11. Hukuk Dairesi
11. Hukuk Dairesi 2022/4830 E. , 2023/6783 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ : Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 7. Hukuk Dairesi
İLK DERECE MAHKEMESİ : .... Asliye Hukuk Mahkemesi
(Asliye Ticaret Mahkemesi Sıfatıyla)
Taraflar arasındaki tapu iptal ve tescil davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir. Kararın davalılar vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı, Yargıtayca duruşma istemli olarak davalılar vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildi. Duruşma için belirlenen 21.11.2023 günü hazır bulunan davacılar vekili Av. ... ile davalılar vekili Av. ... dinlenildikten sonra duruşmalı işlerin yoğunluğu ve süre darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması ileriye bırakıldı. Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip, gereği düşünüldü.
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde, davacı ... ile davalılardan ...'nun ... Elektronik Elektrik Tic. San. Ltd. Şirketinde %50-%50 hissedar iken ...'ın hissesini devrederek ortaklıktan ayrıldığı, davacının hissesi 1.800.000 TL nominal bedelli olup, hisse devrinin karşılığında Sakarya İli ... Büyükesence Doğancılar mevkii 1024 parsel de kayıtlı taşınmazın devrinin kararlaştırıldığını ve fakat devrin gerçekleşmediğini ileri sürerek davacılardan ... Teknoloji A.Ş. adına tapuya kayıt ve tesciline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
II. CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesinde; davacı ... Oto. ve ... Araç Tek. San. ve Tic. A.Ş.'nin aktif dava ehliyetine, ...'nun pasif dava ehliyetine sahip olmadığını, taşınmaz satış vaadi sözleşmesi ile ilgili kesin hüküm bulunduğunu, dava konusu taşınmazın yerine başka taşınmazın devrinin yapılacağının kararlaştırıldığını, bu şekilde borcun yenilendiğini, davacıya bir borcu kalmadığını ileri sürerek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacının hisselerini davalıya devrettiği, hisse devri bedeli olarak taraflar arasında protokol ve ek protokolün yapıldığını, bu protokoller uyarınca dava konusu taşınmazın mülkiyetinin davacıya geçirilmesi gerektiği ve davalı yanca protokol hükümlerinin yerine getirildiğinin kanıtlanamadığı gerekçesi ile davanın ... Elektronik Elektrik Ticaret ve Sanayi Ltd. Şti. yönünden kabulüne, dava konusu Sakarya İli, Erenler İlçesi, Büyükesence Mah., 1024 Parselin davalı üzerine iptali ile davacı ... Otomotiv ve ... Araç Teknolojileri Sanayi ve Ticaret A.Ş. üzerine kayıt ve tesciline, davacı ... yönünden aktif husumet yokluğundan davanın reddine, davalı ... yönünden pasif husumet yokluğundan davanın reddine karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.
B. İstinaf Sebepleri
Davalılar vekili istinaf dilekçesinde özetle; davacı ...'ın ... Elektronik Elektrik Ticaret ve Sanayi Ltd. Şti. hisse devirlerinin karşılığının davacıya yapılan taşınmaz devirleriyle ödendiğini ve hisse devrine ilişkin taraflar arasındaki tüm ihtilafın nihayete erdiğini, alım hakkı sözleşmesinin şekil şartlarına aykırı olduğunu, taraflar arasındaki sözleşmeler ve feragatle sonuçlanan davanın dikkate alınmadan taraf iradelerinin hatalı yorumlandığını, vekâlet ücretinin hatalı hesaplandığını ileri sürerek yerel mahkeme kararının kaldırılmasına, davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
C. Gerekçe ve Sonuç Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile ilk derece mahkemesi kararının usul ve yasaya uygun olduğu gerekçesiyle davalılar vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir. V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
Davalılar vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü itirazları tekrar ederek kararın bozulmasını istemiştir. C. Gerekçe
1.Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Davacı ...'ın davalı ...'ya devrettiği limited şirket hisse devri sözleşmesi bedeli ve ona bağlı olarak düzenlenen protokol uyarınca kararlaştırılan taşınmazın tapu iptali ve tescil istemine ilişkindir.
2.İlgili Hukuk
1.6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.
2.4721 sayılı Türk Medeni Kanunu’nun 706 ncı maddesi.
3.6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 237 nci maddesi.
3.Değerlendirme
1.Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre davalı ... vekilinin tüm temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.
2.Davalı ... Elektronik Elektrik Ticaret ve Sanayi Ltd. Şti. vekilinin temyiz itirazlarına gelince, taraflar arasında 29.04.2014 tarihinde imzalanan "... Ltd. Şti. Şirket Hisse Devrine İlişkin Ön Protokol" başlıklı sözleşmede bahsi geçen ve dava konusu olan Sakarya ..., Büyükesence, Doğancılar Mevkii, 11 pafta 1024 parsel sayılı gayrimenkul ile ilgili olarak 29.05.2014 tarihinde .... Noterliğinde düzenleme şeklinde taşınmaz satış vaadi sözleşmesi imzalanmıştır. Nitekim davacı ... işbu taşınmaz satış vaadi sözleşmesini dayanak göstererek ... Elektronik Elektrik Ticaret ve Sanayi Ltd. Şti. aleyhine tapu iptal ve davası açmış, Sakarya 2. Asliye Hukuk Mahkemesi 2014/828 E. sayı ile görülen dosyada davacı vekilinin feragati gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiştir.
Bilindiği üzere 6100 sayılı Kanun “Davaya Son Veren Taraf İşlemleri” başlığı altında, 307 ve devamı maddelerinde düzenlenen davadan feragat, davacının açmış olduğu davaya ilişkin taleplerinden kısmen veya tamamen vazgeçmesi nedeniyle davaya son veren bir usul hukuku müessesesidir. Davadan feragat etmek suretiyle davasından vazgeçen davacı söz konusu dava ile talep edilen haktan da vazgeçmiş sayılır. Bu nedenle davadan feragat eden davacı, dava konusu ettiği talebini artık yeniden dava edemez. Kanuna göre feragat nedeniyle reddedilen davalar, aynı konuda, aynı taraflar arasında ve aynı dava sebebine dayanılarak yeniden açılamaz. Açılması hâlinde ise dava, dava şartı eksikliği sebebiyle reddedilir.
Nitekim, taraflar arasında 17.11.2014 tarihinde imzalanan "29.04.2014 tarihli "... Ltd. Şti. Şirket Hisse Devrine İlişkin Ön Protokol'e Ek Sözleşme" başlıklı sözleşme düzenlenmiş ve bu sözleşmeye göre de dava konusu taşınmazın henüz devredilmediği, devredilmeyen bu taşınmaz yerine bir başka taşınmazın tapuda devrinin yapılacağı ve buna bağlı olarak bazı ilave edimler öngörülmüştür. Dosya kapsamından anlaşıldığı üzere, Ek Sözleşme başlıklı işbu sözleşmeye dayalı bir kısım edimler de yerine getirilmiştir.
Hâl böyleyken, 29.04.2014 tarihli "... Ltd. Şti. Şirket Hisse Devrine İlişkin Ön Protokol" başlıklı yazılı sözleşme ile 29.05.2014 tarihli taşınmaz Satış Vaadi Sözleşmesine dayanarak tapu iptal ve tescil talebinde bulunulması yerinde olmayıp, kesin hüküm itirazı değerlendirilerek sonucuna göre karar verilmesi gerekirken hatalı değerlendirme ile davanın kabulüne karar verilmesi doğru olmamış bozmayı gerektirmiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
1.Davalı ... vekilinin temyiz itirazlarının REDDİNE,
2.Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,
3.İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,
Peşin alınan temyiz karar harcının istek hâlinde ilgiliye iadesine, Takdir olunan 17.100,00 TL duruşma vekâlet ücretinin davacılardan alınarak davalılara verilmesine, Dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine, bozma kararının bir örneğinin kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
23.11.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.