(Kapatılan) 14. Hukuk Dairesi

(Kapatılan)14. Hukuk Dairesi         2009/7152 E.  ,  2009/8086 K.

Davacı vekili tarafından, davalı aleyhine 16.07.2004 gününde verilen dilekçe ile asgari levazım değeri mukabili binanın mülkiyetinin davacı adına tescili, karşı davada bina bedelinin faizi ile tahsili değilse temliken tescil istenmesi üzerine yapılan duruşma sonunda; davanın kabulüne dair verilen 04.12.2008 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi davalı ve karşı davacı ... vekili tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü: K A R A R Davacı mülkiyet hakkı sahibi, 1755 ada 1.Bloktaki 1 no’lu parsel üzerinde mevcut davalıya ait yapının asgari levazım bedeli karşılığı mülkiyetinin teslimini istemiştir. Davalı malzeme maliki, davacının maliki olduğu 1755 ada 1.Bloktaki 1 no’lu parsel üzerindeki binanın iyi niyetle yapıldığını, malzeme bedeli olarak 70.000,00 YTL’nin davacıdan tahsilini, olmadığı takdirde Türk Medeni Kanununun 724.maddesi uyarınca temliken tescilini talep etmiştir.

Mahkemece, asıl davanın kabulüne, 1755 ada 1 parsel üzerinde 1.Blok 1 no’lu bağımsız bölüme ait arsa üzerine davalı tarafından yaptırılan binanın davacı adına tesciline, asgari levazım bedeli 9.562,07 YTL’nin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, karşı davanın reddine karar verilmiştir.

Hükmü, davalı-karşı davacı temyiz etmiştir.Burada öncelikli mülkiyet hakkı sahibinin hakları üzerine durmak gerekmektedir. Gerçekten mülkiyet hakkı, eşya üzerinde sahibine geniş yetkiler tanıyan mutlak haklardandır (TMK.m.683-778). Türk Medeni Kanununun 683.maddesi maliki eşyayı yasal sınırlar içinde dilediği gibi kullanma, yararlanma, tasarruf etme yetkisi dışında yapılan tecavüzlere karşı eşyayı koruma yetkisi de tanımıştır. Somut uyuşmazlıkta, 1755 ada 1 parsel üzerinde 1.Blok 1 no’lu bağımsız bölüm üzerine yapılan binanın değerinin 110.000,00 YTL, zemin değerinin ise 30.000,00 YTL olduğu saptanmıştır. Davacı, arsası üzerindeki binanın yıkımını değil ödeyeceği levazım değeri karşılığı muhtesat mülkiyetinin kendisine geçirilmesini istemiştir. Eğer, binanın yıkımı aşırı zarara yol açacaksa ve arazi sahibi de malzemeyle ilgili malzeme malikine tazminat ödemeyi kabul ediyorsa, malzemenin mülkiyeti tıpkı bir menkul malın mülkiyeti gibi arazi sahibine geçirilebilir. Türk Medeni Kanununun 684.maddesi hükmü gereğince bir şeye malik olan kimse o şeyin bütünleyici parçalarına da malik olacağından, aynı yasanın 718.maddesine göre binalar arazi mülkiyetinin kapsamı içerisinde kaldığından, esasen bir kimse adına tapuda kayıtlı olan taşınmaz üzerindeki yapının ayrıca mülkiyet hakkı sahibine tescili gerekmez. Böyle bir hükmün infaz olanağından söz edilemeyeceğinden, mahkemece bina sebebiyle ayrıca tescil hükmü kurulması doğru olmamıştır.Arazi sahibinin yapılan inşaatın kaldırılmasını istememesi veya talep etmesine rağmen aşırı zarar doğması sebebiyle yapı yıkılamadığı takdirde arazi malikinin mamelekinde sebepsiz bir zenginleşme meydana geleceğinden,bu zenginleşmeye karşılık taşınmaz malikinin malzeme malikine muhik bir tazminat ödemesi gerekir.Türk Medeni Kanunu’nun 723.maddesi uyarınca ödenecek olan tazminatın tutarı malzeme malikinin iyiniyetli olup olmamasına göre değişir ve bu konuda Türk Medeni Kanununun 4.maddesi uyarınca hakimin geniş takdir yetkisi vardır.

Eldeki davada yapılan bilirkişi incelemesi sonucu düzenlenen 18.06.2008 tarihli raporda davanın açıldığı 16.07.2004 tarihindeki binanın asgari levazım bedelinin 42.789,65 YTL olduğu saptanmıştır. Arsa sahibi olan davacı, binanın yıkımını istememek suretiyle binadan yararlanma düşüncesini açığa vurduğundan, levazım sahibine ödenmesi gereken değer davacının yararlanma amacı da gözetildiğinde bu değer olmalı, asıl davayla karşı dava kabul edilerek davacıya ait parsel üzerinde bulunan yapının davacı arsa sahibine terki koşuluyla malzeme sahibi olan karşı davacıya bu bedel ödenmelidir. Davanın açıklanan şekilde kabulü gerekirken, daha az levazım bedeline hükmedilmesi doğru olmamış, kararın açıklanan nedenle bozulması gerekmiştir.