Danıştay 6. Daire Başkanlığı

Danıştay 6. Daire Başkanlığı         2022/4745 E.  ,  2023/6414 K. "İçtihat Metni" T.C. D A N I Ş T A Y

2.… Belediye Başkanlığı/…

İSTEMİN KONUSU : Danıştay Altıncı Dairesinin 15/09/2021 tarih ve E:2018/1025, K:2021/9491 sayılı bozma kararına uyularak; … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararın temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir. YARGILAMA SÜRECİ :

Dava konusu istem: Nevşehir ili, Ürgüp ilçesi, … Mahallesi, … ada, … parsel sayılı taşınmazın bulunduğu alanda 644 sayılı KHK'nın 13/A maddesi uyarınca Çevre ve Şehircilik Bakanlığının … tarihli, … sayılı kararı ile onaylanan Kapadokya Kültür ve Turizm Koruma ve Gelişim Bölgesi ile Göreme Tarihi Milli Parkı içerisinde yer alan Nevşehir İli Ürgüp İlçesi eski yerleşim alanlarını kapsayan alana ait 1/25.000 ölçekli Ürgüp Çevre Düzeni Planı Değişikliği, 1/5000 ölçekli Ürgüp Koruma Amaçlı Nazım İmar Planı ve 1/1000 ölçekli Ürgüp Koruma Amaçlı Uygulama İmar Planının iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararda; mahallinde yaptırılan keşif ve bilirkişi incelemesi sonucu düzenlenen rapor ile dosyanın birlikte değerlendirilmesinden; Ürgüp yerleşiminin bulunduğu alan ve çevresinin 16.07.2007 tarihinde onaylanan 1/100.000 ölçekli çevre düzeni planında "Kapadokya Kültür ve Turizm Koruma ve Gelişim Bölgesi" olarak planlandığı ve bu alana yönelik plan kararlarının alt ölçekli planlara bırakılmış olmasından dolayı uyuşmazlık konusu taşınmazın bulunduğu alanın dava konusu alt ölçekli planlarda jeolojik açıdan yerleşime uygun olmayan alan olarak belirlenmesinin bu planları 1/100.000 ölçekli çevre düzeni planına aykırı hale getirmediği, plan kademelenmesi içerisinde ölçekler arası tutarlılığın sağlandığı, taşınmazın hem 1/25.000 ölçekli Ürgüp Çevre Düzeni Planı Değişikliğinde, hem 1/5000 ölçekli Ürgüp Koruma Amaçlı Nazım İmar Planında hem de 1/1000 ölçekli Ürgüp Koruma Amaçlı Uygulama İmar Planında jeolojik açıdan yerleşime uygun olmayan alan sınırları içerisinde kaldığı, koruma amaçlı imar planına esas jeolojik ve jeoteknik etüt raporu dikkate alınarak planlama sahası içerisinde benzer alanların aynı şekilde planlandığından dava konusu imar planlarının şehircilik ilkelerine, planlama esaslarına, yasal mevzuat ile kamu yararına uygun olduğu sonucuna ulaşıldığı gerekçesiyle davanın reddine, karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının özeti: İdari Dava Dairesince verilen kararda; Turizmi Teşvik Kanununun 7. maddesi uyarınca Kültür ve Turizm Bakanlığı tarafından onaylanması gerekirken, Kültür ve Turizm Bakanlığınca Korunacak Alanlarda Yapılacak Planlara Dair Yönetmeliğin 7. maddesi uyarınca verilen görüş üzerine, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığınca onaylandığı anlaşıldığından, dava konusu imar planlarının uyuşmazlık konusu parsele ilişkin kısmında yetki yönünden hukuka uyarlık bulunmadığı; 720,70-TL yargılama giderleri ile davacı vekili lehine Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca belirlenen 2.550,00 TL vekalet ücretinin davalı idarelerden alınarak davacıya ödenmesi gerektiği sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 45. maddesinin 4. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun kabulüne, davanın reddi yolundaki İdare Mahkemesi kararının kaldırılarak dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

TEMYİZ EDEN … BELEDİYE BAŞKANLIĞININ İDDİALARI: Davacının, davada vekil ile temsil edilmemesine rağmen davacı lehine vekalet ücretine hükmedilmesinin usul ve yasaya aykırı; dava konusu koruma amaçlı imar planlarının hazırlanması ve onaylanması yönünden ise davalılardan Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığının yetkisinin usule ve hukuka uygun olduğundan bahisle temyize konu dava dairesi kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

TEMYİZ EDEN … BAKANLIĞININ İDDİALARI: Dava konusu koruma amaçlı imar planlarının hazırlanması ve onaylanması aşamalarının usul ve yasaya uygun olduğundan bahisle dava konusu işlemlerin yetki yönünden iptaline hükmeden temyize konu kararın bozulması gerektiği ileri sürülmektedir. KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ …'NIN DÜŞÜNCESİ : Temyize konu İdari Dava Dairesi kararının iptale yönelik kısmına dair davalı idarelerin temyiz isteminin reddi ile bu kısım yönünden kararın onanması; vekalet ücretine ilişkin davalı Ürgüp Belediye Başkanlığının temyiz isteminin kabulü ile bu kısım yönünden kararın bozulması gerektiği düşünülmektedir.

Karar veren Danıştay Altıncı Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

MADDİ OLAY : Nevşehir ili, Ürgüp ilçesi, … Mahallesi, … ada, … parsel sayılı taşınmazın da bulunduğu alan 16.07.2007 tarihinde onaylanan 1/100.000 ölçekli Kırşehir- Nevşehir- Niğde- Aksaray Planlama Bölgesi Çevre Düzeni Planında "Kapadokya Kültür ve Turizm Koruma ve Gelişim Bölgesi" sınırları içerisinde yer almaktadır.

Kültür ve Turizm Bakanlığının … tarih ve … sayılı yazısı ile Kültür ve Turizm Koruma ve Gelişim Bölgesi ile Göreme Tarihi Milli Parkı içerisinde yer alan Nevşehir ili, Ürgüp ilçesinde eski yerleşim alanlarını kapsayan alana ilişkin dava konusu 1/25.000 ölçekli Ürgüp Çevre Düzeni Planı Değişikliği, 1/5000 ölçekli Ürgüp Koruma Amaçlı Nazım İmar Planı ve 1/1000 ölçekli Ürgüp Koruma Amaçlı Uygulama İmar Planının mülga Nevşehir Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Bölge Kurulunun belirlediği planlama sınırı dahilinde 644 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 13/A-c maddesi uyarınca Çevre ve Şehircilik Bakanlığı Tabiat Varlıklarını Koruma Genel Müdürlüğünce yapılması istenilmiştir.

Anılan yazı üzerine hazırlanan dava konusu imar planlarına ilişkin teklif, Nevşehir Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulunun … tarih ve … sayılı kararı ile uygun görülmüş ve Nevşehir Valiliği İl Çevre ve Şehircilik Müdürlüğünün … tarih ve … sayılı yazısı ile de 23.03.2013 tarih ve 28242 sayılı Resmi Gazetede yayınlanarak yürürlüğe giren Korunacak Alanlarda Yapılacak Planlara Dair Yönetmeliğin 7. maddesi uyarınca onamaya esas Bakanlık görüşü alınmak üzere Kültür ve Turizm Bakanlığına sunulmuştur. Kültür ve Turizm Bakanlığına sunulan imar planı teklifleri, Kültür ve Turizm Bakanlığı Plan İnceleme ve Değerlendirme Kurulunun gündemine alınarak … tarih ve … sayılı kararıyla bazı düzenlemeler yapılmak ve tespit edilen hususların yerine getirildiğine ilişkin plan onaması öncesinde Bakanlık teyidinin alınması koşuluyla prensipte uygun görüldüğüne karar verilmiştir.

Ancak Kültür ve Turizm Bakanlığı Plan İnceleme ve Değerlendirme Kurulunun anılan kararı doğrultusunda belirtilen hususların yerine getirildiğine ilişkin teyit alınmadan dava konusu imar planlarının 644 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 13/A maddesi uyarınca Çevre ve Şehircilik Bakanlığının … tarih ve … sayılı kararı ile onaylandığı anlaşılmıştır. Bakılan dava, söz konusu imar planlarının iptali istemiyle açılmıştır..

İLGİLİ MEVZUAT:2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 31. maddesinde; "Bu kanunda hüküm bulunmayan hususlarda; hakimin davaya bakmaktan memnuiyeti ve reddi, ehliyet, üçüncü şahısların davaya katılması, davanın ihbarı, tarafların vekilleri, feragat ve kabul, teminat, mukabil dava, bilirkişi, keşif, delillerin tespiti, yargılama giderleri, adli yardım hallerinde ve duruşma sırasında tarafların mahkemnin sükununu ve inzibatını bozacak hareketlerine karşı yapılacak işlemler ile elektronik işlemler Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu" hükümlerinin uygulanacağı belirtilmiştir. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 31. maddesinin yollama yaptığı, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 323. maddesinde, vekille takip edilen davalarda kanun gereğince takdir olunacak vekâlet ücreti yargılama giderleri arasında sayılmış;

326.maddesinde ise, yargılama giderlerinin aleyhine hüküm verilen taraftan alınmasına karar verileceği hükme bağlanmıştır. 1136 sayılı Avukatlık Kanununun 164. maddesinde; avukatlık ücretinin, avukatın hukuki yardımının karşılığı olan meblağı veya değeri ifade ettiği belirtilmiş, 168. maddesinde; hukuki yardımın tamamlandığı veya dava sonunda hüküm verildiği tarihte yürürlükte olan tarife esas alınarak avukatlık ücretine hükmedileceği kuralı getirilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME: Kararın iptale ilişkin kısmının temyiz istemi yönünden; Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairelerince verilen nihai kararların temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen kararın işin esasına ilişkin kısmı usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir. Vekalet ücretine ilişkin temyiz istemi yönünden; Yukarıda yer verilen düzenlemeler uyarınca, vekalet ücretine hükmedilebilmesi, davada haklı çıkan tarafın vekil aracılığıyla temsil edilmiş olmasına bağlıdır. Uyuşmazlıkta, davacının yargılama sürecinde vekil aracılığıyla temsil edilmediği halde İdare Mahkemesi kararında davacı lehine vekalet ücretine hükmedildiği anlaşıldığından, Bölge İdare Mahkemesi kararının bu kısmında isabet görülmemiştir. KARAR SONUCU: Açıklanan nedenlerle;

1.2577 sayılı Kanunun 49. maddesine uygun bulunan davalı Ürgüp Belediye Başkanlığının temyiz isteminin vekalet ücretine ilişkin kısmının kabulüne, diğer kısımlar yönünden reddine,

2.Dava konusu işlemin Mahkeme kararına yönelik olarak yapılan istinaf başvurusunun kabulü ile yukarıda özetlenen gerekçeyle iptali yolundaki temyize konu … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının işin esası yönünden ONANMASINA, davacı lehine vekalet ücretine hükmedilmesine ilişkin kısmının BOZULMASINA,

3.Bozulan kısım yönünden yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın anılan Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesine gönderilmesine, 21/06/2023 tarihinde, kesin olarak, oybirliğiyle karar verildi.