9. Hukuk Dairesi
9. Hukuk Dairesi 2011/36727 E. , 2013/26463 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ:İŞ MAHKEMESİ
DAVA:Davacı, fazla mesai ücreti ile ulusal bayram ve genel tatil ücreti alacaklarının ödetilmesine karar verilmesini istemiştir.Yerel mahkeme, isteği kısmen hüküm altına almıştır.Hüküm süresi içinde davalı avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:
Y A R G I T A Y K A R A R I
Davacı vekili, davacının davalı işverene ait ... Havalimanı içerisindeki işyerinde ... elemanı olarak çalışmakta iken, davalı şirketin Türk Hava Yolları ile arasındaki sözleşmenin feshedildiği gerekçesiyle iş aktini feshettiğini ileri sürerek fazla mesai ücreti ve genel tatil ücreti alacaklarını istemiştir. B)Davalı cevabının özeti:
Davalı vekili, işyerinde, sezon çalışması olan 15 Haziran - 15 Eylül tarihleri arasında 24/48 vardiya usulüne göre çalışıldığı, diğer aylarda ise uçak saatlerine bağlı olarak çalıştığını, davacının işyeri servisi ile işe gidip geldiğini, devamlı işyerinde bulunmadığını, mal yükleme ve boşaltma işinin en fazla 30 dakika aldığını, davacının sezon dışı çalışmasının haftada 3-4 saat olduğunu, bayramlara denk gelen çalışmaların karşılıklarının ödendiğini, alacakların zamanaşımına uğradığını savunarak davanın reddini istemiştir. C) Yerel Mahkeme kararının özeti: Mahkemece, toplanan delillere ve bilirkişi raporuna göre, davacının taleplerini ispatladığı, bu çalışmalara ait ücretlerin ödendiğinin davalı tarafından kanıtlanamadığı gerekçesi ile davanın kabulüne karar verilmiştir.
D) Temyiz: Karar süresi içinde davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir. E) Gerekçe:
1.Dosyadaki yazılara, toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre davalının aşağıdaki bentlerin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.
2.Uyuşmazlık, davacının fazla mesai yapıp yapmadığı ve fazla mesainin hesaplama tarzı noktalarında toplanmaktadır.Yargıtay Hukuk Genel Kurulunca da benimsenen Dairemizin yerleşik uygulamasına göre, bir işçinin günde en fazla fiilen 14 saat çalışabileceğinin kabulü gerekir. Bu durumda 24 saat çalışıp 24 saat dinlenme usulüyle yapılan çalışmalarda bir hafta 3 gün diğer hafta ise 4 gün çalışma yapılacağından, yukarıda bahsedilen 63 üncü madde hükmü gereğince, haftalık normal çalışma süresi dolmamış olsa dahi günlük 11 saati aşan çalışmalar fazla çalışma sayılması nedeniyle, bu çalışma sisteminde işçi ilk bir hafta (3x3=) 9 saat takip eden hafta ise (4x3=) 12 saat fazla çalışma yapmış sayılmalıdır.Çalışma şeklinin 24 saat mesai 48 saat dinlenme şeklinde olduğu durumlarda ise, işçi birinci hafta 3 gün ikinci ve üçüncü haftalar 2 gün dördüncü hafta yine 3 gün çalışacağından, ilk hafta (3x3=) 9 saat, ikinci ve üçüncü haftalarda (2x3=) 6 saat, dördüncü hafta ise yine (3x3=) 9 saat fazla çalışmış sayılacaktır.Günlük çalışma süresinin onbir saatten fazla olamayacağı Kanunda emredici şekilde düzenlendiğinden, tespit edilen fazla sürelerin denkleştirmeye tabi tutulmaması, onbir saati aşan çalışmalar için zamlı ücret ödenmesi gerekir.Somut olayda, davalı taraf şahit dinletmemiş, davacı şahitleri ise yaz döneminde 25 saat çalışılıp 23 saat dinlenme usulü ile işgörüldüğünü belirtmişlerdir. Bu durumda, yukardaki ilke kararı da gözetilerek, davacının yaz döneminde 25 saat çalışılan günlerdeki fazla mesaisinin günde 4 saat olduğunun kabulü gereklidir. Davacı şahitlerinin beyanlarından kış döneminde ise 24 saat çalışılıp 47 saat dinlenme usulü ile işgörüldüğü anlaşılmaktadır. Bu durumda, yukardaki ilke kararı da gözetilerek, 24 saat olarak çalışılan her gün için günde 3 saat fazla mesai yapıldığının kabulü ile buna göre hesaplama yapılmalıdır.
3.Ekim 2008 dönemine ait bordroda fazla mesai tahakkuku olmasına rağmen, bilirkişi raporundaki hesaplamalar ve açıklamalardan bu ayın dışlanmadığı anlaşılmaktadır. Fazla mesainin hesabında Ekim 2008 ayı dışlanmalıdır. Mahkemece yukarıdaki açıklamalara aykırı hesaba itibar edilerek fazla mesai ücretine hükmedilmesi bozmayı gerektirmiştir.