Danıştay 3. Daire Başkanlığı

Danıştay 3. Daire Başkanlığı         2023/4251 E.  ,  2023/4030 K. "İçtihat Metni" T.C. D A N I Ş T A Y

İSTEMİN KONUSU: ... Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararına yöneltilen istinaf başvurusuna ilişkin … Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir. YARGILAMA SÜRECİ:

Dava konusu istem: Davacı adına, adi ortaklık şeklinde komisyon karşılığında sahte fatura ticareti yaptığı yolunda saptamalar içeren vergi tekniği raporunun done alındığı takdir komisyonu kararlarına dayanılarak 2010 yılı için re'sen salınan üç kat vergi ziyaı cezalı gelir vergisi ile aynı yılın tüm dönemleri için re'sen salınan üç kat vergi ziyaı cezalı geçici verginin kaldırılması istemine ilişkindir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: Dava konusu cezalı vergilerin, 29/12/2015 tarihinde ilânen tebliğ edildiği, ilân yazısının bir suretinin 18/12/2015 tarihinde ... Mahallesi Muhtarlığı'na gönderildiği, Mahkemelerince Uyap üzerinden yapılan adres sorgusunda, davacının eski MERNİS adresinin "... Mah. … Sok. NO:… Kadıköy/İstanbul" olduğu, 11/01/2014 tarihli adres değişikliğine dair beyanı ile 09/01/2014 tarihinden itibaren "… Mah. … Cad. No:… Ümraniye/İstanbul" adresine taşındığı, 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun olay tarihinde yürürlükte bulunan hâliyle 104. maddesi uyarınca ilân yazısının bir örneğinin davacının bilinen son adresinin bağlı bulunduğu muhtarlık olan Atakent Mahallesi Muhtarlığı'na gönderilmesi gerekirken ... Mahallesi Muhtarlığı'na gönderildiğinden, vergi ve ceza ihbarnamelerinin usulüne uygun tebliğ edildiğinden söz edilemeyeceği, bu durumda cezalı vergiler için, davacının 17/09/2012 tarihinde takdire sevki sebebiyle duran tarh zaman aşımı süresi, takdir komisyonunda geçen sürenin hesaba katılmasıyla en son 21/09/2016 tarihinde sona ereceğinden zaman aşımına uğrayan dava konusu vergi ve cezalarda hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle vergi ve cezalar kaldırılmıştır.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Dava konusu cezalı vergilere ilişkin ihbarnamelerin tebligat için davacının bilinen en son adresi olan "… Mah. … Cad. No:… Ümraniye/İstanbul" adresinde tebliğe çıkarılmadığı gibi eski adresine çıkarılan tebligatın da yine anılan Kanun'un olay tarihinde yürürlükte bulunan haliyle 102. maddesinde yazılı ''muhatabın adresini değiştirmiş olmasından dolayı bulunamadığı'' gerekçesiyle yapılamadığı ve durumun maddede sayılan kimselerin imzaları alınmak suretiyle tespit edildiğini ispata yarayan tebliğ mazbatası, adres tespit tutanağı gibi hukuken geçerli somut bilgi ve belgenin de dosyaya sunulmadığı, bu haliyle 103. maddede ilânen tebligat için aranan "muhatabın adresinin hiç bilinmemesi, muhatabın bilinen adresinin yanlış veya değişmiş olması ve bu yüzden gönderilmiş olan mektubun geri gelmesi" şartlarının uyuşmazlık konusu olayda gerçekleşmediği gerekçesiyle istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI: Dava konusu vergi ceza ihbarnamelerinin usulüne uygun olarak tebliğ edildiği ileri sürülerek kararın bozulması istenilmektedir. KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ : Davacının vergi ve cezaları öğrendiğini beyan ettiği tarihten ve/veya vergi borçlarını öğrenmesi üzerine vergi ve cezaların kaldırılması talebiyle vergi dairesine yapılan başvurunun reddine dair işlemin tebliğ edildiği tarihten itibaren yasal dava açma süresinde ihbarnamelere karşı dava açmadığı, bu haliyle davanın süre aşımı nedeniyle reddine karar verilmesi gerekirken işin esasının incelenerek karar verilmesinde hukuka uyarlık bulunmamakla, Vergi Dava Dairesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

Karar veren Danıştay Üçüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

MADDİ OLAY : ... hakkındaki … tarih ve … sayılı Vergi Tekniği Raporunda, ...'ın herhangi bir ticari faaliyetinin olmadığı, komisyon karşılığı sahte belge düzenlemek amacıyla mükellefiyet tesis ettirdiği ve sahte fatura düzenleme fiilini davacı ile birlikte birden fazla kişinin gerçekleştirdiğinin tespit edildiğinden bahisle anılan kişiler nezdinde adi ortaklık tesis edilmek ve söz konusu rapor dayanak alınmak suretiyle takdir komisyonu tarafından takdir edilen matrahlar üzerinden dava konusu cezalı vergilerin re'sen salınarak 29/12/2015 tarihinde ilânen tebliğ edildiği, davacı tarafından, söz konusu borcun, borç sorgu listesinden öğrenilmesi üzerine vergi ve cezaların kaldırılması talebiyle 25/03/2019 tarihinde yapılan başvurunun, davalı idarenin … tarih ve … sayılı yazısı ile reddedildiği, davacı adına, 2010 yılı için re'sen salınan üç kat vergi ziyaı cezalı gelir vergisi ile aynı yılın tüm dönemleri için re'sen salınan üç kat vergi ziyaı cezalı geçici verginin kaldırılması istemiyle bakılan davanın 20/11/2019 tarihinde açıldığı anlaşılmıştır. Davalı idarenin … tarih ve … sayılı işlemi davacının MERNİS adresinde 23/05/2019 tarihinde tebliğ edilmiştir. İLGİLİ MEVZUAT: 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun ”Dilekçeler üzerine ilk inceleme” başlıklı 14. maddesinin üçüncü fıkrasında belirtilen hususlarda dilekçelerin sırasıyla ilk incelemeye tabi tutulacağı, (e) bendinde yer alan süre aşımı yönünden dilekçelerin usulüne uygun olmadığının tespiti halinde aynı Kanunun 15. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendine göre davanın reddine karar verileceği hüküm altına alınmış, 14. maddesinin altıncı fıkrasında yukarıdaki hususların ilk incelemeden sonra tespit edilmesi halinde davanın her safhasında 15. madde hükümlerinin uygulanacağı belirtilmiş; aynı Kanunun "Dava açma süresi" başlıklı 7. maddesinin 1. bendinde de, dava açma süresinin, özel kanunlarında ayrı süre gösterilmeyen hallerde Danıştay'da ve idare mahkemelerinde altmış ve vergi mahkemelerinde otuz gün olduğu;

2.bendinin (b) işaretli alt bendinde de bu sürelerin, vergi, resim ve harçlarla benzeri mali yükümler ve bunların zam ve cezalarından doğan uyuşmazlıklarda, tebliğ yapılan hallerde veya tebliğ yerine geçen işlemlerde tebliğin yapıldığı tarihi izleyen günden başlayacağı kurala bağlanmıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME:

Davacı tarafından, 25/03/2019 tarihli sorgulama sonucu borç döküm listesi ile haberdar olunduğu belirtilen vergi ve cezaların kaldırılması talebiyle aynı gün yapılan başvurunun, davalı idarenin … tarih ve … sayılı işlemiyle reddedilmesi ve söz konusu işlemin 23/05/2019 tarihinde davacıya usulüne uygun tebliğ edilmesine karşın 30 günlük dava açma süresinde açılmayan davanın süre aşımı nedeniyle reddi gerekirken, esası incelenmek suretiyle verilen Vergi Dava Dairesi kararının bozulması gerekmiştir. KARAR SONUCU : Açıklanan nedenlerle;

1.Temyiz isteminin kabulüne,

2.Temyize konu Vergi Dava Dairesi kararının BOZULMASINA, 24/10/2023 tarihinde oybirliğiyle kesin olarak karar verildi.