14. Hukuk Dairesi

Davacı vekili tarafından, davalı aleyhine 26.05.2010 gününde verilen dilekçe ile geçit hakkı kurulması istenmesi üzerine yapılan duruşma sonunda; davanın kabulüne dair verilen 08.07.2011 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi davalı ... tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü: K A R A R Dava, Türk Medeni Kanununun 747. maddesine dayalı geçit hakkı kurulması istemine ilişkindir. Davaya cevap veren davalılar, davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, dava kabul edilmiş, eski 265 sayılı parsel yararına 266 ve 1175 sayılı parseller aleyhine bilirkişi krokisinde birinci seçenek olarak gösterilen yerde geçit irtifakı kurulmuştur. Hükmü, kayıt maliki mirasçılarından ... temyiz etmiştir. İncelenen dosya kapsamından, davacı kooperatifini maliki olduğu 265 sayılı parselin ifraz işlemine tabi tutulduğu, ifraz sonucu muhtelif parsellere bölündüğü anlaşılmaktadır. Bir bütün halinde düşünüldüğünde, eski 265 sayılı parselin yol ihtiyacında olduğu sabittir.

Ülkemizde arazi düzenlenmesinin sağlıklı bir yapıya kavuşmamış olması ve her taşınmazın yol ihtiyacına cevap verilmemesi geçit davalarının nedenidir. Geçit hakkı kurulmasına ilişkin davalarda amaç genel yola bağlantısı olmayan veya yolu bulunsa bile bu yol ile ihtiyacı karşılanamayan taşınmazın genel yolla kesintisiz bağlantısının sağlanmasıdır. Bu açıklamalardan sonra somut olaya gelince; 266 ve 1175 sayılı parseller üzerinden eski 265 sayılı parsel yarına kurulan geçit yerinin genel yolla bağlantısı yoktur. Dolayısıyla, bu tür bir geçitle davacı kooperatifin maliki olduğu eski 265 sayılı parselin geçit ihtiyacı karşılanmış sayılamaz. Kaldı ki, gerek 266, gerekse 1175 sayılı parseller bu şekilde kurulan bir geçitle iki parçaya bölünmüş, ekonomik olarak kullanımı maliklerin elinden alınmıştır. Bütün bu anlatılanlardan sonra mahkemece yapılması gereken iş, davacı kooperatifin 265 sayılı parselinin geçit ihtiyacını yerinde yeniden keşif yapılarak yöntemine uygun şekilde karşılamak olmalıdır. Değinilen yönlerin gözardı edilmesi doğru olmadığından karar bozulmalıdır.