aparatı talep etmesi halinde,
transfer aparatı talebi kısa mesaj ile gönderilen bilgi mesajında ve
bilette yer alır.
d) Transfer
aparatı yolculuk süresince araçta bulunur ve bu şartlar sağlanırken engelli
yolcudan ek bir ücret talep edilmez.
e) Şehirler arası
taşıma hizmeti sağlayıcıları, engeline bağlı hareket kısıtlılığı olan
yolcunun transfer aparatı talebini ilettiğinde araçta yer olmadığı bilgisi
vermesi durumunda, engelli yolcunun talep etmesi halinde araçta yer
olmadığını belgelendirmek zorundadır.
f) Transfer
aparatıyla tekerlekli sandalyenin erişebileceği en yakın koltuk rezerve
edilir. Rezervasyon bilgisinin yolcuya bildirilmesi zorunludur.
g) Şehirler arası
taşıma hizmeti sağlayıcıları engellilerle iletişim konusunda ve transfer
aparatının kullanılmasına ilişkin eğitim almış şoför ve yardımcı personel
görevlendirir.
(2) Seyahat
acentalarının erişilebilirliğin sağlanması ile ilgili yükümlülükleri
aşağıda belirtilmiştir:
a) Seyahat
acentası, müşterinin engelini bildirmesi halinde rezervasyon sırasında bu
bilgiyi rezervasyon ve taşıma sözleşmesine kaydeder, müşteriye verilecek
hizmetin planlanması ve sunulmasında gerekli önlemleri alır.
b) Taşıma hizmeti
yapan seyahat acentası, internetten rezervasyon yapılması veya hizmet satın
alınması aşamasında internet erişilebilirliğini ve bürolarında erişilebilir
banko hizmetini sağlar.
c) Turizm
taşımacılığı yapılan transfer aracı, bu Yönetmeliğin ikinci bölümünde
belirtilen erişilebilirlik şartlarını taşımıyorsa, seyahat acentası
engeline bağlı hareket kısıtlılığı olan kişilerin bildirmesi halinde,
engelli bireyin erişilebilir taşıma hizmeti sağlanmasına ilişkin talebini,
engelli bireyin tercihine uygun olarak azami yetmiş iki saat içinde
karşılamakla yükümlüdür.
ç) Engeline bağlı
hareket kısıtlılığı olan yolcuların transfer aparatı veya erişilebilir araç
tercihinin sözleşmede yer alması sağlanır.
d) Transfer
aparatı yolculuk süresince araçta bulunur ve bu şartlar sağlanırken engelli
yolcu veya refakatçisinden ek bir ücret talep edilmez.
e) Seyahat
acentaları engelli yolcu bulunması durumunda, hizmetin planlamasını ve
sunumunu değiştirmeyecek şekilde, mümkün olduğunca engelli yolcunun kısa
sürede ulaşımını sağlayacak transfer planlamasını yapar.
f) Turizm
taşımacılığı hizmetlerinde engellilerle iletişim konusunda ve transfer
aparatının kullanılmasına ilişkin eğitim almış şoför ve yardımcı personel
görev yapar.
(3) Karayolları mola
noktası işletmecisinin erişilebilirliğin sağlanması ile ilgili
yükümlülükleri şunlardır:
a) Mola
noktasında, bina girişi ve tuvaletler başta olmak üzere, Erişilebilirlik
İzleme ve Denetleme Yönetmeliği kapsamında Bakanlıkça belirlenen esaslara
uygun düzenlemeler yapılır.
b) En az bir tane
olmak üzere yoğunluğun fazla olduğu mola noktalarında talebe göre ihtiyaç
duyulan sayıda transfer aparatı temin edilir.
c) Görme
engelliler için sesli anons ve yönlendirme sistemi bulundurulur.
(4) Terminal
işletmecisinin erişilebilirliğin sağlanması ile ilgili yükümlülükleri
şunlardır:
a) En az bir tane
olmak üzere yoğunluğun fazla olduğu terminallerde talebe göre transfer
aparatı temin edilir.
b) Terminallerde
Erişilebilirlik İzleme ve Denetleme Yönetmeliği kapsamında Bakanlıkça
belirlenen esaslara uygun düzenleme yapılır.
c) Görme
engelliler için sesli anons ve yönlendirme sistemi bulundurulur.
ç) İl
merkezlerinde bulunan terminallerin danışma bankosunda işitme engelliler
için indüksiyon döngü cihazı sağlanır.
Denizyolunda
şehirler arası taşıma hizmeti
MADDE 8 –
(1) Denizyolunda şehirler arası taşıma işletmecisinin erişilebilirliğin
sağlanması ile ilgili yükümlülükleri şunlardır:
a) Taşıma hizmeti
yapan işletmecilerin internet üzerinde bilet alınması aşamasında internet
erişilebilirliğini ve bilet satış yerlerinde erişilebilir banko hizmetini
sağlaması gerekir.
(2) Kıyı tesisleri
işletmelerinin erişilebilirliğin sağlanması ile ilgili yükümlülükleri
şunlardır:
a) Yolcu indirilen
ve bindirilen kıyı tesisleri engellilerin gemiden-karaya ve karadan-gemiye
ulaşımını kolaylıkla yapabilecekleri şekilde erişilebilir hale getirilir.
b) Engellinin
talep etmesi durumunda gemiden-karaya ve karadan-gemiye ulaşımında iniş ve
binişte yardımcı olmak üzere ücretsiz yardım sağlanır.
c) Görme
engelliler için sesli anons ve yönlendirme sistemi bulundurulur.
ç) Bilet satış
bankosunda işitme engelliler için görüntülü konuşma ile işaret dili hizmeti
sağlanır.
Demiryolunda
şehirler arası taşıma hizmeti
MADDE 9 – (1)
Demiryolu tren işletmecisinin erişilebilirliğin sağlanması ile ilgili
yükümlülükleri şunlardır:
a) Demiryolu aracı
bu Yönetmeliğin ikinci bölümünde belirtilen erişilebilirlik şartlarını
taşımıyorsa şehirler arası yolcu taşıma hizmeti veren demiryolu tren
işletmecisi, engeline bağlı hareket kısıtlılığı olan yolcuların bilet
rezervasyonunda, yolculuktan azami yetmiş iki saat öncesinde bildirmeleri
halinde mekanik çözümler (transfer aparatı, rampa, asansör, merdiven
tırmanma aparatı ve benzeri) sağlar.
b) Taşıma hizmeti
yapan işletmeci internet üzerinde bilet alınması aşamasında web
erişilebilirliği ve bilet satış yerlerinde erişilebilir banko hizmetini
sağlar.
c) Engeline bağlı
hareket kısıtlılığı olan yolcuların transfer aparatı talep etmesi halinde,
transfer aparatı talebinin kısa mesajda ve bilette yer alması gerekir.
ç) Taşıma hizmeti
yapan işletmeci, engeline bağlı hareket kısıtlılığı olan yolcunun transfer
aparatı talebini ilettiğinde araçta yer olmadığı bilgisi vermesi durumunda,
engelli yolcunun talep etmesi halinde araçta yer olmadığını belgelendirmek
zorundadır.
d) Engellinin
talep etmesi durumunda trene iniş ve binişte yardımcı olmak üzere ücretsiz
yardım sağlanır.
e) Görme
engelliler için sesli anons ve yönlendirme sistemi kullanılır.
f) Garlarda bilet
satış noktalarında işitme engelliler için, görüntülü konuşma ile işaret
dili hizmeti verilir ve indüksiyon döngü cihazı sağlanır.
Havayoluyla
şehirler arası taşıma hizmeti
MADDE 10 –
(1) Havayolu taşıyıcısı ve terminal işletmecilerinin erişilebilirliğin
sağlanması ile ilgili yükümlülükleri şunlardır:
a) Havayoluyla
şehirler arası taşıma hizmetinde engellilerin erişilebilirliğinin
sağlanmasına yönelik tedbirler, Ulaştırma, Denizcilik ve Haberleşme
Bakanlığı Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü tarafından belirlenen esaslara
uygun olarak alınır.
Servis
taşımacılığı hizmeti
MADDE 11 – (1)
Servis hizmeti sağlayıcılarının erişilebilirliğin sağlanması ile ilgili
yükümlülükleri şunlardır:
a) Servis hizmeti
verilen araç, 4 üncü maddede belirtildiği şekilde erişilebilirlik
özelliklerini taşımıyorsa; servis hizmeti sağlayıcıları, engeline bağlı
hareket kısıtlılığı olan yolcunun tercihine göre transfer aparatı temin
eder veya ek bir ücret talep etmeden 4 üncü maddeye göre erişilebilir
olarak üretilmiş veya erişilebilir hale getirilmiş olan araçla hizmet
alınmasını sağlar. Transfer aparatının yolculuk süresince araçta bulunması
gerekir.
b) (a) bendinde
belirtilen servis hizmeti en kısa güzergâhı sağlayacak şekilde verilir.
c) Servis
taşıyıcıları engellilerle iletişim konusunda ve kullanılıyorsa transfer
aparatının uygulanmasına ilişkin eğitim almış şoför ve yardımcı personel
çalıştırır.
DÖRDÜNCÜ
BÖLÜM
Çeşitli
ve Son Hükümler
Hizmetlerin
sağlanması
MADDE 12 –
(1) Bu Yönetmelik kapsamında engelli bireylerin erişilebilirlikleri
herhangi bir ücret talep edilmeksizin sağlanır.
İdari para
cezası
MADDE 13 –
(1) Bu Yönetmelik kapsamında yükümlülüklerini yerine getirmeyenlere Kanunun
geçici 3 üncü maddesi hükümlerine göre idari para cezası uygulanır.
Yürürlük
MADDE 14 –
(1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Yürütme
MADDE 15 –
(1) Bu Yönetmelik hükümlerini Aile ve Sosyal Politikalar Bakanı yürütür.
|