8. Hukuk Dairesi

Taraflar arasındaki 6292 ... Orman Köylülerinin Kalkınmalarının Desteklenmesi ve Hazine Adına Orman Sınırları Dışına Çıkarılan Yerlerin Değerlendirilmesi ile Hazineye Ait Tarım Arazilerinin Satışı Hakkında Kanun'un (6292 ... Kanun) 7/1-a maddesine dayalı olarak açılan tapu iptali ve tescil davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince, davanın reddine karar verilmiştir. İlk Derece Mahkemesi kararının davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü: I. DAVA

1.Kullanım kadastrosu sırasında, ... ili ... ilçesi ... Mahallesi çalışma alanında bulunan 186 ada 5 parsel ... 1.843,23 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz, beyanlar hanesine, 6831 ... Orman Kanunu'nun (6831 ... Kanun) 2/B maddesi uyarınca Hazine adına orman sınırları dışına çıkarıldığı ve taşınmazın bahçe olarak 10 yıldan beri ...'in kullanımında olduğu; 184 ada 2 parsel ... 1.372,15 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz, beyanlar hanesine, 6831 ... Kanun'un 2/B maddesi uyarınca Hazine adına orman sınırları dışına çıkarıldığı ve taşınmazın bahçe olarak 20 yıldan beri ... 'in kullanımında olduğu; 184 ada 4 parsel ... 1.965,37 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz ise, beyanlar hanesine, 6831 ... Kanun'un 2/B maddesi uyarınca Hazine adına orman sınırları dışına çıkarıldığı ve taşınmazın bahçe olarak 15 yıldan beri Fazlı evlatları ... ve ... 'in kullanımında olduğu şerhi verilerek, bahçe niteliği ile Hazine adına tespit edildikten sonra, 186 ada 5 parsel ... taşınmaz 02.10.2013 tarihinde ... ... ve ...'ya, 184 ada 2 parsel ... taşınmaz 07.06.2016 tarihinde ...'e, 184 ada 4 parsel ... taşınmaz 01.06.2015 ve 29.11.2016 tarihlerinde dahili davalı ... Belediyesine 6292 ... Kanun uyarınca satılarak devredilmiştir.

2.Davacı ... dava dilekçesinde; 186 ada 5 ve 184 ada 2 ve 4 parsel ... taşınmazların zeminde ölçümü yapılırken kayma yapıldığını, bunun da kendi adına zarar doğurduğunu ileri sürerek, tapu kaydının iptali ile adına tescilini istemiştir. II. CEVAP

1.Davalılar ..., ... vekili cevap dilekçelerinde özetle; dava konusu 186 ada 5 parsel ... taşınmazı davacının bizzat kendisinden satın alındığını, mahkemeye yalan beyanda bulunularak müvekkilleri olan davalılar adına olan tapu kaydının iptalinin talep edildiğini ileri sürerek, davanın reddini savunmuştur.

2.Davalı ... cevap dilekçesinde özetle; 186 ada 5 parsel ... taşınmazın malik olmadığını ileri sürerek, davanın husumet yönünden reddini savunmuştur.

3.Davalı ... cevap dilekçesinde özetle; açılan davayı kısmen kabul ettiğini, taşınmazda davacıya yaklaşık 150 m2 fazla yazıldığını, bu kısma itiraz ettiğini, ikisinin de yerlerinin aynı olması gerektiğini savunmuştur.

4.Davalı ... cevap dilekçesinde özetle; açılan davayı kabul ettiğini, davanın kabulüne karar verilmesini savunmuştur.

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile, dava konusu parsellerin Hazine mülkiyetinden çıkıp davalı ... Belediyesine ve davalı gerçek kişilere geçtiğinden dolayı davanın dinlenme olanağının kalmadığı gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiştir. IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve numarası belirtilen kararına karşı davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; İlk Derece Mahkemesinin Hazinenin hasım gösterilmesi gerektiği hususundaki gerekçesinin hukuka aykırı olduğunu, İlk Derece Mahkemesinin bu husustaki gerekçesi kabul edilse dahi taraf teşkili sağlanması noktasında taraflarına süre verilmesi gerekmekte iken taraf teşkili sağlanmadan karar verilmesinin usul hukukuna aykırı olduğunu, zilyetliğe dayalı ilgili davanın taşınmazlar Hazine mülkiyetinden çıksa dahi dinlenilmesi gerektiğini, İlk Derece Mahkemesinin bu hususa ilişkin gerekçesinin bu itibarla hukuka aykırı olduğunu ileri sürerek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasını ve davanın kabulüne karar verilmesini istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile, İlk Derece Mahkemesi kararının usul ve yasaya uygun olduğu gerekçesiyle, davacı vekilinin istinaf başvurusunun 6100 ... Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 ... Kanun) 353/(1)-b.1 maddesi gereğince esastan reddine karar verilmiştir. V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve numarası belirtilen kararı, davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde; istinaf dilekçesinde belirttiği nedenlerle Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasın talep etmiştir.

C. Gerekçe

1.Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Dava, 6292 ... Kanun uyarınca satışı yapılan taşınmaza ilişkin tapu iptali ve tescil istemine ilişkin olup, taraflar arasındaki uyuşmazlık, 6292 ... Kanun kapsmanında satılan / devredilen taşınmazların tapularının iptal ve tescilinin talep edilip edilemeyeceği noktasında toplanmaktadır.

2.İlgili Hukuk

6100... Kanun'un 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 6292 ... Kanun'un 7 inci ve 8 inci maddeleri,

3.Değerlendirme

1.

Davacı vekilinin çekişmeli 184 ada 2 ve 5 parsel ... taşınmazlara ilişkin hükme yönelik temyiz itirazlarının incelenmesinde; tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile İlk Derece Mahkemesi ve Bölge Adliye Mahkemesi kararlarındaki gerekçelere, temyiz edenin sıfatına, 6100 ... Kanun’un 369/1 inci maddesi de gözetilerek yapılan incelemede aynı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden biri de bulunmadığına göre, temyizen incelenen karar usul ve kanuna uygun olup davacı vekilinin temyiz dilekçesinde ileri sürdüğü nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

2.

Davacı vekilinin çekişmeli 184 ada 4 parsel ... taşınmaza ilişkin hükme yönelik temyiz itirazlarının incelenmesine gelince; Dairemizin ve öncesinde Yargıtay ( Kapatılan) 16. Hukuk Dairesinin istikrar bulan uygulamaları ile, 3402 ... Kadastro Kanun'un Ek-4 üncü maddesi uyarınca yapılan kullanım kadastrosu ya da güncelleme çalışmasının kesinleşmesi ve akabinde taşınmazın maliki olan Hazine tarafından 6292 ... Kanun uyarınca kullanıcısı ya da kullanıcısının muvafakati ile diğer kişilere satılması ve kişiler adına tapu kaydı oluşması halinde bu taşınmazlar hakkında kullanıcı şerhine yönelik olarak açılmış ya da açılacak davaların dinlenemeyeceği kabul edilmiştir.

Eldeki dosya kapsamına göre; davanın konusunu oluşturan ... ilçesi ... Mahallesi 184 ada 4 parsel ... taşınmazın kadastro tutanağının beyanlar hanesinde, 6831 ... Kanun uyarınca Hazine adına orman sınırları dışına çıkarıldığı ve Fazlı evlatları ... ve ...'in kullanımında olduğu belirtilerek Hazine adına tespitinin yapıldığı, davacı tarafından 07.04.2015 tarihinde eldeki davanın açıldığı, 29.11.2016 tarihinde 6292 ... Kanun gereğince satışı yapıldığı belirtilerek malik olarak ... Belediyesi adına tapu kaydının oluştuğu ve İlk Derece Mahkemesi kararından sonra 25.08.2020 tarihinde 1/2 hissesinin ...'e 6292 ... Kanun gereğince satıldığı anlaşılmaktadır.

Her ne kadar, taşınmazın 6292 ... Kanun uyarınca davalı ... Belediyesine satışı nedeniyle, Belediye adına tapu kaydı oluşmuş ise de, bu devrin 6292 ... Kanun'un 8 inci maddesi uyarınca yapıldığı anlaşılmakta olup, anılan yasa maddesinin 2 nci bendinde, “... hak sahipleri ve mevcut hakları da belirtilmek suretiyle...” devrin yapılacağı, 7 nci bendinde ise “Devralan idareler devraldıkları taşınmazları; hak sahiplerinin talebi üzerine fiili durumuna uygun olarak ifraz edilmek suretiyle müstakil parsel veya paylı olarak, üzerinde çok katlı bina bulunan taşınmazlarda ise kat mülkiyeti tesisi suretiyle, bunun mümkün olmaması hâlinde paylı olarak hak sahipleri ile bunların kanuni veya bu Kanun'un yayımı tarihinden önce yapılmış olan akdî haleflerine tabi oldukları mevzuatına göre bu Kanunda belirtilen satış ve ödeme koşullarını da dikkate alarak rayiç bedel üzerinden doğrudan satabileceği gibi; hak sahipleri taşınmazı doğrudan satın almış olsaydı Hazineye ödeyeceği bedeli devralan idarelere ödemeyi kabul etmesi hâlinde, taşınmaz kendisine ait kabul edilerek hakları karşılanmak kaydıyla devir alan idarelerin kendi projelerinde ve mevzuatlarına göre değerlendirebileceği, üzerinde yapı ve eklentileri bulunan proje alanında kalan taşınmazların üzerindeki yapılar için; o yıla ait Çevre ve Şehircilik Bakanlığı yapı birim fiyatlarından eksik imalat bedeli ve yıpranma payı düşüldükten sonra kalan bedelin ödeneceği ya da bu bedelin, devralan idareler tarafından gerçekleştirilen projeler kapsamında hak sahiplerine verilecek taşınmazların bedelinden mahsup edileceği, bu durumda hak sahipleri, bu hakların dışında taşınmazların doğrudan satış hakkından yararlanamayacakları” belirtilmiştir.

Öte yandan, temyiz ya da karar düzeltme incelemesi için Dairemizde bulunan benzer ihtilafları içeren dosyalardan, 2021/5943 Esas ... dosya üzerinden Dairemizce verilen geri çevirme kararı ile yerel mahkemeden; ... Belediyesinden, yapılan bu satışların mahiyetinin (malik Hazine tarafından proje kapsamında devredilip devredilmediğinin) sorulması ve buna ilişkin bilgi ve kayıtların getirtilmesi istenilmiş olup, geri çevirme kararımız uyarınca yerel mahkemece yazılan müzekkereye ... Belediyesi Emlak ve İstimlak Müdürlüğü tarafından verilen 01.12.2021 tarihli cevabi yazıda, Gümüşsuyu Mahallesi de dahil olmak üzere Belediye sınırları kapsamında olan ve isimleri belirtilen mahallelerde bulunan 2B niteliğindeki taşınmazların Çevre ve Şehircilik Bakanlığının olurları ile proje alanında kalan ve uygun görülenlerin emlak vergi değerleri üzerinde Belediyeye devirlerinin yapıldığını, daha sonra devredilen taşınmazların 6292 ... Kanun'un 8 inci maddesi kapsamında hak sahiplerine satışının 10.01.2014 tarih ve 2014/9 ... ... Belediyesi Encümen Kararıyla uygun görüldüğü bildirilmiştir.

Bu itibarla; dava konusu taşınmazın 1/2 hissesinin, 6292 ... Kanun'un 8 inci maddesi uyarınca, Hazineye ait satış yetkisini de içerir şekilde ... Belediyesine devredildiğinin kabulü gerekmekte olup, nitekim Belediye Encümen kararıyla bu taşınmazların kullanıcılarına satışına karar verildiğine göre, Hazine tarafından anılan belediyeye yapılan bu mülkiyet devrinin, gerçek kişilere yapılan satış işlemi gibi düşünülemeyeceği, eldeki davada, taşınmazın mülkiyeti hususunda bir ihtilaf bulunmayıp, davanın, kullanıcı şerhine yönelik olduğu anlaşılmaktadır.

3.Hal böyle olunca; İlk Derece Mahkemesince, işin esasına girilmesi, tarafların iddia ve savunmaları çerçevesinde tüm delillerinin toplanıp, birlikte değerlendirilmesi ve oluşacak sonuca göre bir karar verilmesi gerekirken, dava konusu taşınmazın Hazinenin mülkiyetinden çıkıp üçüncü şahıs adına tapuya tescil edildikten sonra tapu iptal ve tescile yönelik davanın dinlenemeyeceği gerekçe gösterilerek, davanın reddine karar verilmesi doğru görülmemiş ve bu nedenle bu parsel yönünden hükmün bozulmasına karar vermek gerekmiştir.

Açıklanan sebeplerle; Dava konusu 184 ada 2 ve 5 parsel ... taşınmazlar yönünden, temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 ... Kanun'un 370 inci maddesi uyarınca ONANMASINA,

Dava konusu 184 ada 4 parsel ... taşınmaz yönünden, istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA ve İlk Derece Mahkemesi kararının bu taşınmaz yönünden BOZULMASINA,

İstek halinde peşin harcın temyiz edene iadesine, Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

10.05.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.