4. Hukuk Dairesi 2023/9386 E. , 2025/15837 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ : İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi
İLK DERECE MAHKEMESİ : Bakırköy 4. Asliye Hukuk Mahkemesi
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü: I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; davalının müvekkili üniversite bünyesinde öğretim görevlisi olduğunu, 13.03.2019 tarihinde .. Gazetesi'nde ".. .." isimli köşesinde kaleme aldığı ".. .." isimli köşe yazısı ve .. üzerinden yapmış olduğu paylaşımlarla üniversitenin kurumsal kimliğine ve itibarına zarar vermeye çalıştığını, davalının gerçek dışı iddiaları ile müvekkilinin kişilik haklarının saldırıya uğradığını, basın ve ifade özgürlüğü sınırlarının aşıldığını belirterek 10.000,00 TL manevi tazminatın davalıdan tahsili, kararın yayınlanması, saldırının önlenmesi ve hukuka aykırılığın tespiti talep edilmiştir.
II. CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesinde; davanın zamanaşımına uğradığını, esas yönünden de dava konusu köşe yazısında genel anlamda Türkiye'deki rektörlerin konu alındığını, davacının hedef alınmadığını, basın ve ifade özgürlüğü sınırlarının aşılmadığını, kişilik haklarına bir saldırı olmadığını, belirterek davanın reddini istemiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile .. .. Üniversitesi Fen Edebiyat Fakültesi'nde Doçent Dr. olarak görev yapan davalının, .. Gazetesi'nin 13.03.2019 tarihli baskısında yayınlanan "Rektörlerin Anatomisi" isimli dava konusu köşe yazısında rektörler ve üniversitelere yönelik genel değerlendirmede bulunduğu ve .. .. Üniversitesi'nden örneklemeler yaparak, rektör hakkında eleştirel ifadelerde bulunduğu; davalının yazı tarihinden önce de rektörler ve üniversiteler üzerinde çalışma yapıp yazılar yazdığı ve ".. .." isimli bir kitabının da bulunduğu, davacının gazete yazısında ve sosyal paylaşımındaki ifadelerinin davacı üniversitenin kurumsal itibar ve saygınlığına zarar verecek nitelikte olmadığı, eleştiri niteliğinde olup ifade özgürlüğü kapsamında değerlendirilmesi gerektiği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine; Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacı üniversitede akademisyen olarak görev yapan davalının, gazetede kaleme aldığı ".. .." başlıklı köşe yazısında üniversite rektörleriyle ilgili değerlendirilmelerini dile getirdiği ve davacı üniversite rektörünün birtakım uygulamalarını ve işlemlerini eleştirdiği; sosyal medyada ise üniversitede uzun süren kapı inşaatına dair eleştirilerini ve konuyla ilgili medyada yer alan haberleri paylaştığı; davaya konu köşe yazısı ve sosyal medyada yer alan paylaşımların bir bütün olarak basın ve ifade özgürlüğü kapsamında kaldığı, güncel olan konuların gazetecilik tekniği gereği okuyucunun ilgisini çekmesi için çarpıcı başlıklara yer verilerek iddia kapsamında ve eleştiri sınırları içerisinde aktarıldığı, kişilik haklarına saldırı boyutuna varmadığı, kamu yararına ilişkin bir tartışmaya katkı sağlamaya yönelik olduğu, doğrudan davacının kişilik haklarına saldırının hedeflenmediği, İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmesinde bir isabetsizlik bulunmadığı gerekçesi ile istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Sebepleri
Davacı vekili temyiz dilekçesinde; davalının dava konusu köşe yazısı ve paylaşımlarla haksız isnatlarda bulunduğunu, eleştiri sınırlarının aşıldığını, ifade özgürlüğü kapsamında değerlendirilmesinin hukuka aykırı olduğunu, müvekkilinin kurumsal itibarının zarar gördüğünü, kişilik haklarının saldırıya uğradığını, verilen kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu belirtmiştir.
B. Değerlendirme ve Gerekçe
Uyuşmazlık; davalının 13.03.2019 tarihinde .. Gazetesi'nde kaleme aldığı ".. .." isimli köşe yazısı ve .. üzerinden yapmış olduğu paylaşımlarla üniversitenin kurumsal kimliğine ve itibarına zarar vermeye çalıştığı, davacının kişilik haklarının saldırıya uğradığı iddiası ile manevi tazminat, kararın yayınlanması, saldırının önlenmesi ve hukuka aykırılığın tespiti talebine ilişkindir.
Tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere; dava konusu köşe yazısı ve paylaşımlarda eleştiri sınırlarının aşılmadığının, Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi 22... tarihli ve ../08 başvuru numaralı kararında “İfade özgürlüğünün, demokratik bir toplumun vazgeçilmez esasını ve bu toplumun gelişiminin ve her bireyin kendini gerçekleştirmesinin temel koşulunu oluşturduğunu, 10. maddenin 2. fıkrası hükümleri saklı kalmak kaydıyla ifade özgürlüğünün sadece kabul edilen, zararsız ya da farklı olan “bilgi” ya da “düşünceler” için değil ama ayrıca hoşa gitmeyen, sarsıcı ya da rahatsız edici olanlar için de geçerli olduğunu, bunların, “demokratik toplumun” onlarsız olamayacağı çoğulculuğun, hoşgörünün ve açık fikirliliğin gereği olduğunu, 10. maddede açıklandığı gibi bu özgürlüğe yapılan sınırlamaların her halde dar yorumlanması gerektiğini ve herhangi bir sınırlama gereksiniminin ikna edici bir biçimde ortaya koyulması gerektiğinin...” ifade edildiğinin, tüm bu açıklamalar ışığında yayında ve paylaşımlarda geçen söz ve ifadelerin, davacının kişilik haklarına saldırı oluşturmayacağının, kurumsal kimliğine zarar verecek nitelikte değerlendirilemeyeceğinin, özle biçim arasındaki dengenin bozulmadığının anlaşılmasına göre temyizen incelenen karar usul ve kanuna uygun olup davacı vekili tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Davacı vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,
2547 sayılı Yasanın 56/b maddesi gereğince davacı ... harçtan muaf olduğundan harç alınmamasına, Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
27.11.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.