11.Daire         2009/4694 E.  ,  2011/614 K. "İçtihat Metni" T.C. D A N I Ş T A Y

İstemin Özeti : ...İdare Mahkemesince dava konusu işlemin iptali ile vekalet ücretleri fonunda biriken tutarın yasal faizi ile birlikte davacıya ödenmesine, fazlaya ilişkin faiz isteminin ise reddi yolunda verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararın; davalı idare tarafından, iptal ve kabule ilişkin kısmının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

Savunmanın Özeti : İstemin reddi gerektiği savunulmaktadır.

Hüküm veren Danıştay Onbirinci Dairesince işin gereği görüşüldü:

Dava, Et ve Balık Kurumu Genel Müdürlüğü'nde … olarak görev yapmakta iken emekli olan davacının, vekalet ücreti fonunda toplanan limit dışı vekalet ücretlerinin ödenmesi için yaptığı başvurunun reddine ilişkin işlemin iptali ile emekli olduğu tarihe kadar fonda toplanan tutarın, aynı tarihten itibaren işleyecek reeskont faizi ile birlikte ödenmesine karar verilmesi istemiyle açılmıştır.

İdare Mahkemesince, 1136 sayılı Avukatlık Kanunu'nun 164. maddesinin son fıkrası, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 146. maddesi ile 22.5.1964 tarihinde yürürlüğe giren Et ve Balık Kurumu Hukuk İşleri Vekalet Ücretleri Yönetmeliği'nin 16. maddesinin uyuşmazlık konusu olayla birlikte değerlendirilmesinden, fonda biriken miktardan çalıştığı dönemler için belirlenen limitler dahilinde yararlanan davacının, vekalet ücretlerinin oluşumuna katkıda bulunduğu konusunda herhangi bir şüphenin bulunmadığı, halen limit dışı kalan vekalet ücretinin dağıtımının yapılmamış olması ve mevzuat hükümlerinde konuyla ilgili bir düzenlemenin de yer almaması karşısında, limit dışı kalan vekalet ücretlerinin davacıya ödenmesinin hakkaniyet gereği olduğu sonucuna ulaşıldığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline, fonda bulunan ve davacının oluşumuna katkıda bulunduğu vekalet ücreti tutarının davanın açıldığı tarihten itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesine, fazlaya ilişkin faiz isteminin ise reddine karar verilmiştir.

Davalı idare tarafından, İdare Mahkemesi kararının iptal ve kabule ilişkin kısmının bozulması istenilmektedir. 399 sayılı Kamu İktisadi Teşebbüsleri Personel Rejiminin Düzenlenmesi ve 233 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin Bazı Maddelerinin Yürürlükten Kaldırılmasına Dair Kanun Hükmünde Kararname'nin 37.maddesinde, mahkeme ve icra dairelerince teşebbüs ve bağlı ortaklık lehine hükmedilip borçlusundan tahsil olunan vekalet ücretlerinin, davaları izleyen ve sonuçlandıran avukatlara dağıtımında 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun ilgili hükümlerinin esas alınacağı, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 146. maddesinin 2. fıkrasında, memurlara kanun, tüzük ve yönetmeliklerin ve amirlerin tayin ettiği görevler karşılığında bu Kanunla sağlanan haklar dışında ücret ödenemeyeceği, hiçbir yarar sağlanamayacağı, 3. fıkrasında, 1389 sayılı Kanun ile katma bütçeli kurumların, il özel idareleri ve belediyeler ile bunlara bağlı birliklerin davalarını sonuçlandıran avukat ve saireye verilecek vekalet ücretine ilişkin sair kanun hükümlerinin saklı olduğu, 4. fıkrasında ise, vekalet ücretinin yıllık tutarının; hukuk müşavirleri ve avukatlar için 10000, diğerleri için 6.000 gösterge rakamının memur aylıklarına uygulanan katsayı ile çarpımı sonucu bulunacak aylık brüt tutarın oniki katını geçemeyeceği, bu esasa göre yapılacak dağıtım sonunda artan miktarın merkezde bir hesapta toplanarak Maliye Bakanlığınca hazırlanacak bir yönetmeliğe göre diğer avukatlar arasında, yukarıdaki miktarı aşmamak üzere eşit olarak dağıtılacağı kurala bağlanmış, 1389 sayılı Devlet Davalarını İntaç Eden Avukat ve Saireye Verilecek Ücreti Vekalet Hakkında Kanun ve anılan Kanun'a dayanılarak çıkarılan 1389 sayılı Kanuna Göre Vekalet Ücreti Tevzi Yönetmeliği ile, Devlet lehine sonuçlandırılan davalarda mahkemelerce Hazine lehine hüküm ve tahsil edilen vekalet ücretlerinin dağıtım oran ve usulleri düzenlenmiştir. 657 sayılı Kanun'un 146. maddesinde belirtilen limit dışı kalan vekalet ücretlerinin dağıtılmasına ilişkin usul ve esaslar ise 19.4.1983 tarih ve 18023 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Limit Dışı Kalan Vekalet Ücretlerinin Dağıtım Esasları Hakkında Yönetmelik'te düzenlenmiş olup anılan Yönetmeliğin 7. maddesinde, kanuni limiti dolduranlardan artan miktarın geri kalan hak sahipleri sayısına bölünmek suretiyle eşit olarak dağıtıma devam olunacağı, ancak, bu dağıtımlardan artan miktarın bir sonraki yıl kullanılmak üzere adi emanet hesabında bekletileceği, bir sonraki yıl tahsil edilen limit dışı vekalet ücretinin önceki yıla ait emanet hesabındaki meblağ ile birleştirilmek suretiyle dağıtıma tabi tutulacağı belirtilmiştir.

Dosyanın incelenmesinden, davalı idarede 399 sayılı Kanun Hükmünde Kararname hükümlerine tabi sözleşmeli avukat olarak göreve başlayan ve 1. hukuk müşaviri olarak görev yapmakta iken emekli olan davacının, çalıştığı dönemde fonda biriken vekalet ücretinden 657 sayılı Kanun'da belirtilen limite bağlı olarak yararlandığı, emekli olmadan önce kurumuna başvurarak, kurumda kadrolu başka avukat bulunmadığından limiti aşan ve halen fonda birikmiş olan vekalet ücretleri tutarının kendisine ödenmesini istediği, başvurusunun reddi üzerine dava açıldığı anlaşılmıştır.

Uyuşmazlık, çalışırken limit dahilinde vekalet ücretinden yararlanan davacıya, emekli olması nedeniyle fonda biriken ve dağıtımı yapılmamış vekalet ücreti tutarından ödeme yapılıp yapılmayacağına ilişkindir. Davacının emekli olmadan önce 399 sayılı Kanun Hükmünde Kararnameye tabi kurum avukatı, daha sonra hukuk müşaviri olarak kamu personeli statüsünde görev yaptığı ve ücret ve özlük haklarının bu Kanun Hükmünde Kararnameye göre belirlendiği konusunda taraflar arasında çekişme bulunmamaktadır. 399 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin 37. maddesinde kamu iktisadi teşebbüslerinde vekalet ücretlerinin dağıtımında 657 sayılı Kanun hükümlerinin esas alınacağı belirtildiğinden ve 657 sayılı Kanun'un 146. maddesinde belirlenen esaslara dayalı olarak limit dışı kalan vekalet ücretlerinin dağıtımına ilişkin Limit Dışı Kalan Vekalet Ücretlerinin Dağıtım Esasları Hakkında Yönetmelik 19.4.1983 tarih ve 18023 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girdiğinden, 22.5.1964 tarihli Et ve Balık Kurumu Hukuk İşleri Vekalet Ücretleri Yönetmeliğinin uygulanma imkanı bulunmamaktadır.

Yukarıda yer verildiği üzere Limit Dışı Kalan Vekalet Ücretlerinin Dağıtım Esasları Hakkında Yönetmeliğin 7. maddesinde de, dağıtımlardan artan miktarın bir sonraki yıl kullanılmak üzere adi emanet hesabında bekletileceği, bir sonraki yıl tahsil edilen limit dışı vekalet ücretinin önceki yıla ait emanet hesabındaki meblağ ile birleştirilmek suretiyle dağıtıma tabi tutulacağı belirtilmiş olup, anılan Yönetmelik'te, fonda biriken ve dağıtımı yapılmayan limit dışı kalan vekalet ücreti tutarının, oluşumuna katkıda bulunan kişinin emekli olması halinde bu kişiye sınırlamaya tabi olmadan ödeneceğine ilişkin bir hükme yer verilmemiştir.

Bu durumda, görevde bulunduğu sürede limit dahilinde fonda biriken vekalet ücretinden yararlanan davacıya, emekli olması nedeniyle, fonda biriken ve dağıtımı yapılmayan limit dışı vekalet ücretlerinin ödenmesine yukarıda yer verilen mevzuat hükümleri karşısında olanak bulunmadığından dava konusu işlemin iptaline karar veren İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet görülmemiştir. Açıklanan nedenlerle, davalı idare temyiz isteminin kabulü ile Mahkeme kararının bozulmasına, yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın Mahkemeye gönderilmesine, 26.1.2011 tarihinde oybirliği ile karar verildi.