17. Hukuk Dairesi

12.03.2020 REDDİNE ISTINAFHUKUK HUKUK Ticaret Hukuku 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu 2004 sayılı yasanın 286. maddesinde konkordato talebine eklenecek belgeler, ayrıntılı olarak düzenlenmiş, ayrıca, borçlunun konkordato sürecinde mahkeme veya komiser tarafından istenebilecek diğer belge ve kayıtları da ibraz etmek zorundadır, ifadeleri ile belgelerin tahdidi olmadığı vurgulanmıştır. Konkordato talebine eklenecek belgelerin önemi ve hak kaybının önüne geçilebilmek ve uygulamada birliğin sağlanabilmesi için buna ilişkin yönetmelikler çıkarılmıştır. İİK 286/1.a bendinde, konkordato ön projesi bir anlamda tanımlanmış ve borçlunun borçlarını hangi oranda veya vadede ödeyeceğini, bu kapsamda, alacaklıların alacaklarından hangi oranda vazgeçmiş olacaklarını, ödemelerin yapılması için borçlunun mevcut mallarını satıp satmayacağını, borçlunun faaliyetine devam edebilmesi ve alacaklılara ödemelerini yapabilmesi için gerekli mali kaynağın sermaye artırımı veya kredi temini yoluyla yahut başka yöntem kullanılarak sağlanacağını gösteren ön proje olarak ifade edilmiştir. Yasanın devam eden bentlerinde ifade edilen, borçlunun malvarlığını gösterir belgeler, alacaklılar, alacak miktarları vb belgelerin, konkordato ön projesinin başarıya ulaşıp ulaşmayacağına dair tespitte en önemli unsurlar olduğunun kabulü kaçınılmazdır. Çünkü, geçici komiser, öncelikle bu belgelerle ön projenin başarıya ulaşıp ulaşmayacağını ve kayıtlarla uygun olup olmadığını değerlendirecektir. Diğer yandan, 286/1- a bendinde, borçlunun faaliyetine devam edebilmesi ve ödemelerini yapabilmesi ifadesi ile konkordatonun amacının da bir anlamda ifade bulduğunun kabülü doğru olacaktır. Somut olayda, davacı şirket tarafından, ön projede öngörülen mali kaynaklardan sermaye artışı büyük oranda yerine getirilmemiştir. Tek ortaklı bir sermaye şirketi olan davacı borçlu şirket ortağı, sermaye taahhüt edimini yerine getirmemiştir. Diğer yandan, ön projede yer verilen diğer hususların bir çoğu ,şirketin kendi faaliyet kapsamı dahilindeki işlerdir. İİK 286/1-a bendinde zaten borçlunun faaliyetine devam etmesi ön projede gösterilmesi gereken bir husustur. Yasal düzenlemede açıkça, borçlunun faaliyetine devam edebilmesi vurgusu yapıldıktan sonra, alacaklılara ödemelerin yapılabilmesi için gerekli olan mali kaynağın ön projede gösterilmesi gerektiği belirtilmiştir. Diğer yandan, fason üretim yaparak kendi markası ile satış yaparak ticari faaliyetini devam eden şirketin, talep tarihinden kısa süre öncesinde, fabrika binasını devretmiş olması da faaliyetinin devamı anlamında, işletme hukuku ve özellikle konkordatonun amacına da uygun görülmemiştir. Fason üretiminin tedarikçi şirkete yaptırılması veya kiralanan fabrika binasında yapılması durumunda ise, öncelikle maliyet giderlerini artıracağından, kısa vadede bir alacaklının alacağını kısmen karşılamak amacıyla fabrika binasının satışı uygun ve isabetli görülmemiştir. En önemli ve dikkat çeken konulardan birisi ise, davacı şirketin geçmiş dönemlere nazaran, ön projede kar toplamını düşük miktarda göstermiş olmasıdır. Ön projede gösterilen karın, mehil süresinde yakalanmış olması, ön projenin amacına ulaşmasını göstermeye yetmeyecektir. Kaldı ki, işletmenin faal durumda olması da konkordatonun en önemli amaçlarındandır. Davacı şirketin uzun vadeli borçlarının tamamına yakının, bankalara olan ticari kredi borçları olduğu anlaşılmaktadır. Davacı şirket adına kayıtlı taşınmaz / taşınmazlar üzerinde, kredi borçlarına istinaden oluşturulacak ipotek ve / veya hacizlerin olması ihtimali karşısında, mali kaynak olarak isabetli bir varlık kabulü de mümkün değildir. Mühlet içinde faaliyetine devam edecek bir işletmenin nakit biriktirebilmesi için oldukça yüksek karlılığa sahip olması gerekir. Mali durumu bozulan işletmeler kural olarak karlılıklarını yitirmiş işletmelerdir. Taşınmazların nakte çevirilerek kaynak sağlanabilmesi için öncelikle o varlıklar üzerinde rehin olmaması gerekir. Diğer yandan, projede, mevcut durumun, likitide sıkıntısının veya borca batıklığın giderilmesi için tedbirlere yer vermek gerekir. Bunlar, gelir artırıcı veya tasarruf tedbirleri olabilir. Konkordato süreci içinde özellikle iyileşmenin sağlanabilmesi için yeni kredi sağlanması gerekmektedir. Somut olayda, başta, projede öngörülen sermaye artışının da gerçekleştirilmediği göz önünde bulundurulduğunda ,davacı şirketin yasada tanımlanan şekilde, ibraz edilen ön projesinin, somut veriler karşısında başarıya ulaşma ihtimalinden söz edilemeyecektir. Davacı şirket, mali kaynak olarak ön projede, yasanın ifade ettiği şekilde sermaye artırımını göstermiş olmasına rağmen yerine getirmemiştir. Sermaye artışı mali kaynak için tek ve zorunlu olmasa dahi, somut verilere göre değerlendirme yapılarak, mali kaynakların gösterilmesi isabetli olacağı gibi, somut olayda şirketin faaliyetine devamı için önem arz etmektedir. Diğer yandan, 2004 sayılı İcra İflas Kanunu 492 sayılı Harçlar Kanunu 2004 sayılı İİK ‘nun “ Konkordato İle Sermaye Şirketleri ve Kooperatiflerin Uzlaşma Yoluyla Yeniden Yapılandırılması “ üst başlığını taşıyan on ikinci babında değişiklikler yapılmış, İflasın ertelenmesi kaldırarak konkordato yeni bir içeriğe kavuşturulmuştur. Geçici mühlet başlığını taşıyan 287/1. fıkrada ,mahkemenin konkordato talebi üzerine 286. maddede belirtilen belgelerin eksiksiz olarak mevcut olduğunu tespit ettiğinde derhal geçici mühlet kararı vereceği ve 297’ nci maddenin ikinci fıkrasındaki haller de dahil olmak üzere borçlunun malvarlığının muhafazası için gerekli gördüğü bütün tedbirleri alacağı düzenlenmiştir. Yasanın 288/1. fıkrasında, geçici mühletin, kesin mühletin sonuçlarını doğuracağına yer verilmiş, İİK 294. maddesinde, kesin mühletin alacaklılar bakımından sonuçları, 297. maddesinde ise, kesin mühletin borçlu bakımından sonuçlarına ilişkin düzenleme yer almıştır. Kanun koyucu, 7101 sayılı Kanunda, uygulama alanını genişleterek konkordatoyu, borçlarını vadesi geldiği halde ödeyemeyen veya vadesinde ödeyememe tehlikesi altında bulunan herhangi bir borçlunun, vade verilmek veya tenzilat yapılmak suretiyle borçlarını ödeyebilmek veya muhtemel bir iflastan kurtulabilmek için başvurabileceği bir hukuki çare olarak betimlemiştir. İİK285. maddesinde konkordato talebi düzenlenmiştir. Konkordato öncelikle borçlu tarafından talep edilmektedir. Borçlu ise, iflasa tabi olan veya olmayan bir gerçek veya tüzel kişi olabilmektedir. 15.03.2018 tarihli Resmî Gazetede yayınlanarak yürürlüğe giren 7101 sayılı Kanunu 2004 sayılı İİK ‘nun 285. maddesinde, yetkili ve görevli mahkeme düzenlenmiş, yasada, İflasa tabi olan borçlu için İİK ‘nun 154. maddesine atıf yapılarak ilgili maddenin birinci veya üçüncü fıkradaki yazılı yerlerdeki asliye ticaret mahkemesinin yetkili ve görevli olduğu vurgulanmıştır. Somut olayda, davanın, davacı şirketin muamele merkezinin bulunduğu yerdeki asliye ticaret mahkemesinde açıldığı, yargılamanın şirket yönünden yetkili mahkemece gerçekleştirildiği sabittir. Davacı gerçek kişinin ise, her ne kadar dava dilekçesinde, adresi, şirket adresi ile aynı, yani, “ İOSB ... San. St. ... No. ...-...-.. Başakşehir / İstanbul “ olarak belirtilmişse de vekaletnamede “ Gaziosmanpaşa/ İstanbul “ olarak yer almaktadır. İlk derece mahkemesinin, yetkisiz mahkeme olduğuna dair gerekçesinin bu anlamda yerinde olduğu anlaşılmakla birlikte, yetkinin iş bu davada, İİK 285. maddesinde atıf yapılan, aynı yasanın 154. maddesi gereğince mutlak yetki olduğu, bu anlamda gerçek kişi yönünden davanın, iflasa tabi olmayan borçlu için yerleşim yerindeki asliye ticaret mahkemesinin kesin yetkili olduğu dikkate alınarak, İİK 285. maddesi gereğince, İstanbul Asliye Ticaret Mahkemesinin yetkili olduğunun kabulü ve dava dilekçesinin, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu K2004 md.94 İİK md.293/3 İİK md.286/1 K6100 md.74 HMK md.115/2 K6100 md.297 K2004 md.285 K7101 md.65 K2004 md.286 İİK md.294 K6100 md.353 K6100 md.115/2 TTK md.376/3 K7101 md.285 İİK md.285 İİK md.287 İİK md.292 İİK md.289 HMK md.297