10. Hukuk Dairesi 2025/6000 E. , 2025/16153 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ: ... Bölge Adliye Mahkemesi 28. Hukuk Dairesi
İLK DERECE MAHKEMESİ: ... 33. İş Mahkemesi
Bölge Adliye Mahkemesi kararı, davalılardan ... vekili ile ... Hizm. San. ve Tic. Lti. Şti. vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda; temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlenildikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü: I. DAVA
1.Davacı vekili, dava dilekçesinde, müvekkillerinin murisi ... ...'ın 17.05.2009 tarihinde davalı asıl işveren ... Büyükşehir Belediyesi Başkanlığının alt işvereni Davalı ...San. ve Tic. Ltd. Şti 'nin ... sigorta sicil numaralı işçisi olduğunu, ... Büyükşehir Belediyesine ait ...
2.Bölge parkları ve yeşil alanlarının bakım ve temizlik işlerinde çalışmaktayken sürücü ... yönetimindeki ... plakalı aracın kendinse çarpması sonucunda vefat ettiğini, olayın oluş şekli ve niteliği itibari ile iş kazası niteliğinde sayılmış ve müvekkillere SGK tarafından maaş bağlandığını, Müvekkillere bağlanan gelir müvekkillerin hayatını ikame ettirmesi için yeterli miktarda olmadığını beyanla; uzman bilirkişiler tarafından hesaplandığında fazla çıkması halinde arttırılmak üzere (tam ve kesin olarak belirlenebilmesinin mümkün olduğu anda arttırılmak üzere) eş ... için 1.000 TL maddi, 60.000 TL manevi, çocuk ... için 1.000 TL maddi,5.000 TL manevi,çocuk ... için 1.000 TL maddi, 10.000 TL manevi, çocuk İsmail için 1.000 TL maddi,5.000 TL manevi, çocuk ... için 1.000 TL maddi, 5.000 TL manevi, çocuk ... için 1.000 TL maddi, 20.000 TL manevi, çocuk ... için 5.000 TL manevi, çocuk ... için 5.000 TL manevi, (maddi tazminat için ... Sigorta aleyhinde açılmış ...
13.Asliye Hukuk Mahkemesinin 2013/443 E. Sayılı dosyası ile tahsilde tekerrür olmamak kaydı ile) tazminatın 17.05.2009 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizleri ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
2.Davacı vekilinin 25.11.2020 tarihli ıslah dilekçesi ile maddi tazminat talebi fazlaya ilişkin haklarını saklı tutarak davacılardan eş ... için 152.572,06 TL, çocuk ... için 24.074,55 TL olarak artırılmıştır. II. CEVAP
1.Davalı ... LTD. ŞTİ. vekili cevap dilekçesinde; müvekkil şirketin, ...
2.Bölge Parkları ve Yeşil alanların bakım ve onarım işini ihale ile diğer davalı ... Belediyesinden aldığını, Muris ... ... da ... Bulvarı üzerinde bulunan orta refüj içinde çalışırken söz konusu aracın aşırı hız nedeni ile kontrolden çıkarak orta refüjde müvekkil şirkette sigortalı çalışan işçisine çarpması neticesinde istenmeyen üzücü kaza meydana geldiğini, her ne kadar kaza mesai saatleri içinde meydana gelmiş olması nedeni ile iş kazası ise de meydana gelen kazada müvekkil şirkete atfedilebilecek kusur olmadığını, ...
6.İş Mahkemesi’nin 2011/852 E. sayılı dosyasından alınan 04.07.2013 tarihli bilirkişi raporunda müvekkil şirkete kusur verilmemiş ve 34... plakalı araç sürücüsü %100 kusurlu saydığını, kazanın meydana gelmesinde illiyet bağı koptuğunu, müvekkil şirketin alacağı ve almış olacak hiçbir önlem kazanın önlenmesine imkanı olmadığını, muris ... ...’a 34... plakalı aracın aşırı hız nedeni ile kontrolden çıkarak kaldırıma ve oradan orta refüj’e çıkarak çarpması neticesinde iş bu kaza meydana geldiğini, olayın meydana gelmesinde müvekkil şirkete yöneltilebilecek herhangi kusur söz konusu olmadığını, iş bu kazada müvekkil şirketin hiçbir kusuru olmadığını, olay tamamen ücüncü kişinin kusurlu davranışı neticesinde meydana geldiğini, iş kazalarında işverene yöneltilebilecek kusur olmaması durumunda işverenin herhangi sorumluluğu söz konusu olmayacağını, bu nedenle müvekkil şirkete yöneltilen davanın reddini talep etmiştir.
2.Davalı ... vekili cevap dilekçesinde; davacılar dava dilekçelerinde, murisleri ... ... ...’ın ... Büyükşehir Belediyesi ihalesi kapsamında diğer davalı .... ve Tic. Ltd. Şti. işçisi olarak ... Yakası 2. Bölge Park ve Yeşil Alanlar Bakım ve Temizlik işlerinde çalışmakta iken 17.05.2009 tarihinde 34... Plakalı araç sürücüsü ...’ın çarpması sonucu vefat ettiğini ifade ettiğini, davacıların beyanına göre; davacıların murisi ... ...'ın iş akdi ile çalıştırmış olan diğer davalı.... ve Tic. Ltd. Şti. Fırması olduğunu, diğer taraftan davacıların murisi ... ...’a çarpmak suretiyle ölümüne sebebiyet veren 34... Plakalı araç sürücüsü ...’ın gerek kendisinin gerekse aracının müvekkil ... Büyükşehir Belediyesi ile hiçbir bağı olmadığını, bu nedenle müvekkil belediyeye husumet yöneltilmesi usul ve yasaya aykırı olduğunu, ayrıca davaya ve davacının taleplerine karşı zamanaşımı ve husumet itirazında bulunduklarını, zamanaşımı ve husumet itirazımızın kabulü ile davanın zamanaşımı ve husumet yönünden reddini talep etmiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile "...bilirkişiden alınan 08.07.2019 tarihli kusur raporunda; davalı asıl işveren ...'nın %10, davalı alt işveren ... Şirketinin %20, davalı ...'ın %70 oranında kusurunun bulunduğu, kazalı müteveffanın kusurunun bulunmadığı belirtilmiş olup söz konusu rapor mahkememizce dosya kapsamına ve oluşa uygun bulunmuştur.
Davalıların hukuki sorumluluklarının değerlendirilmesinde; 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun müteselsil sorumluluk ilkesine ilişkin 163. maddesi ve 4857 sayılı İş Kanunu'nun 2/6. maddesi ile Yargıtay'ın yerleşik içtihatları göz önünde bulundurularak kazalının kusurunun bulunmadığı dikkate alınarak davalıların %100 kusur oranı üzerinden müştereken ve müteselsilen sorumlu oldukları kanaatine varılmış, kabul edilen kusur oranı üzerinden hesaplama yapılmak üzere hesap bilirkişisi ... ...'dan bilirkişi raporu ile ek rapor alınmıştır.
Davacılar tarafından trafik/iş kazasına karışan aracın ZMS sigortacısı olan ... Sigorta A.Ş. Aleyhine açılan tazminat davası sonucunda ...
13.Asliye Hukuk Mahkemesi'nin taraflarca temyiz edilmeyerek kesinleşen 2013/443 E., 2019/136 K. Sayılı kararı ile ZMS sigortacısının teminat limiti ile sınırlı olmak üzere davacı ... için 70.026,75-TL, davacı ... için 1.097,91-TL, davacı ... için 2.746,80-TL, davacı ... İçin 2.746,70-TL ve davacı ... için 14.979,02-TL maddi tazminatların faizi ile birlikte tahsiline karar verildiği, hüküm altına alınan tutarların ödendiğinin davacı tarafların kabulünde olduğu anlaşılmıştır. Bu doğrultuda davacıların SGK gelirlerinin rücu edilebilecek bölümü ile karşılanmamış maddi tazminat alacaklarından ZMS sigortacısı aleyhine kesinleşen kararda hüküm altına alınıp ödenen tazminatların mahsup edilerek bakiye maddi tazminat tutarının hesaplanması bakımından ek hesap raporu alınmıştır....
İş kazası tarihi, iş kazasının gerçekleşme biçimi, iş kazasının gerçekleşmesinde işçinin kusurunun bulunmayışı, müteveffanın ölümü tarihinde gerek müteveffanın gerekse davacıların yaşı, tarafların dosyaya yansıyan sosyal ve ekonomik durumu, ülkenin ekonomik koşulları, davalıların mali durumu, paranın satın alma gücü, bunun yanında olayın işveren tarafından iş sağlığı güvenliği önlemlerinin yeterince alınmamasından kaynaklandığı da gözetilerek 22.06.19 66... /7 sayılı YİBK'da belirtilen ilkeler ve hak nesafet kuralları göz önünde tutularak takdiren müteveffanın eşi davacı ... yönünden 60.000,00-TL, müteveffanın evladı ... yönünden 5.000,00-TL, müteveffanın evladı ... yönünden 5.000,00-TL, müteveffanın evladı ... yönünden 10.000,00-TL, müteveffanın evladı ... yönünden 20.000,00-TL, müteveffanın evladı ... yönünden 5.000,00-TL, müteveffanın evladı ... yönünden 5.000,00-TL manevi tazminata hükmedilmiş, mahkememizce takdir edilen ve hükümde gösterilen manevi tazminat miktarlarının davacılarda bir tatmin duygusu yaratabileceği, olayı arzu edilen hale getirmeyeceği ve karşı tarafın mahvına yol açmayacağı kanaatine varılmış ve manevi tazminat taleplerinin kabulü yönünde karar vermek gerekmiştir...." gerekçesiyle, "Davanın kısmen kabulü ile Maddi Tazminat Talepleri Yönünden;
1.Davacı ...'ın maddi tazminat talebinin kabulü ile 152.572,06-TL'nin kaza tarihi olan 17.05.2009 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine,
2.Davacı ...'ın maddi tazminat talebinin kabulü ile 24.074,55-TL'nin kaza tarihi olan kaza tarihi olan 17.05.2009 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine,
3.Davacı ..., ... ve ... yönünden açılan maddi tazminat talepli davanın reddine, Manevi Tazminat Talepleri Yönünden;
1.Davacı ...'ın manevi tazminat talebinin kabulü ile 60.000,00-TL'nin kaza tarihi olan 17.05.2009 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine,
2.Davacı ...'ın manevi tazminat talebinin kabulü ile 5.000,00-TL'nin kaza tarihi olan 17.05.2009 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine,
3.Davacı ...'ın manevi tazminat talebinin kabulü ile 5.000,00-TL'nin kaza tarihi olan 17.05.2009 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine,
4.Davacı ...'ın manevi tazminat talebinin kabulü ile 10.000,00-TL'nin kaza tarihi olan 17.05.2009 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine,
5.Davacı ...'ın manevi tazminat talebinin kabulü ile 20.000,00-TL'nin kaza tarihi olan 17.05.2009 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine,
6.Davacı ...'ın manevi tazminat talebinin kabulü ile 5.000,00-TL'nin kaza tarihi olan 17.05.2009 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine,
7.Davacı ...'ın manevi tazminat talebinin kabulü ile 5.000,00-TL'nin kaza tarihi olan 17.05.2009 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine, " karar verilmiştir. IV. İSTİNAF
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılardan ... vekili ile ... Hizm. San. Ve Tic. Lti. Şti. vekili vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir. V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı ...
vekili ile ... Hizm. San. Ve Tic. Lti. Şti. Vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
Davalı ... vekili temyiz isteminde, olayın trafik kazası olduğu ve diğer davalı ... 'in ... kusurlu olduğu aşikar olduğunu, ... idarenin çalışanı olmadığı gibi ihaleyi alan şirketin de işçisi olmadığını, İş kanunu ve tarafik kanunu kapsamında idareye kusur atfedilecek hiçbir samut durum olmamasına karşın ceza davasında diğer davalı ...%100 sorumlu olduğu açık ve aşikar olmasına karşın haksız ve yersiz ve taraflı bilirkişi raporuyla sonuca gidildiği ve eksik ve hatalı değerlendirme ile karar verilmiş olduğu, yine uzuv kaybına davacı ile sebep olan kaza sebep olduğu iddia edilen aracın Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortasının ve diğer davalıların iş ve işyerini iş kazası ve meslek hastalığı vs unsurlar bakımından sigortalamış ise sigorta şirketi/şirketlerinin (varsa belirlenerek) limitleri dahilinde zarar iddiasının karşılanıp karşılanmadığı irdelenmesi gerektiğini, Davacının yasal şartlarını taşımayan maddi ve manevi tazminat taleplerinin idare bakımından esastan reddine karar verilmesi gerektiğini, trafik kazası özelliği açık olduğunu, asliye hukuk mahkemesinde iş bu dava görülmesi gerektiğini, alacak iddiaları zamanaşımına uğramış olduğunu belirtmiştir.
Davalı ... Hizm. San. Ve Tic. Lti. Şti. vekili temyiz isteminde, olay tamamen ... plakalı araç sürücüsü ...'ın yoldan çıkması ve orta refüje girmesi neticesinde meydana gelmiş olduğunu, İş bu kaza nedeni ile aracın bağlı olduğu trafik sigortası ... Sigorta A.Ş.’ye karşı ...
13.Asliye Hukuk Mahkemesinin 2013/443 E. ve 2019/136 Karar sayılı dosyası ile maddi tazminat davası açıldığını,söz konusu dosyada sürücü ...'ın %100 kusurlu esasına göre maddi tazminat 70.026,75 TL olarak hesaplandığı, bu bedelin ...
24.İcra Müdürlüğü'nün... Sayılı dosyasından 169.489,35 TL olarak tahsil edilmiş olduğunu, yerel Mahkemece bu husus gözetilmeden yeniden aktüerya uzmanından alınan rapora göre hesaplama yapılarak maddi tazminata tekrar karar verilmesi usul ve yasaya uygun olmadığını, olayda müvekkili şirktin kusuru olmadığını,davacılar tarafından, kazaya sebebiyet veren aracın kayıtlı olduğu trafik sigortasına karşı ...
13.Asliye Hukuk Mahkemesinin 2013/443 E. Sayılı dosyası ile açılan maddi tazminat dava dosyasında alınan 06.05.2010 tarihli bilirkişi raporunda davacı eşe hesaplanan maddi tazminat –yine %100 kusur oranına göre- 70.026,75 TL iken, dosyaya sunulan raporda bu tutar 152.572,06 TL olduğunu, Bilirkişi söz konusu farkın asgari ücretlerdeki artışlara dayandırdığını,manevi tazminatın tamamına hükmedilmiş olmasının hatalı olduğunu belirtmiştir.
B. Değerlendirme ve Sonuç Uyuşmazlık, iş kazasına dayalı maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir.
A)Davalı ... vekili ile ... Hizm. San. ve Tic. Lti. Şti. vekilinin davacılar lehine hükmedilen manevi tazminat tutarlarına ilişkin temyiz istemi yönünden,
Miktar veya değeri kesinlik sınırını geçmeyen davalara ilişkin nihai kararlar, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 362. maddesi uyarınca temyiz edilemez. Temyize konu edilen her bir miktarın kesinlik sınırının altında kalması hâlinde anılan Kanun’un 366. maddesi atfıyla aynı Kanun’un 352. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi uyarınca temyiz dilekçesinin reddine karar vermek gerekir.
Dosya içeriğine göre her bir davacı lehine kabulüne karar verilen manevi tazminat miktarının ayrı ayrı Bölge Adliye Mahkemesi karar tarihi itibari ile kesinlik sınırı olan 107.090 TL’nin altında kaldığı anlaşıldığından davalı ... vekili ile ... Hizm. San. Ve Tic. Lti. Şti. vekilinin temyiz itirazının miktardan reddine karar verilmiştir. B)Davalı ... vekili ile ... Hizm. San. ve Tic. Lti. Şti. vekilinin davacı çocuk ... lehine hükmedilen maddi tazminat tutarına ilişkin temyiz istemi yönünden,
Miktar veya değeri kesinlik sınırını geçmeyen davalara ilişkin nihai kararlar, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 362. maddesi uyarınca temyiz edilemez. Temyize konu edilen her bir miktarın kesinlik sınırının altında kalması hâlinde anılan Kanun’un 366. maddesi atfıyla aynı Kanun’un 352. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi uyarınca temyiz dilekçesinin reddine karar vermek gerekir.
Dosya içeriğine göre davacı çocuk ... lehine kabulüne karar verilen maddi tazminat miktarının Bölge Adliye Mahkemesi karar tarihi itibari ile kesinlik sınırı olan 107.090 TL’nin altında kaldığı anlaşıldığından davalı ... vekili ile ... Hizm. San. Ve Tic. Lti. Şti. vekilinin temyiz itirazının miktardan reddine karar verilmiştir. C)Davalı ... vekili ile ... Hizm. San. Ve Tic. Lti. Şti. vekilinin davacı eş ... lehine hükmedilen maddi tazminat tutarına ilişkin temyiz istemi yönünden,
1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
2.Temyizen incelenen kararın, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere ve özellikle, dosya kapsamında toplanan bilgi ve belgelere, delil ve ispat durumuna göre, temyiz dilekçelerinde ileri sürülen nedenlerin istinaf sebepleri olarak da dermeyan edildiği ve Bölge Adliye Mahkemesi kararında gerekçesi açıklanarak itirazların karşılanmış olmasına göre, ileri sürülen temyiz sebeplerinin kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiş olması karşısında temyiz edenlerin sıfatlarına, temyiz kapsam ve nedenlerine göre hükmün onanmasına karar vermek gerekmiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
1.Davalı ... vekili ile ... Hizm. San. ve Tic. Lti. Şti. vekilinin tüm davacılar lehine ayrı ayrı hükmedilen manevi tazminat tutarlarına yönelik temyiz dilekçelerinin miktardan REDDİNE,
2.Davalı ... vekili ile ... Hizm. San. ve Tic. Lti. Şti. vekilinin davacı ... lehine hükmedilen maddi tazminat tutarına yönelik temyiz dilekçelerinin miktardan REDDİNE,
3.Davalı ... vekili ile ... Hizm. San. ve Tic. Lti. Şti. vekili tarafından davacı eş ... yararına hükmedilen maddi tazminat tazminat alacağı yönünden yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddiyle 6100 sayılı Kanun'un 370. maddesinin birinci fıkrası uyarınca Bölge Adliye Mahkemesi kararının ONANMASINA,
Aşağıda yazılı temyiz harcının temyiz eden ilgililere yükletilmesine, Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
26.11.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.