DANIŞTAY İDARİ DAVA DAİRELERİ KURULU
DANIŞTAY İDARİ DAVA DAİRELERİ KURULU 2022/1829 E. , 2023/240 K. "İçtihat Metni" T.C. D A N I Ş T A Y
İDARİ DAVA DAİRELERİ KURULU
İSTEMİN KONUSU : Danıştay İkinci ve Onikinci Daireleri Müşterek Kurulunun 23/12/2021 tarih ve E:2016/3047, K:2021/5183 sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir. YARGILAMA SÜRECİ : Dava konusu istem: 17/04/2015 tarih ve 29329 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Milli Eğitim Bakanlığı Öğretmen Atama ve Yer Değiştirme Yönetmeliği'nin:
1.Temel ilkelere yer verilmemesi yolundaki eksik düzenlemenin,
2.Eğitim Personeli Planlama ve Değerlendirme Kurulu ile İl Eğitim Personeli Planlama Kuruluna yer verilmemesi yolundaki eksik düzenlemenin,
3."Tanımlar" başlıklı 4. maddesinin "Adaylık süreci" tanımının yapıldığı 1-b bendinde yer alan "... olarak başlangıcından sonuçlanıncaya kadar yapılan performans değerlendirmesi, sınav ve sonrasına ilişkin ..." ibaresinin, "Değerlendirme" tanımının yapıldığı 1-g bendinin, "Performans" tanımının yapıldığı 1-u bendinin, "Sınav" tanımının yapıldığı 1-ü bendinde yer alan "... veya yazılı ve sözlü ... " ibaresinin,
4."Atama usulleri" başlıklı 6. maddesinde "açıktan ilk atama", "kurumlar arası ilk atama" ve "kurum içi ilk atama" yoluyla öğretmenliğe atamaya yer verilmemesi yolundaki eksik düzenlemenin,
5."Kontenjanların belirlenmesi" başlıklı 11. maddesinde "açıktan ilk atama", "kurumlar arası ilk atama" ve "kurum içi ilk atama" yoluyla öğretmenliğe atanmaya kontenjan ayrılmaması yolundaki eksik düzenlemenin,
6."Duyuru, başvuru ve tercihler" başlıklı 12. maddesinde, atama dönemlerine ilişkin herhangi bir düzenlemeye yer verilmemesi yolundaki eksik düzenlemenin,
7."Adaylık işlemleri" başlıklı 15. maddesinin, "Performans değerlendirmesi" başlıklı 16. maddesinin, "Performans değerlendirme sonuçlarına itiraz" başlıklı 17. maddesinin, "Performans değerlendirme sürecinde görev ve sorumluluklar" başlıklı 18. maddesinin, "Sınava ilişkin usul ve esaslar" başlıklı 19. maddesinin, "Yazılı sınav" başlıklı 20. maddesinin, "Sözlü sınav" başlıklı 21. maddesinin, "Yazılı ve sözlü sınav değerlendirmesi" başlıklı 22. maddesinin, "Komisyonlar" başlıklı 23. maddesinin, "Sınav sonuçlarına itiraz" başlıklı 24. maddesinin, "Sınav sonrası işlemler" başlıklı 25. maddesinin, "Hizmet içi eğitim" başlıklı 26. maddesinin,
8."Fen Liseleri ve Sosyal Bilimler Liseleri Öğretmenlerinin Seçimi" başlıklı 4. Bölümü'nde yazılı sınava yer verilmemesi yolundaki eksik düzenlemenin,
9."Öğretmenlerin aynı eğitim kurumunda azami çalışma süresi" başlıklı 48. maddesinin,
10."Mazeret ve engellilik durumuna bağlı yer değiştirmeler" başlıklı 49. maddesinde "öğrenim özrüne" yer verilmemesi yolundaki eksik düzenlemenin,
11."Hizmetin gereği olarak yapılabilecek yer değiştirmeler" başlıklı 50. maddesinin 1. fıkrasında yer alan "... görev yeri il dışına değiştirileceklerin atamaları ise, zorunlu çalışma yükümlülükleri de dikkate alınarak alanlarında öğretmen ihtiyacı olan eğitim kurumlarından birine ..." ibaresinin,
12."Diğer nedenlere bağlı yer değiştirmeler" başlıklı 51. maddesinde boşanan öğretmenlerin de belirli bir süre içerisinde olmak koşuluyla, gereksinim ve hizmet gerekleri göz önünde bulundurularak yer değiştirme suretiyle atanmalarına olanak tanıyacak bir düzenlemeye yer verilmemesine ilişkin eksik düzenlemenin,
13."Değerlendirme ölçütleri" başlıklı 54. maddesinin,
14.Geçici 3. maddesinin,
15.Geçici 6. maddesinin,
16.Geçici 7. maddesinin 1. fıkrasında yer alan "en az altı yıl" ibaresi ile 2. fıkrasında yer alan "sözlü sınav değerlendirme formu" ibaresinin, aynı geçici maddede öğretmenliğe atanmayı tamamen sözlü sınava bağlayan 3., 4., 5., 6., 7., 8. ve 9. fıkraların,
17.Yönetmelik ekinde yer alan Ek-3 Performans Değerlendirme Formunun,
18.Yönetmelik ekinde yer alan Ek-4 Aday Öğretmen Sözlü Değerlendirme Formunun iptali ile 1739 Sayılı Kanunun 43/6,7,8,9,10, ve 11. fıkralarının iptali için Anayasa Mahkemesine başvurulması istenilmiştir. Daire kararının özeti: Danıştay İkinci ve Onikinci Daireleri Müşterek Kurulunun 23/12/2021 tarih ve E:2016/3047, K:2021/5183 sayılı kararıyla; Davacının Anayasa'ya aykırılık iddiaları ciddi görülmeyerek, Anayasa'nın -dava konusu Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarihteki hâliyle- 124.; 1739 sayılı Milli Eğitim Temel Kanunu'nun 43.; 652 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin 37. maddelerine yer verildikten sonra, Yönetmeliğin, "Fen Liseleri ve Sosyal Bilimler Liseleri Öğretmenlerinin Seçimi" başlıklı 4. Bölümü'nde yazılı sınava yer verilmemesi yolundaki eksik düzenlemenin iptali istemi yönünden;
Danıştay İkinci Dairesinin 23/12/2021 tarih ve E:2016/1149, K:2021/5179 sayılı kararıyla; dava konusu Yönetmeliğin 29. maddesinin 1. fıkrasında yer alan "... hizmet puanı üstünlüğüne ..." ibaresi ile 2. fıkrasının iptaline karar verildiği, bu kararın gerekçesinde ise, fen liseleri ve sosyal bilimler liselerine yapılacak olan öğretmen atamalarında esas alınması gereken kriterler arasında seçme sınavının da olması gerekliliğine de işaret edildiği dikkate alındığında, dava konusu Yönetmeliğin "Fen Liseleri ve Sosyal Bilimler Liseleri Öğretmenlerinin Seçimi" başlıklı 4. Bölümü'nde yazılı sınava yer verilmemesi yolundaki eksik düzenlemeyle ilgili iptal istemi hakkında ayrıca karar verilmesine yer bulunmadığı,
Yönetmeliğin, Milli Eğitim Bakanlığı Öğretmen Atama ve Yer Değiştirme Yönetmeliği'nin 16. maddesinin 3. ve 4. fıkraları, 18. maddesinin 1. fıkrası, 23. maddesinin 3. fıkrasının (a) ve (b) bentleri, Geçici 3. maddesi, Geçici 7. maddesi ve Yönetmelik ekinde yer alan Ek-3 Performans Değerlendirme Formuna ilişkin iptal istemi yönünden;
Dava konusu Yönetmeliğin, 08/09/2016 tarih ve 29825 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Yönetmelik ile 16. maddenin 3. ve 4. fıkralarının değiştirilmiş olması, 04/07/2015 tarih ve 29406 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Yönetmelik ile 18. maddenin 1. fıkrasının yürürlükten kaldırılmış olması, 23. maddenin 3. fıkrasının (a) ve (b) bentlerinin ve Geçici 3. maddesinin değiştirilmiş olması, yine 19/01/2016 tarih ve 29598 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Yönetmelik ile Geçici 7. maddenin yürürlükten kaldırılmış olması ve dava konusu Yönetmelik ekinde yer alan Ek-3 Performans Değerlendirme Formunun değiştirilmiş olması nedeniyle anılan maddeler, fıkralar ve form yönünden davanın konusuz kaldığı görüldüğünden iptal istemi hakkında karar verilmesine yer bulunmadığı, Yönetmelikte temel ilkelere yer verilmemesi yolundaki eksik düzenlemenin, Eğitim Personeli Planlama ve Değerlendirme Kurulu ile İl Eğitim Personeli Planlama Kuruluna yer verilmemesi yolundaki eksik düzenlemenin iptali istemi yönünden; Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe giren Mevzuat Hazırlama Usul ve Esasları Hakkında Yönetmelikte, Yönetmeliklerde bulunması gereken zorunlu unsurlar arasında "Temel ilkeler" başlığının sayılmadığı, bu itibarla, Yönetmelikte "temel ilkelere" yer verilmemesi eksik düzenleme olarak görülmediği,
Öte yandan; öğretmen atama ve yer değiştirmelerinin bilgisayar ortamında yapıldığı, günümüz teknolojik imkanları ile okul bazında alanlar itibarıyla öğretmen ihtiyacının ve fazlalığının tespit edildiği hususları dikkate alındığında, Yönetmelikte Eğitim Personeli Planlama ve Değerlendirme Kurulu ile İl Eğitim Personeli Planlama Kuruluna yer verilmemesinde eksik düzenleme bulunmadığı,
Yönetmeliğin, "Tanımlar" başlıklı 4. maddesinin "Adaylık süreci" tanımının yapıldığı 1-b bendinde yer alan "... olarak başlangıcından sonuçlanıncaya kadar yapılan performans değerlendirmesi, sınav ve sonrasına ilişkin ..." ibaresinin, "Değerlendirme" tanımının yapıldığı 1-g bendinin, "Performans" tanımının yapıldığı 1-u bendinin, "Sınav" tanımının yapıldığı 1-ü bendinde yer alan "... veya yazılı ve sözlü ... " ibaresinin iptali istemi yönünden; 1739 sayılı Milli Eğitim Temel Kanunu'nun 43. maddesi kapsamı ve sınırları çerçevesinde, aday öğretmenlerin adaylık işlemlerine, performans değerlendirmelerine, yazılı ve sözlü sınavlarına dair Yönetmeliğin uygulanması ile ilgili olarak getirilen tanımlamaların yapılması yolundaki dava konusu edilen düzenlemelerde hukuka aykırılık görülmediği,
Yönetmeliğin, "Atama usulleri" başlıklı 6. maddesinde "açıktan ilk atama", "kurumlar arası ilk atama" ve "kurum içi ilk atama" yoluyla öğretmenliğe atamaya yer verilmemesi yolundaki eksik düzenlemenin, "Kontenjanların belirlenmesi" başlıklı 11. maddesinde "açıktan ilk atama", "kurumlar arası ilk atama" ve "kurum içi ilk atama" yoluyla öğretmenliğe atanmaya kontenjan ayrılmaması yolundaki eksik düzenlemenin, "Duyuru, başvuru ve tercihler" başlıklı 12. maddesinde, atama dönemlerine ilişkin herhangi bir düzenlemeye yer verilmemesi yolundaki eksik düzenlemenin iptali istemi yönünden; 1739 sayılı Milli Eğitim Temel Kanunu'nun 43. maddesinde yer verildiği üzere, aday öğretmenliğe atanabilmek için; 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 48. maddesinde sayılan şartlara ek olarak, yönetmelikle belirlenen yükseköğretim kurumlarından mezun olma ve Bakanlıkça ve/veya Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi tarafından yapılacak sınavlarda başarılı olma şartlarının arandığı,
Bu durumda, daha önce öğretmen kadrosuna atanmamış olanların, söz konusu yasal düzenlemeler çerçevesinde ilk defa öğretmen olarak atanacaklar için belirlenen usullere göre öğretmen olarak atanması gerektiğinden, Yönetmeliğin 6. maddesinde, "açıktan ilk atama", "kurumlar arası ilk atama" ve "kurum içi ilk atama" yoluyla öğretmenliğe atamaya yer verilmemesi eksik düzenleme olarak görülmediği, bu bağlamda, yine Yönetmeliğin 11. maddesinde "açıktan ilk atama", "kurumlar arası ilk atama" ve "kurum içi ilk atama" yoluyla öğretmenliğe atanmaya kontenjan ayrılmamasında eksik düzenleme bulunmadığı,
Diğer taraftan; Bakanlık kadrolarına ilk atamaların KPSS sonuçlarına göre yapıldığı, KPSS sonuçlarının tarihlerinin değişebildiği, itirazlar ile sonuçlarının gecikebildiği ve bu nedenlerle önceden takvim belirlenmesinin zor olduğu hususları dikkate alındığında; Yönetmeliğin 12. maddesinde, atama dönemlerine ilişkin herhangi bir düzenlemeye yer verilmemesinin eksik düzenleme olarak görülmediği,
Yönetmeliğin, Adaylık işlemleri" başlıklı 15. maddesinin, "Performans değerlendirmesi" başlıklı 16. maddesinin (3. ve 4. fıkraları hariç), "Performans değerlendirme sonuçlarına itiraz" başlıklı 17. maddesinin, "Performans değerlendirme sürecinde görev ve sorumluluklar" başlıklı 18. maddesinin (1. fıkrası hariç), "Sınava ilişkin usul ve esaslar" başlıklı 19. maddesinin, "Yazılı sınav" başlıklı 20. maddesinin, "Sözlü sınav" başlıklı 21. maddesinin, "Yazılı ve sözlü sınav değerlendirmesi" başlıklı 22. maddesinin, "Komisyonlar" başlıklı 23. maddesinin (3. fıkrasının (a) ve (b) bentleri hariç), "Sınav sonuçlarına itiraz" başlıklı 24. maddesinin, "Sınav sonrası işlemler" başlıklı 25. maddesinin, "Hizmet içi eğitim" başlıklı 26. maddesinin, Geçici 6. maddesinin, Yönetmelik ekinde yer alan Ek-4 Aday Öğretmen Sözlü Değerlendirme Formunun iptali istemi yönünden;
Anayasa'nın 2. maddesinde belirtilen hukuk devletinin, eylem ve işlemleri hukuka uygun, insan haklarına dayanan, bu hak ve özgürlükleri koruyup güçlendiren, her alanda adil bir hukuk düzeni kurup bunu geliştirerek sürdüren, Anayasa'ya aykırı durum ve tutumlardan kaçınan, hukukun üstün kurallarıyla kendini bağlı sayan, yargı denetimine açık olan devlet olduğu,
Anayasa'nın 10. maddesinde yer verilen eşitlik ilkesinin hukuksal durumları aynı olanlar için söz konusu olduğu, bu ilke ile eylemli değil, hukuksal eşitliğin öngörüldüğü, eşitlik ilkesinin amacının, aynı durumda bulunan kişilerin yasalar karşısında aynı işleme bağlı tutulmalarını sağlamak, ayrım yapılmasını ve ayrıcalık tanınmasını önlemek olduğu, bu ilkeyle, aynı durumda bulunan kimi kişi ve topluluklara ayrı kurallar uygulanarak kanun karşısında eşitliğin ihlalinin yasaklandığı, kanun önünde eşitliğin, herkesin her yönden aynı kurallara bağlı tutulacağı anlamına gelmediği, durumlarındaki özellikler, kimi kişiler ya da topluluklar için değişik kuralları ve uygulamaları gerektirebildiği, aynı hukuksal durumlar aynı, ayrı hukuksal durumlar farklı kurallara bağlı tutulursa Anayasa'da öngörülen eşitlik ilkesinin zedelenmeyeceği, Kamu görevlisi olarak memurların, Devlet ile olan ilişkilerinin statü hukuku içerisinde yürütüldüğü, devletin, hukuki statüleri kanunlarla oluşturulan ve bu statü kurallarına göre mesleğe alınan memurlara; atama, yükselme, aylık, ödül, nakil, sınav vb. hak veya yükümlülükler getirebileceği,
Aday öğretmenlik için getirilen kuralda düzenlenen sözlü sınavın, bir kişinin davranış ve düşünceleri üstüne bilgi edinmek amacıyla sorulu cevaplı görüşme yapılarak ilgilinin muhakeme gücünü, bir konuyu kavrayıp özetleme ve ifade yeteneğini, genel görünümünü, davranış ve tepkilerinin mesleğe uygunluğunu ve liyakatini, yetenek ve kültürünü, bilimsel ve teknolojik gelişmelere açıklığını puan vermek suretiyle değerlendirme yöntemi olduğu, yazılı yarışma sınavında ilgililerin genel yetenek ve genel kültür seviyeleri ile alan bilgisi düzeyleri ölçüldüğünden sözlü sınavda anılan bilgilerin yeniden ölçülmesi yerine, belirtilen hususlarda değerlendirmeye tabi tutulması, sözlü sınavının yapılış amacına uygunluk taşıdığı,
Aday öğretmenlik için getirilen kuralın sınav yükümlülüğü aday öğretmen olarak memuriyete başlayan herkes için öngörülmüş bir düzenleme olduğu, kuralın uygulanması bakımından kapsam dışında tutulan aday öğretmenlerin bulunmadığı, "Eğitim-Öğretim Hizmet Sınıfı" dışındaki diğer hizmet sınıflarında görev yapan aday memurlarla, anılan sınıfta görev yapan öğretmen unvanlı kişiler eşit olmadıkları için öğretmenlik hizmetinin önemi ve daha nitelikli bir öğretmen kadrosuna sahip olunması amacıyla, diğerlerinin aksine aday öğretmenlere yasal düzenlemeler çerçevesinde sınav yükümlülüğü getirildiğinin görüldüğü,
Diğer taraftan, dava konusu Yönetmeliğin 20. maddesinde, yazılı sınav konuları üç ana başlıkta öngörüldüğü ve bu ana başlıklar için %20, %30 ve %50 oranında puan ağırlığı belirlendiği, %30 olan (b) bendinin de dört alt başlığı bulunması nedeniyle "görevin gerektirdiği diğer mevzuat" alt başlığının puan ağırlığı %7,5 oranına tekabül ettiği, maddede sayılan mevzuat dışında kalan ve göreviyle ilgili olan mevzuat için %7.5 oranında diğer mevzuata yer verildiğinin anlaşıldığı,
Bu durumda, 1739 sayılı Milli Eğitim Temel Kanunu'nun 43. maddesi kapsamı ve sınırları çerçevesinde ve bu üst hukuk normunun uygulanmasına yönelik olarak, aday öğretmenlerin adaylık işlemlerine, performans değerlendirmelerine, yazılı ve sözlü sınavlarına ilişkin ikincil düzenlemeler yapıldığı, dava konusu olan düzenlemelerde, kamu yararına, hizmet gereklerine ve üst hukuk normlarına aykırılık görülmediği,
Nitekim, Anayasa Mahkemesi'nin 04/12/2014 tarih ve E:2014/99, K:2014/181 sayılı kararı ile, 01/03/2014 tarih ve 6528 sayılı Millî Eğitim Temel Kanunu ile Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun'un 5. maddesiyle, 14/06/1973 tarih ve 1739 sayılı Millî Eğitim Temel Kanunu'nun 43. maddesine eklenen altıncı fıkranın; birinci cümlesinde yer alan "yazılı ve sözlü sınava" ibaresi, 10/09/2014 tarih ve 6552 sayılı Kanun'un 95. ve 19/11/2014 tarih ve 6569 sayılı Kanun'un 24. maddeleriyle değiştirildiğinden, konusu kalmayan bu cümleye ilişkin iptal istemi hakkında karar verilmesine yer olmadığına, kalan bölümünün Anayasa'ya aykırı olmadığına ve iptal isteminin reddine karar verildiği,
Yine, Anayasa Mahkemesi'nin 10/09/2015 tarih ve E:2015/5, K:2015/82 sayılı kararı ile, 19/11/2014 tarih ve 6569 sayılı Türkiye Sağlık Enstitüleri Başkanlığı Kurulması ile Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun'un 24. maddesiyle değiştirilen 14/06/1973 tarih ve 1739 sayılı Millî Eğitim Temel Kanunu'nun 43. maddesinin on birinci fıkrasında yer alan "... aday öğretmenler hakkında uygulanmaz." ibaresinin Anayasa'ya aykırı olmadığına ve iptal isteminin reddine karar verildiği, Yönetmeliğin, "Öğretmenlerin aynı eğitim kurumunda azami çalışma süresi" başlıklı 48. maddesinin iptali istemi yönünden;
Yurdun çeşitli hizmet bölgelerinde görev yapmaları zorunlu olan öğretmenlerin, hizmet puanı, hizmet bölgeleri, ihtiyaçlara göre bölgelerarası yer değiştirme esasları ve atamalarında uyulacak temel ilkeler ile hizmet alanları gibi hususların, Kanunun verdiği yetkiye dayanılarak çıkarılan yönetmelikte düzenlendiği, Bir öğretmenin atandığı okulda asgari ve azami çalışma süresinin belirlenmesinin performansı olumlu yönde etkileyeceği, rotasyon uygulamasının coğrafi durum, ulaşım şartları dikkate alınarak öğretmenlerin tercihleri göz önünde bulundurularak aynı konumda olan tüm öğretmeler bakımından uygulanacağı,
Bu durumda, kamu hizmetinin etkin ve verimli bir şekilde yürütülmesinin sağlanmasına yönelik olarak personelin bir hizmet biriminde uzun süre görev yapmasının, gerek personel gerekse hizmet yönünden ortaya çıkarabileceği olumsuzlukları gidermeyi amaçlayan dava konusu olan düzenlemelerde, kamu yararına, hizmet gereklerine ve üst hukuk normlarına aykırılık görülmediği,
Yönetmeliğin, "Mazeret ve engellilik durumuna bağlı yer değiştirmeler" başlıklı 49. maddesinde "öğrenim özrüne" yer verilmemesi yolundaki eksik düzenlemenin, "Hizmetin gereği olarak yapılabilecek yer değiştirmeler" başlıklı 50. maddesinin 1. fıkrasında yer alan "... görev yeri il dışına değiştirileceklerin atamaları ise, zorunlu çalışma yükümlülükleri de dikkate alınarak alanlarında öğretmen ihtiyacı olan eğitim kurumlarından birine ..." ibaresinin, "Diğer nedenlere bağlı yer değiştirmeler" başlıklı 51. maddesinde boşanan öğretmenlerin de belirli bir süre içerisinde olmak koşuluyla, gereksinim ve hizmet gerekleri göz önünde bulundurularak yer değiştirme suretiyle atanmalarına olanak tanıyacak bir düzenlemeye yer verilmemesine ilişkin eksik düzenlemenin iptali istemi yönünden;
Dava konusu Yönetmeliğin dayanağı olan Devlet Memurlarının Yer Değiştirme Suretiyle Atanmalarına İlişkin Yönetmeliğin (Genel Yönetmelik) ''Hizmet Gereği Olarak Yapılabilecek Yer Değiştirmeler" başlıklı 11. maddesinde, haklarında adli veya idari bir soruşturma yapılmış ve bu soruşturma sonucunda o yerde kalmasında sakınca görülmüş olan memurun bölgelerdeki ve/veya hizmet alanlarındaki zorunlu çalışma sürelerini tamamlamadan hizmetin gereği olarak yer değiştirme suretiyle atamasının yapılabileceği hüküm altına alındığı, söz konusu düzenlemeye uygun olarak, idarece verilen hizmetin önemi de dikkate alınmak suretiyle düzenli ve sağlıklı hizmet yürütümü amacıyla getirilen "hizmetin gereği olarak yapılabilecek yer değiştirmelere" ilişkin düzenlemelerde kamu yararı ve hizmet gerekleri ile üst hukuk normlarına aykırılık bulunmadığı, Diğer taraftan; Genel Yönetmelikte yer değiştirme mazereti olarak "öğrenim özrü"ne yer verilmediği ve "eşinden boşanan" memurların sayılmadığı,
Bu itibarla, 49. maddesinde "öğrenim özrüne" yer verilmemesi ve 51. maddesinde boşanan öğretmenlerin de belirli bir süre içerisinde olmak koşuluyla, gereksinim ve hizmet gerekleri göz önünde bulundurularak yer değiştirme suretiyle atanmalarına olanak tanıyacak bir düzenlemeye yer verilmemesinin eksik düzenleme olarak görülmediği, Yönetmeliğin, "Değerlendirme ölçütleri" başlıklı 54. maddesinin iptali istemi yönünden;
Bakanlığa bağlı her derece ve türden eğitim kurumunda görev yapan ve adaylık sürecini tamamlamış olan öğretmenlerin başarı, verimlilik ve gayretlerini ölçmek üzere her ders yılı sonunda, görev yaptığı eğitim kurumunun müdürü tarafından, Ek-3 Formda yer alan değerlendirme ölçütleri esas alınarak değerlendirilmesinin, öğretmenleri başarıya teşvik edeceğinden, eğitim hizmetlerine olumlu etkisi olacağı,
Bu durumda, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu, 1739 sayılı Millî Eğitim Temel Kanunu, 652 sayılı Kanun Hükmünde Kararname ile Devlet Memurlarının Yer Değiştirme Suretiyle Atanmalarına İlişkin Yönetmelik hükümleri kapsamı ve sınırları çerçevesinde, bu üst hukuk normlarının uygulanmasına yönelik olarak, ikincil bir düzenleme yapıldığı, dava konusu olan maddede, kamu yararına, hizmet gereklerine ve üst hukuk normlarına aykırılık görülmediği gerekçesiyle,
Dava konusu 17/04/2015 tarih ve 29329 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Milli Eğitim Bakanlığı Öğretmen Atama ve Yer Değiştirme Yönetmeliği'nin;
16.maddesinin 3. ve 4. fıkraları, 18. maddesinin 1. fıkrası, 23. maddesinin 3. fıkrasının (a) ve (b) bentleri, "Fen Liseleri ve Sosyal Bilimler Liseleri Öğretmenlerinin Seçimi" başlıklı 4. Bölümü'nde yazılı sınava yer verilmemesi yolundaki eksik düzenleme, Geçici 3. maddesi, Geçici 7. maddesi ve Yönetmelik ekinde yer alan Ek-3 Performans Değerlendirme Formu yönünden karar verilmesine yer olmadığına; diğer kısımlar yönünden davanın reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI :
Davacı tarafından, temyize konu kararın, karar verilmesine yer olmadığına ilişkin kısımları bakımından, söz konusu düzenlemelerin yürürlükten kalkmış olsa bile dava tarihi itibarıyla hukuka uygunluk denetiminin yapılmasının gerektiği; Yönetmeliğin üst hukuk normlarına aykırı olan dava konusu düzenlemelerinin iptal edilmesi gerektiği belirtilerek anılan kararın, karar verilmesine yer olmadığına ilişkin kısımları ile davanın reddine ilişkin kısımlarının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir. KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davalı idare tarafından, temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmaktadır. DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'UN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile Müşterek Kurul kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunca, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra Anayasaya aykırılık iddiası ciddi görülmeyerek gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME: Danıştay dava dairelerinin nihai kararlarının temyizen incelenerek bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan; "a) Görev ve yetki dışında bir işe bakılmış olması,
b)Hukuka aykırı karar verilmesi,
c)Usul hükümlerinin uygulanmasında kararı etkileyebilecek nitelikte hata veya eksikliklerin bulunması" sebeplerinden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, temyiz dilekçesinde ileri sürülen iddialar kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir. KARAR SONUCU: Açıklanan nedenlerle;
1.Davacının temyiz isteminin reddine,
2.Yukarıda özetlenen gerekçeyle 17/04/2015 tarih ve 29329 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Milli Eğitim Bakanlığı Öğretmen Atama ve Yer Değiştirme Yönetmeliği'nin;
16.maddesinin 3. ve 4. fıkraları, 18. maddesinin 1. fıkrası, 23. maddesinin 3. fıkrasının (a) ve (b) bentleri, "Fen Liseleri ve Sosyal Bilimler Liseleri Öğretmenlerinin Seçimi" başlıklı 4. Bölümü'nde yazılı sınava yer verilmemesi yolundaki eksik düzenleme, Geçici 3. maddesi, Geçici 7. maddesi ve Yönetmelik ekinde yer alan Ek-3 Performans Değerlendirme Formu'nun iptali istemleri yönünden karar verilmesine yer olmadığına, diğer kısımlar yönünden davanın reddine yönelik Danıştay İkinci ve Onikinci Daireleri Müşterek Kurulunun 23/12/2021 tarih ve E:2016/3047, K:2021/5183 sayılı kararının ONANMASINA,
3.Kesin olarak, 15/02/2023 tarihinde, Yönetmeliğin 21. maddesinin ikinci fıkrası ile 25. maddesinin 1. fıkrasında yer alan "... valiliklerce ..." ibaresi yönünden oyçokluğu, diğer kısımlar yönünden oybirliği ile karar verildi. KARŞI OY X- Dava konusu Yönetmeliğin 21. maddesinin ikinci fıkrasında; ''Sözlü sınavda adaylar, bu Yönetmeliğin ekinde yer alan Ek-4 Aday Öğretmen Sözlü Sınav Değerlendirme Formu üzerinden;
a)Bir konuyu kavrayıp özetleme, ifade kabiliyeti ve muhakeme gücü,
b)İletişim becerileri, özgüveni ve ikna kabiliyeti,
c)Bilimsel ve teknolojik gelişmelere açıklığı,
ç)Topluluk önünde temsil yeteneği ve eğitimcilik nitelikleri, yönlerinden sözlü sınav komisyonu üyelerince her bent ayrı ayrı 25 puan üzerinden değerlendirileceği'' kurala bağlanmıştır. 1739 sayılı Milli Eğitim Temel Kanununda aday öğretmenlerin sözlü sınava tabi tutulmaları ve bir konuyu kavrayıp özetleme, ifade kabiliyeti ve muhakeme gücü, iletişim becerileri, özgüveni ve ikna kabiliyeti, bilimsel ve teknolojik gelişmelere açıklığı, topluluk önünde temsil yeteneği ve eğitimcilik nitelikleri yönlerinden değerlendirilecekleri hüküm altına alınmakla birlikte sözlü sınavın nesnel olarak yapılması ve yargısal denetimin tüm unsurları ile gerçekleştirilmesini sağlamak amacıyla sözlü sınav konuları belirlenerek, belirlenen konular üzerinden bir konuyu kavrayıp özetleme, ifade kabiliyeti ve muhakeme gücü, iletişim becerileri, özgüveni ve ikna kabiliyeti, bilimsel ve teknolojik gelişmelere açıklığı, topluluk önünde temsil yeteneği ve eğitimcilik nitelikleri açısından değerlendirme yapılması yönünde bir düzenleme yapılması gerekirken, uyuşmazlık konusu Yönetmeliğin 21. maddesinin ikinci fıkrasında sözlü sınav konularının belirlenmemesinde hukuka uyarlık bulunmadığından, davacının temyiz isteminin kabulü ile temyize konu kararın bu kısım yönünden bozulması gerektiği oyuyla, karara bu kısım yönünden katılmıyoruz. KARŞI OY XX- Dava konusu Yönetmeliğin 25. maddesinin birinci fıkrasında ''Sınavda başarılı olan aday öğretmenler, valiliklerce öğretmen olarak atanır'' hükmüne yer verilmiş olup, anılan fıkranın ''valiliklerce'' ibaresi yönünden; 652 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin Atamalar başlıklı 37. maddesinin 6. fıkrasında ''Öğretmenlerin atamaları Bakanlıkça il/ilçe emrine veya doğrudan eğitim kurumuna yapılır. Bakanlıkça il/ilçe emrine atama yapılması hâlinde, öğretmenlerin atandıkları ildeki görev yerleri, hizmet puanları ve yeterlikleri dikkate alınarak il millî eğitim müdürünün teklifine göre valilerce belirleneceği'' düzenlenmiştir.
Yukarı anılan 652 sayılı KHK'nin 37. maddesinin altıncı fıkrasında öğretmenlerin atanmalarına ilişkin yetki Bakana verilmiş iken, dava konusu Yönetmelikle aday öğretmenlerin atanmasına ilişkin yetkinin valiliklere bırakılmasının üst hukuk normuna aykırı olduğundan, davacının temyiz isteminin kabulü ile temyize konu kararın bu kısım yönünden bozulması gerektiği oyuyla, karara 25/1. maddesindeki "valiliklerce" ibaresi yönünden katılmıyorum.