12. Hukuk Dairesi

Davalı vekili, davacının nakliyat abonman sigorta poliçesi tahtında müvekkilinin sigortalısı olduğunu, davacının Türkiye’den ... ve Avrupa ülkelerine sevkiyatlarını gerçekleştireceği dondurulmuş narenciye-meyve emtiasını, ... nolu poliçeyle sigorta teminatına aldığını, prim ödenmediğinden 31/05/2010 tarihinde poliçenin müvekkilince iptal edildiğini, bu poliçe yerine aynı teminat ve hükümler ile ... nolu poliçenin düzenlendiğini, dava konusu domates emtiasını davacının 13/05/2010 tarihinde .... nolu 18.525-USD tutarlı fatura karşılığında Bulgaristan’daki..'ye sattığını, .. senetleri, gümrük beyannameleri ve Tır karnelerine göre emtianın alıcısının ... olduğunu, ...'in emtiayı tesliminden sonra 16/05/2010 tarihli ... nolu 25.545-USD tutarında ikinci bir fatura tanzim ederek ... Ltd.'ye sattığını; emtiayı taşıyan ... ...plakalı aracın ...'dan ...'ya giderken, yani emtia ilk alıcı tarafından ikinci alıcıya satıldıktan sonra, yaptığı kazada emtianın hasarlandığını, davacının zararın poliçe kapsamında kaldığını iddia ederek tazminat talep ettiğini, ancak poliçenin geçerlilik koşulu olan sevkiyat bildiriminin Türkiye-...olarak bildirilmesine karşın hasarın ..-... arasında meydana gelmesinden, poliçede Türkiye’den yapılacak taşımalar teminat altına alındığından, malın ...’daki alıcıya satılmasından sonra ...’daki alıcı tarafından tekrar ...’daki bir alıcıya satılması sebebiyle davacının mala ilişkin menfaati kalmadığını,faturadaki ... kaydına göre talep hakkı alıcıya geçtiğinden, davacının talepte bulunamayacağı gerekçeleriyle reddedildiğini; bu davanın İstanbul 12. ATM'nin 2014/1500 esas sayılı dosyasıyla açılan davada incelendiğini, her iki davanın konusunun, taraflarının ve dava dilekçesinin aynı olduğunu, aynı belgelere dayandığını, kaldı ki hem kesin delil teşkil eden red kararıyla hem de İstanbul BAM 13. HD'nin 2019/1994 esas ve 2021/169 karar sayılı başvurunun reddi kararıyla davacının bütün iddialarına cevap verildiğini ve talebinin teminat harici olduğunun ortaya konulduğunu; alacağın zamanaşımına uğradığını zira hasarın 19/03/2010 tarihinde meydana geldiğini, müvekkilince talebin 10/06/2010 tarihinde reddedildiğini, 24/03/2012 tarihinde (TTK 1292 ve 1299 uyarınca 5 günlük ihbar süresini takiben) talebin zamanaşımına uğradığını, zamanaşımı dolduktan sonra 05/08/2014 tarihinde davacı yetkilisinin ... Müdürlüğü’ne başvurduğunu ve müvekkilince talebin tekrar reddedildiğini, İstanbul 12. ATM'nin 2014/1500 esas sayılı davasının zamanaşımını kestiği varsayılan ihtimalde o dosyanın bu dava için derdestlik teşkil ettiğinin kesinleşeceğini, davacının kar kaybı ve navlun bedelinin derdestlik itirazı harici kaldığı varsayılsa dahi, taleplerin zamanaşımına uğradığını; davacının belirsiz alacak davası açmakta hukuki yararı olmadığını, kabul anlamına gelmemekle birlikte, malın bedelinin 18.525- USD olduğu, müddeabihin en az 18.525-USD olduğunu; davacının gerçekleştirdiği satışın, İhracat Yönetmeliği 4/c maddesi uyarınca transit taşıma olmadığını ve taşıma transit ise durumu müvekkiline bildirilmesi gerektiğini; bilirkişi raporlarında ve İstanbul 12. ATM kararında, davaya konu ticaretin, transit rejime dahil olmadığının ve... Müdürlüğü tarafından yazılan yazının, gümrük işlemleri tamamlanmış dava konusu emtianın Türkiye içerisinde transit ticaret işlemi kabul edilerek taşınması anlamına gelmesi olarak yorumlanması gerektiğinin belirtildiğini, taşımanın transit olup olmamasının davaya etkisinin olmadığını; ekspertiz raporuna göre malların tamamının zayi olmadığı ve teslim edilen malların %60 bedeline satılabileceğinin belirtildiğini; nakliyat sigortacısı olan müvekkilinden kar kaybı talep edilemeyeceğini ve davacının navlun bedelini talep etmesine karşın dosyada buna ilişkin bir belge olmadığını belirterek davanın reddine karar verilmesini istemiştir. İLK DERECE MAHKEME KARARI: Mahkemece, .... nolu sigorta poliçe primlerinin ödendiğini gösteren bir belgenin dosyaya ibraz edilmediği, poliçenin 03/03/2010 tarihinde tanzim edildiği, davacı sigortalıdan tahsilat yapılamaması nedeniyle bu poliçe için 31/05/2010 tarihinde zeylname düzenlendiği, zeylnameden sonra 08/06/2010 tarihinde aynı tarih ve teminatlı ... ile biten poliçenin düzenlendiği, her iki poliçenin de teminatının aynı olduğu, davalıya ait banka hesap ekstresinde 08/06/2010 tarihli 1.900-USD ".... Şirket adına verilen senet B." açıklaması ile bir işlemin bulunduğu, sigorta firmasına yapılan bu ödemenin hangi poliçeye ait olduğunun açıklamada yer almadığı ancak ödemenin zeyilnameden sonra yapılan ... nolu poliçenin tanzim tarihinde yapıldığı, davacının .... nolu poliçe prim ödemesi yapmadığından söz konusu poliçenin iptal edildiği, 6102 sayılı TTK 1434 hükmü ışığında, düzenlenen zeyilnamenin geçerli olduğu ve bu poliçeye dayanarak davacının tazminat talep edemeyeceği; kaldı ki dava dosyasına konu olan hasarın sigorta teminatı dışında kaldığı ve ... nolu poliçenin de İstanbul 12. ATM'nin 2014/1500 esas sayılı dosyası ile derdestlik teşkil ettiği gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiştir. İSTİNAF SEBEPLERİ: 1- Davacı vekili, banka kayıtlarına göre ... nolu poliçe priminin şirket tarafından 08/06/2010 tarihinde saat 12.26.29’da 951603 dekont numarası ile davacı adına verilen senet açıklaması ile 1.900-USD tutarında ödeme yapıldığını, mahkemenin bu ödemeyi ... nolu poliçe için yapıldığını kabul etmemesinin hatalı olduğunu;... Müdürlüğü'nün 20/112017 tarihli müzekkere cevabında beyan edildiği üzere, Tır Karnesi kapsamında 13/03/2010 tarih ve ... tescil nolu ihracat beyannamesi muhteviyatı eşyaların transit rejimi altında işlemler tamamlanarak yurt dışı edilmiş denilmek suretiyle olayda resmi yazıyla transit rejimin geçerli olduğunun belirtildiğini, taşımanın ... nolu poliçe kapsamında olduğunu; hasar raporunda seferin Türkiye-.. (...) olarak yazıldığı, Gümrük Kanunu 84'e göre transit rejimin bulunduğunu; bu davanın açılmasındaki amacın ... nolu poliçenin zeyilnameyle haksız şekilde iptal edildiğine ilişkin uğranılan mal ve navlun bedeli, ticari masraflar ile mahrum kalınan kar bedelleri alacağı olduğunu, davada ileri sürülen iddialar aynı olsa da talepler farklı olduğu için mahkemenin derdestlik hususundaki değerlendirmesinin doğru olmadığını; İstanbul 12. ATM'nin dosyasında davalının poliçenin blok poliçe olarak kesildiğini beyan ettiğini, blok abonman poliçede taşımaların herhangi bir ihbar yükümlülüğü olmaksızın teminat altında olduğunu, haksız zeylname ile iptal edilen poliçeden doğan zarar bedelinin tahsili amacıyla davanın açıldığını; bunlara ek olarak 04/02/2023 tarihli bilirkişi raporunu düzenleyen bilirkişilerden birisinin İstanbul 12. ATM dosyasında 03/11/2016 tarihli raporu düzenleyen heyette yer aldığını, bu nedenle bilirkişi ile şirket yetkilisi arasında husumet oluştuğunu,bilirkişinin tarafsızlığını koruyamayacağını;sunulan uzman görüşünün dikkate almadığını, itirazlarına rağmen yeni heyetten rapor alınması talebinin kabul edilmediğini; istenilmesine rağmen poliçenin ve zeylnamenin imzalı nüshalarının gönderilmediğini; müvekkilinin kayıtları hususunda Karşıyaka ATM'den alınan raporda, bilirkişinin ek süre talebinin kabul edilmemesi nedeniyle belgelerin tam incelenemediğini belirterek, kararın kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir. 2- Davalı vekili, yargılama aşamasında cevap dilekçesindeki beyanlarını tekrar ederek davacının talebinin zamanaşımına uğradığını, belirsiz alacak davası açılmasında hukuki menfaatinin olmadığını ve davayı takip yetkisini haiz bulunmadığını belirterek, istinaf taleplerinin kabulüyle davanın reddine karar verilmesini istemiştir.