T. C. ANKARA 1.

FİKRİ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2022/14 Esas - 2024/37

Mahkememizde görülmekte olan marka ile ilgili kurum kararının iptali, marka hükümsüzlüğü davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

Davacı vekili dava dilekçesiyle; ... başvuru numarası verilen başvurunun ..... yayınlanmasının üzerine müvekkili adına tescilli olan .... başvuru numaralı markalara benzer olduğu iddiaları ile davalı başvurusunun, tescilli ve tanınmış ... ibareli markalarıyla karıştırma ihtimali yaratacağı (6769 sayılı SMK m.6/1) vakıa ve hukuki sebeplerine dayanarak başvurunun reddi istemiyle itirazda bulunduğunu, İtirazın ... tarafından kısmen kabul olduğunu, müvekkilinin .... sayılı markalarıyla başvuru konusu işaret arasında karıştırma ihtimali bulunduğundan 11. sınıf ürünler için başvurunun reddine karar verildiğini, Davalı yanın bu kararın kaldırılması için ...'ya itirazda bulunduğunu, ... ... sayılı kararıyla davalıya ait itirazının kabulüne ve markalar dairesinin ret kararının kaldırılmasına, 11. sınıf ürünler için başvurunun devamına karar verdiğini, Müvekkilinin markasını oluşturan "..." ibaresinin başvuru kapsamında bulunan 11.sınıf ürünler ile 11.sınıf ürünler için 35/5.sınıf hizmetler bakımından anlamsız ve yaratılmış bir sözcük olduğunu, bu sebeple ayırt ediciliğinin yüksek olduğunu, uzun yıllara dayanan yaygın ve yoğun kullanım ve tanıtımlarla ayırt ediciliği daha da yüksek seviyelere ulaşmış, tanınmış marka niteliği kazanmış olduğunu, başvuruda yer alan "..." ibaresinin ...'de bir ön ek olarak "az, altında, düşük (seviyede)" gibi anlamlar yanında, özellikle fiil olarak, "teşvik etme, hızlandırma, uyarma, etkin hale getirme", isim olarak ise "teşvik, harekete geçiren, hız kazandıran, etkin" anlamında, tanımlayıcı ve ayırt ediciliği bulunmayan veya oldukça zayıf bir ibare olduğunu, bu ön ek ve kelimenin, ...'de de her alanda ve özellikle çekişme konusu 11. Sınıfa ilişkin malların üretim ve pazarlanmasını kapsayan sektörlerde oldukça yaygın olarak kullanıldığını, başvuruda, ... ibaresiyle birlikte "etkinliği artırılmış temizlik" anlamında kullanıldığını, bu haliyle ... ibaresinin başvuruda niteleyici ve ayırt ediciliğinin yok veya oldukça düşük bir ibare olduğunu, bu nedenle bu unsurun marka başvurusuna herhangi bir şekilde ayırt edicilik kattığından söz edilmesinin mümkün olmadığını, başvuru konusu marka ile müvekkilinin markalarının kapsamları aynı ve benzer ürün ve hizmetlere ilişkin olduğunu, dolayısıyla 11. sınıf ürünler ile 11.sınıf ürünler için 35/5.sınıf hizmetler bakımından başvuru konusu işaret ile müvekkilinin markaları arasında karıştırılma ihtimalinin doğmasının kaçınılmaz olduğunu, bu nedenle, ... kararının 11.sınıf ürünler bakımından iptalinin gerektiğini, davalı markasında yer alan "..." ibaresi nedeniyle, tüketicilerin bu markanın müvekkilinin bir seri markası olduğu zannına kapılması ve daha önce ... markalarıyla sunduğu Ürünlerin bu kez "... ..." markası ile tüketicilere sunduğunu düşünmelerinin kaçınılmaz olduğunu, ilgili sektörde markaların yanına tanımlayıcı ibareler eklenmek suretiyle marka tescili yaptırılması ve bu suretle seri markalar oluşturulmasının yaygın bir uygulama olduğunu, davalının ... sayılı başvurusunun kötüniyetli olduğundan hükümsüz kılınması gerektiğini, davalının marka tescili eylemindeki amacının, "..." markasının gerçek ve öncelikli hak sahibi olan müvekkilinin sahip olduğu müşteri çevresinde karışıklık yaratarak, onların müvekkilinden değil yanılarak artık kendisinden hizmet almasını temin etmek; müvekkilinin ayırt edicilik seviyesi yüksek markasının sahip olduğu imajı transfer etmek, bunun yanında müvekkilini ilgili ürün sektöründe engellemek ve zarara uğratmak, markasına zarar verme ve zamanla müvekkilini piyasadan uzaklaştırma olduğunu, davalının ... sayılı markasının, müvekkili aleyhine haksız rekabet yarattığından ... kararının iptal edilmesi ve marka tescilinin hükümsüz kılınması gerektiğini, ... SAYILI KARARININ 11. sınıftaki "Aydınlatma cihazları (taşıtlar, iç ve dış mekanlar için aydınlatma armatürleri). Katı, sivi, gaz yakıtlı ve elektrikli ısıtma amaçlı cihazlar: kombiler, boylerler, kaloriferler petekleri, eşanjörler, sobalar, kuzineler; güneş enerjisi kollektörleri. Buhar, gaz ve sis (duman) üreteçleri Generatörleri): buhar jeneratörleri (kazanları), asetilen jeneratörleri, oksijen jeneratörleri, nitrojen jeneratörleri. İklimlendirme ve havalandırma cihazları. Soğutucular ve dondurucular. Pişirme, kurulama ve kaynatmada kullanılan elektrikle ve gazla çalışan aletler, makineler ve cihazlar: fırınlar, elektrikli tencereler, elektrikli su kaynatıcıları, mangallar, barbeküler, elektrikli çamaşır kurutucuları, saç kurutucuları ve el kurutma cihazları. Sıhhi tesisat ürünleri: musluklar, duş takımları, klozet iç takımları, banyo-duş kabinleri, küvetler, klozetler, evyeler, lavabolar, musluklar için contalar, salmastralar (musluk iç takımı). Su yumuşatma cihazları, su arıtma cihazları, su arıtma tesisatı, atık arıtma tesisatı Tıbbi amaçlı olmayan elektrikli alt yaygıları ve elektrikli battaniyeler, Isıtıcı yastıklar, elektrikli veya elektriksiz ayak ısıtıcıları, sıcak su torbaları (termoforlar), elektrik ısıtmalı çoraplar. Akvaryumlar için filtreler ve filtre-motor kombinasyonları. Sanayi tipi pişirme, kurutma ve soğutma tesisati. Pastörize ve sterilize edici makineler" ürünleri bakımından iptalini, -Yargılama sırasında tescil olunursa- Davalı adına tescilli ... sayılı markanın 11.sınıftaki "Aydınlatma cihazları (taşıtlar, iç ve dış mekanlar için aydınlatma armatürleri). Katı, sivi, gaz yakıtlı ve elektrikli ısıtma amaçlı cihazlar. kombiler, boylerler, kaloriferler petekleri, eşanjörler, sobalar, kuzineler, güneş enerjisi kollektörleri. Buhar, gaz ve sis (duman) üreteçleri Generatörleri): buhar jeneratörleri (kazanları). asetilen jeneratörleri, oksijen jeneratörleri, nitrojen Jeneratörleri. İklimlendirme ve havalandırma cihazları. Soğutucular ve dondurucular. Pişirme, kurulama ve kaynatmada kullanılan elektrikle ve gazla çalışan aletler, makineler ve cihazlar fırınlar, elektrikli tencereler, elektrikli su kaynatıcıları, mangallar, barbeküler, elektrikli çamaşır kurutucuları, saç kurutucuları ve el kurutma cihazları. Sıhhi tesisat ürünleri: musluklar, duş takımları, klozet iç takımlan banyo-duş kabinleri, küvetler, klozetler, evyeler, lavabolar, musluklar için contalar, salmastralar (musluk iç takımı). Su yumuşatma cihazları, su arıtma cihazları, su arıtma tesisatı, atık arıtma tesisati. Tibbl amaçlı olmayan elektrikli alt yaygıları ve elektrikli battaniyeler, ısıtıcı yastıklar, elektrikli veya elektriksiz ayak ısıtıcıları, sıcak su torbaları (termoforlar), elektrik ısıtmalı çoraplar. Akvaryumlar için filtreler ve filtre-motor kombinasyonları. Sanayi tipi pişirme, kurutma ve soğutma tesisatı Pastörize ve sterilize edici makineler” Ürünleri ile 11.sınıf ürünler için 35/5.sınıftaki “Müşterilerin malları elverişli bir şekilde görmesi ve satın alması için (1 1.sınıf) Aydınlatma cihazları (taşıtlar, iç ve dış mekanlar için aydınlatma armatürleri). Katı, sıvı, gaz yakıtlı ve elektrikli ısıtma amaçlı cihazlar: kombiler, boylerler, kaloriferler petekleri, eşanjörler, sobalar, kuzineler; güneş enerjisi kollektörleri. Buhar, gaz ve sis (duman) üreteçleri Generatörleri): buhar jeneratörleri (kazanları), asetilen jeneratörleri, oksijen jeneratörleri, nitrojen jeneratörleri. İklimlendirme ve havalandırma cihazları. Soğutucular ve dondurucular. Pişirme, kurulama ve kaynatmada kullanılan elektrikle ve gazla çalışan aletler, makineler ve cihazlar: fırınlar, elektrikli tencereler, elektrikli su kaynatıcıları, mangallar, barbeküler, elektrikli çamaşır kurutucuları, saç kurutucuları ve el kurutma cihazları. Sıhhi tesisat ürünleri: musluklar, duş takımları, klozet iç takımları, banyo-duş kabinleri, küvetler, klozetler, evyeler, lavabolar, musluklar için contalar, salmastralar (musluk iç takımı). Su yumuşatma cihazları, su arıtma cihazları, su arıtma tesisatı, atık arıtma tesisatı. Tıbbi amaçlı olmayan elektrikli alt yaygıları ve elektrikli battaniyeler, ısıtıcı yastıklar, elektrikli veya elektriksiz ayak ısıtıcıları, sıcak su torbaları (termoforlar), elektrik ısıtmalı çoraplar. Akvaryumlar için filtreler ve filtre-motor kombinasyonları. Sanayi tipi pişirme, kurutma ve soğutma tesisatı. Pastörize ve sterilize edici makineler mallarının bir araya getirilmesi hizmetleri; (belirtilen hizmetler perakende, toptan satış mağazaları, elektronik ortamlar, katalog ve benzeri diğer yöntemler ile sağlanabilir.)” hizmetler bakımından hükümsüzlüğü ile sicilden terkinine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı ... vekili cevap dilekçesiyle, verilen Kurum kararının usul ve yasaya uygun olduğunu belirterek; davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı şirket vekili cevap dilekçesiyle; müvekkiline ait “... ...” markası ile davacı tarafından mesnet gösterilen markalar arasında SMK madde 6/1 uyarınca karıştırılma ihtimalinin bulunmadığını, davacıya ait ... ibareli markaların tanınmış olmadığını, bu yönde ... nezdinde hiçbir tescil bulunmadığını, ... ... markasının esaslı unsurunun ayırt edici kelimesinin “...” olduğunu, müvekkilinin aynı esaslı unsurun kullanıldığı ... nezdinde ... no. İle tescilli “... guard” ibareli bir markasının daha bulunduğunu, “...” kelimesinin Davacı veya markaları ile hiçbir ilgisi bulunmadığını, davacının kullanımı ispat dahi edilememiş olan ''... ...'' markasının da ayırt edici kelimesinin “...” olduğu ve dolayısıyla müvekkilinin ''... ...'' markası bakımından davaya mesnet gösterilemeyeceğini, ''... ...'' markalı ürünün hitap ettiği tüketici kesiminin seçicilik/algı/dikkat/özen seviyesi yüksek olduğunu, ''... ...'' markalı ürünün özellikli ve fiyatı yüksek bir ürün olup üst düzey bir tüketici kesimine hitap ettiğini, ''... ...'' markalı ürün başvurusunun 11/21/35. sınıflarda yapıldığını, dilekçenin 4 no'lu ekinde yer alan bilirkişi raporu uyarınca, “08, 20, 21, 24 ve 35. sınıflardaki emtiaların hitap ettiği ortalama tüketici/alıcı kitlesinin” üst düzey olduğunun tespit edildiğini, Davacının marka başvurusuna itirazında belirtmediği ve fakat dava dilekçesinde ileri sürdüğü ... tescil no'lu “... ...” ve .... tescil no'lu “...” markalarının dikkate alınamayacağını, ''... ...'' marka başvurusunun 11 / 21 / 35. sınıflarda yapılmış olup davacının mesnet gösterdiği hiçbir markasının 21. ve 35. sınıflarda tescili olmadığını, davacının ''... ...'' markasının tescil edilmesi durumunda 35/5.sınıf hizmetler yönünden hükümsüzlük talebinin reddinin gerektiğini, ''... ...'' markasının başvurusunun kötü niyetli olmadığını, SMK madde 25/7 uyarınca davacı, davasına mesnet gösterdiği markaların kullanımlarını ispatlaması gerektiğini, SMK madde 19/2 hükmünü def'i olarak ileri sürdüklerini, davacının davaya konu ettiği .... başvuru numaralı markalarının 5 yıllık tescil süreleri dolduğunu, davacının .... başvuru numaralı üç markası yönünden de kullanım ispatında bulunması gerektiğini, halihazırda ... Kararı'nda davacıya ait .... başvuru no'lu "... ..." markası hakkında “kullanımın ispatına ilişkin delil sunulmadığı veya sunulan delillerin yeterli bulunmadığı tespit edildiğinden, Md. 6/1 kapsamında yapılan incelemede dikkate alınmamıştır” denildiğini, müvekkilinin ''... ...'' marka başvurusunda bulunmasının hiçbir şekilde haksız rekabet teşkil etmediğini belirterek; davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

YARGILAMA:

Taraflar arasındaki uyuşmazlığın; davalı başvurusuna davacı tarafından yapılan itirazın 11 sınıf yönünden ... tarafından kabulü akabinde davalı tarafından yapılan itirazın kabulüyle ilgili verilen ... kararının yerinde olup olmadığı iptal şartlarının oluşup oluşmadığı ve marka tescil edilmiş ise 11 ve 35/5 sınıflar yönünden hükümsüzlük şartlarının oluşup oluşmadığı noktalarında toplandığı anlaşılmıştır.

Davanın açılmasını müteakip tarafların dilekçeleri karşılıklı tebliğ olunmuş, sundukları deliller alınmış, tescil ve başvuru dosyaları getirtilmiş, dava şartları incelenmiş, ön inceleme duruşması yapılmış, taraflar sulhe teşvik olunmuş, sonuç alınamaması üzerine uyuşmazlık konuları tespit edilmiş, tahkikat icra olunmasını müteakip taraf vekillerine tahkikat ve yargılamının geneliyle ilgili son sözleri de sorulmuş; sözlü iddia ve savunmada bulunma olanağı tanınmıştır. ...'den celbedilen işlem dosyasının tetkikinden; davalı ... ŞİRKETİ, 05.06.2020 tarihinde ... ... ibareli 11 ve 21. sınıf ürünler ile 35/1-4.sınıf hizmetler, ayrıca 11 ve 21. sınıf hizmetler için 35/5.sınıf hizmetleri içeren marka tescil başvurusunda bulunduğu, .... kod numarası verilen başvurunun ..... yayınlanması üzerine, davacı adına 11 ve 19.sınıf ürünleri içeren .... 11 ve 19.sınıf ürünleri içeren .....sınıf ürünleri içeren 24.07.... sayılı tescilli markalarıyla ayırt edilemeyecek derecede benzer olduğu, davalı başvurusunun, tescilli ve tanınmış ... ibareli markalarıyla karıştırma ihtimali yaratacağı (6769 sayılı SMK m.6/1) vakıa ve hukuki sebeplerine dayanarak başvurunun reddi istemiyle itirazda bulunulduğu, davacının itirazının ... tarafından kısmen kabul edilerek, ... sayılı markalarıyla başvuru konusu işaret arasında karıştırma ihtimali bulunduğundan 11.sınıf ürünler için başvurunun reddine karar verildiği, başvuru sahibi tarafından ret kararının kaldırılması istemiyle .... itirazda bulunulduğu ve .... sayılı kararı ile; ''... başvuru numaralı "... ..." ibareli başvurunun .... sayılı "...", "..." ibareli markalar ile karıştırılma ihtimali gerekçesiyle 6769 s. SMK'nın 6(1) maddesi uyarınca kısmen reddi yönündeki... kararına karşı, başvuru hakkındaki kısmi ret kararının kaldırılması talebiyle başvuru sahibi tarafından yapılan itiraz incelenmiştir. Bu çerçevede yapılan inceleme sonucunda, işbu başvuru ile kısmi ret gerekçesi ... sayılı "...", "..." ibareli markaların "..." ibaresini ortak olarak içerdiği tespit edilmekle birlikte söz konusu ibarenin ayırt edici niteliğinin düşük olduğu bu bağlamda, ilgili tüketicilerin "... ..." ibareli başvuru ile "..." ibaresini ortak unsur olarak içeren kısmi ret gerekçesi markaları farklı ticari kaynaklardan gelen birbirinden farklı markalar olarak algılayabileceği kanaatine varılmış ve başvuru ile kısmi redde gerekçe olarak gösterilen markaların görsel, işitsel, kavramsal ve bütün olarak ortaya çıkan izlenim bakımlarından benzer markalar olmadığı kanaatine ulaşılmıştır. Başvuru ile kısmi ret gerekçesi markaların benzer markalar olarak değerlendirilmemesi nedeniyle, markalar arasında karıştırılma veya ilişkilendirilme ihtimallerinin ortaya çıkmayacağı sonucuna varıldığından, işbu itirazın kabulü gerekmiştir.” gerekçesiyle İtirazın kabulüne ve başvuru hakkındaki kısmi ret kararının kaldırılmasına oybirliği ile karar verilmiştir.'' şeklinde karar verildiği, eldeki davanın iki aylık yasal süre içerisinde tarihinde açıldığı anlaşılmış, işin esasına girilmiştir. Talimat yoluyla alınan RAPORDA ve EKRAPORDA özetle: - Davalı yanın “kullanmama def'i”nde bulunduğu davacı yana ait davaya mesnet .... kod numaralı markaların ciddi ve kesintisiz kullanımlarının tespit edilemediği, - Karşılaştırmaya tabi markaların ortalama tüketici nezdinde iltibasa sebebiyet vermeyecekleri, - Davacı yana ait markaların tanınmış olduğunun dosya münderecatından anlaşılamadığı, - Davalı yanın dava konusu marka başvurusunu gerçekleştirir iken kötüniyetli olduğunun dosya münderecatından anlaşılamadığı, - Arz edilen gerekçeler ile dava konusu ...'nın iptali ve davalı markasının hükümsüzlüğü koşullarının oluşmadığı, takdirin mahkemeye ait olduğu, bildirilmiştir.

Bilirkişi raporunun / ek raporun her iki tarafın iddia ve savunmasının kapsamı, taraf delilleri, marka kapsamları dikkate alınarak düzelendiği, hüküm kurmaya yeterli incelemenin yapıldığı, raporun usul ve yasaya aykırı yönünün bulunmadığı, hukuki değerlendirme nihai olarak mahkememizce yapılacağından yeniden rapor alınmasını gerektirir yön bulunmadığı anlaşılmıştır.

Tescilli bir markanın ait olduğu mal ve hizmetler bakımından sağladığı korumanın kapsamı ve sınırları 10.01.2017 tarihinde yürürlüğe giren 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu (SMK) ile düzenlenmiştir. “Marka tescilinde nispi ret nedenleri ” başlığı altında düzenlenen 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanununun 6. maddesi ise; (1) Tescil başvurusu yapılan bir markanın, tescil edilmiş veya önceki tarihte başvurusu yapılmış marka ile aynılığı ya da benzerliği ve kapsadığı mal veya hizmetlerin aynılığı ya da benzerliği nedeniyle, tescil edilmiş veya önceki tarihte başvurusu yapılmış marka ile halk tarafından ilişkilendirilme ihtimali de dâhil karıştırılma ihtimali varsa itiraz üzerine başvuru reddedilir. (2) Ticari vekil veya temsilcinin, marka sahibinin izni olmaksızın ve haklı bir sebebe dayanmaksızın markanın aynı veya ayırt edilemeyecek kadar benzerinin kendi adına tescili için yaptığı başvuru, marka sahibinin itirazı üzerine reddedilir. (3) Başvuru tarihinden veya varsa rüçhan tarihinden önce tescilsiz bir marka veya ticaret sırasında kullanılan bir başka işaret için hak elde edilmişse, bu işaret sahibinin itirazı üzerine, marka başvurusu reddedilir. (4) ... Sözleşmesinin 1 inci mükerrer 6 ncı maddesi bağlamındaki tanınmış markalar ile aynı veya benzer nitelikteki marka başvuruları, aynı veya benzer mal veya hizmetler bakımından itiraz üzerine reddedilir. (5) Tescil edilmiş veya tescil başvurusu daha önceki tarihte yapılmış bir markanın, ...’de ulaştığı tanınmışlık düzeyi nedeniyle haksız bir yararın sağlanabileceği, markanın itibarının zarar görebileceği veya ayırt edici karakterinin zedelenebileceği hâllerde, aynı ya da benzer markanın tescil başvurusu, haklı bir sebebe dayanma hâli saklı kalmak kaydıyla, başvurunun aynı, benzer veya farklı mal veya hizmetlerde yapılmış olmasına bakılmaksızın önceki tarihli marka sahibinin itirazı üzerine reddedilir. (6) Tescil başvurusu yapılan markanın başkasına ait kişi ismini, ticaret unvanını, fotoğrafını, telif hakkını veya herhangi bir fikri mülkiyet hakkını içermesi hâlinde hak sahibinin itirazı üzerine başvuru reddedilir. (7) Ortak markanın veya garanti markasının yenilenmeme sebebiyle koruma süresinin sona ermesinden itibaren üç yıl içinde yapılan, ortak marka veya garanti markasıyla aynı veya benzer olan ve aynı veya benzer mal veya hizmetleri içeren marka başvurusu, önceki hak sahibinin itirazı üzerine reddedilir. (8) Tescilli markanın yenilenmeme sebebiyle koruma süresinin sona ermesinden itibaren iki yıl içinde yapılan, bu markayla aynı veya benzer olan ve aynı veya benzer mal veya hizmetleri içeren marka başvurusu, önceki marka sahibinin itirazı üzerine bu iki yıllık süre içinde markanın kullanılmış olması şartıyla reddedilir. (9) Kötüniyetle yapılan marka başvuruları itiraz üzerine reddedilir." şeklindedir.

Bu düzenleme uyarınca getirilen yaptırımın iki koşulun bir arada bulunması hâlinde uygulanacağı görülmekte olup, bunlardan birincisi tescil başvurusu yapılan markanın, tescil edilmiş veya önceki tarihte başvurusu yapılmış marka ile aynı ya da benzer olması, ikincisi ise; her iki markanın da kapsadığı mal veya hizmetlerin aynı ya da benzer olmasıdır. Ancak burada 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanununun 6. maddesinin (5) numaralı fıkrasının hatırlatılması da gereklidir. Zira tescil edilmiş veya tescil için başvurusu yapılmış markanın, ...’de ulaştığı tanınmışlık düzeyi nedeniyle haksız bir yararın sağlanabileceği, markanın itibarının zarar görebileceği veya ayırt edici karakterinin zedelenebileceği durumlarda, tescil edilmiş veya tescil için başvurusu daha önce yapılmış bir marka sahibinin itirazı üzerine, farklı mal veya hizmetlerde kullanılacak olsa bile, sonraki markanın tescil başvurusu ret edilebilecektir. Tanınmış marka kavramı yerleşik ... içtihatlarında “bir şahsa veya teşebbüse sıkı bir şekilde matufiyet, garanti, kalite, kuvvetli reklam, yaygın bir dağıtım sistemine bağlı, müşteri, akraba, dost, düşman ayırımı yapılmadan coğrafi sınır, kültür, yaş farkı gözetilmeksizin aynı çevredeki insanlar tarafından refleks halinde ortaya çıkan bir çağrışım olarak” ifade edilmiştir.

Ayrıca, 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanununun 6. maddesinin 1. fıkrasında geçen "halk tarafından karıştırılma ihtimali" konusunda ölçünün; bu işin ilgilisi veya uzmanı değil, tüketici olan halk olduğunun göz önünde tutulması gerekmektedir. Karıştırılma ihtimalinde önemli olan husus, halkın bu iki işaret arasında herhangi bir şekilde herhangi bir sebeple bağlantı kurma, ilişkilendirme ihtimalidir. Buradaki “ihtimal” kelimesi özenle ve özellikle kullanılmış bir kelime olup, şekil, ses, anlam, genel görünüm, çağrışım ve bir seri içinde bulunma izlenimi bu kapsamda değerlendirilmektedir. Hatta markalar arasında birçok noktada fark bulunduğu tespit edilse bile “umumi intiba” ikisinin karıştırılabileceği yönünde ise, iki işaret arasında karıştırma ihtimalinin bulunduğu kabul edilmelidir (....).

Bir başka anlatımla, "iltibas tehlikesi" görsel, biçimsel, anlamsal, işitsel benzerlikler, çağrıştırma, bir bütün olarak uyandırdığı toplu kanaat, malın veya hizmetin hitap ettiği alıcı grubunun toplumsal düzeyi ve durumu, markayı taşıyan malın değeri ve alıcının bu malı almaya ayırdığı zaman, markanın esas unsurları ve tamamlayıcı unsurları, karşılaştırılan işaretler arasındaki benzerlik, telaffuz, anlam veya biçimden, işaretlerin toplu olarak bıraktığı izlenimden, seri içine girmekten veya başka bir çağrışımdan kaynaklanabilir. Yine halkın, karşılaştırılan işaretler arasında herhangi bir şekilde “bağlantı” kurabilmesi de benzerlik bulunduğunu kabul etmek için yeterli olmaktadır.

Davalı yan tarafından dosyaya sunulan iddia ve talepler incelendiğinde; .... kod numaralı markaların ciddi kullanımının olup olmadığı bakımından .... sayılı markanın 11 ve 19. Sınıfta; .... sayılı markanın 20. Sınıfta; ....kod numaralı markanın 11. Sınıf, 19, sınıf, 20, sınıf, bir kısım emtialarda kullanımının ispat edilmesi talep edilmiştir.

SMK 19/2. Maddesi; “6 ncı maddenin birinci fıkrası kapsamında yapılan itirazlarda, itiraz gerekçesi markanın itiraza konu başvurunun başvuru veya rüçhan tarihinde ...’de en az beş yıldır tescilli olması şartıyla, başvuru sahibinin talebi üzerine, itiraz sahibinden, itiraza konu başvurunun başvuru veya rüçhan tarihinden önceki beş yıllık süre içinde itiraz gerekçesi markasını itirazına dayanak gösterdiği mal veya hizmetler bakımından ...’de ciddi biçimde kullanmakta olduğuna ya da kullanmamaya dair haklı sebepleri olduğuna ilişkin delil sunması talep edilir. İtiraz sahibi tarafından bu hususların ispatlanamaması durumunda itiraz reddedilir. İtiraz gerekçesi markanın, tescil kapsamındaki mal veya hizmetlerin sadece bir kısmı için kullanıldığının ispatlanması hâlinde itiraz, sadece kullanımı ispatlanan mal veya hizmetler esas alınarak incelenir.” şeklindedir. Yine, 25/7 maddesinde ise; “6 ncı maddenin birinci fıkrası uyarınca açılan hükümsüzlük davalarında 19 uncu maddenin ikinci fıkrası hükmü def’i olarak ileri sürülebilir. Bu durumda kullanıma ilişkin beş yıllık sürenin belirlenmesinde dava tarihi esas alınır. Hükümsüzlüğü istenen markanın başvuru veya rüçhan tarihinde, davacının markası en az beş yıldır tescilli ise davacı ayrıca, söz konusu başvuru veya rüçhan tarihinde 19. maddenin ikinci fıkrasında belirtilen şartların yerine getirildiğini ispatlar.” Hükmü düzenlenmiştir. Böyle bir durumda marka hükümsüzlüğü talep eden davacının dayanak yaptığı markasını kullandığını ispat etmesi gibi bir yükümlüğü doğacaktır. Hükümsüzlük davasına dayanak yapılan markanın tescilli markanın kullanılmadığına ilişkin def’i de makanın kullanılıp kullanılmadığı dava tarihinden itibaren geriye doğru beş yıl içinde gerçekleşmiş olmalıdır. SMK’nun 9. Maddesi uyarınca şu haller “markayı kullanma” olarak kabul edilir:

a)Markanın ayırt edici karakteri değiştirilmeden farklı unsurlarla kullanılması.

b)Markanın sadece ihracat amacıyla mal veya ambalajlarında kullanılması. Markanın, marka sahibinin izni ile kullanılması da marka sahibi tarafından kullanım olarak kabul edilmektedir. Bu açıklamalar ışığında somut olay incelendiğinde; Dosya kapsamında yer alan delillerden davalı yanın kullanmama def'inde bulunduğu ve davacı yana ait davaya mesnet .... kod numaralı markaların ciddi ve kesintisiz kullanımlarının tespit edilemediğinin bilirkişi raporu ile anlaşılmıştır. Hükümsüzlük yönünden yapılan değerlendirmede ise: Davalı yana ait ... başvuru numaralı ve ... ...” ibareli marka ile davacıya ait “...” ortak ibaresini ihtiva eden ... başvuru numaralı markalarının tescil kapsamları ve işaretsel yönden karşılaştırıldığında; Davalı Markası Davacı Markaları ... ... (11, 21, 35. sınıf) .... ... (03, 05, 11, 19, 20. sınıf) Davalının markasının incelenmesinde; davalı markasının beyaz zemin üzerine tümü büyük harfler ile yazılı ... ... ibaresinin yazılması ile oluştulduğu, markada şekil unsurunun bulunmadığı, kelime markası olduğu, anlaşılmaktadır.

Davacının markalarının incelenmesinde; davacı markalarının ..., ...., ... ibarelerinden oluştuğu, “...” ibaresi barındıran markada “...” ibaresinin beyaz zemine siyah yazıyla yazılmasından ibaret olduğu, “... ...” ibareli markanın “...” ibaresine göre daha büyük olacak şekilde V ve A harflerinin büyük harflerle yazıldığı beyaz zemine siyah yazıyla yazılmasından ibaret olduğu, “... ...” ibareli markanın ise “...” ibaresine göre daha büyük olacak şekilde “...” ibaresinin mavi zemine beyaz yazıyla yazılması ve altına “...” ibaresinin beyaz zemine gri renkle yazılmasından ibaret olduğu, anlaşılmaktadır. Markalar arasında iltibasa yol açacak derecede bir benzerlik olup olmadığının tespitinde her iki markaya konu işaretin, ayırt edici ve baskın unsurları dikkate alınarak bütünü itibariyle görsel, işitsel ve anlamsal olarak bıraktıkları izlenimin esas alınması gerekmektedir. ...'nun 08.06.2016 gün ve .... sayılı kararı uyarınca iltibas değerlendirmesinin hakimlik mesleğinin gerektirdiği genel hukuki bilgi ile çözümlenmesinin mümkün olduğu hususu da gözönünde bulundurularak yapılan incelemede, davacı adına tescilli "..., ....., ..., ... ..." ibareli markalar ile davalının "... ..." ibareli markası arasında biçim, renk, grafik unsurlar, düzenleme ve tertip tarzı olarak görsel, sesçil ve anlamsal olarak ortalama tüketicileri iltibasa düşürecek derecede bir benzerlik bulunup bulunmadığı incelendiğinde; davalı markalarında “...” ibaresinin ortak olduğu, bununla beraber davacı yana ait markada “...” ibaresini içerdiği, markalar ihtiva ettikleri asli unsurlar, tali unsurlar ve renk unsurları ve genel görünüm itibari ile birbirlerine benzer olduğu, her ne kadar davalı şirketin vekili ... ... markalı ürünün hitap ettiği tüketici kesiminin seçicilik/algı/dikkat/özen seviyesi yüksek olduğunu, ... ... markalı ürün özellikli ve fiyatı yüksek bir ürün olup üst düzey bir tüketici kesimine hitap ettiğini iddia etmişse de ilgili sınıftaki ürünlerin hitap ettiği tüketici kesim halktır, bu ürünler bakımından da ortalama tüketici baz alınarak değerlendirme yapıldığında; davacı yanın markasının varlığı karşısında davalı yana att marka ve markaya eklenen tali unsurlar dikkate alındığında, alıcı nezdinde davalı yana ait markanın kaynağının aynı işletme olduğu veya hizmetleri sunanlar arasında idari veya ekonomik bağlılık olduğu kanısı yaratacağı ve bu durumun iltibas ihtimali yaratacağı; davalı markası ... başvuru numaralı marka ile davalının dayanak markalarından olan .... başvuru numaralı markalar 11.sınıftaki “Aydınlatma cihazları (taşıtlar, iç ve dış mekanlar için aydınlatma armatürlerij. Katı, sıvı, gaz yakıtlı ve elektrikli ısıtma amaçlı cihazlar: kombiler, boylerler, kaloriferler petekleri, eşanjörler, sobalar, kuzineler; güneş enerjisi kollektörleri. Buhar, gaz ve sis (duman) üreteçleri Generatörleri): buhar jeneratörleri (kazanları), asetilen jeneratörleri, oksijen jeneratörleri, nitrojen jeneratörleri. İklimlendirme ve havalandırma cihazları. Soğutucular ve dondurucular. Pişirme, kurulama ve kaynatmada kullanılan elektrikle ve gazla çalışan aletler, makineler ve cihazlar: fırınlar, elektrikli tencereler, elektrikli su kaynatıcıları, mangallar, barbeküler, elektrikli çamaşır kurutucuları, saç kurutucuları ve el kurutma cihazları. Sıhhi tesisat ürünleri: musluklar, duş takımları, klozet iç takımları, banyo-duş kabinleri, küvetler, klozetler, evyeler, lavabolar, Su yumuşatma cihazları, su arıtma cihazları, su arıtma tesisatı, atık arıtma tesisatı. Tıbbi amaçlı olmayan elektrikli alt yaygıları ve elektrikli battaniyeler, ısıtıcı yastıklar, elektrikli veya elektriksiz ayak ısıtıcıları, sıcak su torbaları (termoforlar), elektrik ısıtmalı çoraplar. Akvaryumlar için filtreler ve filtre-motor kombinasyonları. Sanayi tipi pişirme, kurutma ve soğutma tesisatı. Pastörize ve sterilize edici makineler.” emtiaları bakımından ortak olduğu, ancak davacı yanın ilgili markalar bakımından kullanımları tespit olunamadığı, davacıya ait markalarda ve davalı markasında ortak olarak yer alan “...” ibaresi ... bir kelime olduğu, Türkçe çevirisinin “temiz” anlamına geldiği, davaya konu olan 11.sınıfta tescilli markaların ortak olarak tescilli oldukları İklimlendirme ve havalandırma cihazları., Sıhhi tesisat vitrifiye ürünleri: musluklar, duş takımları, klozet iç takımları, banyo-duş kabinleri, küvetler, klozetler, evyeler, lavabolar. Su yumuşatma cihazları, su arıtma cihazları, su arıtma tesisatı, atık arıtma tesisatı, Pastörize ve sterilize edici makineler. emtialar bakımından ZAYIF AYIRI EDİCİLİĞİ DÜŞÜK MARKA olduğu; bu emtialar temizlik, temiz olma unsurlarıyla yakın ilişkili olduğu, tüketiciye pazarlama ilkeleri ile değerlendirildiğinde ürünlerin birbirinden bağımsız ürünler olmasından ötürü tüketici nezdinde markanın çağrıştırıcı özelliğinin olmadığı; arz edilen gerekçeler ile davacı yanın davaya mesnet ... ortak unsurlu markaları ile davalı yanın markası olan ... ... ibareli kullanımların nihai tüketici nezdinde iltibasa sebebiyet vermeyeceği, arz edilen içerikteki marka başvurusunun davalı yanın davacı yan ile haksız rekabet teşkil eder eylemler gerçekleştirdiği şeklinde yorumlanamayacağı, bu halde tanzim edilmiş olan dava konusu ...'nın yerinde olduğu ve davalı yana ait dava konusu markanın hükümsüzlüğü koşullarının oluşmadığı, belirtilen kriterlerin, zaman içerisinde gerçekleşmesi mümkün olduğu gibi tam tersi; yani bu kriterleri haiz bir tanınmış markanın zaman içerisinde bu niteliğini kaybetmesinin de mümkün olduğu, bu durumun sonucu olarak belirtelim ki, bir markanın tanınmış marka olduğunun ... Mahkemece kabul edilmesi de kurucu bir nitelik taşımayıp; olsa olsa sadece açıklayıcı niteliği haizdir. ..... 'nun tanınmış marka listesinde yer almayan bir markanın, mahkemece söz konusu vasfı haiz olduğu kabul edilebileceği, her ne kadar davacı yan bulunan dava bakımından davacıya ait “...” ibareli markaların tanınmış olduğunu iddia etmiş ise de; markanın ayırt ediciliği, markanın tanınmışlığına ilişkin yetkili mercilerce verilmiş kararlar ve marka sahibinin marka haklarını korumaya yönelik etkili çalışmaları, markanın kullanıldığı mallar veya hizmetlere yönelik reklam amaçlı olan ya da olmayan tanıtım faaliyetlerinin niteliği, toplumun ilgili kesiminde markanın bilinme veya tanınma derecesi, markanın parasal değeri ve sair hususlar bakımından herhangi bir bilgi ya da evrak dosya arasında yer almadığı, iş bu nedenle, huzurda bulunan dosya arasında yer alan bilgi ve belgelerden davacının markalarının tanınmış olduğunun tespit edilemediği; dosya münderecatında yapılan incelemeler neticesinde davalının dava konusu markanın tescili esnasında kötü niyetli olduğuna dair herhangi bir somut bilgi ve belgeye rastlanılamadığı, bu nedenle davalının kötü niyetli olmadığı anlaşılmıştır.

Netice olarak davalı yanın “kullanmama def'i”nde bulunduğu davacı yana ait davaya mesnet .... kod numaralı markaların ciddi ve kesintisiz kullanımlarının tespit edilemediği, karşılaştırmaya tabi markaların ortalama tüketici nezdinde iltibasa sebebiyet vermeyecekleri, davacı yana ait markaların tanınmış olduğunun dosya kapsamındaki delillerden anlaşılamadığı, davalı yanın dava konusu marka başvurusunu gerçekleştirir iken kötüniyetli olmadığı, dava konusu ...'nın iptali ve davalı markasının hükümsüzlüğü koşullarının oluşmadığı kabul edilerek açıklanan nedenlerle aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.

1.DAVANIN REDDİNE,

2.Dava açılırken alınan peşin maktu karar ilam harcı yeterli olduğundan ve yeniden değerleme oranı nedeniyle ortaya çıkan güncel peşin harca denk olduğundan, denk olan harcın güncel olan harca tamamlanması mülkiyet hakkı ihlali olacağından yeniden harç alınmasına yer olmadığına,

3.Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesap olunan takdiren 25.500,00-TL maktu ücreti vekâletin davacıdan alınarak davalılara verilmesine,

4.Davacının yapmış olduğu yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına,

5.Davalı şirketin yapmış olduğu ve gider avansından ibaret 100,00-TL yargılama giderinin davacıdan alınarak davalı şirkete verilmesine,

6.Davalı ... tarafından yargılama gideri sarf edilmediğinden bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,

7.Yatırılan ve kullanılmayan gider avansının, hükmün kesinleşmesini müteakip re'sen yatırana iadesine (HMK m.333), Dair, verilen karar hazır olan taraf vekillerinin yüzlerine karşı tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta içinde Bölge Adliye Mahkemelerinde istinaf yolu açık olmak üzere açıkça okunup usulen anlatıldı. 15/02/2024 Katip .... Hakim ....