T. C. Ankara Batı ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2023/553 Esas - 2024/243

Mahkememizde görülmekte olan Ticari Bankacılık İşlemlerinden Kaynaklanan Davalar (Alacak) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ... Belediye Başkanlığı'nın 23.08.2016 tarihinde Ankara Batı ... Asliye Hukuk Mahkemesinin ... esas sayılı dosyasından davacılara ait ... ... Mh. ... parselin kamulaştırılması için bedel tespit ve tapu tescil davası açtığını, Ankara Batı ... Asliye Hukuk Mahkemesinin, kamulaştırma bedellerinin ... Ankara Batı Adliye Şubesine bloke edilmesi yönünde ara karar kurduğunu, akabinde hükümle birlikte kamulaştırma bedellerinin davacılar tarafından çekildiğini, Bloke edilen kamulaştırma bedellerine en yüksek banka mevduat faizinin uygulanması gerektiğini, Davalının ise fiilen uyguladığı mevduat faiz oranının yasal faizin çok üstünde olmasına rağmen, kamulaştırma bedellerine yasal faizin de altında bir oranla faiz tahakkuku yaptığını, 3095 Sayılı Faiz Kanununun emredici hükümler içerdiğini, dolayısı ile %9 yasal faiz hükmünün de emredici nitelikte olduğunu, davalının, ilan ettiği faiz oranı ne olursa olsun, kamulaştırma bedellerine %9'dan daha düşük bir faiz oranı uygulayamayacağını, Kamulaştırma bedellerinin bankaya bloke edildiği tarihte, davalının herhangi bir banka müşterisinin mevduatına uyguladığı mevduat faizi oranının %9'un çok üzerinde olduğunu, davalının yanın tezgah altı diye tabir ettiği ve müşterilerine fiilen uyguladığı faiz oranını mahkeme kararı ile bloke edilen kamulaştırma bedellerine uygulamadığını, bankaya bloke edilen kamulaştırma bedellerine, bloke tarihinde fiilen uygulanan en yüksek banka mevduat faiz oranı üzerinden işlem yapılmasının kanuni düzenleme gereği olduğunu, sonuç olarak, bloke tarihinde bankanın müşterilerine uyguladığı en yüksek mevduat faizinin tespit edilerek bu oran üzerinden yapılacak hesaplamaya göre çıkacak sonuçtan yapılan faiz ödemesinin mahsubu ile kalanın hüküm altına alınması için iş bu davayı açtıklarını, her durumda, mevduat faiz oranının %9 yasal faiz oranının altında olamayacağını beyan ederek, %9 yasal faizin altında olmaması ve bloke tarihinde fiilen uygulanan en yüksek banka mevduat faizi üzerinden tespit edilmesi kaydı ile,

HMK 107. Md uyarınca toplanacak delillere göre alacağın belirlenmesi kaydı ile şimdilik her bir davacı için 5,00 TL olmak üzere toplam 45,00 TL belirsiz faiz farkı alacağının dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacıların kamulaştırma bedelinin depo edilmesi amacı ile açılan hesaba işletilen faiz oranlarına istinaden, alacak talebiyle açtığı iş bu davanın haksız ve kötü niyetli olduğunu, ... Belediye Başkanlığı tarafından Ankara Batı ... Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ...

E. Sayılı dosyası ile açılan davada verilen, kamulaştırma bedelinin depo edilmesi kararı gereğince müvekkili Bankanın Ankara Batı Adliyesi ...

Şubesinde, bu dosya için hesap açıldığını ve ödeme gününe kadar emanet hesabında muhafaza edildiğini, mahkeme hesabı olarak açılan hesaplara işletilecek faiz türü çerçevesinde, ödemenin yapıldığı tarihe kadar kamulaştırma bedelinin nemalandırıldığını ve talep tarihinde ödendiğini, Müvekkili Bankada açılan mahkeme emanet/depo hesaplarına uygulanacak faizin T.C. Adalet Bakanlığının 06.05.2008 tarih ... sayılı genelgesi ile bağlantılı olarak, bakanlık Personel Genel Müdürlüğünün, 22.09.2017 tarih ... sayılı nemalandırma konulu yazıları ile ... sayılı genelgeye atıfta bulunularak, İcra ve İflas Daireleri ile ilgili işlemlerde açılan ve açılacak vadeli mevduat hesaplarına uygulanacak faiz oranlarına açıklık getirildiğini, her ne kadar önceki genelge ile kanuna bağlı olarak Bakanlığın, hesabın açılacağı banka olarak müvekkili Bankayı tayin ettiğini, yeni genelgede ise vadeli hesaplara uygulanacak oran konusunda (yatırılacak banka konusunda değil) 3 bankanın oranlarının referans alınmasının gerekliliğini vurguladığını, T.C. Adalet Bakanlığı Personel Genel Müdürlüğünün 22.09.2017 tarihli, ... ve ... sayılı “nemalandırma” konulu yazılarında; “...Bu itibarla, icra ve iflas dairesince ihalenin feshi davası açılması veya sıra cetveline itiraz ya da şikayet halinde bedelin Bakanlığımızın ekli ... sayılı Genelgesi gereğince, kamu bankası olarak hizmet veren T.C. ... Bankası, Türkiye ... Bankası ve Türkiye ... Bankasının, ilgili mevzuat hükümleri çerçevesinde T.C. Merkez Bankasına “Mevduat İlan Edilen Yıllık Faiz Oranları Bildirim Formu” ile bildirilen ve şubelerinde ilan edilen 1 aylık mevduata uygulanacak “Tabela Faizi (cari faiz) oranlarından en yüksek olanından az olmamak üzere nemalandırılması hususunda gereken dikkat ve özenin gösterilmesi gerekmektedir” denildiğini, buna göre; vadeli hesapların faiz oranları ile ilgili olarak T.C. ... Bankası, Türkiye ... Bankası ve Türkiye ... Bankasının, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasına bildirdiği ve şubelerinde ilan edilen 1 aya kadar vadeli mevduatlara uyguladıkları tabela faizlerinin (müvekkili banka cari faiz oranı) referans faiz olarak belirlendiğini ve bu oranlardan en yüksek olanından az olmamak üzere nemalandırılması hususunun ifade edildiğini, müvekkili Banka ile arasında herhangi bir akdi ilişki bulunmayan davacı yanın, uygulanan faiz oranı ile bağlantılı taleplerinin haksız olduğunu beyan ederek, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Ankara Batı ... Asliye Hukuk Mahkemesinin ... esas sayılı dava dosyası, banka kayıtları, 23/11/2023 ve 30/01/2024 tarihli bilirkişi kök ve ek raporları ile tüm dosya kapsamı.

Dava, ilama dayalı kamulaştırma bedelinden kaynaklı faiz farkı bedelinin tahsili talebine ilişkindir.

Taraf iddia ve savunmalarının değerlendirilmesi amacıyla dosyaya kazandırılan 23/11/2023 tarihli bilirkişi raporunda özetle; "...Davacılar tarafından Ankara Batı ... Asliye Hukuk mahkemesi kararıyla kamulaştırılmasına karar verilen taşınmaz nedeniyle taraflarına ödenmesine karar verilen hisse paylarına göre, davalı banka şubesi nezdinde tutulan Ankara Batı ... Asl. Huk Mah.'ne ait ... es. Nolu 3 aylık vadeli hesaptan, adı geçen mahkeme talimatları ile çektikleri tutarlar için hak ettikleri ve kendilerine ödenen faiz tutarları detaylı olarak hesaplanmış ve davacılar lehine oluşan fark faizlerinin aşağıda gösterildiği şekilde olduğu tespit edilmiştir. ¸Davacılardan ...'a hak edilen faizden 2.044,74 TL fazla ödeme yapıldığı, diğer davacılar için hesaplanan faiz tutarlarından cüzi miktarlarda eksik faiz ödendiği, eksik ödemeyle ilgili söz konusu tutarların davacılara ödenip ödenmeyeceğine dair nihai kararın Sayın Mahkemenin takdir ve yetkisinde olduğu..." şeklinde görüş ve kanaat bildirilmiştir.

İş bu rapora davacılar vekilince itiraz edilmesi üzerine alınan 30/01/2024 tarihli ek raporda özetle; "...Davacılara ödenen kamulaştırma bedelleri ile ilgili olarak davalı bankanın Batı Asliye Hukuk Mahkemesinin ... esas sayılı dosyasından gelen talimatlar ile Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından gönderilen tutar 2.931.852,60TL EFT tutarı ile aynı gün ... rumuz ile 3 aylık vadeli mevduat hesabı açtığı ve mevduat hesabına vade sonlarında 2 dönem için %12, bir dönem için %10,4, 4.dönem için %8 ve 8 dönem boyunca da %10 oranında faiz tahakkuk ettirildiği tespit edilmiş, bu oranların davalı banka şubesinde ilan edilen tabela faiz oranlarının üzerinde olduğu, ancak mahkeme kalemince TCMB-UYAP entegrasyon sistemi aracılığı ile alınan ve kamu bankalarınca 3 aylık mevduata fiilen uygulanan faiz ortalamalarının ve tarafımca TCMB internet sitesi üzerinden alınan kamu bankalarının uyguladığı faiz ortalamalarının altında kaldığı tespit edilmiş, benzer BAM kararı da dikkate alınarak davacıların hak kaybına sebeyiyet vermemek amacıyla, TCMB üzerinden alınan kamu bankaları ortalama faiz oranları üzerinden davacı alacakları için faiz hesaplanarak hesaplanan faiz tutarları ile davacılara ödenen faiz tutarları arasında oluşan fark tespit edilerek sayın mahkemenin takdirine sunulmuştur.

Diğer yandan davacılar vekilinin davacılara yapılan kamulaştırma bedel ödemeleri ile ilgili olarak %9 net kanuni faiz ödenmesine ilişkin talebi için de %9 net kanuni faiz oranı üzerinden hesabın açıldığı tarih ile ödemenin yapıldığı tarih arasında geçen gün sayıları dikkate alınarak faiz hesaplaması yapılmış ve bu şekilde yapılan hesaplama da alternatif olarak sayın mahkemenin takdirine sunulmuştur.

Davacılar vekilinin vadeli mevduat faizleri üzerinden stopaj kesintisi yapılmayacağı iddiası ile ilgili olarak; Vergi Kanunları ve ilgili mevzuat hükümleri içerisinde kamulaştırma bedelleri için hesaplanan mevduat faizlerinde stopaj oranının sıfır olacağına dair herhangi bir veriye rastlanılmadığından mevduat faiz oranları ile yapılan hesaplamalarda ilgili tarihlerde geçerli olan stopaj oranları üzerinden stopaj kesintisi hesaplanmıştır.

Davacılar vekilinin, davacılara ödenmesine karar verilen kamulaştırma bedellerinin 3 aylık vade sonu gelmeden mahkeme kararı ile ödenmesi halinde kamulaştırma bedeline ve alacaklarına tam olarak kavuşamayacakları yönündeki iddiası üzerine davacılara yapılan ödemelerde hak kaybı oluşmaması için faiz hesapları vadeden ödeme tarihine kadar geçen artık gün sayıları için de hesaplanarak davacılar alacağı olarak gösterilmiştir. Bu şekilde yapılan hesaplamalar ile tespit edilen faiz alacakları ile davalı banka tarafından yapılan faiz ödemeleri karşılaştırılarak terditli olarak yapılan hesaplamalar sayın mahkemenin takdir yetkisine bırakılmıştır. Sayın mahkeme tarafından %9 net kanuni faiz uygulanması gerektiğine hükmedilmesi halinde ¸ Bu hesaplamaya göre davacı ...'in herhangi bir alacağı bulunmamaktadır.

Davacılar vekilinin kök rapora itiraz dilekçesinde belirtilen ve ..., ... ve ... için Batı AHM Değişik İş dosyalarından yapılan ödemelerle ilgili olarak %9 net kanuni faiz oranından tespit edilen alacaklar; ¸Sayın Mahkeme tarafından ilgili tarihlerde kamu bankalarınca fiilen uygulanan 3 aylık mevduat oranları üzerinden faiz alacağına hükmedilmesi halinde davacılar alacağı aşağıdaki tabloda gösterilmiştir. ¸Davacılar vekilinin kök rapora itiraz dilekçesinde belirtilen ve ..., ... ve ... için Batı AHM Değişik iş dosyalarından yapılan ödemelerle ilgili olarak 3 aylık vadeli mevduat ortalama faiz oranları üzerinden tespit edilen alacaklar; ¸Yukarıdaki tablolarda gösterilen fark tutarlarının ödenmesi ile ilgili hangi faiz oranlarının uygulanacağı ve tespit edilen fark tutarlarının davacılara ödenip ödenmeyeceğine dair nihai kararın Sayın Mahkemenin takdir ve yetkisinde olduğu..." yönünde görüş ve kanaat bildirilmiştir.

Toplanan deliller, kayıt ve belgeler, usul ve yasaya uygun olarak alınan denetlenebilir bilirkişi raporları ile tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirilerek; davacılara ödenen kamulaştırma bedelleri ile ilgili olarak davalı bankanın Ankara Batı Asliye Hukuk Mahkemesinin ... esas sayılı dosyasından gelen talimatlar ile Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından gönderilen tutar 2.931.852,60TL EFT tutarı ile aynı gün ... rumuz ile 3 aylık vadeli mevduat hesabı açtığı ve mevduat hesabına vade sonlarında 2 dönem için %12, bir dönem için %10,4, 4.dönem için %8 ve 8 dönem boyunca da %10 oranında faiz tahakkuk ettirildiği tespit edilmiş, bu oranların davalı banka şubesinde ilan edilen tabela faiz oranlarının üzerinde olduğu, ancak mahkememizce TCMB-UYAP entegrasyon sistemi aracılığı ile alınan ve kamu bankalarınca 3 aylık mevduata fiilen uygulanan faiz ortalamalarının ve bilirkişi tarafından TCMB internet sitesi üzerinden alınan kamu bankalarının uyguladığı faiz ortalamalarının altında kaldığı bilirkişi tarafından tespit edilmiş, güncel BAM kararları da dikkate alınarak davacıların hak kaybına sebebiyet vermemek amacıyla, TCMB üzerinden alınan kamu bankaları ortalama faiz oranları üzerinden davacı alacakları için faiz hesaplanarak hesaplanan faiz tutarları ile davacılara ödenen faiz tutarları arasında oluşan fark hükme esas alınan bilirkişi raporunda tespit edildiği şekilde ıslah talebi gibi davanın kabulüne, hükmedilen alacaklara avans faizi işletilmesinin yasal bir dayanağı bulunmadığından yasal faize hükmedilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

1.Davanın KABULÜ İLE;

-13.887,20 TL faiz alacağının dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacı ...'a verilmesine, -13.085,02 TL faiz alacağının dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsili Altındağ ... Noterliğinin 03/12/2019 tarih ve ... yevmiye numaralı mirasçılık belgesinde belirtilen miras hisseleri oranında davacılar ..., ... ve ...'a verilmesine, -11.985,18 TL faiz alacağının dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacı ...'e verilmesine, -2.611,22 TL faiz alacağının dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacı ...'e verilmesine, -21.622,33 TL faiz alacağının dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacı ...'a verilmesine, -2.914,18 TL faiz alacağının dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacı ...'a verilmesine, -54.973,59 TL faiz alacağının dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacı ...'e verilmesine, -faiz türüne ilişkin fazla talebin reddine,

2.Harçlar Kanunu gereği alınması gereken 8.270,88TL karar ve ilam harcından, peşin alınan 179,90TL harç ile 2.067,00 TL ıslah harcı toplamı 2.246,90TL harcın mahsubu ile bakiye 6.023,98TL harcın davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına, Zorunlu arabuluculuk kapsamında Arabuluculuk Yönetmeliğinin 26/2 maddesi gereği ödenecek ve Arabuluculuk AÜT'nin Birinci Kısmına göre taraf sayısı gözetilerek belirlenen 2.473,90 TL'nin davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına, Davacılardan dava açılırken tahsil edilen 179,90TL başvurma harcı, 25,60TL vekalet harcı, 179,90TL peşin harç, 2.067,00TL ıslah harcı olmak üzere toplam 2.452,40TL harcın davalıdan alınarak davacılara verilmesine,

3.Davacıların yargılamada yapmış olduğu 3.000,00TL bilirkişi ücreti, 100,00TL posta ve tebligat ücreti olmak üzere toplam 3.100,00TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacılara verilmesine, artan gider avansının karar kesinleştiğinde davacılara iadesine,

4.Davacılar kendilerini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca davacı ... için hesap edilen 13.887,20TL; davacılar ..., ... ve ... için hesap edilen 13.085,02TL (miras hisseleri oranında); davacı ... için hesap edilen 11.985,18TL; davacı ... için hesap edilen 2.611,22TL; davacı ... için hesap edilen 17.900,00TL; davacı ... için hesap edilen 2.914,18TL; davacı ... için hesap edilen 17.900,00TL avukatlık ücretinin davalıdan alınarak ayrı ayrı adı geçen davacılara verilmesine,

Dair, tarafların yokluğunda, kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize sunulacak, yahut mahkememize gönderilmek üzere bir başka mahkemeye ibraz edilecek bir dilekçeyle başvuru yapılmak suretiyle, Ankara Bölge Adliye Mahkemeleri ilgili Hukuk Dairesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere karar verildi.07/03/2024