Bölge Adliye Mahkemesi davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü: I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 51...37 6 TC kimlik numaralı müvekkili davacı ...'ün 2005 yılına ait 185 gün, 2006 yılına ait 158 gün, 2007 yılına ait 170 gün, 2008 yılına ait 83 gün sigortalılığının aidiyetinin tespiti ile SGK kayıtlarının bu şekilde düzeltilmesini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalılar üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı Kurum vekili cevap dilekçesinde özetle; dava konusu dönemlere ilişkin hizmetlerin İstanbul Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğüne bağlı değişik Sosyal Güvenlik merkezlerinde olduğu belirtildiğinden yetki itirazında bulunduklarını, yetki itirazlarının kabul görmemesi halinde haksız ve hukuka aykırı davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

a-Davacının 20 08... . ayından 18 gün, 20 08... . ayından 30 gün, 20 08... . ayından 30 gün ve 20 08... . ayından 5 gün süre olmak üzere 2008 yılından toplam 83 gün süre ile 5510 sayılı Kanun'un 4. maddesinin birinci fıkrasının (a) bendine tabi olarak günlük 33,33 TL ücret üzerinden sigortalılığının tespiti ile kurum kayıtlarının bu doğrultuda düzeltilmesine,

2.Davacının 2005 yılı, 2006 yılı ve 2007 yılına ilişkin sigortalılığının tespiti talepleri uyarınca davalı ... tarafından dava tarihinden sonra işlem tesis edildiğinden, konusuz kalan 2005 yılı, 2006 yılı ve 2007 yılına ilişkin sigortalılığının tespiti talepleri bakımından karar verilmesine yer olmadığına,'' dair karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

A. Temyiz Sebepleri Davalı Kurum vekili temyiz dilekçesinde;

Mahkemece hatalı ve eksik inceleme ile davanın kabulüne karar verildiğini beyan etmektedir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe Uyuşmazlık, aidiyet tespiti istemine ilişkindir.

1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Davanın yasal dayanağı 506 sayılı Kanun'un 79. maddesinin 10. fıkrası ile 5510 sayılı Kanun'un 86. maddeleridir. Anayasal haklar arasında yer alan sosyal güvenliğin yaşama geçirilmesindeki etkisi gözetildiğinde, sigortalı konumunda geçen çalışma sürelerinin saptanmasına ilişkin davalar, kamu düzenine ilişkin olduğundan, özel bir duyarlılık ve özenle yürütülmesi zorunludur. Bu bağlamda, hak kayıplarının ve gerçeğe aykırı sigortalılık süresi edinme durumlarının önlenmesi, temel insan haklarından olan sosyal güvenlik hakkının korunabilmesi için bu tür davalarda tarafların gösterdiği kanıtlarla yetinilmeyip, gerek görüldüğünde re’sen araştırma yapılarak kanıt toplanabileceği de göz önünde bulundurulmalıdır.

İlgili yasalarda hizmet tespiti davasında ispat yönteminin ne şekilde olması gerektiğine dair herhangi bir açıklama bulunmadığından, kamu düzenine ilişkin bu tür davalarda taraflar her türlü delile dayanabileceği gibi Mahkemece kendiliğinden araştırma ilkesine göre delil toplanabilir ve inceleme yapılabilir. Bu davaların kamu düzenine ilişkin olduğu da gözetilerek davacının işyerinde eylemli olarak çalışıp çalışmadığı yeterli ve gerekli bir araştırmayla hiç bir kuşku ve duraksamaya yer bırakmayacak sağlıklı bir biçimde belirlenmelidir. Bu nedenle fiili çalışma olgusunun somut şekilde ispatlanabilmesi için sadece taraf delilleriyle yetinilmeyip mahkemece resen araştırma yapılmalıdır.

3.Bu tür aidiyet davaları kamu düzeni ile ilgili olduğundan çalışmaların başka bir sigortalıya ait olup olmadığı noktasında titizlikle inceleme yapılması ve toplanan delilerle hiçbir kuşku ve duraksamaya yol açmayacak şekilde hizmetin gerçekte kime ait olduğunun saptanması gerekir. Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 19.09.2007 gün ve 2007/21-600 E., 2007/604 K. sayılı kararı da aynı yöndedir.

4.Davacı tarafından aynı isim ve soy ismindeki davalı aleyhine 2005 - 2006- 2007-2008 yıllarında kuruma yapılan bildirimlerin kendisine ait olduğunu bu nedenle bu bildirimlerin davalı ... yönünden iptali ile kendi adına tespitini talep etmiş olup İlk Derece Mahkemesince yargılama sırasında davalı Kurum tarafından bildirilen 2005 - 2006- 2007 yıllarına ait hizmetlerin davacı ... adına tespitinin yapıldığı gerekçesi ile bu dönemler yönünden karar verilmesine yer olmadığına, 2008 yılı için ise 1 tanık beyanına dayalı olarak kabule ilişkin karar verilmiş ise de verilen karar eksik incelemeye dayalıdır. Hizmet tespitine ilişkin davalar kamu düzenine tabi olup Mahkemece davalı Kurum işleminin yerinde olup olmadığı incelenip, gerekli deliller toplanıp sonuca göre bir karar verilmelidir. Öncelikle davacı ve davalıya ait sigorta sicil dosyaları Kurumdan celp edilmeli, işe giriş bildirgeleri incelenmeli, işe giriş bildirgeleri imzalı ise imzaların kime ait olduğu sorulup gerekirse bilirkişi incelemesi yaptırılmalı, bu dönemde iş yerlerinde çalışanların dönem bordroları getirtilerek resen seçilecek tanıklar ayrıntılı olarak dinlenmeli, tanıklara davacıyı ne şekilde tanıdıkları; davacının adı, soy adı ve baba adı da sorulmak sureti ile belirlenmeli, fotoğraf ile yüzleştirme yapılmalı, Kurum tarafından düzeltme yapıldığı anlaşılmakla; Kurumun soruşturma dosyasında hangi delillere dayandığı Kurumdan istenmeli ve tüm deliller birlikte değerlendirmek sureti ile tereddüte mahal veremeyecek şekilde karar verilmesi gerekir iken yazılı şekilde karar verilmesi usul ve kanuna aykırı olup, bozma nedenidir.

Açıklanan sebeplerle,

1.Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

2.İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, bozma kararının bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

16.12.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.