T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
12. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2021/1724
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL 18. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 08/07/2021
NUMARASI: 2019/585 Esas - 2021/551 Karar
Davanın kısmen kabulüne ilişkin kararın davacılar vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine düzenlenen rapor ve dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;
DAVA:
Davacılar vekili; müvekkili ... ile davalı arasında 06/08/2018 tarihli limited şirket ön hisse devir protokolü akdedildiğini, bu protokol gereği imzalanan İzmir ... Noterliğinin 12/09/2018 tarih ve ... yevmiye sayılı limited şirket pay devri sözleşmesi ile ... İnş Gıda San. Ve Tic. Ltd. Şti'nin 800 adet hissesinin 20.000-TL bedel ile müvekkiline devrine ilişkin sözleşme imzalandığını, ön protokolün 3. maddesi gereğince 414.352-TL devir bedeli belirlendiği ve devir bedelini devralan/alıcı tarafından noterde yapılacak olan hisse devir sözleşmesi öncesinde keşide edilecek ve protokolde belirtilen senetler karşılığında ödeneceğinin belirtildiğini, bu hüküm gereğince 25/10/2018, 20/11/2018, 20/12/2018 vadeli her biri 100.000-TL bedelli 3 adet senet ile 20/01/2019 vadeli 114.000- TL bedelli senetlerin davalıya verildiğini, bu senetlerin davalı tarafından İstanbul ... İcra Dairesi'nin ...Esas sayılı dosyasından icraya konulduğunu, 06/08/2018 tarihli limited şirket ön hisse devir protokolünün 3. maddesinde ....Ltd. Şti'nin kiralayan ... Yat A.Ş ile aralarındaki kira sözleşmesi gereğince hizmet verdiği ... outlet center mağaza ve depo alanlarının, hisse devri sözleşmesi yapılana dek oluşacak kira bedellerinin...A.Ş ile yapılacak mutabakat çerçevesinde alınmaması veya azaltılması konusunda tarafların anlaştığını, hisse devir sözleşmesinin yapıldığı tarihe kadar döneme denk gelen herhangi bir kira bedelinin ödenmesinin kaçınılmaz hale gelmesi halinde davalının devir tarihine kadar tahakkuk eden kira bedellerinden şahsen sorumlu olacağı,kira bedellerinin şirket hisse devir bedelinden mahsup edileceğinin kararlaştırıldığını, yine sözleşmede 31/08/2018 tarihi itibariyle ...A.Ş ile mutabakat sağlanacak olan kira bedellerinin toplamının 80.947-TL olarak kabul edildiğini, davalının sözleşmede belirtilen 80.947- TL'lik devir öncesi kira bedellerini mahsup etmeden takip başlattığını, ayrıca müvekkili ... tarafından takip öncesi 27/02/2019 tarihinde davalının banka hesabına 15.000-TL, 13/09/2019 tarihinde ise 25.000 TL'lik ödeme yapmasına rağmen bu ödemelerin de mahsup edilmediğini, davalının bahsedilen kira bedellerinin, konuşularak alınmaması veya azaltılması konusunda müvekkiline vaatlerde bulunulmasına rağmen bu konuda müvekkilinin yanılttığını, devir alınan ...Ltd. Şti'nin tek faaliyet alanı olan cafe işletmesinin bulunduğu ...'de bulunan işletmenin devir öncesi kira bedelleri davalı tarafından ödenmediğinden ayrıca AVM nezdinde kira indirimi taahhüdünü yerine getirmediğinden müvekkilinin yanıltılarak devraldığı işletmeyi faal halde tutamadığını belirterek öncelikle hisse devir sözleşmesinin iptaline, bu sözleşmeye dayalı verilen 4 adet senede dayalı başlatılan İstanbul ... İcra Dairesi'nin ...-esas sayılı dosyası yönünden müvekkillerinin borçlu olmadığının tespitine, aksi takdirde 06/08/2018 tarihli limited şirket ön hisse devir protokolünün 3. maddesi gereğince devir öncesi tahakkuk eden 80.947-TL kira bedeli ve takip öncesi yapılan 40.000-TL ödeme miktarı kadar müvekkillerinin borçlu olmadığının tespitine ve davalının %20'den aşağı olmamak üzere tazminata mahkum edilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP
Davalı vekili;İzmir ... Noterliği'nin 12/09/2018 tarihli pay devri sözleşmesi ile müvekkiline ait 800 adet hissenin 20.000- TL bedel karşılığında davacı ...'a devredildiğini, TTK nın 595/1 gereğince limited şirketlerde, ortağın sermaye payı devrini ancak noterde düzenlenen devir sözleşmesiyle devir edilebileceği,davacının limited şirket ön hisse devir protokolüne dair iddialarının usul ve yasaya aykırı olduğunu,müvekkilinin davacıyı yanılttığı ve daha önceki kira bedellerinin düşürüleceği konusunda davacıya vaatte bulunduğu iddialarının hukuki geçerliliği bulunmadığını, icra takibinden önce yapılan kısmi ödemeden alacaklının haberdar edilmediği, takip tarihinin 11/09/2019 olup 25.000-TL'lik ödemenin 13/09/2019 tarihinde takip tarihinden sonra yapılan bir ödeme olduğunu, 27/02/2019 tarihinde yapılan 15.000-TL ödemenin 20/10/2018 vade tarihli ve 15.000-TL bedelli senede ilişkin ödeme olup, ödeme sonrası senedin davacıya teslim edildiğini, davacının kötüniyet tazminat talebinin reddi gerektiğini belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEME KARARI: Mahkemece;ön protokolde mutabakat sağlanacak olan 80.947-TL kira bedellerinin hisse devir bedelinden mahsup edileceğinin yazılı olduğu, takibe konu senetler yönünden vade tarihlerinden itibaren faiz hesabı yapılarak yapılan ödemelerin TBK nın100 madde gereğince öncelikle faiz ve masrafdan düşülmesi gerektiği,ön hisse devir protokolünden sonra asıl sözleşmenin şekil şartlarına uygun olarak yapılması nedeniyle ön hisse devir sözleşmesinin geçerli olduğu,ön hisse devir protokolünün iptali talebinin reddi gerektiği,hisse devir protokolünde mutabık kalınan 80.947-TL kira bedeli düşülerek ve takip tarihinden önce ödenen 15.000-TL ile takip tarihinden hemen sonra ödeme emri tebliğe çıkartılmadan önce ödenen 25.000-TL'nin yukarıda anlatıldığı şekilde mahsup edilerek davalı tarafça 319.294,84 -TL asıl alacak, 18.937,44-TL işlemiş faiz, 95,78-TL komisyon bedeli olmak üzere takip başlatması gerekirken 136.894,28-TL fazla miktarlı takip başlattığı gerekçesiyle davacının menfi tespit talebinin kısmen kabulüne, davacının İstanbul 1. İcra Dairesi'nin ...nolu icra dosyasından dolayı 94.705,16-TL ana para, 42.160,07-TL işlemiş faiz, 28,42-TL'de komisyon bedeli olmak üzere toplamda 136.894,28-TL borçlu olmadığının tespitine, fazla istemin ve kötüniyet tazminatı isteminin reddine karar verilmiştir.
İSTİNAF SEBEPLERİ:
Davacılar vekili; hisse devir ön protokolünde tarafların karşılıklı taahhütlerde bulunduğunu, protokolde müvekkilinin 414.352-TL ödemeyi kabul ederken geçmiş kiraların ödeneceğine gelecek kiralarda indirim yapılacak olmasına güvendiğini, çünkü bu hususun taraflar arasında esaslı unsur olarak kararlaştırıldığını,işletmenin karlılığına etki eden en önemli unsurun kira giderleri olduğunu, müvekkilinin geçmiş kiraların ödenmesi ve mevcut kirada indirim yapılması taahhüdüne binaen işletmeyi ayakta tutmak için dava konusu hisse devir işlemini yaptığını, davalının böyle bir taahhütte bulunmaması halinde müvekkilinin belirtilen bedeli ödemeyi kabul etmeyeceğini, müvekkillerinin sözleşmeyi imzalamalarına neden olan temelin ortadan kalktığını,sözleşmenin iptaline karar verilmesi gerektiğini,yapılan ödemelerin iadesi gerektiğini belirterek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.
GEREKÇE
Dava, hisse devir sözleşmesinin iptali ile sözleşme ile verilen bonolara dayalı başlatılan icra takibi nedeniyle borçlu olmadığının tespiti istemine ilişkindir. Davacı ... ile davalı arasındaki hisse devir sözleşmesi kapsamında dava dışı ..Ltd Şti'nin 414.352-TL karşılığında davacıya devredildiği, davacının sözleşme kapsamında davalıya kendisinin keşide ettiği, diğer davacının avalisti olduğu 25/10/2018, 20/11/2018, 20/12/2018 vadeli her biri 100.000-TL bedelli 3 adet senet ile 20/01/2019 vadeli 114.000-TL bedelli senetleri verdiği, sözleşmede hisse devri tarihine kadar oluşan kira bedellerinin alınmaması veya azaltılması hususunda mal sahibi ile mutabakat sağlandığı belirtilmekle birlikte kira bedelinin ödenmesinin kaçınılmaz hale gelmesi halinde devir tarihine kadar tahakkuk eden kira bedelinden davalının şahsen sorumlu olduğu,ödenen kira bedellerinin hisse devir bedelinden mahsup edileceğinin kararlaştırıldığı, 31/08/2018 tarihi itibariyle mutabakat sağlanacak olan kira bedelinin 80.947-TL olarak belirlendiği anlaşılmaktadır.
Davacılar vekili, davalının devri tarihine kadar işleyen kira bedellerinin alınmaması veya azaltılması konusunda müvekkiline vaadde bulunmasına rağmen bu konuda müvekkilini yanılttığını, devir öncesi kira bedellerinin davalı tarafından ödenmemesi ve kira indirimi taahhüdünü yerine getirmemesi nedeniyle müvekkilinin yanıltılarak devraldığı işletmeyi faal halde tutamadığını belirtere hisse devir sözleşmesinin iptalini, aksi halde 80.947-TL kira bedeli ile 40.000-TL ödeme yönünden borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini talep etmiş, Mahkemece, hisse devir sözleşmesinin iptaline yönelik talebin reddine, kira bedelleri ile yapılan ödemelerin mahsubu neticesinde icra takibinden dolayı davacıların davalıya 136.894,28-TL borçlu olmadığının tespitine karar verilmiş,karara karşı davacılar vekili tarafından sözleşmenin iptali talebinin reddine yönelik kısım bakımından istinaf yoluna başvurulmuştur. Davacılar hisse devir tarihine işlemiş kira bedellerinin ödenmemesi veya azaltılması, mevcut kirada indirim yapılması inancıyla işletmeyi devraldığını, bu hususun sözleşmenin esaslı unsuru olduğunu, davalının bu edimini yerine getirmediğini, böylelikle sözleşmeyi yapmaktaki temelin ortadan kalktığını belirterek sözleşmenin iptalini talep etmekte ise de taraflar arasındaki ön sözleşmede hisse devir tarihine kadar şirketin ödenmemiş kira borçlarının bulunduğu, ancak bu borçların ödenip ödenmeyeceği, indirime gidilip gidilmeyeceği hususunda muallak bir durum olduğu açıkça belirtilmiş, birikmiş kira bedellerinin ödenmesi halinde her halükarda devir bedelinden düşüleceği kararlaştırılmıştır. Dolayısıyla devir sözleşmesinin yapıldığı sırada davacı ödenmeyen kira borçlarını bildiği gibi ödenmeyen kiralardan şirketin sorumlu tutulabileceğini bilerek devir sözleşmesini imzalamış ve işletmeyi devralmıştır. Gecikmiş kira bedellerinin ödenmesi halinde, davalının şahsen sorumlu olacağı ve kira bedellerinin hisse devir bedelinden indirileceği kararlaştırılmış, tarafların sözleşmedeki iradeleri bu şekilde oluşmuştur. Şirketin gecikmiş kira bedelleri sözleşme iradelerinin oluşmasında önem arz etmekte ise de gecikmiş kira ödemelerinin talep edilmesi halinde ne şekilde hareket edileceği sözleşme tarafların ortak iradesi ile gösterilmiş olup davacı ancak sözleşe ile kendisine tanınan bu hakkı kullanabilir. Taraflar arasındaki sözleşme hükümleri, davacıya sadece gecikmiş kira bedellerini devir bedelinden indirme hakkı vermektedir. Bunun dışında davalının sözleşmede kira bedellerinin azaltılması taahhüdü sadece hisse devrine kadar biriken kira bedelleri ile ilgili olup işleyecek kira bedelleri ile ilgili bir taahhüdü bulunmamaktadır.Sözleşmenin iptali talebi bakımından davanın reddine karar verilmesinde bir isabetsizlik bulunmamaktadır. Açıklanan nedenlerle,kararda bir isabetsizlik bulunmadığından davacılar vekilinin yerinde görülmeyen istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.