Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

DAVA: Davacı şirket yetkilisi dava dilekçesinde özetle; Şirkete ait olan 1 adet ... Bankası Adana Şubesinden alınan ... Seri numaralı çek yaprağının 01/04/2019 tarihinde kaybolmuş ya da çalınmış olabileceğini, çekin kim ya da kimler tarafından çalındığını ya da kaybolduğunu bilmediğini, çekin üçüncü şahıslar tarafından kullanılmaması için bu çek için tedbir konulmasını, herhangi bir mağduriyet yaşanmaması için çeke ödeme yasağı konulmasına karar verilmesini, talep etmiştir.

Şirket yetkilisinin 20/06/2023 tarihinde verdiği dilekçede kaybolan ya da çalınan çek yaprağının boş olduğunu bildiren beyan dilekçesi sunmuş olduğu görüldü. DELİLLER VE GEREKÇE: Dava; zayi nedeniyle açılmış çek iptali davasıdır. Kıymetli evrak ile tacirlere ait diğer defter ve belgelerin iptali konusunda ...K.'nun da değişik düzenlemeler öngörülmüştür. ...K.'nun 82. Maddesi ile tacirlerin saklamakla yükümlü oldukları defter ve kayıtların yasada sayılanlar ile benzeri olaylar nedeni ile zayi olması halinde mahkemeden konuyu saptayan bir belgenin verilmesini isteme hakkı tanınmıştır. Bu madde kapsamına giren evraklar sayma yolu ile sınırlandırıldığı için maddeyi geniş yorumlayarak çek, poliçe ve bono gibi kıymetli evrakların madde kapsamında kaldığını kabul etmek mümkün değildir. 6102 Sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 780.Maddesinde Çek'te yer alması gereken unsurlar belirtilmiş, 781/1.maddesinde ise, "780 inci maddede gösterilen unsurlardan birini içermeyen bir senetin, "ikinci, üçüncü ve dördüncü" fıkralarda yazılı hâller dışında çek sayılmayacağı" belirtilmiştir.

Yargıtay 11.HD'nin yerleşik içtihatlarında belirtildiği üzere, henüz keşide edilmemiş, çek vasfında olmayan tamamen boş çek yaprakları tedavüle konmuş sayılmayacağından hesap sahibi tarafından zayi nedeniyle iptal davası açılamaz. Kaybedilen çeki ele geçirenler tarafından imzalanıp doldurulması sonrasında çeke dayalı hak iddia edene karşı menfi tespit davası açılabilir. Boş çek yapraklarına dayanarak iptal isteminde bulunmada hukuki yarar bulunmamaktadır. ...K.'nun 818/a-s maddesi yollaması ile aynı kanunun 680.madde hükmü uyarınca bir çekin kısmen doldurulmuş veya sadece imzalanmış olması halinde tedavüle çıkarılması mümkün ve geçerli olup, böyle bir çek için ...K.nun 757 - 763 - 764 ve devamı maddeleri uyarınca iptalini istemek hakkı sadece hamile aittir. Keşidecinin zayi nedeniyle iptal davası açma hakkı bulunmamaktadır. Keşideci; kaybettiği çekin bedeli kendisinden talep edildiğinde veya çekin kimde olduğunu öğrendiğinde ...K.'nun 790-792 maddeleri uyarınca hasım gösterip borçlu olmadığının tespiti yönünde dava açmak ve o aşamadan sonra tedbirleri istemek hakkına sahiptir. Bu aşamada davacı çek sahibinin dava açma hakkı bulunmadığı gibi hukuki yararının da bulunmadığı, ayrıca duruşma açılıp toplanması gereken delil de bulunmadığından dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu davanın reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

K A R A R : Ayrıntısı Yukarıda Açıklandığı Üzere;

1.Açılan davanın REDDİNE,

2.Harç peşin alındığından yeniden harç alınmasına yer olmadığına,

3.Davacı tarafça yapılan yargılama giderinin kendi üzerinde bırakılmasına,

4.HMK'nun 297/ç bendi uyarınca artan bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde yatıran tarafa iadesine, Dair, kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize veya mahkememize gönderilmek üzere başka bir yer Asliye Ticaret Mahkemesine verilecek dilekçe ile İSTİNAF yolu açık olmak üzere tarafın yokluğunda dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu karar verildi. 20/06/2023 Katip ...