11.Daire         2001/4338 E.  ,  2004/3846 K. "İçtihat Metni" T.C. D A N I Ş T A Y

İsteğin Özeti : Dava, davacının yurtdışında doktora öğreniminde geçirdiği sürenin borçlandırılarak hizmetine eklenmesi istemiyle yaptığı başvurunun, halen Sandık iştirakçisi olarak görev yapmadığı nedeniyle reddine ilişkin davalı idare işleminin iptali istemiyle açılmıştır. ... İdare Mahkemesinin … günlü, E:…, K:… sayılı kararıyla; 5434 sayılı Emekli Sandığı Kanunu'nun Ek 31. maddesi hükmü çerçevesinde dosyanın incelenmesinden, her ne kadar davacının 14.10.1996 tarihinden bu yana … Üniversitesinde Sosyal Sigortalar Kanunu'na tabi olarak görev yaptığı anlaşılmakta ise de 2.4.1974 tarihinde … Elektrik-Elektronik Fakültesinde asistan olarak göreve başladığı, 19.10.1983-1.11.1986 tarihleri arasında … Üniversitesi Mimarlık Fakültesinde öğretim görevlisi olarak çalıştığı, 1991-1996 yılları arasındaki dönemde ise … Üniversitesi Mühendislik Fakültesinde öğretim üyeliği yaptığı ve bu dönemlerde Emekli Sandığı iştirakçisi olduğunun görüldüğü, bu durumda, davacının anılan dönemler itibariyle Sandık iştirakçisi olarak görev yaptığı dikkate alındığında yurt dışında doktora öğreniminde geçirdiği sürenin borçlandırılması gerekirken başvuru tarihi itibariyle Sandık iştirakçisi olmadığı nedeniyle tesis edilen işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle iptaline karar verilmiştir.

Davalı idare tarafından, idare mahkemesi kararının hukuka aykırı olduğu ileri sürülerek temyizen incelenip bozulması istenilmektedir.

Savunmanın Özeti : Temyizi istenilen kararın usul ve kanuna uygun olduğu, bu nedenle istemin reddi gerekeceği yolundadır.

Hüküm veren Danıştay Onbirinci Dairesince işin gereği görüşüldü: 5434 sayılı Emekli Sandığı Kanunu'nun 12. maddesinde, bu kanunla tanınan haklardan aşağıda (I) işaretli yerlerde çalışanlardan, ... (II) işaretli fıkralarda gösterilenlerin faydalanacağı, Ek 31. maddesinde ise, iştirakçilerden veya dul ve yetimlerinden 102. maddede yazılı süreler içerisinde yazı ile Sandığa müracaat edeceklerin; a) Emekliliğe tabi olmaksızın doktora öğrenimini veya tıpta uzmanlık için yurt içinde veya yurt dışında geçirdikleri normal doktora veya uzmanlık öğrenim sürelerinin ,… kanunda yazılı esaslar çerçevesinde boçlandırılacakları kuralı yer almıştır.

Dosyanın incelenmesinden; davacının 2.4.1974 tarihinde … Elektrik-Elektronik Fakültesinde asistan olarak göreve başladığı, 26.2.1975 tarihinde bu görevinden istifa ederek doktora öğrenimi için burslu öğrenci olarak Amerika Birleşik Devletlerine gittiği, 3.3.1975-30.10.1983 tarihleri arasında yurtdışında doktora öğrenimi gördüğü, 19.10.1983-1.11.1986 tarihleri arasında … Üniversitesi Mimarlık Fakültesinde öğretim görevlisi olarak yeniden göreve başladığı, 1991-1996 yılları arasında da … Üniversitesi Mühendislik Fakültesinde Emekli Sandığına tabi öğretim üyeliği yaptığı ve 14.10.1996 tarihinde bu fakülteden ayrılarak … Üniversitesine istifaen geçtiği ve anılan Üniversitenin rektörü olarak görev yapmakta iken 20.10.1999 tarihinde 1975-1983 yılları arasında yurt dışında doktora öğreniminde geçirdiği sürenin borçlandırılması istemiyle yaptığı başvurunun, halen Sandık iştirakçisi olarak görev yapmadığından bahisle davalı idare işlemiyle reddi üzerine temyize konu davanın açıldığı anlaşılmıştır. Emekli Sandığı Kanunu ile belirlenen haklardan yararlanabilmek için "iştirakçi" olmanın ön koşul olduğu açık olup, Emekli Sandığı Kanununda belirtilen haklardan olan "borçlanma" hakkından yararlanabilmek için de "iştirakçi olma" şartının aranacağı açıktır.

Bu durumda, Sandık iştirakçisi olarak görev yaptığı dönemde borçlanma isteminde bulunmayan davacının, iştirakçiliği sona erdikten sonra yurtdışında doktora öğreniminde geçirdiği sürenin borçlandırılarak hizmetine eklenmesi istemiyle yaptığı başvurunun reddine ilişkin işlemi "iştirakçi olma" ön koşulunu taşımadığı gerekçesiyle reddeden davalı idare işleminde hukuka aykırılık bulunmadığından, anılan işlemin iptali yolunda karar veren idare mahkemesi kararında yasal isabet görülmemiştir.

Açıklanan nedenlerle, davalı idarenin temyiz isteminin kabulüyle, ... İdare Mahkemesince verilen … günlü, E:…, K:.. sayılı kararının bozulmasına, yukarıda belirtilen hususlar gözetilerek yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın adı geçen Mahkemeye gönderilmesine, 27.9.2004 tarihinde oybirliği ile karar verildi.