3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

15.04.2021 REDDİNE YERELHUKUK DIGER Ceza Hukuku 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu 0181 sayılı yazı ile yükleniciye bildirildiğini, Konsorsiyum Protokolünde; iş paylaşımının, % 70 ... ve % 30 ... olmak üzere düzenlendiği, hattın ilk arazi ve etüt çalışmaları esnasında Konsorsiyumun % 30 oranında ortağı olan ...’nin acze düşmesi nedeni ile büyük zorluklar yaşandığını, işlerin aksaması üzerine uzun süre bu ortağa ulaşılamadığını, bu nedenle 04.06.2003 tarih ve 10/2 no.lu yazı ile konunun çözümü için ...’nin, görüşme yapılmak üzere davacı firmaya davet edildiğini, 07.07.2003 tarih ve 03/91 sayılı yazıyla ...’a; ... ile ... arasında tanzim edilen yeni protokollerinin sunulduğunu, ...’ın 22.07.2003 tarih ve 5572/15778 sayılı yazısı ile yeni iş paylaşım oranları protokollerinin yürürlüğe konulmasının uygun görüldüğünün bildirildiğini, Enerji iletim hattının güzergâh planlarının ve Direk Tevzi Listelerinin davalı idare tarafından onaylanmasının ardından, arazide direk ayak kesitlerinin alınıp idarece bu kesitlerin onaylandığı, direk tevziatı yapılmış olan hat bölümlerinde çalışma yapacak montaj taşeronlarının isimlerinin 23.09.2003 tarih ve 03/186 sayılı yazıyla; davalıya bildirilip bu taşeronların kullanacakları kum-çakıl ocaklarının yerlerinin tespiti için eleman görevlendirilmesi hususunun idareden istenildiğini, direk yerlerine isabet eden ağaçlar kesileceğinden bu duruma ilişkin tespitlerin yapılabilmesi için eleman görevlendirilmesi hususunun 24.09.2003 tarih ve 03/188 sayılı yazıyla idareden istenildiğini, 06.10.2003 tarih ve 03/199 sayılı yazıyla; direk betonlarının dökülmesine 07.10.2003 tarihinde başlanacağından kontrol elemanı görevlendirilmesi hususunun idareden istenildiğini, 06.10.2003 tarih ve 03/204 sayılı yazıyla; Şantiye Şefi görevlendirme yazısının ...’a gönderildiğini, alt montaj ve üst montaj çalışmalarını yürüten 6 adet taşeronla hattın tüm güzergâhında ve hattın her noktasında işe başlanıldığını, çalışılan taşeron firmaların çalıştıkları hat bölümlerinin organize edilerek 1-...: 1-49 no.lu direkler arası, / 2-.... 177-206 no.lu direkler arası, hat bölümlerini yapacağı hususunun, 07.11.2003 tarih ve 03/244 sayılı yazıyla ...’a iletildiğini, arazide kazı çalışmaları devam ederken fabrikada direk imalat çalışmalarına da başlanıldığını, 23.09.2003 tarih ve 03/185 sayılı yazıyla direklerin stup imalatları yapılmış olan 116 ton imalatın test ve tespitleri için ... yetkililerinin fabrika sahasına davet edildiğini, imalatları tamamlanan direk malzemelerinin sahaya gönderilerek montaj çalışmalarına başlanıldığını, 04.11.2003 tarih ve 03/239 sayılı yazı ekinde gönderilen 2003 yılı Ekim ayı faaliyet raporunda da görüldüğü gibi 45 adet direk kazısının yapıldığını, 13 adet direğin de alt montajlarının yapılarak betonlarının döküldüğünü, alt montajları yapılan direklerin üst montajlarının da yapılması için 31.10 2003 tarih ve 03/236 sayılı yazıda belirtildiği üzere ilk etapta imalatı yapılan 600 ton civarındaki direğin üst montaj malzemelerinin testlerinin yapılıp şantiyeye sevk edildiğini, ... tarafından hazırlanan kamulaştırma planlarının, ilçe ilçe olmak üzere hazırlandıkça 25.09.2003 tarihinden itibaren 31.12.2004 tarihine kadar idarenin 10. Grup Müdürlüğünün onayına sunulduğunu, Grup Müdürlüğünün de 12.05.2004 tarihinden başlayarak en son 10.01.2005 tarih ve 153 sayılı yazısı ile kamulaştırma planlarını onayladığını, bu suretle hattın tümünün kamulaştırma planlarının onayının tamamlandığını, Kamulaştırma planlarının onay tarihlerini belirtir listelerini içeren yazıların tablo halinde dava dilekçesi ekinde sunulduğunu, Kamulaştırma planlarının hazırlanmasında elde olmayan sebeplerle meydana gelen bazı aksamaların olduğunu, bunun nedeninin; hattın geçtiği yerlerdeki ilçe teşkilatlarının tapu kayıtlarının Genel Müdürlükten ve mahalli ilçe teşkilatlarından temininden kaynaklanan güçlüklerden ileri geldiğnii, bu durum davalı işveren tarafından da açıkça bilindiği halde oluşan zararın karşılanması için Hakem’e yapılan başvuru üzerine Hakemin; bu durumu, hiçbir maddi olguya dayanmaksızın, etüt çalışmalarındaki gecikmeyi “yüklenici firmanın yetersiz bir kadro ile işe geç başlaması, deneyimsiz bir yüklenici gibi acemice davranması..” diye nitelemesinin yerinde olmadığını, Zira; Direk yerleri ile direkler arasındaki hattın altında kalan yerlerin ... adına kamulaştırma tescillerinin uzaması üzerine işin bir an önce bitirilebilmesi için tescil kararları beklenilmeyerek arazi sahiplerinin ikna edilmesi suretiyle çalışmalara devam edildiği, bu nedenle sürekli olarak hattın bir noktasından itibaren çalışma yapılmayıp, gerek montaj ve gerekse tel çekimi çalışmalarında, ekiplerin sürekli yer değiştirerek hattın mümkün olabilen her noktasında çalışıldığını, dava dilekçesi ekinde sunulan “ Çalışılan İşler ” tablosundan da bu durumun açıkça görüldüğünü, 2003 yılı Ekim ayı başlarında başlanılan çalışmaların, kış sezonunda da şantiyelerin kapatılmayarak devam ettiğini, ancak engellemeler nedeni ile programlandığı şekilde çalışılamadığını, bu hususta yazılan yazı ve eklerinin dava dilekçesi ekinde sunulduğunu, ...’ça kamulaştırma planları onaylanan ancak engellemeler nedeni ile girilemeyen direklere ilişkin ... onay yazılarının tarih ve sayıları ile engellemeler nedeni ile çalışma yapılamayan direkler için ... tarafından 30.09.2004 tarihine kadar yazılan yazıların tablo halinde dava dilekçesi ekinde sunulduğunu, Keza; 06.08.2004 tarih ve 4472 sayılı ... yazıları ile; engellemeler nedeni ile çalışma yapılamayan 56 adet direğe ait Grup Müdürlüğü elemanları ile birlikte tutulan tutanakların gönderildiği yazıların da dava dilekçesi ekinde sunulduğunu, tüm olumsuzluklara ve tüm engellemelere rağmen 2004 yılı kasım ayında montajı tamamlanan kısımların tel çekimine başlanıldığını, 03.01.2005 tarih ve 04/561 sayılı yazı ekinde sunulan 2004 yılı Aralık ayı faaliyet raporunda da görüldüğü üzere; 169 adet direğin hafriyatının, 164 adet direğin alt montajının, 132 adet direğin üst montajının yapıldığını, yapılmış 16 adet direğin de telinin çekildiğini, 01.02.2005 tarih ve 05/17 sayılı yazı ekindeki 2004 yılı sonu itibari ile yapılan işleri belirtir faaliyet raporunda da; 173 adet direk kazısının, 170 adet direk alt montajının, 134 adet direk üst montajı ve 17 adet direğin de tel çekiminin yapılmış olduğunun görüleceğini, engellemeler ile çalışma yapılması gereken direklerde idarenin yer teslimi yapamamasından dolayı, şantiye faaliyetlerine ara verildiği hususunun 12.01.2005 tarih ve 05/5 sayılı yazıyla idareye bildirildiğini, keza çalışmalara ara verilmesi nedeni ile faaliyetlere ne zaman başlanabileceği hususunun 09.03.2005 tarih ve 05/29 sayılı yazıyla idareye sorulduğunu, bu arada güzergâh değişikliği yapılan 152-156 no. lu direkler arası bölümde yer alan 156 no.lu taşıyıcı direğin ( kazısının tamamlandığı ) stub ayarlarının yapılıp demir donatıları ve kalıpları bağlanmışken betonun atılması aşamasında işin idare tarafından durdurulduğunu, ...’ın 24.08.2005 tarih ve 4283 sayılı yazıları ile hatta hukuki olayların sonucu varyant yapıldığını bildirildiğini, ...’ın 01.09.2005 tarih ve 4436 sayılı yazıları ile de varyant nedeni ile 152-157 no.lu direkler arasındaki kamulaştırma haritalarının ...’ca yapılacağını bildirdiğini, arazide montaj yönünden yapılacak herhangi bir faaliyetin kalmaması sonucunda; 13.09.2005 tarihinde ...’la koordinasyon toplantısı yapılıp aşağıdaki hususlarda mutabık kalınarak protokol tanzim edildiğini, bu Protokolde; “Hattın; 35-61, 79-107 ve 149-158 no.lu direkler arasının telinin çekilemediği, 38,44,51-55,59,92-94,105 ve 152-156 no.lu direklerin betonlarının atılamadığı, 37,40,102 ve 104 no.lu direklerin üst montajlarının yapılamadığı” hususlarının yer aldığını, özellikle işveren kurum tarafından yürütülmesi zorunlu olan hukuk süreci nedeniyle kamulaştırmanın makul zaman sürecinde yapılamaması sonucu arazi sahiplerinin engellemeleri ile karşılaşıldığını, Mahkemelerdeki kamulaştırma davalarına ilişkin sonuçların (İdari Mahkemece yürütmeyi durdurma kararı verilen bölümler dahil) Ekim 2005’in ilk yarısında elde edilebileceği ve bu aşamada yüklenicinin tel çekimine başlayamayacağı ve konunun Ekim 2005’ de yapılacak toplantıda tekrar değerlendirilmesi, hususlarının protokolde yer aldığı, ikna edilemeyen direk yeri sahiplerinin engellemeleri nedeni ile toplam 206 direklik hattın dikilemeyen 15 direk dışındaki 191 adet direğin dikiminin zorluklarla tamamlanabildiğini, toplam 136 km.lik hattın dikilemeyen direklerin tekabül ettiği 9 etaplık 39 km.’lik kısmı dışında kalan 97 km.’sinin tel çekiminin tamamlandığını, hattın telinin çekilemeyen bölümlerinden dolayı tel çekme teçhizatının büyük bir bölümünün tel çekimi yapılan bölümlerin başlangıç ve nihayetinde direklere aganta işlemleri için arazide bırakılması zorunda kalındığını, bölüm bölüm çalışma zorunda kalınması nedeniyle hem işçilik, hem nakliye hem yeni ekipman temin ve nakli zorunluluğunun ilave çok masraf gerektirdiği aşikarken, işveren tarafından böyle bir çalışmanın daha ekonomik sayılması gerektiğinin mantığının anlaşılamadığını, İdareye yazılan 17.11.2005 tarih ve 05/128 sayılı yazıda; yüklenicinin tüm iyi niyeti ve tüm gayri resmi ödemeleri de karşılayarak çalışma yapabileceği bölümlerde çalışmalarını tamamladığı ve bu arada da ... Genel Müdürlüğü ve Grup Müdürlüğüne çeşitli tarihlerde özellikle engellemelerle ilgili 33 adet yazılan yazılar da refere edilerek istek ve taleplerin iletildiğini, artık ... tarafından yapılabilecek hususların yerine getirildiğini, ancak bundan sonra Sözleşme Genel Koşulları “ İşverenin sorumlulukları madde 10/2”, “Durdurma madde 41/2 b, 41/3 ve Fesih madde 42/3.1b” maddelerine göre gereğinin yapılmasının istenildiğini, ...’ın 12.12.2005 tarih ve 06381 sayılı yazısında; Bölge İdare Mahkemesinin 153 no.lu direk yeri ile ilgili kararı nedeniyle hattın 152-156 no.lu direkleri arasında zorunlu olarak güzergâh değişikliği yapıldığı, değişiklik yapılan bölüme ilişkin olarak kamulaştırma çalışmalarının titizlikle takip edilmekte olduğu, en kısa sürede tamamlanacağı, engellemelerde kolluk kuvvetleri temininde girişimlerde bulunulacağı ve mevsim koşulları izin verdiği ölçüde kamulaştırma kararı alınan direklerde çalışmaların sürdürülmesi hususunun yer aldığını, ... tarafından ...’a yazılan 14.02.2006 tarih ve 06/164 sayılı yazı ile 2006 yılı mart ayının gelmekte olduğu, 2006 yılı inşaat mevsiminin de kaçırılmaması için en kısa sürede sorunların ve çözümlerin görüşüleceği bir koordinasyon toplantısının düzenlenmesinin talep edildiğini, bu talep üzerine; 24.02.2006 tarihinde yapılan toplantı sonucunda tanzim edilen toplantı tutanağında; hattın 152-156 no.lu direkler arası kamulaştırmalarında hukuki sürecin devam ettiği hususu ile mahalli yetkililerden gerekli desteğin sağlanmasının istenileceğinin belirtildiğini, 10. Grup Müdürlüğünün 18.04.2006 tarih ve 1564 sayılı yazısı ekinde 151-157 no.lu direkler arasındaki 59 adet taşınmazın mahkeme kararlarının ...’a gönderildiğini, 24.02.2006 tarihinde ...’da yapılan değerlendirme toplantısında alınan kararlar çerçevesinde idarece Trabzon Valiliğine yazılan yazı ile gerekli güvenlik tedbirleri alınarak hattın tesisine imkân sağlanılması hususunun bildirildiğini, sonrasında 2006 yılı mart ayından itibaren çalışmalara tekrar başlanarak kalan direklerin montajlarının ve tel çekimi işlerinin yapımına başlanıldığını, kalan tüm işlerin önceki çalışmalarda olduğu gibi kolluk güçleri nezaretinde yapılabildiğini, dikilemeyen 44 no.lu direk nedeni ile teli çekilemeyen 43-46 no.lu direkler arasındaki tel çekiminin 44 no.lu direğin dikilmesi ile yapılabildiği, bu hususlara ilişkin belgelerin dava dilekçesi ekinde mahkemeye sunulduğunu, enerji nakil hattında montajı yapılamayan son direk olan 44 no.lu direğin üst montajının 29.08.2006 tarihinde tamamlandığını, 03.09.2006 tarihinde de teli çekilemeyen 43-46 no.lu direkler arasında tel çekiminin yapılarak hattın tesisinin tamamlandığını, bu durumun idareye 08.09.2006 tarih ve 06/304 sayılı yazı ile bildirildiğini, hattın tesisinin tamamlanmış olmasına rağmen, hattın kabul çalışmalarının devam ettiği kısımlarda vatandaşların engellemelerinin de devam ettiğini, 4, 5 ve 206 no.lu direklerin kamulaştırmaları yapılmadığından ve ayrıca 4-5 no.lu direkler arası irtifak hakkı kamulaştırmalarının da yapılmamış olması nedeniyle bir kısım kişilerce; direklerin revizyonlarına ve 4-5 no.lu direkler arası klerans çalışmalarına müsaade edilmediğini, bu durumun 26.09.2006 tarih ve 06/306 sayılı yazıyla ...’a bildirildiğini, idarenin bu başvuruya cevap teşkil eden 03.10.206 tarih ve 1098 sayılı yazısında; kamulaştırma tescil davalarının açıldığı ve kısa sürede sonuçlandırılması beklenilmektedir denildiğini, sonuç olarak 2003 yılı Eylül ayında sahada fiili olarak montaj çalışmalarına başlanılıp 2006 yılı Eylül ayında hattın inşasının tamamlanabildiğini, meydana gelen durumdan dolayı 01.11.2006 tarih ve 06/309 sayılı yazı ile 22.08.2004 tarihi ile 08.09.2006 tarihleri arasının, süre uzatımı olarak verilmesinin idareden talep edilmesine karşın idarenin afakî bir hesapla 13.07.2006 tarihine kadar süre uzatımı vererek müvekkilinden 57 gün gecikme cezası kestiğini,vhattın geçici kabulünün 29.11.2006 tarihinde yapılıp geçici kabul tutanağının 28.09.2007 tarihinde onaylandığını, enerji nakil hattının kesin kabulünün 29.11.2007 tarihinde yapıldığını, 18 aylık süre içerisinde bitirilmek üzere 27.09.2002 tarihinde imzalanan sözleşmede yapımı öngörülen Tirebolu- Kalkandere Enerji İletim Hattı Yapım işinin işe başlama tarihinin 02.11.2002 olduğunu, yukarıda belirtildiği üzere işveren tarafından giderilmesi zorunlu dış etkenlerin ve engellerin zamanında giderilememesi nedeniyle işin ancak 08.09.2006 tarihinde tamamlanabildiğini, işverenin; işin uzamasında kendisini “kusurlu görerek”: Hakem kararı ile 92 gün, iletken imalatı nedeni ile 20 gün, engellemeler nedeni ile 691 gün olmak üzere toplam 803 gün süre uzatımı verdiğini, işin yapımı için sözleşmede öngörülen 18 aylık sürenin bir buçuk katından fazla bir müddetin süre uzatımı olarak verilmesinin mücbir sebebin gerçekleştiğinin en belirgin kanıtı olduğunu, böyle olunca da sözleşmenin 35.2. maddesinde yer alan “yüklenicinin… makul masraf ve harcamaları, sözleşme fiyatına ilaveten işveren tarafından yükleniciye ödenir.” hükmü gereğince dava dilekçesi ekinde EK-48 adı altında hesaplanan zararın meydana geldiğinin aşikâr olduğunu, Taleplerinin; Enerji Nakil Hattının; ihale konusu işin teklifinde ve sözleşmesinde yer alan proje miktarları ile 07.12.2007 tarihli kesin hakedişteki proje miktarlarının, dava dilekçesindeki tabloda belirtildiği gibi olduğu, toplamda ihaleye esas keşif değerlerinin 13.280.835,01 TL, nihai keşif değerlerinin 14.374.347,45 TL olduğunu, Sözleşme “ Ek 2. Maddesinde; fiyat ayarlaması yapılmayacaktır.” denildiğini, ancak bu maddenin ekonomik koşullar nedeni ile güncelliğini yitirdiğini, nitekim Kamu İhale Kanunu 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu 0450 sayılı yazısı ile bu hususu uygun bulduğunu, bu nedenle davacı yüklenicinin“ Arazinin çok sarp ve eğimli olması nedeniyle ”bahse konu enerji nakil hattında sözleşmeden kaynaklanan bir yükümlülüğü olmamasına rağmen; çeşitli tip direklerde 67 adet standart dışı direği önce projelendirip bilahare yapmış olduğu prototip örneklerin idarece onayından sonra bu direklerin imalatını ve montajını yaptığını, yapılan bu işin mitarının dava dilekçesi eki olan Ek-48 deki kesin hakedişteki direk listesinde yer aldığını, bu nedenle; müvekkilinin bu kaleme dair zararının 11.000 TL olduğunu, fiber kablo konusunda;( Ek-46 da detayları verilen bilgilere göre) yükleniciden kaynaklanmayan nedenlerle meydana gelen ve işveren tarafından yükleniciye tekraren yaptırılan ve karşılığında bir herhangibir bedel ödenmeyen bu işlerin bedelinin, dava dilekçesinde dökümü verilen ( Ek: 52 ) belgelere göre; (3.600USD+15.911 EURO +73.500 TL) olmak üzere toplam 106.238,00 TL olduğunu, direklerin sıralı olarak dikilememesi yüzünden tel çekiminin düzenli olarak yapılamadığı, dosyaya sunulan belgelere göre, tel çekimi işinin; 250 kişilik bir ekiple yapıldığı, yukarıda izah edildiği üzere tel çekimi işinin, yükleniciden kaynaklanmayan nedenlerle zorunlu olarak sıralı bir şekilde yapılamaması nedeniyle davacı yüklenicinin; oluşan bu durumdan dolayı ekip / ekipman ve makine parkını zorunlu olarak ilave bir maliyetle bu yerlere taşıdığı, bundan dolayı da yüklenicinin dava dilekçesi ekinde sunulan Ek-53,tablo 4/B’ de yer alan hesaplamalara göre ilave yaptığı harcamaların 2.314.600 TL olduğunu, enerji nakil hattının tesisi için gerekli olan direklerin dikilmesinde; 01.06.2004 tarihinden sonra yapılan tüm direk montajlarının engellemeler nedeni ile gecikmeli olarak yapılabildiğini, dava dilekçesi ekinde sunulan ve Liste 1’de yer alan bu direklerin sayısının 147 adet olduğu, keza Liste 1’de, gecikme sürelerinin de izah edildiğini, sözleşmede yer alan hükümlere göre, direk yerleri ve direkler arası güzergâhtaki tellerin geçtiği irtifak hakkı kamulaştırma planlarının tanziminin davacıya ait olduğunu, bu nedenle bu planların müvekkilince hazırlanıp ...’a verildiği ve bu planların ...’ca onaylandığını, ...’ca kamulaştırma planlarının onayına göre direklerdeki montaj gecikmelerinin dava dilekçesi ekinde sunulan Liste 2’de belirtildiği, bu direklerin sayısının 88 adet olduğu, dosyaya sunulan; Tablo1 ve Tablo 2’de; Kazı ve Beton günlük maliyetlerinin belirtildiği, bu bekleme süresindeki işçilik maliyetleri tenzil edildiğinde makine ve ekipmanların günlük kira bedellerinin, tablolarda belirtildiğini, buna göre müvekkilinin toplam zararının 12.595.850 TL olduğunu, engellemeler nedeni ile işlerin aksadığını, bu iş için mobilize olan montaj ve tel çekimi ekiplerinin ve makinalarının fazla beklememeleri için vatandaşların ikna edilmeye çalışıldığını, ikna için vatandaşlarla yapılan görüşmelerde çoğu vatandaşların para talebinde bulunduklarını, kimi belediyenin müvekkiline yolunu yaptırdığını, kimi belediyeye çimento v.s yardımında bulunulduğu, bir kısım belediyeye parasal yardım yapıldığını, bütün bu yardımların ...’ın görevlendirdiği kontrol görevlilerinin bilgisi dahilinde yapıldığı, yapılan bu yardımların bir kısmının zarar ziyan adı altında ibraname ve ödeme belgesi olarak belgelendiğini, çoğunun ise belgelenemeyip açıktan ödendiğini, ibraname olarak yapılan bu ödemelerin idareye yazı ile gönderildiğini, Ek: 55’de sunulan belgelere göre davacının bu konuda yapmış olduğu belgelendirilebilen harcama tutarının 300.000,00 TL olduğunu, sözleşmede; işin bitirilmesi gereken tarihin 02.Mayıs 2004 olarak belirlendiğini, oysa işin müvekkilinden kaynaklanmayan nedenlerle 860 gün gecikme ile 08.09.2006 tarihinde bitirilebildiğini, bu gecikilen süreye karşılık davalı idarenin müvekkiline 803 gün süre uzatımı verdiğini, müvekkilinin bu süre zarfında şantiyeyi açık tutarak şantiyede görevlendirdiği kişilere maaşlarını ödediğini, Ek – 56 no.lu listede, şantiye kiralarının ve elemanların aylık giderlerinin belirtildiği, dolayısıyla müvekkilinin kusurundan kaynaklanmayan bu gecikmeden dolayı Ek – 56 no.lu listede yer alan hesaplamalar gereğince müvekkilinin bu kalemdeki zararının 944.457,80 TL olduğunu, müvekkilinin kusurundan kaynaklanmayan bu gecikmeden dolayı yüklenicinin şantiye ve sabit giderleri arttığı gibi bu iş için idareye verilen teminat mektubu ( sözleşme ve malzeme ihzaratı için verilen teminat mektubu ) ile All Risk Sigorta Komisyon giderlerinin de arttığını, artan bu giderlerin toplamının 225.945 Dolar olduğunu, müvekkilinin bu konuda fazladan yapmış olduğu harcama tutarının Ek – 57 no.lu listede belirtildiğini, müvekkilinin kusurundan kaynaklanmayan bu gecikmeden dolayı Gelir Vergisi Kanunu 1367 sayılı yazı ile yükleniciyi uyardığı, yüklenicinin; “Güzergâh Etüdü ve Direk Tevziatı” işlerinin yapımında, yetersiz bir kadro ile çalışmasının gecikmeye neden olduğunu, yüklenicinin; “Kamulaştırma Planlarının hazırlanması” işlerine bölümler halinde ilk olarak 10.12.2003 tarihinde başlayıp nihai olarak bu işleri idareye 31.12.2004 tarihinde teslim ettiğini, en son bölüme ait Kamulaştırma Planlarının idare tarafından 10.01.2005 tarihinde onaylandığını, sonuç olarak yüklenicinin, “Kamulaştırma Planlarının hazırlanması” işlerini 619 gün gecikme ile yapması nedeniyle idarenin “ Kamulaştırma” işlemlerine geç başlamasından dolayı müvekkilinin herhangi bir gecikmesinin olmadığını, diğer yandan sözleşme hükmüne rağmen, dava konusu enerji nakil hattının bir an önce ikmalinin temini amacıyla davacı yükleniciye, koşullar oluşmadan montaj çalışmaları için izin verildiğini, sözleşme hükümlerine göre davacının taleplerinin yerinde olmadığını, bu taleplerinin, “Hakem” tarafından da yerinde görülmediğini, sözleşmenin 7.maddesine göre sözleşme bedelinin yaklaşık olarak 1.094.000 ABD Doları keşif artışıyla 14.375.000 ABD Doları’na çıktığı, artan bu bedelin de Konsorsiyuma ödendiğini, sözleşme özel koşullarının; 7. / 14. / Ek-2 ve 16. maddelerinde yer alan düzenlemeler gereğince dedavacının talebinin yerinde olmadığını, davacının; ihale dokümanı olan Annex-9’da yer alan “Güzergâh İnceleme” formunu imzalamak suretiyle araziyi incelediğini, güzergâhı kontrol ettiğini kabul edip teklifini buna göre verdiğini, dolayısıyla davacının iddia ettiği gibi dava konusu işte, proje değişikliğinin veya sözleşme çerçevesinde iş değişikliğinin yapılmadığını, bu nedenle de davacının sözleşme bedelinin dışında herhangi bir fiyat farkı, tazminat ya da ek ödeme talebinde bulunamayacağını, sözleşmenin; anahtar teslimi sabit yabancı para birim fiyatları esasına göre kurulduğunu, dolayısıyla işin yapımı sırasında; durdurucu direk sayısının artması veya başka iş kalemlerinin artması, direk tiplerin değişmesi v.s. gibi nedenlerle sözleşme koşullarına göre yükleniciye herhangi bir ek ödeme yapılamayacağını, zira bu hususların sözleşme genel koşulları 6.2.1 maddesine göre kesinleştiğini, sözleşmenin imzalandığı tarihte 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu K218 md.1 K4283 md.7 K086 md.7 K1367 md.2 K0181 md.2 K1367 md.7 K4734 md.3 K251 md.1 K068 md.90/2 K0450 md.6 K4734 md.12