A. İstanbul Anadolu 12.

Tüketici Mahkemesinin 14.11.2024 Tarihli ve 2024/681 Esas, 2024/144 Karar Sayılı Kararı

Taraflar arasında hisseli gayrimenkul satış sözleşmeleri imzalandığı, yapılan sözleşmelerin tapuların taşınmazın harici satışına ilişkin olduğu, tapu kayıtları incelendiğinde sözleşmeler gereği taşınmazların tapularındaki hisselerin davacı adına tescil edildiğinin anlaşıldığı, davacı tarafın dava dilekçesinde sözleşmenin feshi talebi bulunduğu, sözleşmenin feshedilmesi halinde üzerine aldığı taşınmazın da iptal edilmesi gerektiğinden talebin taşınmazın aynına ilişkin tapu iptali istemine ilişkin olduğu, davacının tapudaki taşınmazın hissesini devralırken tapu sicilinin aleniyeti ilkesi gereğince bilerek ve isteyerek sözleşme uyarınca taşınmazları devraldığı, bu sebeple taşınmazın aynından kaynaklanan davalarda kesin yetki kuralı gereği davanın taşınmazın bulunduğu yer mahkemesinde görülmesi gerektiği gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.

B. Yalova 1.

Tüketici Mahkemesinin 17.03.2025 Tarihli ve 2025/97 Esas, 2025/74 Karar Sayılı Kararı

Hukuk yargılamasının ... ilkelerinden olan tasarruf ilkesi ve taleple bağlılık ilkesi gözetildiğinde davacı tarafın talepleri içerisinde yer almayan, usulüne uygun olarak tapu iptal ve tescil talebini içerir bir dava açılmadığı, ayrıca tüketici davalarının tüketicinin yerleşim yerinin bulunduğu yerdeki tüketici mahkemesinde açılabileceği, cevap dilekçesi ile yetki itirazında bulunulmadığı, kaldı taşınmazın bulunduğu yerin Armutlu ilçesi olduğu, Armutlu ilçesi her ne kadar Yalova il sınırları içerisinde ise de mahkeme olarak Bursa'ya bağlı olduğu, böyle bir yetki kararı verilecekse bile Yalova değil Bursa Tüketici Mahkemelerinin yetkili gösterilmesi gerektiği gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.

. Uyuşmazlık Uyuşmazlık, devremülk sözleşmesinden cayma nedeniyle sözleşmenin feshi, verilenlerin iadesi istemine ilişkindir. B. İlgili Hukuk

1.Farklı bölge adliye mahkemelerinin yargı çevresinde kalan ilk derece mahkemeleri ile bölge adliye mahkemeleri arasındaki yetki ve görev uyuşmazlıklarının giderilmesi isteminin hukuki dayanağı, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 21... nci maddeleri ile 5235 sayılı Adlî Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun’un (5235 sayılı Kanun) 36 ncı maddesinin üçüncü fıkrasında yer alan düzenlemelerdir.

2.6502 sayılı Kanun’un 73 üncü maddesinin beşinci fıkrası şöyledir: “Tüketici davaları, tüketicinin yerleşim yerinin bulunduğu yerdeki tüketici mahkemesinde de açılabilir.”

3.6100 sayılı Kanun’un “Genel yetkili mahkeme” başlıklı 6 ıncı maddesinin birinci fıkrası şöyledir: “Genel yetkili mahkeme, davalı gerçek veya tüzel kişinin davanın açıldığı tarihteki yerleşim yeri mahkemesidir.”

4.6100 sayılı Kanun'un “Yetki itirazının ileri sürülmesi” başlıklı 19 uncu maddesinin dördüncü fıkrası şöyledir: “Yetkinin kesin olmadığı davalarda, davalı, süresi içinde ve usulüne uygun olarak yetki itirazında bulunmazsa, davanın açıldığı mahkeme yetkili hâle gelir.”

C. Değerlendirme

1.Dosya kapsamından, uyuşmazlık taraflar arasındaki devremülk sözleşmesinin cayma hakkı kullanıldığından bahisle feshi ve verilenin iadesi istemine ilişkin olup, dava dilekçesi ve dosya kapsamından taşınmazın aynına ilişkin bir dava olmadığı anlaşılmaktadır.

2.Sözleşmenin feshi ve verilenlerin iadesi istemine ilişkin davalarda yetki konusunda özel bir düzenleme bulunmadığına göre, yetkili mahkeme genel yetki kuralı gereği davalının yerleşim yeri mahkemesidir. Bu yetki kuralı kesin olmadığından 6100 sayılı Kanun'un 19 uncu maddesinde belirlenen süre ve yöntemle yetkisizlik itirazında bulunulmaz ise davanın açıldığı mahkeme yetkili hale gelir ve mahkemece kendiliğinden yetkisizlik kararı verilemez.

3.6502 sayılı Kanun'un 73 üncü maddesinin beşinci fıkrasında tüketici davalarının, tüketicinin yerleşim yerinin bulunduğu yerdeki tüketici mahkemesinde de açılabileceği belirtilmişse de bu kural 6100 sayılı Kanun'un yetkiye ilişkin kurallarının yanında bir ek yetki kuralıdır.

4.Bir davada, birden fazla genel ve özel yetkili mahkeme varsa, davacı bu mahkemelerden birinde dava açmak hususunda bir seçimlik hakka sahiptir. Davacı, davasını bu genel ve özel yetkili mahkemelerden hiçbirinde açmaz ve yetkisiz bir mahkemede açarsa, o zaman seçme hakkı davalılara geçer.

5.Somut olayda, kesin yetkinin bulunmadığı ve usulüne uygun bir yetki itirazı olmadığı durumlarda davanın ilk açıldığı mahkeme yetkili hale geleceğinden bu durumda uyuşmazlığın, davanın ilk açıldığı yer mahkemesi olan İstanbul Anadolu 12. Tüketici Mahkemesinde görülüp sonuçlandırılması gerekmektedir.

Açıklanan sebeplerle; 6100 sayılı Kanun’un 21... nci maddeleri ile 5235 sayılı Kanun’un 36 ncı maddesinin üçüncü fıkrası gereğince İstanbul Anadolu 12. Tüketici Mahkemesinin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE,

26.05.2025 tarihinde oy birliğiyle kesin olarak karar verildi.