Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonucunda; Dosya incelendi.

İDDİA VE İSTEK :

Davacı vekili sunduğu dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin Özbek Rüzgâr Enerjisi Santralini işletmekte olduğunu, taraflar arasında Rüzgâr Enerjisine Dayalı Üretim Tesisi Kurmak Üzere Yapılan Başvurulara İlişkin Yarışma Yönetmeliği hükümleri uyarınca "Rüzgâr Enerjisi (...) Katkı Payı Anlaşmasının" imzalandığını, anlaşmanın 3.maddesinde belirtilen esaslara göre hesaplanacak yıllık Toplam ... Katkı Payı Tutarının her yıl davalı tarafından müvekkiline fatura edilmesi üzerine müvekkili tarafından davalıya ödenmesinin kararlaştırıldığını, 2024 yılı üretim dönemi için davalı tarafından tanzim edilen 20/01/2025 tarihli ve TEE2025015800345 seri nolu (KDV dahil) 91.462.848,32-TL bedelli faturanın müvekkiline gönderildiğini, ancak söz konusu faturada hesaplanan toplam tutarın taraflar arasındaki anlaşma ve dayanağı olan Yönetmeliğe aykırı olduğunu, ödenmesi gereken tutarın ... katkı payı anlaşmasının 3.maddesindeki formülasyon dikkate alındığında; müvekkilinin Yönetmeliğe aykırı olup, ödenmesi gereken tutarın sadece (KDV dahil) 2.479.684,23-TL olması gerektiğini, aynı fatura kapsamında müvekkilinden fazladan talep edilen istenen tutar 88.713.164,08-TL'dir) anılan faturaya süresi içinde 24/01/2025 tarihinde itiraz ettiklerini ve işbu davanın açılması zorunluluğunun doğduğunu beyanla fazlaya ilişkin talep hakları saklı kalmak kaydıyla davalı tarafından düzenlenen uyuşmazlık konusu 20/01/2025 tarihli ve TEE2025015800345 seri nolu (KDV dahil) 91.462.848,32-TL bedelli fatura nedeniyle müvekkili davacı şirketin davalı kuruma KDV dahil 88.713.164,08-TL borçlu olmadığının tespitine, yargılama ile arabuluculuk ve vekalet ücretlerinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

CEVAP VE SAVUNMA:

Davalı vekili sunduğu cevap dilekçesinde özetle;

Uyuşmazlık Mahkemesinin yerleşik içtihatları dikkate alındığında dava konusu uyuşmazlığın çözümünde idari yargı merciinin görevli olduğunu, Mülga "Güneş ve Rüzgar Enerjisine Dayalı Üretim Tesisi Kurmak Üzere Yapılan Lisans Başvurularına İlişkin Yarışma Yönetmeliği" kapsamında yapılan yarışma sonucunda müvekkili kurum ile davacı Şirket arasında ... Katkı Payı Anlaşması imzalandığını, müvekkili tarafından “Rüzgar Enerjisine Dayalı Üretim Tesisi Kurmak Üzere Yapılan Lisans Başvurularına İlişkin Yarışma Yönetmeliği” çerçevesinde yarışmaya katılan ve kazanan Şirketlerle imzalanan ... Katkı Payı Anlaşması gereğince Yönetmelik ve ekleri olan taahhütname, teklif mektubu formu ile anlaşma hükümlerinin birlikte değerlendirilmesi sonucunda ... katkı payı faturalarının hesaplandığını, ... katkı payı hesabına ilişkin olarak Yönetmelik ve taahhütname, teklif mektubu formu, ... katkı payı anlaşmasından oluşan ekleri bir bütün olarak değerlendirilmesi gerektiğini, müvekkili kurum tarafından da dava konusu faturadaki alacağın bu çerçevede hesaplandığını, teklif mektubundaki taahhüdünün davacı Şirket açısından bağlayıcı olduğunu beyanla davanın yargı yolu ve hukuki yarar yokluğu sebebiyle usulden aksi takdirde esas yönünden reddini talep etmiştir.

Dava, ... katkı payı alacağına ilişkin fatura konusu alacak nedeni ile kısmen borçlu olunmadığının tespiti istemine ilişkindir.

Davacı vekili duruşmada dava dilekçesini aynen tekrar etmiş, davalı vekili ise; cevap dilekçesine konu yargı yolu görevsizlik itirazını ileri sürmüştür.

Dosyamızda davalı TEİAŞ vekilinin yasal süresinde sunduğu olumlu görev uyuşmazlığı talebi üzerine dosya Danıştay Başsavcılığı tarafından sözkonusu talep yerinde görülmekle Uyuşmazlık Mahkemesine gönderilmiş,

Uyuşmazlık Mahkemesi tarafından verilen karar ile dosyamızda davanın çözümünde adli yargı mercilerinin görevli olduğu kesin nitelikte tespit edilmekle; davaya bakmaya görevli Mahkememiz tarafından yargılamaya devam olunmuştur. Dosyamızda taraf delilleri toplandıktan sonra konusunda uzman bilirkişi heyetinden rapor temin edilmiştir.

Dosyamıza sunulan bilirkişi heyeti raporunda özetle;-... Katkı Payı Teknik Bilirkişi Tarafından 3 yöntemle hesaplama yapıldığı, teklif mektubundaki kümülatif güncellemenin esas alınması gerektiği kanaatindeyse (Teklif Mektubuna ve (1+TÜFE) oranı ile güncelleştirerek yapıldığında (TEİAŞ’ın Hesaplaması ve 20.01.2025 Tarihli Fatura nedeni ile 76.219.040,26-TL (KDV’siz) + 15.243.808,05-TL (KDV %20) olmak üzere davacının dava konusu fatura kapsamında davalı kuruma toplam 91.462.848,31-TL (KDV dahil) ödemekle yükümlü olduğu, davalı TEİAŞ’ın hesaplamasının geçerli olduğunun kabul edilmesi durumunda menfi tespit talebinin yer inde olmadığı, taraflar arasında imzalanan ... Katkı Payı Anlaşması ve Yönetmelik hükümleri uyarınca, katkı payı hesabında yalnızca ilgili yılın TÜFE oranının dikkate alınması gerektiği, Mahkeme teklif mektubunda yer alan kümülatif güncellemenin bağlayıcı olmadığı kanaatinde ise; (Yönetmelik ve R.K.P.A. ve (1+TÜFE)) yönelik yapıldığında ise; 2.291.403,53 TL (KDV’siz) + 458.280,71 TL (KDV %20) olmak üzere toplam 2.749.684,23-TL (KDV dahil) hesaplandığı, bu durumda, davalı TEİAŞ tarafından düzenlenen 20.01.2025 tarihli faturadan, 88.713.164,08-TL (KDV dahil) daha az tutar hesaplandığı, yani davacının 2.749.684,23-TL ödeme yükümlülüğü bulunduğu ve dava konusu faturanın 88.713.164,08-TL'lik kısmı yönünden davacının davalı kuruma borçlu olmadığı, yine Yönetmelik hükümler ile ve ... katkı payı anlaşmasının 3.m. ve (1+TÜFE) formülasyonu esas alınarak 7.454.548,03-TL (KDV’siz) + 1.341.818,65-TL (KDV) olarak toplam 8.796.366,67-TL (KDV dahil) hesaplandığı, buna göre davacı şirketin dava konusu fatura kapsamında 91.462.848,31-TL -8.796.366,67-TL= 82.666.481,64-TL olduğu mütalaa edilmiştir.

Bilirkişi heyeti taraf vekillerine tebliğ edilmiş, rapor içeriğindeki tespit ve değerlendirmeler dosya kapsamındaki veriler ile uyumlu bilirkişi raporu denetime elverişli görülmekle; davalı vekilinin ek rapor alınması talebi yerinde görülmemiştir.

Yapılan yargılama ve toplanan delillere göre dosyamızda dava konusu uyuşmazlık, dava konusu ... katkı payı faturası nedeni ile menfi tespit istemine ilişkindir. ... katkı payı anlaşmasının varlığı ve anlaşma kapsamında davalı kuruma davacı şirket tarafından her yıl ... katkı payı ödenmesi konusunda taraflar arasında bir çekişme mevcut değildir.

Dosya kapsamında tarafların iddia ve savunmaları gözetildiğinde; yargılama konusu uyuşmazlık, ... katkı payı hesaplamasında yapılacak güncelleştirmede esas alınacak ... Katkı Payı hesaplamasının birim fiyatının teklif mektubuna göre mi yoksa ... Katkı payı sözleşmesine göre mi yapılacağı ve TÜFE artışlarının kümülatif olarak hesaplanıp-hesaplanmayacağı noktalarında toplanmaktadır. Konu ile ilgili olarak taraflar arasındaki ... Katkı Payı Anlaşmasının 3. maddesinde aynen; "Şirketin bağlantı hakkı kazandığı ... projesinde üretilecek her bir kWh elektrik enerjisi üzerinden 0,07 kr/kWh olarak belirlenen yarışma sonucuna esas ... Katkı Payı tutarı aşağıdaki yöntem le TEİAŞ tarafından hesaplanacaktır. Toplam ... Katkı Payı Tutarı=kr x E x TÜFE=Şirket tarafından TEİAŞ’a kilowatsaat (kWh) başına ödenmesi taahhüt edilen kuruş, E=Bir önceki yılda gerçekleşen yıllık net elektrik enerjisi Üretimi (kWh) ,TÜFE=Türkiye İstatistik Kurumu tarafından ocak ayında açıklanan yıllık tüketici fiyat endeksi." düzenlemesine yer verildiği görülmektedir.

Bilindiği üzere; Türk Borçlar Hukukuna göre sözleşmeye bağlılık ve sözleşme serbestisi ilkeleri bulunmakta olup bu ilkelere göre sözleşmenin aynen uygulanması esastır. Sözleşme öncesi yapılan teklifler icap mahiyetinde olup sözleşme imzalandıktan sonra artık icaplar değil sözleşme hükümleri geçerlidir.

Taraflar arasında düzenlenen ... Katkı Payı anlaşmasının 3.maddesinde katkı payının nasıl hesaplanacağı açık bir şekilde düzenlenmiş olup, söz konusu düzenleme aynı zamanda yönetmeliğe de uygundur. Yani sözleşme yasa ve ahlaka da aykırı olmadığı için geçerli olup tarafların anayasası sayılan sözleşme hükümlerinin uygulanması gerekir. Sözleşme ve yönetmeliği göre uygulanması gereken ... Katkı Payı hesaplama formülü, (... Katkı Payı Tutarı) kr X E x TÜFE olup buna göre sözleşmede belirtilen davacının kWh başına ödemeyi taahhüt ettiği kuruş cinsinden katkı payı bir önceki yılda gerçekleşen yıllık net elektrik enerjisi üretimi ve TÜİK tarafından Ocak ayında açıklanan bir önceki yılın aynı ayına göre yıllık tüketici fiyat endeksinin çarpılması sonucu bulunacak miktarın katkı payı olarak alınması gerekir. Öte yandan, taraflar arasındaki anlaşma ve anılan yönetmelikte enflasyondaki yıllık fiyat artışlarının kümülatif olarak hesaplanacağına dair açık bir hüküm de bulunmamaktadır.

Bu nedenle, sözleşme hükümleri esas alınarak birim fiyat tespit edildikten sonra sözleşme dönemi içerisinde düzenlenen dava konusu fatura yönünden önceki yılları da kapsar şekilde kümülatif olarak değil; sadece fatura konusu yıla ilişkin TÜFE endeksi esas alınarak güncelleme yapılarak davacı Şirketin davalı kuruma ödemesi gereken ... Katkı payı miktarının tespiti zorunludur. (Nitekim, ... Bölge Adliye Mahkemesi 23.H.D. Başkanlığı'nın 2017/1552 esas, 2019/272 karar sayılı ilamı da bu doğrultudadır.)

Bu durumda, yapılan tespitler ve değerlendirmeler ışığında; alternatifli olarak yapılan hesaplamalardan taraflar arasındaki ... katkı payı Anlaşmasının 3.m. kapsamında güncelleştirme yapılmaksızın yapılan bilirkişi heyeti raporunda yer alan alternatifli hesaplamaya göre davalı kurumun davacı şirketten talep edebileceği fatura konusu ... katkı payı tutarının 2.749.684,23-TL (KDV dahil) olduğu, davacı şirketin dava konusu faturanın anılan miktarı haricindeki bakiye kısmı yönünden davalı kuruma ... katkı payı borcunun bulunmadığı kanaatine varılmıştır.

Dosyamıza sunulan ve Mahkemememiz'ce de denetime elverişli görülmekle benimsenen bilirkişi heyeti ek raporunda yer alan alternatifli hesaplamalardan bilirkişi heyeti ek raporunun 3. sayfasında I. no'lu kısmında yer alan ve TÜFE güncellenmesinin sadece ilgili yıl için yapılacağının kabulü ile yapılan hesaplamayı içeren hesaplama yöntemi ve ulaşılan sonuç, değinilen anlaşmanın 3.maddesine uygun hesaplamayı içerdiği, buna göre davacının dava konusu fatura kapsamında davalı kuruma ödemekle yükümlü olduğu ... katkı payı miktarının bilirkişi heyeti raporunun sonuç kısmında yer alan ve Mahkememiz'ce de benimsenen alternatifli hesaplamalardan "2) ... Katkı Payı Tutarı" başlıklı kısımda yer alan 2.291.403,53-TL + 458.280,71 TL (KDV %20) olmak üzere toplam 2.749.684,23-TL olduğu, davacı şirketin dava konusu fatura kapsamında kendisine fatura edilen 88.713.164,08-TL ... katkı payı bedelinin ancak 2.749.684,23-TL'lik kısmını davalı kuruma ödemekle yükümlü olduğunun sabit olması nedeni ile bakiye 88.713.164,08-TL alacak kısmı yönünden davacının davalıya borçlu olmadığının tespitine karar vermek gerektiği anlaşılmıştır.

Açıklanan gerekçelerle; davanın kabulü ile; davalı kurum tarafından tanzim edilen dava konusu 20/01/2025 tarihli ve TEE2025015800345 seri nolu (KDV dahil) 91.462.848,32-TL bedelli faturanın KDV dahil 88.713.164,08-TL’lik kısmı yönünden davacının davalıya borçlu olmadığının tespitine dair aşağıdaki şekilde karar vermek ve hüküm oluşturmak gerekmiştir.

1.Davanın KABULÜ İLE; davalı kurum tarafından tanzim edilen dava konusu 20/01/2025 tarihli ve TEE2025015800345 seri nolu (KDV dahil) 91.462.848,32-TL bedelli faturanın KDV dahil 88.713.164,08-TL’lik kısmı yönünden davacının davalıya BORÇLU OLMADIĞININ TESPİTİNE,

2.Alınması gerekli karar ve ilam harcı nispi 6.059.996,23-TL olup davacı tarafından peşin yatırılan 1.514.999,06-TL harcın mahsubu ile bakiye 4.544.997,17-TL harcın davalıdan alınarak Maliye Hazinesine gelir kaydına,

3.Davacı tarafından yatırılan 615,40-TL başvurma harcı ile 1.514.999,06-TL peşin harç dahil olmak üzere toplam 1.515.614,46-TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

4.Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükteki AAÜT gereğince nispi 1.943.131,64-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

5.Bu dava kapsamında davacı tarafından yatırılan ve aşağıda dökümü gösterilen toplam 14.437,00-TL yargılama giderinin HMK 326/2.m. gereğince davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

6.HMK 333.m. gereğince artan gider avansının karar kesinleştiğinde davacıya İADESİNE,

7.Davalı tarafından yatırılan delil avansından artan kısmın karar kesinleştiğinde davalıya İADESİNE,

8.6325 sayılı kanunun 18. m. gereğince 4.600,00-TL arabuluculuk ücretinin HMK 326/2.m. gereğince davalıdan alınarak Maliye hazinesine gelir kaydına, Dair; taraf vekillerinin yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde verilecek dilekçe ile ... Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere oy birliği ile verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 11/02/2026 Başkan ...