Danıştay 7. Daire Başkanlığı

Danıştay 7. Daire Başkanlığı         2021/4152 E.  ,  2023/4022 K. "İçtihat Metni" T.C. D A N I Ş T A Y

… Müdürlüğü

İSTEMİN KONUSU : ... Vergi Mahkemesinin .. tarih ve E:.., K:… sayılı kararının taraflarca temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir. YARGILAMA SÜRECİ :

Dava konusu istem: ... Elektronik Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi adına 2004, 2005 ve 2006 yıllarında tescilli muhtelif tarih ve sayılı serbest dolaşıma giriş beyannameleri muhteviyatı eşyalarla ilgili ek olarak tahakkuk ettirilen gümrük, özel tüketim ve katma değer vergileri ile bu vergiler üzerinden hesaplanarak karara bağlanan para cezalarının adı geçen şirketten tahsil edilemediğinden bahisle, kanuni temsilci sıfatıyla davacı adına düzenlenen 46 adet ödeme emrinin iptali istemiyle dava açılmıştır.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: Bozma kararı üzerine, Mahkemelerince verilen ara kararları ile davalı idareden asıl borçlu şirket adına düzenlenen ödeme emirleri ve bu ödeme emirlerine ait tebliğ alındıları ile asıl borçlu şirket hakkında yapılan mal varlığı araştırmasını gösterir bilgi ve belgelerin istenildiği, davalı idarece davacı adına düzenlenen; 6 adet ödeme emri içeriği borçlara ilişkin olarak şirket hakkında düzenlenen ödeme emirlerine ait tebliğ alındılarının, 2 adet ödeme emri içeriği borçlara ilişkin olarak şirket hakkında düzenlenen ödeme emirlerinin ve tebliğ alındılarının, 5 adet ödeme emrinin vergilere isabet eden kısımlarına ilişkin olarak şirket hakkında düzenlenen ödeme emirlerine ait tebliğ alındılarının ve yine bu 5 adet ödeme emrinin para cezalarına isabet eden kısımlarına ilişkin olarak şirket hakkında düzenlenen ödeme emirlerinin ve tebliğ alındılarının, 25 adet ödeme emrinin para cezalarına isabet eden kısımlarına ilişkin olarak şirket hakkında düzenlenen ödeme emirlerine ilişkin tebliğ alındılarının ve 1 adet ödeme emrinin vergilere isabet eden kısımlarına ilişkin olarak şirket hakkında düzenlenen ödeme emrine ilişkin tebliğ alındısının ibraz edilmediği; dolayısıyla usulüne uygun şekilde tebliğ edilmek suretiyle şirket yönünden takibin kesinleştirildiği hususu ortaya konulamayan davacı adına düzenlenen 13 adet(6+2+5) ödeme emri içeriği borçlarda, 25 adet ödeme emrinin para cezalarına ilişkin kısımlarında ve 1 adet ödeme emrinin vergilere ilişkin kısmında hukuka uyarlık bulunmadığı; dava konusu edilen 46 adet ödeme emirlerinden yukarıda bahsi geçen ödeme emirleri dışında olan ve davacı adına düzenlenen 7 adet ödeme emri içeriği borçlar ile yukarıda bahsi geçen 25 adet ödeme emrinin vergilere isabet eden kısmına ilişkin olarak şirket hakkında düzenlenen ödeme emirlerinin ve 1 adet ödeme emrinin para cezalarına isabet eden kısmına ilişkin olarak şirket hakkında düzenlenen ödeme emrinin usulüne uygun şekilde tebliğ edildiği, şirket hakkında yapılan mal varlığı araştırması neticesinde amme alacağının tahsil edilemeyeceğinin anlaşıldığı, öte yandan her ne kadar davacı tarafından borcun zaman aşımına uğradığı ileri sürülmüş ise de, olayda zaman aşımını kesen haller bulunduğundan, tahsil zaman aşımının varlığından da söz edilemeyecek olup davanın bu kısımlarında hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davacı adına düzenlenen 13 adet ödeme emrinin, 25 adet ödeme emrinin para cezalarına isabet eden kısımlarının ve 1 adet ödeme emrinin vergilere isabet eden kısmının iptaline; bahsi geçen ödeme emirleri dışındaki 7 adet ödeme emri ile bahsi geçen 25 adet ödeme emrinin vergilere ilişkin kısımları ve 1 adet ödeme emrinin para cezasına ilişkin kısmı yönünden ise davanın reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENLERİN İDDİALARI :

Davacı tarafından, ödeme emirlerine konu kamu alacağının tahsil zaman aşımına uğradığı, asıl borçlu şirket nezdinde yeterli mal varlığı araştırmasının yapılmadığı ve şirket adına kayıtlı mal varlığının satışının gerçekleştirilmediği; davalı idarece, kesinleşen amme alacağının tahsili için düzenlenen ödeme emirlerinde usul ve yasaya aykırılık bulunmadığı ileri sürülmektedir. TARAFLARIN SAVUNMALARI : Taraflarca istemin reddi gerektiği savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'İN DÜŞÜNCESİ : Dosyanın ve UYAP kayıtlarının birlikte incelenmesinden, asıl borçlu şirketin dava dışı kanuni temsilcisi adına düzenlenen ödeme emrinin iptali istemiyle açılan davada, Dairemizin 11/10/2021 tarih, E:2021/1347, K:2021/3978 sayılı kararıyla, ödeme emrine konu kamu alacağının tahsil zaman aşımına uğradığı sonucuna ulaşıldığı, söz konusu kamu alacağının işbu davada yer alan ödeme emrine de konu edildiği görüldüğünden, bu durumun, görülmekte olan davaya olan etkisi de gözetilmek suretiyle, her bir ödeme emrine konu kamu alacağı bakımından tahsil zaman aşımı bulunup bulunmadığı hususunun irdelenmesi ve varsa zaman aşımını kesen hallerin ortaya konulması suretiyle yapılacak inceleme sonucuna göre yeniden karar verilmek üzere mahkeme kararının davanın reddine ilişkin hüküm fıkrasının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

Karar veren Danıştay Yedinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

MADDİ OLAY : ... Elektronik Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi adına 2004, 2005 ve 2006 yıllarında tescilli muhtelif tarih ve sayılı serbest dolaşıma giriş beyannameleri muhteviyatı eşyalarla ilgili ek olarak tahakkuk ettirilen gümrük, özel tüketim ve katma değer vergileri ile bu vergiler üzerinden hesaplanarak karara bağlanan para cezalarının adı geçen şirketten tahsil edilemediğinden bahisle, kanuni temsilci sıfatıyla davacı adına düzenlenen 46 adet ödeme emrinin iptali istemiyle dava açılmıştır. İLGİLİ MEVZUAT: 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun'un "Tahsil zamanaşımı" başlıklı 102. maddesinde, amme alacağının, vadesinin rastladığı takvim yılını takip eden takvim yılı başından itibaren beş yıl içinde tahsil edilmezse zamanaşımına uğrayacağı hükmüne yer verilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME:

Dayandığı hukuki ve kanuni nedenlerle gerekçesi yukarıda açıklanmış bulunan mahkeme kararının iptale ilişkin hüküm fıkrası, aynı gerekçe ve nedenlerle Dairemizce de uygun görülmüş olup, davalı idaresince temyiz dilekçesinde ileri sürülen iddialar, sözü geçen hüküm fıkrasının bozulmasını sağlayacak durumda bulunmamıştır. Mahkeme kararının, davanın reddine ilişkin hüküm fıkrasına yönelik davacının temyiz istemine gelince;

Her ne kadar davacı tarafından zaman aşımı itirazında bulunulması üzerine, Mahkemece olayda zaman aşımını kesen haller bulunduğundan, kamu alacakları açısından tahsil zaman aşımından söz edilemeyeceği sonucuna varılarak karar verilmiş ise de, dosyanın ve UYAP kayıtlarının birlikte incelenmesinden, asıl borçlu şirketin dava dışı kanuni temsilcisi adına düzenlenen ödeme emrinin iptali istemiyle açılan davada verilen mahkeme kararının temyiz edilmesi üzerine, Dairemizin 11/10/2021 tarih, E:2021/1347, K:2021/3978 sayılı kararıyla, ödeme emrine konu kamu alacağının tahsil zaman aşımına uğradığı sonucuna ulaşıldığı ve söz konusu kamu alacağının işbu davada da ödeme emirlerine konu edildiği görüldüğünden, bu durumun işbu davaya etkisi de gözetilmek suretiyle, her bir ödeme emrine konu kamu alacakları bakımından tahsil zaman aşımının bulunup bulunmadığı hususunun ayrı ayrı irdelenmesi ve varsa zaman aşımını kesen hallerin de ortaya konulması suretiyle yapılacak inceleme ile varılacak sonucuna göre yeniden karar verilmesi gerekmektedir. Öte yandan, 24/03/2015 tarih ve 6784171 sayılı ödeme emrinin vergilere isabet eden kısmına ilişkin olarak şirket hakkında düzenlenen ödeme emrinin tebliğine dair evrakın dava dosyasında mevcut olup olmadığı hususunun da yeniden verilecek kararda göz önüne alınması gerekmektedir. KARAR SONUCU: Açıklanan nedenlerle;

1.Davalı idarenin temyiz isteminin reddine, davacının temyiz isteminin ise kabulüne,

2.… Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:.., K:… sayılı kararının iptale ilişkin hüküm fıkrasının ONANMASINA,

3.Kararın, davanın reddine ilişkin hüküm fıkrasının ise BOZULMASINA,

4.Bozulan kısım hakkında yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın anılan Mahkemeye gönderilmesine,

5.Yargılama giderlerinin yeniden verilecek kararda karşılanması gerektiğine,

6.2577 sayılı Kanun'un (Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen) 54. maddesinin 1. fıkrası uyarınca bu kararın tebliğ tarihini izleyen günden itibaren onbeş gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 23/10/2023 tarihinde oyçokluğuyla karar verildi. (X) KARŞI OY : Dayandığı hukuki ve kanuni nedenler ile gerekçesi yukarıda açıklanmış bulunan Mahkeme kararının davanın reddine ilişkin hüküm fıkrasının da aynı gerekçe ve nedenlere dayalı olarak onanması gerektiği düşüncesiyle Daire kararına katılmıyorum.