8. Hukuk Dairesi
8. Hukuk Dairesi 2023/3136 E. , 2025/3620 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi
Taraflar arasındaki mera tespit, tahsisinin ve tapu iptali ile tescil davasından dolayı yapılan yargılama sonunda verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonunda Yargıtay (Kapatılan) 20. Hukuk Dairesince İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir. İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararı davalı Hazine vekili, davacı ... İdaresi vekili, davalı .......... Başkanlığı vekili, davalı Tarım ve Hayvancılık ..............Komisyonu Başkanlığı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü: K A R A R ...................Mahallesinde bulunan 1268 parsel 502.400,00 m² yüzölçümlü, 1474 parsel 67.200,00 m² yüzölçümlü, 1478 parsel 87.200,00 m² yüzölçümlü, 1527 parsel 954.200,00 m² yüzölçümlü, 2010 parsel 335.100,00 m² yüzölçümlü, 2014 parsel 112.300,00 m² yüzölçümlü ve 2051 parsel 1.235.800,00 m² yüzölçümlü taşınmazlar mera niteliğinde kamu orta malı olarak tapuda kayıtlıdır. Mera tespit ve tahdit çalışmaları 01.11.2013-02.12.2013 tarihleri arasında askı ilanına alınmıştır.
Davacı vekili havale tarihli dilekçesi ile; İzmir ili Mera Komisyonunun 04.10.2013 tarihli ve 609 sayılı kararı ile...beldesinde 1268, 1474, 1478, 1527, 2010, 2014 ve 2051 parsel sayılı taşınmazların 4342 sayılı Mera Kanunu'nun 9. maddesine göre yapılan mera tespit ve tahdidi çalışmalarında eylemli orman olan alanların mera olarak tespit edildiğini, yapılan çalışmalara itiraz edildiğini, itirazlarının reddedildiğini, taşınmazların orman olan kısımlarına yönelik mera tahsis kararının iptalini, mera özel sicilindeki kayıtlarının silinerek orman vasfıyla Hazine adına tescilini istemiştir.
İlk Derece Mahkemesince yapılan yargılama sonucunda; davanın kısmen kabulüne, kısmen reddine, dava konusu 2051, 1478, 1268, 2010 ve 2014 parsel sayılı taşınmazların mera tahsis kararlarının iptali ile orman vasfında Hazine adına tesciline; 1474 parsel sayılı taşınmazın harita mühendisi bilirkişinin 14.01.2016 havale tarihli krokili raporunda (A) harfi ile belirtilen 62.070,24 m²lik kısmının mera tahsis kararının iptali ile orman vasfında Hazine adına tapuya kayıt ve tesciline; 1527 parsel sayılı taşınmazın harita mühendisi bilirkişinin 18.11.2015 havale tarihli krokili raporunda (A) harfi ile belirtilen 40.809,61 m²lik alan ile (B) harfi ile belirtilen 33.243,027 m²lik alanın mera tahsis kararının iptali ile orman vasfında Hazine adına tapuya kayıt ve tesciline karar verilmiş, hüküm davacı ... İdaresi ve davalılar Hazine, Dikili Belediye Başkanlığı ve ... Gıda Tarım Hayvancılık İl Müdürlüğü tarafından temyiz edilmesi üzerine Yargıtay (Kapatılan) 20. Hukuk Dairesinin 08.06.2020 tarihli ve 2019/6004 Esas, 2020/1654 Karar sayılı ilamıyla; "...Mahkemece yazılı şekilde davanın kısmen kabul ve kısmen reddine karar verilmiş ise de yapılan araştırma ve inceleme hüküm kurmaya yeterli olmadığı, karara dayanak alınan bilirkişi raporları, çekişmeli taşınmazların orman olup olmadığını ve hukukî durumunu belirlemeye yeterli ve kanaat verici olmayıp, bu raporlara dayanılarak hüküm kurulamayacağı, orman bilirkişi kurulunun tahdit uygulaması taşınmazların hangi köyde yapılan tahditte orman kadastrosuna konu edildiğini ve ayrıca taşınmazların kısmen veya tamamen tahdit içinde kalıp kalmadığını tereddüte yer bırakmayacak şekilde belirlemekten uzak olduğu gibi orman bilirkişilerin eylemli orman olduğunu bildirdiği taşınmazlar hakkında ziraat bilirkişisince taşınmazların kadim mera vasfında olduğunu bildirmekle tespit arasında çelişki oluştuğu, Mahkemece sağlıklı bir sonuca varılabilmesi için; öncelikle kesinleşen orman kadastrosuna ait tüm tutanaklar ve haritalar ile en eski tarihli hava fotoğrafları ile bu fotoğraflardan üretilen memleket haritası, amenajman planı, ilgili yerlerden getirtildikten sonra önceki bilirkişiler dışında halen Tarım ve Orman Bakanlığı ve bağlı birimlerinde görev yapmayan bu konuda uzman orman yüksek mühendisleri arasından seçilecek üç orman mühendisi, bir ziraat mühendisi ve bir harita mühendisinden oluşturulacak bilirkişi kurulu yardımıyla yeniden yapılacak inceleme ve keşifte kesinleşmiş tahdit haritaları ve tapulama paftası ölçekleri denkleştirilerek sağlıklı bir biçimde zemine uygulanıp, değişik açı ve uzaklıklarda olan en az 10 ya da 11 orman tahdit sınır (OTS) noktasını gösterecek biçimde çekişmeli taşınmazların tahdit hattına göre konumu duraksamaya yer vermeyecek biçimde saptanması; yukarıda açıklanan araştırma sonucu taşınmazların kesinleşen Devlet ormanlarının dışında kaldığının saptanması halinde; bu kez, eski tarihli memleket haritası, amenajman planı, hava fotoğrafı ile münhanili haritalar, varsa topografya haritaları ile memleket haritası ve hava fotoğrafları çekişmeli taşınmazlara ve çevresine uygulanarak haritalardaki konumu saptanıp, zeminde eğim ölçer aletler (klizimetre) kullanılıp, münhanili kadastro paftasından, memleket haritası, halihazır harita ve topoğrafik haritalardan da yararlanılmak suretiyle taşınmazların gerçek eğimi belirlenmeli, anılan belgeler, çekişmeli taşınmazlar ile birlikte çevre araziye de uygulanmak suretiyle taşınmazların öncesinin bu belgelerde ne şekilde nitelendirildiği belirlenmesi; çekişmeli taşınmazlara komşu kadastro parsellerine ait kadastro tespit tutanaklarının dayanakları uygulanması, 3116 ,4785 ve 5658 sayılı kanunlar karşısındaki durumu saptanması; öncesi orman olan bir yerin üzerindeki orman bitki örtüsü yokedilmiş olsa dahi, salt orman toprağının orman sayılan yer olduğunun düşünülmesi; toprak yapısı, bitki örtüsü ve çevresi incelenmeli; varsa üzerindeki ağaçların cinsleri yaşları, adetlerinin belirlenmesi, yukarıda değinilen belgeler fen ve uzman orman bilirkişiler eliyle yerine uygulattırılıp; orijinal-renkli (renkli fotokopi) memleket haritasının ve hava fotoğraflarının ölçeği kadastro paftası ölçeğine, yine kadastro paftası ölçeği de memleket haritası ve hava fotoğrafı ölçeğine çevrildikten sonra, her iki harita komşu ve yakın komşu parselleri de içine alacak şekilde birbiri üzerine aplike edilmek suretiyle, çekişmeli taşınmazların konumunu çevre parsellerle birlikte haritalar üzerinde gösterecekleri ve hava fotoğraflarının stereoskop aleti vasıtasıyla üç boyutlu incelemesi yapılarak taşınmazın üzerindeki bitki örtüsü, ağaçların yaşı, cinsi, dağılımı ve kapalılık oranı belirlenerek yalnız büro incelemesine değil, uygulamaya ve araştırmaya dayalı, bilirkişilerin onayını taşıyan krokili bilimsel verileri bulunan yeterli rapor alınması, hukuken ve bilimsel olarak ve Hukuk Genel Kurulunun 15.11.2000 gün ve 2000/20 -1663/1694 E.K sayılı kararında açıklandığı gibi eğimi % 12’nin üzerinde olan toprak ve orman muhafaza karakteri taşıyan funda veya makiliklerle örtülü yerlerin orman niteliğinde ve 6831 sayılı Kanunun 1/J bendi kapsamı dışında olduğu gözetilmeli; başka köyden seçilecek mahalli bilirkişiler taşınmaz başında dinlenmesi, toplanacak tüm kanıtlar birlikte değerlendirilip ulaşılacak sonuca göre bir hüküm kurulması gerektiği, kabule göre de, davalılardan ... Gıda Tarım Hayvancılık İl Müdürlüğü yönünden husumetten ret kararı verilmemesinin doğru görülmediği..." gerekçesiyle karar bozulmuş, bozma sonrası İlk Derece Mahkemesince yapılan yargılama neticesinde; "...dava konusu taşınmazların belirtilen kısımların orman sayılan yerlerden olduğu kanaatiyle davanın kısmen kabulü ile mera tahsis kararlarının iptaline, 19.01.2011 tarihinde yürürlüğe giren 6099 sayılı Kanunun
16.maddesi ile 3402 sayılı Kanuna eklenen 36/A maddesi gereğince yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına karar vermek gerekmiş, ayrıca vekalet ücreti takdir edilmemiş, her ne kadar bozma ilamında "davalılardan ... Gıda Tarım Hayvancılık İl Müdürlüğü yönünden husumetten ret kararı verilmemesi doğru görülmemiştir" denilmiş, Mahkememizce bozmaya uyulmuşsa da, sehven bu hususta hüküm kurulmamışsa da, HMK madde 305/A gereğince hükmün tamamlanması yoluna gidildiği..." gerekçesiyle davanın kısmen kabulü ile; orman tahdidi içinde kalan 1637 ada 83 nolu parselin, (eski: 1474): (A = 62.248,51 metrekarelik) bölümü, 1637 ada 1 nolu parselin; (eski: 2051): (A1 = 127.464,79 m2) lik ve (A2 = 103.112,86 metrekarelik) bölümü, 1637 ada 89 nolu parsel; (eski: 1478): (A2 = 11.283,93 metrekarelik) bölümü, 1676 ada 184 nolu parsel; (eski: 1268) = 501.343,90 metrekare olan tamamı, 1630 ada 4 nolu parsel; (eski: 1527) (A1 = 40.758,23 metrekarelik) ve (A2 = 33.075,98 metrekarelik) bölümünün mera tahsis kararlarının iptali ile orman vasfında Hazine adına tapuya kayıt ve tesciline, orman tahdidi dışında kalan, fiili durumu orman olan (1637 ada 83) nolu parselin, (eski: 1474); (C = 5.143,44 metrekarelik) bölümü, (1637 ada 1) nolu parselin; (eski: 2051): (C = 1.079.982,40 metrekarelik) bölümü, (1637 ada 89) nolu parsel; (eski: 1478): (C = 68.063,76 metrekarelik) bölümü, (1630 ada 4) nolu parsel; (eski: 1527) (C = 39.090,93 metrekarelik) bölümü, (1514 ada 3) nolu parsel; (eski:
2010.parselin: 325.057,48 metrekare olan tamamı, (1513 ada 5) nolu parsel; (Eski:
2014.parselin: 101.862,48 metrekare olan tamamının mera tahsis kararlarının iptali ile orman vasfıyla Hazine adına tapuya kayıt ve tesciline, 1630 ada 4 (eski 1527) nolu parsel; (M = 800.697,12 metrekarelik) bölümü yönünden davanın reddi ile tespit gibi ile mera vasfında tespit gibi tesciline karar verilmiş; hüküm davacı ... İdaresi vekili, davalı Hazine vekili, davalı Dikili Belediye Başkanlığı vekili ve davalı Tarım ve Hayvancılık İl Mera Komisyonu Başkanlığı vekilince temyiz edilmiştir.
Tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyulan bozma ilamı doğrultusunda inceleme ve araştırma yapılarak, mevcut deliller takdir edilerek karar verildiğine, uygulanması gereken hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığına, bozmaya uyulmakla taraflar lehine ve aleyhine kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin yeniden incelenmesine hukukça imkan olmadığı gibi 6100 sayılı Kanun’un Geçici 3. maddesinin ikinci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 sayılı Kanun’un 428. maddesi ile 439. maddesinin ikinci fıkrasında yer alan sebeplerin biri de var olmadığına göre, İlk Derece Mahkemesi kararında yazılı gerekçeler dikkate alındığında temyizen incelenen karar usul ve kanuna uygun olup davacı ... İdaresi vekili, davalı Hazine vekili, davalı Dikili Belediye Başkanlığı vekili ve davalı Tarım ve Hayvancılık İl Mera Komisyonu Başkanlığı vekilinin temyiz dilekçesinde ileri sürdükleri nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
Temyiz olunan İlk Derece Mahkemesi kararının ONANMASINA, 7139 sayılı Kanun'un 33. maddesi uyarınca Orman İdaresinden harç alınmasına yer olmadığına, Davalılarlardan Hazine, Tarım ve Hayvancılık İl Mera Komisyonu Başkanlığından harç alınmasına mahal olmadığına, 179,90 TL peşin harcın da onama harcına mahsubu ile kalan 435,50 TL'nin temyiz eden davalı ... Başkanlığından alınmasına, 1086 sayılı Kanun'un 440/I maddesi gereğince Yargıtay ilamının tebliğinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme yoluna başvurulabileceğine, Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine, 12.05.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.