Danıştay 6. Daire Başkanlığı

Danıştay 6. Daire Başkanlığı         2020/9803 E.  ,  2024/1492 K. "İçtihat Metni" T.C. D A N I Ş T A Y

İSTEMİN KONUSU: … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir. YARGILAMA SÜRECİ : Dava konusu istem: İstanbul ili, Ataşehir ilçesi, ... Mahallesi, ... pafta, ... ada, … sayılı parseli kapsayan alana ilişkin 25/11/2015 tarihinde onaylanan 1/5000 ölçekli nazım ve 1/1000 ölçekli uygulama imar planı değişikliğinin iptali istenilmektedir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararda; Mahkemenin E:… sayılı dosyasında yerinde yaptırılan keşif ve bilirkişi incelemesi sonucu düzenlenen bilirkişi raporu ile dosyada yer alan bilgi ve belgelerin ile birlikte değerlendirilmesinden, dava konusu imar planı değişiklikleri ile önceki planlarda tanımlanan yol alanlarının korunduğu ancak yeni düzenlemede konut ve ticari olarak yapılaşma şartlarının değiştirildiği, emsal değerlerin arttırıldığı, bu artış karşısında önceki imar planında tanımlanan ulaşım sisteminin neden korunduğuna yönelik olarak teknik ve gerekçeli bir açıklamaya yer verilmediği, plan değişikliklerinin yoğunluk artışına sebebiyet vereceği, buna karşın yoğunluğun gerektirdiği ulaşım altyapısı ve donatı alanlarının dava konusu planlarda ayrılmadığı anlaşıldığından şehircilik ilkelerine, planlama esaslarına ve kamu yararına uygun olmadığı sonucuna varılan dava konusu imar planı değişikliklerinin iptaline karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve istinaf dilekçelerinde ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Temyize konu kararın usul ve hukuka aykırı olduğu iddiasıyla bozulması gerektiği ileri sürülmektedir. KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Savunma verilmemiştir. DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

Karar veren Danıştay Altıncı Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

MADDİ OLAY:

Dosyanın incelenmesinden İstanbul ili, Ataşehir ilçesi, ... Mahallesi, ... pafta, …, …, … sayılı adaların 6306 sayılı Afet Riski Altındaki Alanların Dönüştürülmesi Hakkında Kanun uyarınca 08.04.2015 tarih ve 2015/7564 sayılı Bakanlar Kurulu kararı ile riskli alan ilan edilmesi üzerine sözü edilen adalara yönelik 1/5000 ölçekli nazım ve 1/1000 ölçekli uygulama imar planı değişikliklerinin 25.08.2015-23.09.2015 tarihleri arasında askıya çıkarıldığı, askı süresi içerisinde yapılan 1 adet itirazın kısmen kabulü kısmen reddi ile imar planlarının 25.11.2015 tarihinde onaylanarak 27.11.2015-28.12.2015 tarihleri arasında ilan edildiği ve "plan değişikliği onama sınırı dışında kalan kısımlar"ın kesinleştiği, bunun üzerine söz konusu imar planı değişikliklerinin kesinleşen kısmının iptali istemiyle ... ada, … sayılı parselin maliki olan davacı tarafından bakılan davanın açıldığı anlaşılmıştır. İLGİLİ MEVZUAT: 3194 sayılı İmar Kanununun işlem tarihinde yürürlükte olan haliyle 5. maddesinde, nazım imar planı, varsa bölge ve çevre düzeni planlarına uygun olarak hali hazır haritalar üzerine, yine varsa kadastral durumu işlenmiş olarak çizilen ve arazi parçalarının; genel kullanış biçimlerini, başlıca bölge tiplerini, bölgelerin gelecekteki nüfus yoğunluklarını, gerektiğinde yapı yoğunluğunu, çeşitli yerleşme alanlarının gelişme yön ve büyüklükleri ile ilkelerini, ulaşım sistemlerini ve problemlerinin çözümü gibi hususları gösteren ve uygulama imar planının hazırlanmasına esas olmak üzere düzenlenen detaylı bir raporla açıklanan ve raporu ile beraber bir bütün olan plan olarak, uygulama imar planı ise, tasdikli halihazır haritalar üzerine varsa kadastral durumu işlenmiş olarak nazım imar planı esaslarına göre çizilen ve çeşitli bölgelerin yapı adalarını, bunların yoğunluk ve düzenini, yolları ve uygulama için gerekli imar uygulama programlarına esas olacak uygulama etaplarını ve diğer bilgileri ayrıntıları ile gösteren plan olarak tanımlanmıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME: ... İdare Mahkemesinin E:… sayılı dosyasında yerinde yaptırılan keşif ve bilirkişi incelemesi sonucu düzenlenen rapordaki değerlendirmeler esas alınarak dava konusu imar planı değişikliklerinin iptaline karar verilmiştir.

Yine, ... İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararında da Mahkemenin E:2020/1362 sayılı dosyasında yerinde yaptırılan keşif ve bilirkişi incelemesi sonucu düzenlenen rapordaki değerlendirmeler esas alınarak dava konusu imar planı değişikliklerinin iptaline karar verilmiş, bu karara karşı yapılan istinaf başvurusu … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararı ile reddine karar verilmiştir.

İstanbul Büyükşehir Belediye Meclisi olan davacılar tarafından aynı imar planı değişikliklerinin iptali istemiyle açılan, ... İdare Mahkemesinin E:… sayılı dosyasında açılan davada yerinde yaptırılan keşif ve bilirkişi incelemesi sonucu düzenlenen rapordaki değerlendirmeler esas alınarak Mahkemenin … tarih ve K:… sayılı kararı ile dava konusu imar planı değişikliklerinin iptaline karar verilmiş, bu karara karşı yapılan istinaf başvurusunun … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararı ile kabulüne mahkeme kararının kaldırılmasına, esastan incelenen davanın reddine karar verilmiştir.

Bu durumda, yukarıda yer alan ve aynı imar planı değişikliklerinin iptali istemiyle açılan davalarda birbirinden ayrı değerlendirme ve sonuç içeren iki ayrı bilirkişi raporu esas alınmak suretiyle … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince iki farklı karar verildiği görülmektedir.

Bu itibarla, … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince, ... İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararı ile ... İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararına karşı yapılan istinaf başvurularına dair dosyalarda alanında uzman, üniversitelerin ilgili bölümlerinde görev yapan öğretim üyelerine yaptırılacak keşif ve bilirkişi incelemesi sonucu düzenlenecek rapordaki değerlendirmeler göz önünde bulundurulmak suretiyle yeniden bir karar verilmesi gerekmektedir. KARAR SONUCU: Açıklanan nedenlerle;

1.2577 sayılı Kanunun 49. maddesine uygun bulunan davalının temyiz isteminin kabulüne,

2.Davanın yukarıda özetlenen gerekçeyle dava konusu işlemin yukarıda özetlenen gerekçeyle iptaline ilişkin İdare Mahkemesi kararına yönelik olarak yapılan istinaf başvurusunun reddi yolundaki temyize konu … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının BOZULMASINA,

3.Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın anılan Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesine gönderilmesine, 04/03/2024 tarihinde, kesin olarak, oyçokluğuyla karar verildi. KARŞI OY (X): Dava, İstanbul ili, Ataşehir ilçesi, ... Mahallesi, ... pafta, ... ada, … sayılı parseli kapsayan alana ilişkin 25/11/2015 tarihinde onaylanan 1/5000 ölçekli nazım ve 1/1000 ölçekli uygulama imar planı değişikliğinin iptali istemiyle açılmıştır. ... İdare Mahkemesinin E:… sayılı dosyasında yerinde yaptırılan keşif ve bilirkişi incelemesi sonucu düzenlenen raporda, "plan değişikliği kapsamında 3 farklı yapı adasının ve iç yolları kapsayacak şekilde ada bazlı kentsel dönüşüm çalışmasının yapılmak istendiği, bu nedenle mevcut iç yolların kapatıldığı, tek ve büyük bir alanda konut+ticaret fonksiyonunun ve bu fonksiyona bitişik park alanının tanımlanmış olduğu, dava konusu plan değişikliklerinin yoğunluk artışına sebebiyet vereceği ancak bu yoğunluğun gerektirdiği ulaşım altyapısı ve donatı alanlarının dava konusu planlarda ayrılmadığı" tespitlerine yer verilmiştir.

Uyuşmazlığa konu alanın zemin etüdünün yapılmış olması, zeminin bu yoğunluğu kaldırabilecek bir mahiyette olması ve aynı şekilde atanan nüfusa karşılık sosyal ve teknik donatı alanlarının ayrılması halinde Bakanlar Kurulu kararı ile 6306 sayılı Afet Riski Altındaki Alanların Dönüştürülmesi Hakkında Kanun uyarınca riskli alan ilan edilen bir alanda yapı ve nüfus yoğunluğunu artıran imar planı değişikliği yapılmasında hukuka aykırılık bulunmamaktadır.

Ancak dosya içeriğinde uyuşmazlığa konu alanın imar planı ile getirilen yapı yoğunluğunu taşıyabileceğine dair zemin etüd raporu bulunmadığı gibi atanan nüfusa karşılık sosyal ve teknik donatı alanlarının ayrılmadığından temyize konu İstanbul Bölge İdare Mahkemesi 4. İdari Dava Dairesi kararının sonucu itibariyle onanması gerektiği oyuyla Dairemiz kararına katılmıyorum.