İNCELEME KONUSU

Şüpheli hakkında yoklama kaçağı suçundan yapılan soruşturma sonucunda; Çorum Cumhuriyet Başsavcılığınca verilen 27.05.2023 tarihli ve 2022/5651 Soruşturma, 2023/5828 Karar sayılı kovuşturmaya yer olmadığına dair verilen karara karşı yapılan itirazın, Çorum Sulh Ceza Hakimliğinin 19.07.2023 tarihli ve 2023/5337 D. İş sayılı kararıyla kesin olarak reddine karar verildiği belirlenmiştir.

Adalet Bakanlığının, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun (5271 sayılı Kanun) 309/1. maddesi uyarınca, 24.09.2025 tarihli ve ...-105-19-32035-2023-Kyb sayılı evrakı ile kanun yararına bozma istemine istinaden düzenlenen, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının, 17.10.2025 tarihli ve KYB - 2025/118166 sayılı Tebliğnamesi ile dava dosyası Daireye gönderilmekle, gereği düşünüldü:

Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının, 17.10.2025 tarihli ve KYB - 2025/118166 sayılı kanun yararına bozma isteminin; “Dosya kapsamına göre, şüphelinin 31.01.2018 tarihine kadar yoklama kaçağı işlemlerini tamamlamaması sebebiyle 01.02.2018 tarihinde yoklama kaçağı durumuna düşmesini müteakip 24.05.2018 tarihinde Ankara'da yakalandığı ve 15 gün içerisinde işlemlerini tamamlatması için en yakın askerlik şubesi başkanlığına müracaat etmesi gerektiği tebliğ edildiği halde, şüphelinin askerlik şubesine başvurmayarak 01.02.20 18... .05.2018 tarihleri arasında yoklama kaçağı kalmaya devam ettiği ve bu nedenle ... İlçe İdare Kurulunun 19.06.2018 tarihli ve 3624 esas, 410 sayılı kararı ile yoklama kaçağı kalmak suretiyle 7179 sayılı Askeralma Kanunu'na aykırı davranmak eyleminden dolayı şüpheli hakkında 151,00 Türk lirası idari para cezası uygulandığı; buna rağmen yine yoklama kaçağı kalmaya devam eden şüphelinin bu kez de 05.12.2021 tarihinde Ankara'da tekrar yakalanması üzerine yeniden soruşturmaya başlandığı ve şüphelinin yakalandığı yerin Ankara ilçesi olması nedeniyle idari para cezası düzenleme yetkisinin ... Şubesi Başkanlığı olduğundan ... Askerlik Şubesi Başkanlığının idari para cezası tanzim edemeyeceği ve ortada usulünce kesinleşmiş bir idari para cezası bulunmadığından suçun yasal unsurlarının oluşmadığı gerekçesiyle kovuşturmaya yer olmadığına dair karar verildiği anlaşılmış ise de; 7179 sayılı Kanun'un 24/3. maddesinde yer alan "İdari para cezası vermeye yetkili makam; askerlik şubesine bizzat müracaat eden yükümlüler için müracaat ettiği, kolluk kuvvetleri tarafından getirilen yükümlüler için ise getirildiği askerlik şubesi başkanı; bunun dışındaki durumlar için ise nüfusa kayıtlı olduğu yer askerlik şubesi başkanıdır. Yükümlünün bizzat müracaat ettiği veya getirildiği askerlik şubesi başkanınca uygulanan idari para cezası derhâl yükümlünün nüfusa kayıtlı olduğu yer askerlik şubesi başkanlığına bildirilir." şeklindeki ve 20.07.2020 tarihli Askeralma Yönetmeliğinin 101. maddesinin 4. bendindeki ''İdari para cezası vermeye yetkili makam; askerlik şubesine bizzat müracaat eden yükümlüler için müracaat ettiği, kolluk kuvvetleri tarafından getirilen yükümlüler için ise getirildiği askerlik şubesi başkanı; kolluk kuvvetleri tarafından haklarında tutanak tutulma işlemi de dahil diğer durumlar için nüfusa kayıtlı olduğu yer askerlik şubesi başkanıdır. Yükümlünün bizzat müracaat ettiği veya getirildiği askerlik şubesi başkanınca uygulanan idari para cezası derhâl yükümlünün nüfusa kayıtlı olduğu yer askerlik şubesi başkanlığına bildirilir.'' düzenlemeler nazara alındığında,

Şüphelinin yoklama kaçağı olarak aranırken 24.05.2018 tarihinde Ankara ilinde yakalandığı, en yakın askerlik şubesine başvurması ve askerlik işlemlerini tamamlatmasına yönelik aynı tarihli tutanak ile salıverilmesini takiben nüfusa kayıtlı olduğu ... İlçe İdare Kurulunun 19/06/2018 tarihli kararı ile hakkında idari para cezası uygulandığının anlaşılması karşısında, yükümlü hakkında usulüne uygun olarak kesinleşmiş idari yaptırım kararı bulunduğundan mevcut delillerin kamu davasının açılması için yeterli olduğu, delillerin takdir ve değerlendirilmesinin mahkemesince yapılması gerektiği gözetilmeksizin, itirazın kabulü yerine yazılı şekilde reddine karar verilmesinde isabet görülmemiştir.” şeklindeki gerekçeye dayandığı anlaşılmıştır.

Kanun yararına bozma müessesesinin uygulanmasında, 5271 sayılı Kanun'un 309/3. maddesinde yer alan "Yargıtayın ceza dairesi ileri sürülen nedenleri yerinde görürse, karar veya hükmü kanun yararına bozar." şeklindeki düzenleme esas alınarak, kanun yararına bozma incelemesi, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının ihbarnamesindeki istem ve gerekçe ile sınırlı olduğu cihetle, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının ihbarnamesindeki talep yerinde görüldüğünden istemin kabulüne karar vermek gerekmiştir.

1.Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının kanun yararına bozma isteminin KABULÜNE,

2.Çorum Sulh Ceza Hâkimliğinin 19.07.2023 tarihli ve 2023/5337 D. İş sayılı kararının 5271 sayılı Kanun’un 309/3. maddesi gereği, oy birliğiyle KANUN YARARINA BOZULMASINA,

3.5271 sayılı Kanun’un 309/4-a maddesi uyarınca gerekli işlemin yapılması için dava dosyasının, Hâkimliğine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, 09.12.2025 tarihinde karar verildi.