13. Hukuk Dairesi

HMK'nın 355. maddesine göre istinaf incelemesi; istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırılık görüldüğü takdirde ise resen gözetilmek suretiyle yapılmıştır.Dava, Letonya Tahkim kararının tenfizi istemine ilişkindir.Davacı vekili Bakırköy Asliye Hukuk Mahkemesi'ne sunmuş olduğu 19.06.2015 tarihli dava dilekçesinde özetle ; müvekkili banka ile davalılar arasında mevcut olan ihtilaf ile ilgili Letonya Ticari Bankalar Birliği Tahkim Mahkemesi tarafından 27.04.2015 tarih ... sayılı karar verildiği, söz konusu kararın kesinleştiği, bu nedenlerle kesinleşen kararın müvekkili banka lehine tenfizine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.Bakırköy 5.Asliye Hukuk Mahkemesi'nce yapılan değerlendirme sonucu; 10/09/2015 Tarih ve 2015/301-292 E-K sayılı ilamı ile davanın ticaret mahkemesinin görev alanına girdiği gerekçesiyle görevsizlik kararı verilmiştir.Bakırköy 5.Asliye Hukuk Mahkemesi'nce verilen görevsizlik kararı Yargıtay 11 Hukuk Dairesi'nin 23/03/2016 Tarih ve 2016/2993 Esas, 2016/3249 Karar sayılı kararıyla onanarak kararın kesinleşmesi üzerine dosya Bakırköy 5 ATM.ye tevzi edilmesi üzerine bu mahkeme tarafından yargılamaya devam olunmuştur.Bakırköy 5 ATM. Tarafından yargılama sonucu 19/04/2017 Tarih ve 2016/441 Esas, 2017/341 Karar sayılı kararı ile; sabit görülen davacının davasının KABULÜNE, dava konusu Letonya Ticari Bankalar Birliği Tahkim Mahkemesi tarafından verilen 27.04.2015 tarih 56/2015 - 44000374639 sayılı kararın davacı lehine TENFİZİNE, karar verilmesi üzerine kararın istinaf edilmesi üzerine dosya İBAM. Gönderilmiş olup Dairemizin 29/12/2017 Tarih ve 2017/678 Esas, 2017/889 Karar sayılı kararımız ile;'' ...İlk derece mahkemesince tahkim sözleşmesine göre uygulanması gereken Letonya hukuku mevzuatına göre tenfizi istenen hakem kararının davalının savunması doğrultusunda New York Konvansiyonu Hükümleri ve MÖHUK 62. maddesi kapsamında denetimi gerekecektir.Bu kapsamda mahkemece davalı yanın cevap dilekçesinde savunma delili olarak ileri sürdüğü ve tenfize konu edilen hakem kararında bahsi geçen Letonya mevzuat hükümlerinin celbine ilişkin delillerin hiç toplanmadığı ve değerlendirilmediği anlaşılmıştır. Anayasanın 36, HMK 27 maddeleri de dikkate alındığında, davalı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının HMK 353/1-a6 maddesi uyarınca ortadan kaldırılarak, dava dosyasının mahkemesine geri gönderilmesine,'' karar verilmiştir.Bakırköy 5 ATM.nin 28/11/2018 Tarih ve 2018/53 Esas, 2018/1331 Karar sayılı kararı ile; davacı tarafın tenfize konu ettiği Letonya Ticari Bankalar Birliği Tahkim Mahkemesi tarafından yapılan yargılamada davalı tarafa Letonya mevzuatına uygun tebliğ işlemi yapılmadığı, tebliğ işleminin mutlaka tahkimin cereyan ettiği yer hukuku çerçevesinde ve usulü dairesinde yapılmasının zorunlu olduğu (Yargıtay 11.HD 2013/2820 - 7002 EK sayılı ilamında da belirtildiği üzere), olayımızda tebliğ işleminin DHL firması aracılığı ile ve kurye vasıtasıyla davalı ile ilişkisi de tespit edilemeyen ... isimli şahsa yapıldığı, söz konusu tebliğ işleminin Letonya Tebligat Kanununun 31.maddesine açıkça aykırı olduğu, yapılan yargılamadan davalının usulüne uygun haberdar edilmediği, bu kapsamda davalının hukuki dinlenilme hakkı ile adil yargılanma hakkının açıkça ihlal edildiği, söz konusu ihlallerin kamu düzenine ilişkin olduğu, bu nedenlerle davacı tarafından açılan tenfiz davasının 5718 Sayılı MÖHUK 62/1-ç-d maddeleri gereğince davanın REDDİNE karar verilmiş ve karara karşı davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.5718 SAYILI MÖHUK MADDE 62- (1) Mahkeme,a) Tahkim sözleşmesi yapılmamış veya esas sözleşmeye tahkim şartı konulmamış ise,b) Hakem kararı genel ahlaka veya kamu düzenine aykırı ise,c) Hakem kararına konu olan uyuşmazlığın Türk kanunlarına göre tahkim yoluyla çözümü mümkün değilse,ç) Taraflardan biri hakemler önünde usulüne göre temsil edilmemiş ve yapılan işlemleri sonradan açıkça kabul etmemiş ise,d) Hakkında hakem kararının tenfizi istenen taraf, hakem seçiminden usulen haberdar edilmemiş yahut iddia ve savunma imkanından yoksun bırakılmış ise,e) Tahkim sözleşmesi veya şartı taraflarca tabi kılındığı kanuna, bu konuda bir anlaşma yoksa hakem hükmünün verildiği ülke hukukuna göre hükümsüz ise,f) Hakemlerin seçimi veya hakemlerin uyguladıkları usul, tarafların anlaşmasına, böyle bir anlaşma yok ise hakem hükmünün verildiği ülke hukukuna aykırı ise,g) Hakem kararı, hakem sözleşmesinde veya şartında yer almayan bir hususa ilişkin ise veya sözleşme veya şartın sınırlarını aşıyor ise bu kısım hakkında,h) Hakem kararı tabi olduğu veya verildiği ülke hukuku hükümlerine veya tabi olduğu usule göre kesinleşmemiş yahut icra kabiliyeti veya bağlayıcılık kazanmamış veya verildiği yerin yetkili mercii tarafından iptal edilmiş ise,yabancı hakem kararının tenfizi istemini reddeder.(2) Birinci fıkranın (ç), (d), (e), (f), (g) ve (h) bentlerinde yazılı hususların ispat yükü, hakkında tenfiz istenen tarafa aittir, hükmü düzenlenmiştir.Letonya mevzuatında yer alan Tebligat Kanununun 31.maddesinde, tahkim mahkemesinde görülen davalarda tebligatların ne şekilde yapılacağının açıkça düzenlendiği, yasal düzenlemeye göre tebliğ işleminin "postayla veya elektronik posta yolu ile iadeli taahhütlü olarak ve muhataba şahsen tebliğ edilmesinin ön görüldüğü", dosya kapsamına göre Letonya Tahkim Mahkemesince verilen kararda ilgiliye tebligatın Latvijas Pasts ile teslimat iadeli taahhütlü özel posta olarak gönderildiği ayrıca DHL Letonya Kurye Hizmeti aracılığıyla makbuzlu kargo olarak gönderildiği, tebliğin gönderilmesi Latvijas Pasts kayıtlı gönderi listesindeki teslim teyit yazısı ile ispatlandığının belirtildiği, dosyada toplu olarak teslim edilmiş taahhütlü mektupların listesinin olduğu ancak muhataba bizzat tebliğ edildiğine dair tebliğ parçasının olmadığı, tebliğ işleminin ... Firması aracılığı ile kurye vasıtasıyla davalı ile ilişkisi de tespit edilemeyen ... isimli şahsa yapıldığı, söz konusu tebliğ işleminin Letonya Tebligat Kanununun 31.maddesine açıkça aykırı olduğu, yapılan yargılamadan davalının usulüne uygun haberdar edilmediği, bu kapsamda davalının hukuki dinlenilme hakkı ile adil yargılanma hakkının açıkça ihlal edildiği, söz konusu ihlallerin kamu düzenine ilişkin olduğu görülmüştür.Davacı vekili tarafından ileri sürülen istinaf nedenleri ilk derece mahkemesinin gerekçeli kararında detaylı şekilde tartışılıp değerlendirildiği, mahkeme gerekçesi ve tespitinin dosya kapsamına uygun olduğu dairemizce belirlendiğinden, davacı vekilinin istinaf sebepleri yerinde görülmemiştir.Sonuç itibariyle, dosya kapsamı, mahkemenin kabul ve gerekçesi ve istinaf sebepleri gözetildiğinde; mahkeme kararı usul ve yasaya uygun bulunduğundan davacı vekilinin istinaf başvurusunun HMK 353/1-b1 Maddesine göre esastan reddine karar verilmesi gerektiği kanaatine varılarak aşağıdaki hüküm kurulmuştur.