Danıştay 9. Daire Başkanlığı
Danıştay 9. Daire Başkanlığı 2022/2561 E. , 2023/3584 K. "İçtihat Metni"T.C. D A N I Ş T A Y
DOKUZUNCU DAİRE
İSTEMİN KONUSU : … Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının, temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir. YARGILAMA SÜRECİ:
Dava konusu istem: Davacının ihalesini gerçekleştirdiği … ihale kayıt numaralı "GELİ Müessesesi YLİ Müdürlüğü Işıkdere-2 Panosu 60.000.000 m3 Üst Örtü Dekapajı ve Karaağaç-Beşoluk Köy Yolu Köprü Yapımı" ve … ihale kayıt numaralı "Hüsamlar BC-2 Panosu Dekapaj Kömür Hazırlama Kömürün Yüklenici Tarafından Kurulacak Zenginleştirme Tesisine Nakli ve Tesise Beslenmesi Ara Kesme ve Yantaşın Temizlenerek Taşınması Zenginleştirilmiş Kömürün Taşınması ve Teslim Edilmesi" işlerini üstlenen yükleniciler tarafından ödenen ihale kararı damga vergilerinin iadesi istemiyle yapılan düzeltme-şikayet başvurularının reddi işlemlerine karşı açılan uyuşmazlıklarda Bölge İdare Mahkemesince ödenen tutarların iadesine hükmedilmesi üzerine, ihtirazi kayıtla ödenen toplam 1.550.730,24-TL damga vergisi ve gecikme zammının iadesi talebiyle davacı tarafından yapılan düzeltme-şikayet başvurusunun zımnen reddine ilişkin işlemin iptali ve ödenen bu tutarın tahsil tarihinden itibaren 6183 sayılı Kanuna göre belirlenen gecikme zammı oranında hesaplanacak faizle birlikte iadesi istemine ilişkindir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ...Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla; … Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesi'nin … tarih ve E:… K:…; … tarih ve E:… K:… sayılı kararlarıyla damga vergisinin mükellefinin ihaleyi yapan ve ihale kararında imzası bulunan davacı kurum olduğuna hükmedildiği, bu kararlar doğrultusunda davalı idarece ihalenin yüklenicisi olan firmalara ihale kararı damga vergisinin iade edildiği, bu konuda taraflar arasında bir ihtilaf olmadığı, 6183 sayılı Amme Alacakları Tahsili Usulu Hakkında Kanunu'un 51. maddesi gereğince ihale kararı damga vergisinin davacıdan gecikme zammı oranında alınmasında hukuka aykırılık görülmediğinden, dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Vergi Mahkemesi kararının dayandığı hukuki ve kanuni nedenlerle gerekçesinin, aynı gerekçe ve nedenlerle uygun görüldüğü, dilekçede ileri sürülen iddiaların anılan kararın kaldırılmasını sağlayacak durumda bulunmadığı gerekçesiyle davacının istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI: Dava konusu işlemin hukuka aykırı olduğu, işleme dayanak Mahkeme kararlarının hatalı olduğu iddialarıyla kararın bozulması istenilmektedir. KARŞI TARAFIN SAVUNMASI: Savunma verilmemiştir. DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ: Temyize konu kararın Dairemiz kararında belirtilen gerekçeyle bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dokuzuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE
MADDİ OLAY: Davacının ihalesini gerçekleştirdiği … ihale kayıt numaralı "GELİ Müessesesi YLİ Müdürlüğü Işıkdere-2 Panosu 60.000.000 m3 Üst Örtü Dekapajı ve Karaağaç-Beşoluk Köy Yolu Köprü Yapımı" ve … ihale kayıt numaralı "Hüsamlar BC-2 Panosu Dekapaj Kömür Hazırlama Kömürün Yüklenici Tarafından Kurulacak Zenginleştirme Tesisine Nakli ve Tesise Beslenmesi Ara Kesme ve Yantaşın Temizlenerek Taşınması Zenginleştirilmiş Kömürün Taşınması ve Teslim Edilmesi" işlerini üstlenen yükleniciler tarafından ödenen ihale kararı damga vergilerinin iadesi istemiyle yapılan düzeltme-şikayet başvurularının reddi işlemlerine karşı açılan uyuşmazlıklarda Bölge İdare Mahkemesince iadeye hükmedilmesi üzerine, ihtirazi kayıtla ödenen toplam 1.550.730,24-TL damga vergisi ve gecikme zammının iadesi talebiyle davacı tarafından yapılan düzeltme-şikayet başvurusunun zımnen reddine ilişkin işlemin iptali ve ödenen bu tutarın tahsil tarihinden itibaren 6183 sayılı Kanuna göre belirlenen gecikme zammı oranında hesaplanacak faizle birlikte iadesi istenilmektedir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Dosyanın incelenmesinden; davacının ihalesini gerçekleştirdiği … ihale kayıt numaralı "GELİ Müessesesi YLİ Müdürlüğü Işıkdere-2 Panosu 60.000.000 m3 Üst Örtü Dekapajı ve Karaağaç-Beşoluk Köy Yolu Köprü Yapımı" ve … ihale kayıt numaralı "Hüsamlar BC-2 Panosu Dekapaj Kömür Hazırlama Kömürün Yüklenici Tarafından Kurulacak Zenginleştirme Tesisine Nakli ve Tesise Beslenmesi Ara Kesme ve Yantaşın Temizlenerek Taşınması Zenginleştirilmiş Kömürün Taşınması ve Teslim Edilmesi" işlerini üstlenen yükleniciler tarafından ödenen ihale kararı damga vergilerinin iadesi istemiyle yapılan düzeltme-şikayet başvurularının reddi işlemlerinin iptali ile ödenen tutarların yasal faizle birlikte iadesi istemiyle açılan davaların sırası ile ... Vergi Mahkemesinin … tarih E:…, K:…; ... Vergi Mahkemesinin … tarih E:…, K:… sayılı kararıyla reddedildiği, bu mahkeme kararlarına yönelik yapılan istinaf başvurularının ise sırası ile … Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:…; … tarih ve E:…, K:… sayılı kararlarıyla "resmi daire sıfatına haiz olmayan ve damga vergisinden muaf tutulmayan, ihale kararı damga vergisinin mükellefinin ihaleyi gerçekleştiren ve ihale kararında imzası bulunan davacı kurumun olduğu" gerekçesiyle kabul edilerek, Vergi Mahkemesi kararlarının kaldırılmasına, davaların kabulü ile tahsil edilen ihale kararı damga vergilerinin yüklenicilere yasal faiziyle birlikte iadesine hükmedildiği, bu kararlara istinaden iade edilen ihale kararı damga vergilerinin davacı kurum tarafından ödenmesi gerektiği yolundaki Kızılbey Vergi Dairesi Müdürlüğü'nün … tarih ve … sayılı yazısı üzerine sırası ile 1.016.829-TL ve 513.977,70-TL ihale kararı damga vergilerinin 16/11/2018 tarihinde davacı kurum tarafından ödendiği, bu tahakkuklara ait ödeme tarihinde gecikme zammı oluştuğu için ödenen tutarların gecikme zammı ve vergi aslına orantılı dağıtılması nedeniyle bir miktar borç ve buna ait gecikme zammının oluştuğu, 764.596,40-TL vergi aslı ve 779.515,67-TL … zammının ödenmesi gerektiği yolundaki Kızılbey Vergi Dairesi Müdürlüğü'nün … tarih ve … sayılı yazısı üzerine toplam 1.550.734,24-TL'nin 27/12/2018 tarihinde davacı kurum tarafından ödendiği, ödenen tutarın iadesi istemiyle yapılan düzeltme başvurusunun … tarih ve … sayılı işlemle reddi üzerine yapılan şikayet başvurusunun ise zımnen reddedilmesi üzerine işbu davanın açıldığı, diğer taraftan vergi mahkemesi kararında atıf yapılan … Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının, Danıştay Dokuzuncu Dairesinin 12/10/2021 tarih ve E:2018/5459, 2021/4660 sayılı kararıyla sadece faize ilişkin hüküm fıkrası yönünden bozulduğu, diğer kısımlarının ise onandığı anlaşılmaktadır.
Olayda, … Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının "yüklenici firmanın ihale kararında imzası bulunmasa da ihale kararının tarafı olması ve sürekli damga vergisi mükellefiyeti gereği 488 sayılı Kanunun 24. maddesinin 3. fıkrası uyarınca ihale kararına ilişkin verginin beyan edilmesinden ve ödenmesinden sorumlu bulunduğu" gerekçesiyle Danıştay Dokuzuncu Dairesinin 12/10/2021 tarih ve E:2018/6440, K:2021/4662 sayılı kararıyla bozulduğu, bozma kararına uymayarak ısrar eden … Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının da "Danıştay Dokuzuncu Dairesinin kararının dayandığı aynı hukuksal nedenler ve gerekçeyle ısrar kararının bozulması gerektiği" gerekçesiyle Danıştay Vergi Dava Dairesinin 14/05/2023 tarih ve E:2022/683, 2023/521 sayılı kararıyla bozulduğu anlaşıldığından, bu husus dikkate alınarak Bölge İdare Mahkemesince yeniden bir karar verilmesi gerekmektedir.
Öte yandan, tahsilat fişi sorgulamasına ilişkin belgelerden … ihale kayıtlı numaraya ilişkin olarak 1.016.829-TL ihale kararı damga vergisi ve 1.073.376,09-TL gecikme zammının; … ihale kayıtlı numaraya ilişkin olarak ise 513.977,70-TL ihale kararı damga vergisi ve 477.358,15-TL gecikme zammının davacı kurum tarafından ödendiği anlaşıldığından, bu hususun da verilecek kararda gözetilmesi icap etmektedir. KARAR SONUCU: Açıklanan nedenlerle; Davacının temyiz isteminin kabulüne, … Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının BOZULMASINA,
Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın … Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesine gönderilmesine, 12/10/2023 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.