Danıştay 9. Daire Başkanlığı
Danıştay 9. Daire Başkanlığı 2023/7762 E. , 2024/2116 K. "İçtihat Metni"T.C. D A N I Ş T A Y
DOKUZUNCU DAİRE
İSTEMİN KONUSU: ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir. YARGILAMA SÜRECİ:
Dava konusu istem: Davacı şirket adına, sahte fatura düzenleyerek komisyon geliri elde ettiğinden bahisle düzenlenen vergi inceleme raporuna dayanılarak re’sen tarh edilen 2020/Ocak ila Aralık dönemlerine ilişkin katma değer vergisi ile kesilen bir ve üç kat vergi ziyaı cezalarının kaldırılması istemine ilişkindir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: .... Vergi Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:...sayılı kararıyla; davacı hakkında düzenlenen ... tarih ve ... sayılı vergi tekniği raporundaki tespitlerin değerlendirilmesinden; her ne kadar davacı şirket ve alım satım yaptığı bazı şirketler hakkında olumsuz bazı tespitlere yer verilmiş ise de, davacının yapılan yoklamalarda faal olduğunun görülmesi, inşaat malzemesi ve yakıt alım satımında bulunduğunun ve bu faaliyetin gerçek olduğunun ilgili dönemdeki firma temsilcileri tarafından karşıt tespitlerde beyan edilmesi, şirketin vergilerini ödemesi ve vergi borcu bulunmaması, beyannamelerinin verilmiş olması, yapılan yoklamalarda faal olması, iş yerinde çok sayıda işçi çalıştırıldığının görülmesi, işçilerin sigorta primlerinin ödenmiş olması, çalışanların ifadelerinde mükellefin faal olduğunu ve yanında çalıştıklarını beyan etmeleri, düzenlenen faturalar ile şirketin faaliyet konusunun uyumlu olması, şirketin banka hesap hareketlerinde uyumsuzluk bulunmaması, şirketin bir kısım satışlarının gerçek kabul edilmesi, şirketin nakliyelere ilişkin belgeleri ibraz etmeleri ve araçların nakliyeye uygun araçlar olması, şirketin halen faal olması, şirket mali müşavirleri hakkında olumsuzluk bulunmaması hususları dikkate alındığında, fatura alınan mükelleflerin bir kısmı hakkında içeriği itibarıyla yanıltıcı ve sahte düzenlediğine ilişkin vergi tekniği raporu bulunduğu ve emtia nakline ilişkin araçlarının araç takip sisteminde tespit edilemediğinden hareketle komisyon geliri elde edildiği kabul edilerek davacının düzenlediği bir kısım faturaların sahte olduğu yönünde yeterli ve somut tespit bulunmadığı gerekçesiyle davanın kabulüne, cezalı tarhiyatların kaldırılmasına karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti:
Uyuşmazlık konusu katma değer vergisi ile aynı maddi olaya ve hukuki nedene dayalı olan, matrahları yönünden ilişkili bulunan 2020 yılı tüm dönemlerine ilişkin yapılan üç kat vergi ziyaı cezalı geçici vergisi tarhiyatların kaldırılmasına hükmeden ... Vergi Mahkemesi'nin ... tarih ve E: ..., K:... sayılı kararına karşı davalı idarece yapılan istinaf başvurusunun, ... Bölge İdare Mahkemesi .... Vergi Dava Dairesi'nin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla reddedildiği, istinaf başvurusuna konu Vergi Mahkemesi Kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve davalı idare tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI: Davacı hakkında düzenlenen vergi tekniği raporu ile sahte fatura düzenlediğinin ortaya konulduğu, idarelerince gerçekleştirilen işlemlerde hukuka aykırılık bulunmadığı iddialarıyla kararın bozulması istenilmektedir. KARŞI TARAFIN SAVUNMASI: Savunma verilmemiştir. DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dokuzuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE
MADDİ OLAY: Davacı şirket adına, sahte fatura düzenleyerek komisyon geliri elde ettiğinden bahisle düzenlenen vergi inceleme raporuna dayanılarak re’sen tarh edilen 2020/Ocak ila Aralık dönemlerine ilişkin katma değer vergisi ile kesilen bir ve üç kat vergi ziyaı cezalarının kaldırılması istemine ilişkindir. İLGİLİ MEVZUAT: 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 3/B maddesinde, vergilendirmede vergiyi doğuran olay ve bu olaya ilişkin muamelelerin gerçek mahiyetinin esas olduğu, vergiyi doğuran olay ve bu olaya ilişkin muamelerin gerçek mahiyetinin, yemin hariç her türlü delille ispatlanabileceği ve iktisadi, ticari ve teknik icaplara uymayan veya olayın özelliğine göre normal ve mutad olmayan bir durumun iddia olunması hâlinde, ispat külfetinin, bunu iddia eden tarafa ait olduğu ifade edilmiştir.
Aynı Kanun’un 30. maddesinin 1. fıkrasında re'sen vergi tarhı, vergi matrahının tamamen veya kısmen defter, kayıt, belgelere veya kanuni ölçülere dayanılarak tespitine imkân bulunmayan hâllerde, takdir komisyonları tarafından takdir edilen veya vergi inceleme yapmaya yetkili olanlarca düzenlenmiş vergi inceleme raporlarında belirtilen matrah veya matrah kısmı üzerinden vergi tarh olunması şeklinde tanımlanmış, 134. maddesinde de vergi incelemesinden maksadın, ödenmesi gereken vergilerin doğruluğunu araştırmak, tespit etmek ve sağlamak olduğu düzenlenmiştir. 3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanunu'nun 29. maddesinde, mükelleflerin, yaptıkları vergiye tabi işlemler üzerinden hesaplanan katma değer vergisinden, faaliyetlerine ilişkin olarak kendilerine yapılan teslim ve hizmetler dolayısıyla düzenlenen fatura ve benzeri vesikalarda gösterilen katma değer vergisini indirebilecekleri belirtilmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Dosyanın incelenmesinden, katı, sıvı ve gaz haldeki yakıtların ve ilgili ürünler ile inşaat malzemelerini bir ücret veya sözleşmeye dayalı olarak toptan satışını yapan aracı olarak faaliyet gösteren davacının 2018,2019 ve 2020 yılı hesap ve işlemlerinin sahte belge düzenleme yönünden incelenmesi sonucu düzenlenen ... tarih ve ... sayılı vergi tekniği raporuyla; davacı tarafından düzenlenen hasılat ve mal alım faturalarının bir kısmının gerçek ticari faaliyete dayandığı gerekçesiyle gerçek faaliyetine ait safi kazanç tutarı, sahte fatura ticaretine ait safi kazanç tutarından indirilerek kurumlar vergisi matrahının belirlendiği, davacı hakkında düzenlenen ... tarih ve ... sayılı vergi inceleme raporuyla da, davacının toplam safi kazancının bir kısmı sahte fatura ticaretinden kaynaklanan komisyon gelirinden, diğer kısmının ise gerçek ticari faaliyetten kaynaklandığı gerekçesiyle katma değer vergisi üzerinden gerçek ticari faaliyete ilişkin bir kat, sahte fatura komisyon gelirine ilişkin üç kat vergi ziyaı cezası kesilerek dava konusu tarhiyatların yapıldığı anlaşılmıştır.
Öte yandan, davacı şirket adına komisyon geliri üzerinden 2020 yılı için tarh edilen vergi ziyaı cezalı kurumlar vergisine karşı açılan davayı kabul eden ... Vergi Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararına karşı davalı tarafından yapılan istinaf başvurusunu reddeden ... Bölge İdare Mahkemesi .... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararı Danıştay Dokuzuncu Dairesinin 25/04/2024 tarih ve E:2023/3505, K:2024/2114 sayılı kararı ile bozulmuştur. Bu durumda; yukarıda belirtilen hususlar araştırılarak yeniden bir karar verilmek üzere, Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerekmektedir. KARAR SONUCU: Açıklanan nedenlerle; Davalının temyiz isteminin kabulüne, ... Bölge İdare Mahkemesi .... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının BOZULMASINA,
Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesine gönderilmesine, 25/04/2024 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.