GEREKÇELİ KARARIN

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davalılar ile 22.03.2018 tarihli, 02-2018-03 nolu ve 27.03.2018 tarihli, 02-2018-02 sözleşme nolu davalıların oluşturduğu “... Ortak Girişimi” Etlik Şehir Hastanesi Alt Taşeronluk işlerinde davalılarca hukuka ve iyiniyet kurallarına aykırı bir şekilde nakde çevrilen, nakde çevrilme tarihinde 962.381,36 TL Teminat Mektuplardan 2 tanesinin USD tutarlı olmasından dolayı dava tarihi (06.03.2023) itibariyle döviz kur farklarından dolayı 1.677.233,- TL olan davalılar tarafından tek taraflı yapılan tasfiye hakedişleri sonucunda kesintiler yapıldıktan sonra Teminat Mektuplarının nakit karşılıkları sonrası arta kalan o günkü rakamla 190.381,36 TL dava tarihi itibariyle Güncel Rakamla 905.558,36 TL çıkan farkın tüm ihtar ve taleplerine karşın ödenmediğini, Sözleşmenin ...-... Ortak Girişimince Tek Taraflı Feshi nedeni ile davacı ...'a ait tüm malzeme, alet ve edevatların tüm taleplere, ihtarlara rağmen davalılarca şantiyede alıkonması, şantiyeden çıkarılmasına müsaade edilmemesi sonucu faturası davacı ...-... İnşaat'a kesilmiş, irsaliyesi Etlik Hastane Şantiyesine yapılmış olan tüm malzemelerin sağlam ve kullanılabilir şekilde iade edilmesi, edilemeyecekse güncel değeri üzerinden bedelinin defaten ödenmesi yolunda davalılara ilk önce ...

2.Noterliğinin 13.10.2021 tarihli ve 20222 yevmiye numaralı ihtarnamenin keşide edildiğini, davalıların bu ihtarnameye cevap dahi vermediğini, sonrasında da ...

26.noterliğinden 07.12.2022 tarihinde 16336 y. sıra numarasına kayden keşide olunan ihtarnameye rağmen, alacaklarının ödenmediğini, şantiyede kalan ekipman, alet ve teçhizatlar iade edilmediği gibi aksine, davalı tarafça ...

54.Noterliğinden gönderilen 04.01.2023 tarih ve 335 y. No.lu cevabi ihtarname ile müvekkilinin hak ve alacaklarının inkar edildiğini, müvekkili ...-... İnşaat ile davalılar ...-... Ortak Girişimi arasında yapılan sözleşme gereği işin devamı sırasında davalılara verilen ve nakde çevrilen teminat mektuplarının 10.05.2018 tarihli ...21107M2895 Nolu: 6.926- USD (USD : 5,153), 10.05.2018 tarihli ...21107M2886 Nolu : 551.020-TL, 10.05.2018 tarihli ...2110T7M2896 Nolu: 50.231-TL, 10.05.2018 tarihli ...21107M2887 Nolu :63.093- USD (USD : 5,153) müvekkilinin haksız yere nakde çevrilen teminat mektup bedelleri daha fazla olmakla beraber, davalı tarafça birtakım haksız ve yersiz iddia ve savunmalarla taraflar arasındaki sözleşmede davacı müvekkiline isabet eden yükümlülüklerin yerine getirilmediğini, bu nedenle herhangi bir hak ve alacağının söz konusu olmadığının ileri sürüldüğünü, varsa alacaklarının dava tarihindeki kesin miktarının ancak taraflar arasındaki ticari defter, kayıt, irsaliye-fatura... vb. kayıtların incelenmesi ve bu yolda yaptırılacak bilirkişi incelemesi sonucunda anlaşılacağından, şimdilik işbu belirsiz alacak davası açılmak zorunda kalındığını, dava öncesinde arabulucuya başvurulduğunu, ancak taraflar arasında bir anlaşma sağlanamadığını ileri sürerek, fazlasını talep dava hakları saklı kalmak üzere şimdilik, 70.000,00-TL'nin 20.12.2022 tarihinden itibaren ticari alacaklar için öngörülen ticari temerrüt faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, yargılama giderlerinin de avukatlık ücreti ile birlikte aynı şekilde müştereken ve müteselsilen davalılara yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiş; belirsiz alacak davası olarak ikame edilen davada yargılama sırasında verilen 10.06.2024 tarihli harçlandırılmış ıslah dilekçesi ile, müvekkilinin dava konusu alacak kalemleri kapsamında 44.171,38 TL hak ediş alacağı, 250.000,00 TL şantiyeye getirilen ve kurulan iskele bedeli ile 269.058,00 TL mekanik tesisat malzeme tutarı olmak üzere toplam 563.229,38 TL'nin temerrüdün oluştuğu tarih olan 20.12.2022 tarihinden itibaren ticari temerrüt faiziyle birlikte davalı taraftan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalılar vekilleri ayrı ayrı verdikleri cevap dilekçelerinde özetle; İşbu davanın belirsiz alacak davası olarak açılamayacağını, alacağın belirlenebilmesi mümkün iken böyle bir davanın açılmasının HMK'nun 107. Maddesine aykırı bulunduğunu, böyle bir durumda belirsiz alacak davası açmakta hukuki yarar yokluğundan davanın reddinin gerektiğini, esasa ilişkin olarak ise; sözleşmelerin haklı nedenle feshedildiğini ve davacının teminat mektuplarının nakde çevrilerek borçlarına mahsup edildiğini, müvekkili şirketin ortağı bulunduğu ... Ortak Girişimi'nin yapım işlerini üstlendiği Varlık Mahallesi, Halil Sezai Erkut Caddesi, No:5 Etlik /... adresinde bulunan ... Etlik Entegre Sağlık Kampüsü Projesi kapsamında davacı ile 22.03.2018 tarihli ve 02-2018.03 numaralı 'Klinik Otel Alçıpan Bölme Duvar Ve Asma Tavan İşlerine Ait Taşeron Sözleşmesi' ve 27.03.2018 tarih 02-2018.02 numaralı 'Rehabilitasyon Hastanesi Alçıpan Bölme Duvar Ve Asma Tavan İşlerine Ait Taşeron Sözleşmesi" akdedildiğini, işin devamı sırasında davacının üstlendiği işi yerine getirmekte yetersiz kaldığını ve iş programının gerisinde kaldığının anlaşılması üzerine gerek yapılan şantiye toplantıları gerekse davacıya gönderilen 03.08.2018 tarih ETL/CM/PET cba/4112/18 out sayılı ve 24.09.2018 tarih ETL/CM/PET 0ho/4340/18 out sayılı yazılar ile ...

54.Noterliğinin 25.05.2018 tarih ve 20185 yevmiye no'lu ve ...

54.Noterliğinin 03.09.2018 tarih ve 34686 yevmiye no'lu ihtarnameleriyle ihtar edildiği, akabinde davacının anılan ihlalleri gidermemesi nedeniyle sözleşmelerin Ortak Girişim tarafından haklı nedenle feshedilerek Eylül 2019 döneminde iki ayrı fesih hak edişinin hazırlandığını, hak edişlerde davacının Ortak Girişime karşı borçlu çıktığını, bu durumun kendisi tarafından da kabul edilerek imza altına alınmış olduğunu, bununla beraber davacının işçilik alacaklarını ve SGK primlerini ödemediğinin tespit edildiğini, Ortak Girişimin İş ve SGK mevzuatı gereğince ödenmeyen prim borçları ve işçilik alacakları karşısında asıl işveren sıfatı ile sorumluluğunun söz konusu olduğunu, kaldı ki işçiler tarafından açılan alacak davalarında da Ortak Girişimin asıl işveren sıfatıyla davacı ile müşterek ve müteselsilen sorumlu olduğu yönünde kararlar verildiğini, davacı nam ve hesabına Ortak Girişim tarafından yapılan bu ödemelerin davacının cari hesabına borç olarak kaydedildiğini, mahkeme kararına konu işçilik alacaklarına ilişkin ödemelerin davacıya ait teminat mektuplarının paraya çevrilerek karşılanmak zorunda kalındığını, ayrıca müvekkili şirket ile Ortak Girişimin diğer ortağına karşı davalı sıfatıyla ikame edilmiş olan ...

56.İş Mahkemesi'nin 2021/1033 Esas sayılı dava dosyasının halen derdest olduğunu, bu dosyadan kaynaklı Ortak Girişimin maddi riskinin devam ettiğini, kabul anlamına gelmemek kaydıyla, davacının bakiye alacağı varsa dahi Ortak Girişimin bu riske karşılık teminat olarak tutma hakkının saklı olduğunu, Ortak Girişimin davacı adına yaptığı bu ödemeleri alacaklarından ve teminatlarından mahsup etme hak ve yetki bulunduğunu, bu hususların sözleşmelerde de düzenlenmiş olduğunu, yüklenicinin ekipman, alet ve diğer teçhizatlara el koyma hakkı olduğunun aşikar olduğunu, izah edilen bu sebeplerle bu konudaki alacak taleplerinin de haksız olduğunu savunarak, öncelikle haksız, yasa ve usule aykırı belirsiz alacak davası olarak ikame edilen davanın öncelikle hukuki yarar yokluğundan, mahkemece aksi kanaatte olunması halinde ise esastan reddine karar verilmesini, yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin davacı yana yükletilmesine karar verilmesini talep etmişlerdir.

Dava, davacı ile davalıların oluşturduğu Ortak Girişim arasında akdedilen sözleşmelerin, Ortak Girişimce tek taraflı olarak feshi nedeniyle haksız yere nakde çevrildiği iddia olunan teminat mektup bedellerinden varsa borçların mahsubu ile kalanın iadesine, ayrıca ortak girişime ait şantiyede kullanılan ekipmanların aynen teslimine, bunun mümkün olmaması halinde ise bedellerinin tahsili istemlerine ilişkindir.

İncelenen tüm dosya ve evrak kapsamı itibari ile; Davaya konu alacak ve istemler, taraflar arasındaki eser sözleşmelerinden kaynaklanmakta olup, davacının istemlerinin yerinde olup olmadığı ile davalıların savunmalarının haklı bulunup bulunmadığının tespiti için mahkememizce gerekli tüm deliller toplandıktan sonra taraflara ait ticari defter ve kayıtlar da dahil olmak üzere oluşturulan bilirkişi heyetinden gerekli incelemeleri içeren 01.03.2024 tarihli Rapor ile itirazlar üzerine 31.05.2024 tarihli Ek Rapor alınmış, her aşamada taraf vekillerinin beyanları da alınmak suretiyle araştırılacak başkaca bir husus kalmadığından tahkikata son verilmiştir.

Bu durumda; yapılan yargılamaya, toplanan delillere, bilirkişi kurulundan alınan kök ve ek raporlar ile tüm dosya kapsamına göre, davacı ile davalı şirketlerin oluşturduğu ortak girişim arasında 22.03.2018 tarihli “Klinik Otel Alçıpan Bölme Duvar ve Asma Tavan İşlerine Ait Taşeron Sözleşmesi” ile 27.03.2018 tarihli “Rehabilitasyon Hastanesi Alçıpan Bölme Duvar ve Asma Tavan İşlerine Ait Alt Taşeron Sözleşmesi” imzalandığı, ancak söz konusu sözleşmelerin davalı Ortak Girişim tarafından 02.10.2019 tarihli ihtarnamelerle feshedilmiş olduğu, davacı tarafça sözleşme gereği işin devamı sırasında davalılara verilen 4 adet teminat mektubunun davalılar tarafından nakde çevrilmiş olması nedeniyle fesihten sonra yapılan hak edişlerde gösterilen ve nakde çevrilen teminat mektubu bedellerinden düşülen kesintilerden sonra kalan bedelin davalılardan tahsili ile davacıya ait olup davalılarca şantiye alanında alıkonulan, şantiyeden çıkarılmasına izin verilmeyen iskele takımları ile vesair ekipmanların aynen iadesi, bunun mümkün olmaması halinde ise güncel değeri üzerinden hesaplanacak bedelinin tahsilinin istendiği, taraflara ait defter kayıtlarının incelenmesi sonucu 2021 yılı sonunda 167.247,29-TL, 2022 sonunda 64.506,27-TL, 2023 sonu itibari ile ise 44.171,38-TL davacı alacağının bulunduğunun tespit edildiği, şantiye girişinde 24 saat güvenlik elemanı ve kameralar olduğu, dolayısıyla hiç kimsenin ve hiçbir malzemenin kontrolden geçmeden şantiyeye giriş-çıkış yapmasının mümkün olmadığının belirlenmiş olması nedeniyle de 3000 metrekare iskele ile mekanik tesisat malzemelerinin davacı yana teslim edildiğine dair davacı yanın iddialarını çürütecek şekilde dosyaya bir görüntü veya teslim belgesinin sunulmamış olduğu, ayrıca davalı tarafça sözleşmeyi gerekçe göstererek zaten bu malzemelere el koyma hakkının olduğunu belirtilmesiyle, zımnen malzemeleri teslim etmediğinin kabulü gerektiği, bu durumda söz konusu malzemelerin davacı yana teslim edilmemiş olduğu, dava tarihi itibariyle kullanılmış 3000 metrekare iskele bedelinin yaklaşık 250.000 TL, mekanik tesisat malzemelerinin tutarının ise 269.058,00 TL olabileceğinin bilirkişilerce hesaplandığı, İş Mahkemesindeki dava nedeniyle davalıların teminatların tümünü tutma hakkının sözleşme ile davalılara verildiği, davacı tarafından sözleşme konusu işin yer teslim tarihinden fesih tarihine kadar belli bir seviyede yapıldığı, sunulan belgelerden iş yapımı sırasında iskele kurulduğunun anlaşıldığı, bu durumda şantiye sahasına (davalılar kendilerince verildiğini de iddia ve beyan etmediklerinden) davacının iskele ve ekipmanlarını getirdiği sonucuna varılmakla, buna göre davacının sözleşmeler uyarınca yaptığı iş karşılığı 44.171,38 TL bakiye hak ediş alacağı ile davacıya ait olup yapılan iş sırasında kullanılan ve davacıya iadesi yapılmayan 250.000,00 TL tutarında iskele bedeli ve 269.058,00 TL mekanik tesisat malzeme tutarı olmak üzere toplam 563.229,38 TL alacağın davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine, davacının anılan kalemlere ilişkin olarak belirlenen toplam 563.229,38 TL alacağının 44.171,38 TL'lik hak ediş alacağı kısmının bilirkişilerce 2023 yılı sonu itibariyle belirlenmiş olması nedeniyle, bu alacak kalemi yönünden davacının faiz isteyebileceği tarihin ıslah tarihi olan 10.06.2024 tarihi olabileceği, kalan kısım olan iskele bedeli ile mekanik tesisat malzeme tutarları toplamı olan 519.058,00 TL'lik kısmının ise iskele ile mekanik tesisat malzeme değerlerinin dava tarihi itibariyle belirlenmiş olması nedeniyle, bunlara ilişkin alacaklar için de dava tarihi olan 06.03.2023 tarihinden itibaren işleyecek ticari temerrüt faizleri ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine, davacının talep ettiği alacak tutarlarına 20.12.2022 tarihinden itibaren faiz uygulanmasına ilişkin feri nitelikteki istemin, davacının alacak kalemlerinin yukarıda belirtilen hesaplama tarihleri ve esasları göz önüne alındığında açıklanan nedenlerle yerinde görülmemesi nedeniyle reddine karar vermek gerekmekle, açıklanan sebeplere ve varılan hukuki sonuca uygun olarak davacının davasının, ıslah dilekçesinde talep edilen miktarlar üzerinden kabulü ile aşağıdaki şekilde hüküm fıkrası oluşturulmuştur.

1.Davanın ıslah dilekçesinde talep edilen miktarlar üzerinden KABULÜ İLE; 44.171,38 TL hak ediş alacağı, 250.000,00 TL iskele bedeli ve 269.058,00 TL mekanik tesisat malzeme tutarı olmak üzere toplam 563.229,38 TL alacağın davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine,

2.Hüküm altına alınan 563.229,38 TL alacağın 44.171,38 TL'lik kısmına ıslah tarihi olan 10.06.2024 tarihinden itibaren, kalan kısım olan 519.058,00 TL'lik kısmına ise dava tarihi olan 06.03.2023 tarihinden itibaren işleyecek ticari temerrüt faizleri ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine,

3.Davacının talep ettiği alacak tutarlarına 20.12.2022 tarihinden itibaren faiz uygulanmasına ilişkin feri nitelikteki isteminin yerinde görülmemesi nedeniyle reddine,

4.Hüküm altına alınan 563.229,38-TL üzerinden hesaplanan 38.474,19-TL harçtan, davacı tarafından peşin harç olarak yatırılan 1.195,43-TL ile yargılama sırasında yapılan ıslah sonucu yatırılan 8.450,00-TL harcın mahsubu sonucu kalan 28.828,76‬-TL harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile Hazineye gelir kaydına,

5.Davacı tarafından yapılan 179,90-TL başvuru harcı, 1.195,43-TL peşin harç, 25,60-TL vekalet harcı, 8.450,00-TL ıslah harcı olmak üzere toplam 9.850,93-TL harç giderinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine,

6.Davacı tarafça tüm yargılama sürecinde yargılama gideri olarak yapılan bilirkişi ücreti karşılığı 16.500,00-TL, dosya kapak masrafı 10,00-TL, tebligat posta giderleri karşılığı 225,5‬0-TL olmak üzere toplam 16.735,5‬0-TL yargılama giderinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine,

7.Davalı ... İnşaat Turizm Madencilik Enerji Üretim Ticaret Ve Sanayi Anonim Şirketi tarafından yapılan 25,60-TL vekalet harç giderinin davalı ... İnşaat Turizm Madencilik Enerji Üretim Ticaret Ve Sanayi Anonim Şirketi üzerinde bırakılmasına, Davalı ...S.p.a. (merkezi İtalya) Türkiye-... Şubesi tarafından yapılan 25,60-TL vekalet harç giderinin davalı ...S.p.a. (merkezi İtalya) Türkiye-... Şubesi üzerinde bırakılmasına,

8.Davacı davasını bir vekil vasıtası ile takip ettiğinden AAÜT hükümleri uyarınca belirlenen 84.852,11-TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı tarafa ödenmesine,

9.Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A (13). Maddesi uyarınca karar tarihinde yürürlükte bulunan Arabuluculuk Ücret Tarifesi uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 3.200,00-TL arabuluculuk giderinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile hazineye gelir kaydına,

10.Taraflarca yatırılan gider avansından kullanılmayan kısmın karar kesinleştiğinde ve talep halinde ilgilisine iadesine, Dair; davacı vekili ve davalı ... İnşaat vekilinin yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki haftalık süre içerisinde ... BAM'da İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.17/09/2024