T.C.
İSTANBUL
13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili ile dava dışı ... A.Ş. arasında 21.06.2013 tarihli ... Terminali Depolama, Ürün Geçiş, Kara Dolum ve İletim Hizmeti Anlaşması akdedildiğini, söz konusu terminalin daha sonra davalılardan ...A.Ş. tarafından devralındığını ve bu nedenle ...’ın anılan depolama sözleşmesinin tarafı haline geldiğini, sözleşme kapsamında deniz yolu, boru hattı veya kara tankerleri ile gelen ürünlerin tahliyesi, depolanması ve iletim işlemlerinin davalı tarafından yürütüldüğünü, depolama ve iletim sırasında oluşabilecek fire oranlarının mevzuatta belirlenen limitleri aşamayacağının sözleşme ve ilgili tarifelerde düzenlendiğini, müvekkilinin davalılardan ...A.Ş.’den 22.09.2023 tarihinde 657,890 m3 miktarında Kurşunsuz Benzin 95 Oktan cinsinde ürün satın aldığını, taraflar arasında söz konusu ürünün davalılardan ... tarafından işletilen lisanslı depolama tesisine teslim edilmesi hususunda anlaşma bulunduğunu, satın alınan ürünün ...’a ait iletim hattı vasıtasıyla depolama tesisine nakledildiğini, ancak yapılan ölçümler ve düzenlenen gözetim raporlarında depolama tankına net 624,212 m3 ürün aktarıldığının tespit edildiğini, bu durumun satın alınan ürün miktarı ile teslim edilen ürün arasında 33,678 m3 eksiklik bulunduğunu ortaya koyduğunu, davalı ... çalışanı tarafından gönderilen elektronik posta yazışmasında da transfer işlemi sırasında limit dışı fire meydana geldiğinin ifade edildiğini, müvekkilinin eksik teslim edilen ürün nedeniyle oluşan zararının giderilmesi amacıyla davalılara başvurduğunu ve eksik ürünün teslimini veya bedelinin ödenmesini talep ettiğini, ancak davalıların sorumluluğu kabul etmediklerini ve herhangi bir ödeme ya da teslim gerçekleştirmediklerini, eksik teslim edilen ürün nedeniyle müvekkilinin zarara uğradığını, bu nedenle davalıların söz konusu eksik üründen müştereken ve müteselsilen sorumlu olduklarını, arabuluculuk yoluna başvurulduğunu ancak görüşmelerin olumsuz sonuçlandığını, tüm bu nedenlerle müvekkiline teslim edilmeyen 33,678 m3 Kurşunsuz Benzin 95 Oktan cinsi ürünün davalılardan alınarak müvekkiline teslimine, bunun mümkün olmaması halinde bedelinin temerrüt tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline ve yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalılar üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP
Davalı ...Anonim Şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı ... A.Ş. tarafından müvekkili ...A.Ş. ile diğer davalı ... aleyhine haksız ve hukuka aykırı şekilde dava açıldığını, müvekkilinin ... Türkiye şirketler grubu bünyesinde faaliyet gösteren ve ... Terminali’nde akaryakıt tahliye ve depolama hizmeti sunduğunu, davacı ile taraflar arasında depolama ve ürün geçişine ilişkin sözleşme bulunduğunu ve müvekkilinin bu sözleşme kapsamında yalnızca sözleşmede belirlenen hizmetleri yerine getirdiğini, davacının ... Terminali’ne ulaşmadan kaybolduğu iddia edilen 33,678 m³ kurşunsuz benzin nedeniyle müvekkilini sorumlu tutmasının hukuka ve sözleşme hükümlerine aykırı olduğunu, söz konusu ürünün terminale ulaşmadan önceki aşamalarda meydana gelen kayıplardan müvekkilinin sorumlu tutulamayacağını, davacının iddialarının soyut ve dayanaksız olduğunu ve müvekkilinin kusuru bulunmadığını, bu nedenle müvekkili aleyhine yöneltilen taleplerin yerinde olmadığını belirterek davanın müvekkili yönünden reddine ve yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacı üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ...Anonim Şirketi ... vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı ... A.Ş. tarafından müvekkili ... ...A.Ş.’den 22.09.2023 tarihinde 657,890 m³ 95 oktan kurşunsuz benzin satın alındığını ve davacının söz konusu ürünün ...A.Ş. tarafından işletilen ... terminaline boru hattı ile iletilmesini talep ettiğini, ürünün 22.09.2023 tarihinde 01:20-05:05 saatleri arasında boru hattı vasıtasıyla ... terminaline iletildiğini, daha sonra davacı tarafından limitlerin üzerinde fire oluştuğu iddiasıyla 33,678 m³ ürün kaybı bulunduğunun bildirildiğini, müvekkilinin konuya ilişkin teknik ve fiili araştırmalar yaptığını ve yapılan incelemelerde rafineri sayaç değerleri, tank radar ölçümleri, akış grafikleri ve hat kontrollerinin incelendiğini, ilgili satış hattının rafineri sınırları içerisinde başka bir bağlantısının bulunmadığını ve herhangi bir kaçak ya da sızıntı tespit edilmediğini, sayaç doğrulama işlemlerinin yapıldığını ve sayaç ile tank ölçümlerinin uyumlu olduğunun görüldüğünü, eksik ürün bildirimi sonrasında yapılan satışlarda da tank ölçüleri ile sayaç değerleri arasında limit dışı bir fark bulunmadığının tespit edildiğini, ayrıca bağımsız gözetim firması tarafından hazırlanan araştırma raporunda da kayıp miktarının kaynağına ilişkin kesin bir değerlendirme yapılamadığının belirtildiğini, ... terminaline ait tank radar ölçümlerinde metodoloji ve akış verileri yönünden teknik inceleme yapılması gerektiğinin raporda yer aldığını, terminal radar ölçümlerindeki farklılıkların ölçüm hatasından kaynaklanabileceğinin değerlendirildiğini, ayrıca satışın FOB niteliğinde olduğunu ve ürünün rafineri sayaçlarından geçip rafineri sınırlarını terk etmesiyle birlikte sorumluluğun alıcıya geçtiğini, bu nedenle boru hattı ile iletim sonrasında meydana geldiği iddia edilen eksiklikten müvekkilinin sorumlu tutulamayacağını, iddia edilen ürün kaybının teknik, fiili ve hukuki olarak müvekkilinin sorumluluğunda bulunmadığını belirterek davanın müvekkili yönünden reddine ve yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacı üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
GEREKÇE
Davanın; davacı tarafından davalı şirket ... ...AŞ den 22.09.2023 tarihinde 657,890 m3 95 Oktan Kurşunsuz Benzin satın alınmasına yönelik sözleşme yapıldığı , bu ürünlerin davalı ... tarafından işletilmekte olan .../... lisanslı depolama tesisine teslim edileceği şeklinde anlaşıldığı , söz konusu transfer sırasında fire olduğu tespiti üzerine teslim edilmeyen 33,678 m3 miktarındaki Kurşunsuz Benzin 95 Oktan cinsindeki ürünün davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacı şirkete teslimi bunun mümkün olmaması halinde bedelinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsil edilerek davacı şirkete ödenmesine karar verilmesi talepli terditli dava olduğu anlaşılmıştır.
Mahkememiz de devam eden yargılamada bilirkişi heyeti tarafından hazırlanan 06.09.2025 tarihli raporda; davacı tarafından davalı ...’tan 22.09.2023 tarihinde 657,890m3 95 oktan kurşunsuz benzin satın alınmasına yönelik sözleşmenin kurulduğu; bu ürünlerin ise davalı ... tarafından işletilmekte olan .../... lisanslı depolama tesisine teslim edileceği hususunda anlaşıldığı; söz konusu transfer sırasında fire olduğunun iddia edildiği ve teslim edilmeyen 33,678m3 miktarındaki 95 oktan kurşunsuz benzin cinsindeki ürünün davacı şirkete teslimine, bunun mümkün olmaması halinde de teslim edilmeyen ürün bedelinin davalılardan müteselsilen tahsiline karar verilmesinin talep edildiği; eğer teknik ve mali inceleme neticesinde davacının bedeli ödemesine rağmen davacıya eksik ürün teslim edildiği tespit edilir ise bu halde: Davalıların müteselsilen sorumlu olabilmesi için müteselsil borçluluğun doğuşuna ilişkin TBK hükümlerinin incelenmesi gerekeceği; TBK m. 162/I hükmünün “(F.1) Birden çok borçludan her biri, alacaklıya karşı borcun tamamından sorumlu olmayı kabul ettiğini bildirirse, müteselsil borçluluk doğar. (F.2) Böyle bir bildirim yoksa, müteselsil borçluluk ancak kanunda öngörülen hâllerde doğar.”; TBK m. 163/I hükmünün ise “Alacaklı, borcun tamamının veya bir kısmının ifasını, dilerse borçluların hepsinden, dilerse yalnız birinden isteyebilir.” şeklinde olduğu; TBK m. 114/II hükmünün ise “Haksız fiil sorumluluğuna ilişkin hükümler, kıyas yoluyla sözleşmeye aykırılık hâllerine de uygulanır.” şeklinde olduğu; bu kapsamda uygulama alanı bulacak TBK m. 61/I hükmünün “Birden çok kişi birlikte bir zarara sebebiyet verdikleri veya aynı zarardan çeşitli sebeplerden dolayı sorumlu oldukları takdirde, haklarında müteselsil sorumluluğa ilişkin hükümler uygulanır.” şeklinde olduğu; dolayısıyla davalıların, davacının iddia ettiği “eksik ürün tesliminde” kusurlu olup olmadıkları, her iki davalı yönünden de sorumluluğun bulunup bulunmadığı hususunun (uzmanlık alanına göre) teknik bilirkişi tarafından irdelenmesi gerekeceği (aşağıda bu yöndeki değerlendirmenin bulunduğu), davacı şirketin 2023 yılı ticari defterlerinin TTK. hükümlerine göre sahibi lehine delil teşkil edeceği, davalı şirketlerin 2023 yılı ticari defterlerinin TTK. hükümlerine göre sahibi lehine delil teşkil edeceği, dava konusu uyuşmazlığın cari hesap ya da muhasebe işlemlerinden kaynaklanmadığı, tarafların dava konusu ile ilgili birbirlerine düzenledikleri faturaları yasal defterlerde kayıtlı ve ödemelerin yapıldığının görüldüğü, davacının “kendisine eksik ürün teslim edildiği” iddiasına konu edilen ürünün bedeli olan 1.194.094,98 TL'nin davalılardan ... A.Ş.ye 02.10.2023 tarihinde fatura bedelinin içinde ödediğinin ... A.Ş.’nin defter ve kayıtlarından anlaşıldığı, davaya konu 33,590m³ kayıp kaçağın davalı ... şirketinin sorumluluğunda olan tank sahasında meydana gelmiş olmasının kuvvetli kanaat oluşturduğu görüş ve kanaatine varılmıştır.
Bilirkişi heyeti tarafından hazırlanan 11.01.2026 tarihli ek raporda ise; ... Batery limitleri içinde kalan saha içerisinde her hangi bir branşman hattının yer almadığı, hattın doğrudan bağlantısız olarak ... ve ...’a ait Petkim Batery limitlerine ulaştııldığı SAYBOLT raporlarında açıkça yer aldığı, Bu açıdan ... Batery limitlerinde bir kayıp kaçak konusunun mevcut olamayacağı kanaatinin korunduğu, ... ve ...’a ait Petkim sahasında branşman - tank bağlantı hatları konusunda dosya içeriğinde net bir bilgi bulunmamakla beraber, ... şirketinin muhtelif tankların akaryakıt depolanması adına tahsisi edilmiş olabileceğinin kuvvetle muhtemel olduğu, ... ve PETKİM sahasında yer alan tankların pozisyonları net olmamakla birlikte anılan sahalarda akaryakıt depolanmasına tahsis edilmiş başkaca tankların da buluna bilecek olduğu, BU bağlamda Teknik bilirkişinin tank pozisyonlarının yerinde incelemesinin mümkün olmadığı, yerinde incelemeye ragmen akaryakıt adına tahsis edilmiş tankların branşmanlarından bloke edildiği pozisyonların da değişmiş olabileceği, Salt ... sahasında akaryakıt depolanması amacıyla başkaca tankların da mevcut olabileceği ve kayıp kaçağın ... Batery limitinde meydana gelmiş olabileceiğinin kuvvetle muhtemel olduğu kanaatinin korunduğu, ... tarafından dosyaya sunulan kurşunsuz benzin faturada yer alan birim fiyatının ana tedarikçi olması nedeniyle kadri maruf olduğu, ... ve ... akaryakıt ve petrol ürünleri konusunda ana tedarikçilerdir. Bu açıdan davaya konu eksik ürünün terditli olarak kurşunsuz benzin şeklinde davacıya temin edilebileceği, İki bağımsız gözetim şirketi tarafından yapılan ölçümler ile eksik alım miktarları ... tarafından 33,590 m³, ... tarafından 33,678 m³ olark ölçümlendiği, 88 litrelik farkın %0,26hata ile gerçekleştirildiği, bu farkın bir kıymeti harbiyesinin olmadığı, ... tarafından yapılan 33.590m³ ölçümün dikkate alınmasının eksik alımı ifade edebileceği görüş ve kanaatine varılmıştır.
Tarafların iddia ve savunmaları , toplanan deliller , aldırılan bilirkişi kök ve ek raporları ve tüm dosya kapsamında yapılan değerlendirmeler sonucunda ; uyuşmazlığın temeli ... ...'nden çıkıp “... Cad. No: 10 ...” adresinde bulunan akaryakıt depolama tesisine (“... Terminali”) kadar uzanan boru hatlarında taşınan ürünün kaybolmasına dayandığı, davaya konu eksik benzin ürünü transferinin ... ile ... şirketi arasında mevcut boru hattından ... (T 20 akaryakıt tankına 22.09.2023 tarihinde saat 01.20-05.05 aralığında gerçekleştirildiği dosya içerinden anlaşıldığı , davada davalı ... üretici, diğer davalı ... şirketi ise sözleşmelerle davacı dağıtıcı adına kendilerine ait tank sahasındaki tanklara alarak BP speklerine uygun karışımları sağlayan kuruluş konumunda olduğu , yaptırılan mali incelemelerde , taraf şirketlerin 2023 yılı yevmiye defterlerinin e defter olarak tasdiki yapıldığı, ticari defterlerin sahibi lehine delil olabilmesi için yasaya uygun olarak tutulmuş olmaları, bu şartın gerçekleşmiş sayılması için açılış ve yılsonu tasdiklerinin bulunması gerektiği, bu itibarla 2023 yılı ticari defterlerinin TTK. Hükümlerine göre sahpleri lehine delil teşkil ettiği , davacının “kendisine eksik ürün teslim edildiği” iddiasına konu edilen ürünün bedeli olan 1.194.094,98 TL'nin davalılardan ... A.Ş.ye 02.10.2023 tarihinde fatura bedelinin içinde ödediğinin ... A.Ş.'nin defter ve kayıtlarından anlaşılmıştır. ... ... firması ile ... tank sahası ve ... tesisleri aynı bölgede yer almakta komşu kuruluşlar olduklarından ... ... petrol ürünlerinin ... akaryakıt tanklarına boru hatları ile naklini mümkün kıldığı , dosyada mevcut ... tarafından düzenlenen faturadan 22.09.2023 tarihinde 657,890m3 Kurşunsuz Benzin 95 Oktan benzinin davacı adına ... şirketi tanklarına sevk edildiği , davacının ... tarafından düzenlenen 657,890 m3 benzin karşılığı 23.326.300,48 TL ürün bedelini 02.10.2023 davalı ... tarafına ödendiğinin dosyada yer aldığı ve mali müşavir bilirkişice taraf defterleri üzerinde yapılan incelemede de tespit edildiği , ... sahası içinde kalan boru hatlarının ... şirketine ait ... tesisleri içerisinden geçerek ilgili tanka ulaştığı , transferin önemli bir bölümümde transfer debisinin düzenli ve dolumun düzgün gittiği, ancak transferin sonlarına doğru tanka gelen akışın debisinde azalma ve düzensizliklerin meydana geldiği taraf kayıtlarında da bu durumun görüldüğü , dava dışı iki bağımsız gözetim şirketi tarafından yapılan ölçümler ile eksik alım miktarları ... tarafından 33,590m3, ... tarafından 33,678 olarak ölçümlendiği, 88 litrelik farkın %0,26 hata ile gerçekleştirildiği, bu farkın bir kıymeti harbiyesinin olmadığı, ... tarafından yapılan 33.590m3 ölçümün dikkate alınmasının eksik alımı ifade edebileceği yapılan teknik incelemede bilirkişice tespit edildiği , üretici ve ana tedarikçi konumundaki ... ... tesisleri ile benzin transferinin gerçekleştirildiği ... tankları yani ... tank sahaları komşu konumunda olduğu , ... tank sahası aynı zamanda ... şirketine ait ... tesislerinin de bulunduğu alanda yer aldığı,... bateri limiti içinde bir branşman ve ayrılan bir hattın mevcut olmadığı, bu bakımdan hattın ... tarafında bir kayıp ve kaçak kanaati oluşmadığı, bu değerlendirmeler sonucu kayıp kaçağın ... sorumluluğunda olan tank sahasında meydana gelmiş olmasının kuvvetli kanaat oluşturduğu, ... tarafından dosyaya sunulan kurşunsuz benzin faturada yer alan birim fiyatının ana tedarikçi olması nedeniyle kadri maruf olduğu, ... ve ... akaryakıt ve petrol ürünleri konusunda ana tedarikçiler olduğu , davaya konu eksik ürünün terditli olarak kurşunsuz benzin şeklinde davacıya temin edilebileceği, dosya kapsamına uygun hükme dayanak bilirkişi kök ve ek raporuyla tespit edilmiş olmakla ; davalı ...A.Ş. yönünden açılan davanın yukarıda anlatılan gerekçelerle reddine, davalı ...A.ş. yönünden açılan davanın kabulü ile; davacı şirkete teslim edilmeyen 33,678 m3 miktarındaki Kurşunsuz Benzin 95 Oktan cinsindeki ürünün davalı ...A.ş.den alınarak davacı şirkete teslimine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurma yoluna gidilmiştir.
HÜKÜM
1.)Davalı ...A.Ş. yönünden açılan davanın reddine,
2.)Davalı ...A.ş. yönünden açılan davanın KABULÜ İLE; davacı şirkete teslim edilmeyen 33,678 m3 miktarındaki Kurşunsuz Benzin 95 Oktan cinsindeki ürünün davalı ...A.Ş.den alınarak davacı şirkete teslimine,
3.)Harçlar yasası uyarınca alınması gerekli 81.568,63 TL karar ve ilam harcından 20.392,16 TL peşin harcın düşümü ile eksik kalan 61.176,47 TL harcın davalı ...A.Ş.'den alınarak hazineye gelir kaydına,
4.)6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A maddesinin 13. fıkrası uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 3.800,00 TL arabuluculuk ücretinin davalı ...A.Ş.'den alınarak hazineye gelir kaydına,
5.)Davacı tarafından yatırılan 427,60 TL başvuru harcı, 20.392,16 TL peşin harç, 60,80 TL vekalet harcı olmak üzere toplam 20.880,56 TL harcın davalı ...A.Ş.'den alınarak davacıya verilmesine,
6.)Davacının karşıladığı bilirkişi ücreti ve davetiye masrafı olmak üzere toplam 30.727,00 TL yargılama giderinin davalı ...A.Ş.'den alınarak davacıya verilmesine,
7.)Davalı ...A.Ş.'nin gider avansından kullanılan 500,00 TL yargılama giderinin davacıdan alınarak davalı ...A.Ş.'ne verilmesine,
8.)Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca 185.114,25- TL vekalet ücretinin davalı ...A.Ş.'den alınarak davacıya verilmesine,
9.)Davalı ...A.Ş. kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca 185.114,25- TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı ...A.Ş.'ne verilmesine,
10.)Karar kesinleştiğinde taraflardan alınan avansın harcanmayan kısmının re'sen yatırana iadesine, Dair, davacı vekilinin ve davalı ... A.Ş. Vekilinin yüzüne karşı, diğer davalının / vekilinin yokluğunda; gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde Mahkememize verilecek bir dilekçe ile veya başka bir yer Mahkemesi aracılığı ile gönderilecek bir dilekçe ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İstinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 17/02/2026 Katip ... (E-imzalı) Hakim ... (E-imzalı)