6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

Davalı ... A.Ş.vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili şirkete ait aracın uzun dönem kiralama aracı olduğunu, olay tarihinde Uzun Dönem Operasyonel Araç Kiralama Sözleşmesi ile ihbar olunan şirkete kiralanmış olduğunu, sözleşme şartları gereğince hasar ve ziyan sorumluluğunun kiracıya ait olduğunu, araç işleteninin ihbar olunan şirket olduğunu, bu sebeple davanın müvekkil şirket açısından husumetten reddi gerektiğini belirterek, olayda sorumlulukları bulunan araç işleteni ...Şti. ve sürücüsü ...'ya ihbar ile müvekkili şirket yönünden davanın reddine karar verilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacıya bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir. Davalı ... A.Ş.vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin kazaya karışan ... plakalı aracın zorunlu trafik sigortacısı olduğunu, davalı müvekkilin KTK 85/1 ve Trafik Poliçesi Genel Şartları 1.maddesinden doğan kusur oranında ve poliçe limiti ile sınırlı sorumluluğu bulunduğunu, bu sebeple sebepsiz zenginleşmeye mahal vermemek amacıyla öncelikle kazadaki kusur oranlarının tespiti gerektiğini, sonrasında değer kaybının tespitinin gerektiğini beyanla davanın müvekkili açısından davanın reddine karar verilmesini yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. KANITLAR VE GEREKÇE : Dava, 2918 Sayılı Kanun'un 85, 91 ve devamı maddeleri ile 97 .maddesi kapsamında trafik kazası nedeniyle işletene ve zorunlu mali sorumluluk sigortacısına yönelik maddi tazminat talepli eda davasıdır. Taraflar arasında uyuşmazlık konusu hususlar, dava konusu kazada kusur durumunun ne olduğu, kaza nedeniyle davacıya ait araçta değer kaybı oluşup oluşmadığı, oluşmuş ise gerçek zarar tutarının ne olduğu, davalı ... A.Ş.nin işleten sıfatının ve pasif husumetinin bulunup bulunmadığı noktalarında toplandığı anlaşılmıştır. 2918 Sayılı Sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun tanımlar başlıklı 3. Maddesinde işleten; "araç sahibi olan veya mülkiyeti muhafaza kaydıyla satışta alıcı sıfatıyla sicilde kayıtlı görülen veya aracın uzun süreli kiralama, ariyet veya rehni gibi hallerde kiracı, ariyet veya rehin alan kişidir. Ancak ilgili tarafından başka bir kişinin aracı kendi hesabına ve tehlikesi kendisine ait olmak üzere işlettiği ve araç üzerinde fiili tasarrufu bulunduğu ispat edilirse, bu kimse işleten sayılır." şeklinde tanımlanmıştır. Yine 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85 maddesinde düzenlenen motorlu araç işleten ile araç işleticisinin bağlı olduğu teşebbüs sahibinin sorumluluğunun hukuki niteliği ise kural olarak tehlike sorumluluğudur. Mezkur Kanunun 85/1 maddesi uyarınca "bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar." Yine aynı kanunun 58/son maddesi uyarınca "İşleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur." Bu düzenlemeler kapsamında motorlu araç işletenin veya teşebbüs sahibinin, motorlu aracın işletilmesi nedeniyle ortaya çıkan zararlardan sorumluluğu kusur(haksız fiil) sorumluluğu olmadığı gibi, objektif özen yükümlülüğünün ihlaline dayanan olağan sebep sorumluluğu niteliğinde de değildir. Tehlike sorumluluğu niteliğindeki bu sorumluluğun doğması için, motorlu aracın işletilmesine özgü tipik tehlikenin gerçekleşmesi yeterli olup motorlu araç işletenin veya teşebbüs sahibinin kusuru yahut objektif özen yükümlüğünü ihlali aranmaz. Motorlu taşıt işletenin olağan sebep sorumluluğu istisna olup 2918 Sayılı Kanun'un 85/3 fıkrasında düzenlenmiştir. Buna göre işletme haline olmayan bir motorlu aracın sebep olduğu trafik kazasından dolayı işletenin sorumlu tutulabilmesi için, zarar görenin, kazanın oluşumunda işleten veya eylemlerinden sorumlu tutulduğu kişilere ilişkin bir kusurun varlığını veya araçtaki bozukluğun kazaya sebep olduğunu ispat etmesi gerekir. Somut olayda meydana gelen trafik kazası aracın işletilmesi sırasında meydana geldiğinden, işletenin sorumluluğunun tehlike sorumluluğu olduğunda şüphe yoktur. Bu sebeple işleten ancak kazanın bir mücbir sebepten veya zarar görenin veya bir üçüncü kişinin ağır kusurundan ileri geldiğini ispat ederse sorumluluktan kurtulabilir. Karayolları Trafik Kanunu'nun 91/1. maddesi ile motorlu araç işleten veya teşebbüs sahibine zorunlu mali sorumluluk sigortası yapma mecburiyeti getirilmiştir. Bu düzenleme ile sigortacının, motorlu taşıt işletenin veya teşebbüs sahibinin motorlu taşıtın işletilmesinden doğan sorumluluğunu teminat ile sınırlı olmak üzere karşılaması amaçlanmıştır. Aynı kanunun 92 maddesinde ise zorunlu trafik sigortacısının hangi zararlardan sorumlu olmadığı tahdidi biçimde sayılmıştır. Maddeye göre; aşağıdaki hususlar zorunlu mali sorumluluk sigortacısının sorumluluğu dışındadır: "a) İşletenin; bu Kanun uyarınca eylemlerinden sorumlu tutulduğu kişilere karşı yöneltebileceği talepler,