(Kapatılan) 14. Hukuk Dairesi

(Kapatılan)14. Hukuk Dairesi         2008/7012 E.  ,  2008/8216 K.

Davacı vekili tarafından, davalılar aleyhine 23.05.2007 gününde verilen dilekçe ile geçit ... tesisi istenmesi üzerine yapılan duruşma sonunda; davanın kabulüne dair verilen 04.04.2008 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi davalılar vekili tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü: K A R A R Dava, Türk Medeni Kanununun 747.maddesine dayanılarak 34 parsel maliki tarafından 33 parsel maliki aleyhine geçit kurulması istemiyle açılmıştır. Davalı, davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, 34 parsel yararına 01.04.2008 tarihli krokide yeşil ile işaretlenen dava dışı 6 parsel sayılı taşınmaz üzerinde geçit kurulmuştur. Hükmü, 33 parsel sayılı taşınmaz malikleri temyiz etmiştir. Dosyada yer alan tapu kayıt örneklerinden, davalı 33 parsel ile dava dışı 6 parsel maliklerinin aynı kişiler olduğu anlaşılmaktadır. Köy yerinde bulunan ve tarım taşınmazı olan bu parsellerin aynı maliklere ait olması nedeniyle sınır tanınmaksızın bir bütün olarak kullanıldığı olasıdır.

Geçit ... taşınmaz mülkiyetini sınırlayan bir irtifak ... olmakla birlikte özünü komşuluk hukukundan alır. Bunun doğal sonucu olarak da yol saptanırken, komşuluk hukukunun genel ilkeleri gözetilmeli, özellikle mülkiyet hakkına sınırlama getiren bu tür davalarda geçit ihtiyacı içinde olan taşınmazın yararı ile komşu taşınmazlar yarar-zarar dengesi dikkate alınarak değerlendirme yapılmalıdır.

Bu genel açıklamalardan sonra, mahkemece yapılması gereken iş; yerinde yeniden keşif yapılarak 33 ve 6 parsel ile aynı maliklere ait olması nedeniyle birlikte kullanılıp kullanılmadığını saptamak, aynı malikler tarafından kullanılmakta ise kurulan geçit yeri her iki parselin ekonomik bütünlüğünü bozacağından geçit yerini 6 parselin kuzeyinde aramak ve böylelikle bir sonuca varmak olmalıdır. Değinilen yönün araştırma dışı bırakılması doğru değildir.

Kabule göre de, dava 33 parsel sayılı taşınmaza karşı açılmıştır. Davacının, 6 parsel için açtığı dava yokken HUMK.nun 74.maddesinde yer alan taleple bağlılık kuralına aykırı şekilde bu parsel için dava varmış gibi geçit kurulması da yanlıştır. Diğer taraftan, geçit ... kurulmasına ilişkin davalarda davanın niteliği gereği yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılması gerekirken davalıların yargılama gideri ve bu arada avukatlık ücreti ile sorumlu kılınması da doğru olmamıştır. Karar, açıklanan nedenlerle bozulmalıdır.