Danıştay 13. Daire Başkanlığı
Danıştay 13. Daire Başkanlığı 2020/1108 E. , 2024/5178 K. "İçtihat Metni" T.C. D A N I Ş T A Y
ONÜÇÜNCÜ DAİRE
... İdaresi
İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ...tarih ve E:..., K:...sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir. YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Dağıtıcı lisansı sahibi olan davacı şirket tarafından, bayisine ait akaryakıt istasyonunda 16/02/2013 tarihinde yapılan denetimde otomasyon sisteminin doğru ve sağlıklı çalışmasına yönelik yükümlülüklerini yerine getirmediğinden bahisle 5015 sayılı Petrol Piyasası Kanunu'nun 19. maddesinin 2. fıkrasının (c) bendinin (3) numaralı alt bendi uyarınca 850.000,00-TL idari para cezası verilmesine ilişkin ... tarih ve ... sayılı Enerji Piyasası Düzenleme Kurulu (Kurul) kararının iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; davacının bayisine ait akaryakıt istasyonunda kaçak akaryakıt boşaltılacağı yönündeki ihbar üzerine 16/02/2013 tarihinde yapılan denetim sonucunda düzenlenen tutanakta; ... plakalı dorseden boşaltım yapıldığı, otomasyon cihazının sağlıklı çalışmadığının tespit edildiği, iş yeri yetkilisince söz konusu arızanın 16/02/2013 tarihinde dağıtıcı firmaya bildirildiğinin beyan edildiği, boşaltılan ürünün fatura ve sevk irsaliyesinin istenildiği, yükleme geç yapıldığı için herhangi bir evrak verilmediğinin belirtildiği, sevk irsaliyesinin e-posta ile gönderildiği, ancak sevk irsaliyesinde herhangi bir tanker mühür numarası olmadığı, mühür numalarının hata sonucu yazılmadığının beyan edildiği;
Uyuşmazlıkta, davacı şirketin bayisinde 16/02/2013 tarihinde yapılan denetimde otomasyon sisteminin sağlıklı çalışmadığının tespit edildiği, bayinin otomasyon verileri incelendiğinde, bu verilerin dağıtıcı lisansı sahibi olan davacı şirket verileri ile birbirini doğrulamadığı anlaşıldığından, davacı şirketin bayisindeki otomasyon sisteminin doğru ve sağlıklı çalışmasına yönelik yükümlülüklerini yerine getirmediği;
Dava konusu fiilin karşılığı olan ceza maddesinin uygulanması bakımından, 5015 sayılı Kanun'un 19. maddesinde davacının fiile karşılık gelen idari para cezası miktarının denetim tarihi olan 16/02/2013 tarihinde yürürlükte bulunan haliyle, 7. maddenin ihlali halinde sorumlulara altıyüzbin türk lirası idari para cezası verileceği kurala bağlanmış iken, 11/04/2013 tarih ve 28615 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 6455 sayılı Gümrük Kanunu ile Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun'un 44. maddesinin değiştirildiği, 5015 sayılı Petrol Piyasası Kanunu'nun 19. maddesinde, dava konusu işlemin tesis edildiği 22/12/2016 tarihinde yürürlükte bulunan haliyle, 7. maddenin ihlali halinde sorumlulara sekizyüzellibin Türk Lirası idari para cezası verileceğinin kurala bağlandığı; 19/12/2012 tarih ve 28502 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Petrol Piyasası Kanunu'nun 19. Maddesi Uyarınca 2013 Yılında Uygulanacak Para Cezaları Hakkında Tebliğ'de, Maliye Bakanlığının 10/11/2012 tarih ve 28463 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 419 sıra no'lu Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği ile 2013 yılı yeniden değerleme oranının %7,80 (yedi virgül seksen) olarak tespit ve ilan edildiği, buna göre, 5015 sayılı Petrol Piyasası Kanunu'nun 19. maddesinin ikinci fıkrasının (a) bendinde yer alan para cezasının 01/01/2013 tarihinden itibaren 879.168,00-TL olarak belirlendiği;
Bu durumda, davacının fiilinin karşılığı olarak, denetim tarihi olan 16/02/2013 tarihinde yürürlükte bulunan 600.000,00-TL'nin (altıyüzbin türk lirası) 2013 yılında yeniden değerleme oranında güncellenmiş tutarı olan 879.168,00-TL yerine, davacının lehine olarak 850.000,00-TL idari para cezası uygulanmasına ilişkin işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlem hukuka uygun bulunarak davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi... İdari Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI :
Davacı tarafından, aykırılıkların giderilmesi için idare tarafından ihtar süresinin kendilerine tanınması gerekirken tanınmadığı, bayinin arızayı dağıtıcıya bildirmesi gerekirken bildirmediği, dağıtıcıdan bu yükümlülüğün yerine getirilmesinin beklenemeyeceği ileri sürülmektedir. KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davalı idare tarafından savunma verilmemiştir. DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'NIN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesince, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 31. maddesinin atıfta bulunduğu 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 334. maddesi uyarınca davacının temyiz aşamasındaki adli yardım istemi kabul edilerek, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME : Bölge idare mahkemesi kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı halinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir. KARAR SONUCU : Açıklanan nedenlerle;
1.Davacının temyiz isteminin reddine,
2.Davanın yukarıda özetlenen gerekçeyle reddine ilişkin İdare Mahkemesi kararına yönelik istinaf başvurusunun reddi yolundaki ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı temyize konu kararında, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde sayılan bozma nedenlerinden hiçbirisi bulunmadığından, anılan kararın ONANMASINA,
3.Adli yardım kararından dolayı ertelenmiş olan temyiz aşamasına ilişkin yargılama giderinin, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 339. maddesinin birinci fıkrası uyarınca davacı şirketten tahsili için Mahkemesince ilgili tahsil dairesine müzekkere yazılmasına,
4.Posta giderleri avansından artan tutarın davacıya iadesine,
5.2577 sayılı Kanun'un 50. maddesi uyarınca, bu kararın taraflara tebliğini ve bir örneğinin de ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın ... İdare Mahkemesine gönderilmesine, 03/12/2024 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.