Danıştay 9. Daire Başkanlığı

Danıştay 9. Daire Başkanlığı         2022/2587 E.  ,  2023/649 K. "İçtihat Metni"T.C. D A N I Ş T A Y

Tic. A.Ş.

İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:... , K:... sayılı kararının, temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir. YARGILAMA SÜRECİ:

Dava konusu istem: Davacı iş ortaklığı tarafından, Toplu Konut İdaresi Başkanlığı tarafından ihale edilen ve uhdesinde kalan "Samsun İli, İlkadım İlçesi, ... Mahallesi Kentsel Dönüşüm ve Gelişim Projesi 1.Etap 953 Konut İnşaatı ile Altyapı ve Çevre Düzenlemesi İşi"ne ilişkin ödenen toplam 1.632.276,83-TL ihale kararı ve sözleşme damga vergisinin iadesi talebiyle yapılan düzeltme şikayet başvurusunun zımnen reddi işleminin iptali ve ödenen tutarın yasal faiziyle iadesi istemine ilişkindir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... Vergi Mahkemesinin ... tarih ve E:... , K:... sayılı kararıyla;olayda, davacılar tarafından her ne kadar söz konusu işin 6306 sayılı Afet Riski Altındaki Alanların Dönüştürülmesi Hakkında Kanun kapsamında damga vergisinden istisna olduğu ileri sürülmüş ise de; Toplu Konut İdaresi Başkanlığı ile davacı iş ortaklığı arasında söz konusu işle ilgili olarak imzalanan sözleşmede anılan Kanun kapsamında yapıldığını ve damga vergisinden muaf olduğunu belirten açık bir ifade bulunmadığı, davacı şirketler tarafından da anılan ihalenin 6306 sayılı Kanun kapsamında damga vergisinden muaf olduğunu belirten bir belgenin dosyaya sunulmadığı görüldüğünden dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 117 ve devamı maddeleri ile 5393 sayılı Belediye Kanunu'nun "Kentsel dönüşüm ve gelişim alanı" başlıklı 73.maddesinin değerlendirilmesinden, görülmekte olan davada, "hata" sözcüğünden ve "yıkılarak yeniden yapılacak münferit yapılar" tanımlamasından neyin anlaşılması gerektiğinin yoruma muhtaç olup olmadığının saptanması ve ayrıca maddi olaya konu yapının bu saptamalara uygun "münferit yapı" kabul edilip edilemeyeceğinin belirlenmesinin önem arz ettiği, hata sözcüğünden, belli bir istenç veya eylemde amaçlananın dışında farklı bir sonucun elde ediliğinin ilk bakışta ve hemen anlaşılması durumunun kast edildiği, münferit sözcüğünün ise, bir olayın veya düşüncenin kendine sıkı sıkıya bağlı özelliklerinin bulunduğu hususunu belirtmek için kullanıldığının açık olduğu, o halde, "yıkılarak yeniden yapılacak münferit yapılar"dan anlaşılması gerekenin ne olduğunu tayin etmede, neye istinaden "münferit" olduğuna bakmak gerektiği, bunun da yeni yapının eski yapının kendine has özelliklerini taşıyıp taşımadığına bağlı bulunduğu, dolayısıyla,Toplu Konut İdaresi Başkanlığı'nın ... tarih ve ... sayılı yazısında, 06/12/2010 tarih ve 1164 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile "Kentsel dönüşüm ve gelişim alanı" ilan edilen bölge içerisinde kaldığı belirtilen "Samsun İli, İlkadım İlçesi, Kıran Mahallesi Kentsel Dönüşüm ve Gelişim Projesi 1.Etap 953 Konut İnşaatı ile Altyapı ve Çevre Düzenlemesi İşi"nin tamamının ya da içerdiği bazı yapıların eski binalara ait özelliklere bağlı kalınarak yapıldığı yönünde bir iddiada bulunulmamasının yanı sıra, bu işin, eski yapı veya yapılara ait özelliklere bağlı kalınmadan yapılması halinde de 5393 sayılı Kanun'un 73. maddesindeki kısmi istisnadan faydalanılabileceği sonucuna varmanın yorum yapmadan ilk bakışta ve hemen elde edilebilecek bir sonuç olmadığı, bu durumda, mevzuatın ve işe konu önceki ve yeni yapıların durumunun yorumlanmasını gerektiren olayda, 213 sayılı Kanun'un düzeltme şikayet hükümlerinin uygulanması mükmün olmadığından, dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı, Vergi Mahkemesi kararının aynı gerekçe ve nedenlerle ve yukarıda yer verilen gerekçe de eklenmek suretiyle uygun görüldüğü belirtilerek davacının istinaf isteminin reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI:Dava konusu yapım işinin gerçekleştirildiği bölgenin 5393 sayılı Kanun'un 73.maddesi uyarınca kentsel dönüşüm ve gelişim proje alanı ilan edildiği ve Kanun'un açık hükmü gereğince damga vergisi istisnasından faydalanılması gerektiği iddiasıyla kararın bozulması istenilmektedir. KARŞI TARAFIN SAVUNMASI:Savunma verilmemiştir. DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ... 'IN DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

Karar veren Danıştay Dokuzuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

MADDİ OLAY:

Davacı iş ortaklığı tarafından, Toplu Konut İdaresi Başkanlığı tarafından ihale edilen ve uhdesinde kalan "Samsun İli, İlkadım İlçesi, ... Mahallesi Kentsel Dönüşüm ve Gelişim Projesi 1.Etap 953 Konut İnşaatı ile Altyapı ve Çevre Düzenlemesi İşi"ne ilişkin ödenen toplam 1.632.276,83-TL ihale kararı ve sözleşme damga vergisinin iadesi talebiyle yapılan düzeltme şikayet başvurusunun zımnen reddi işleminin iptali ve ödenen tutarın yasal faiziyle iadesi istenilmektedir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME: 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 122. maddesinde, mükelleflerin, vergi muamelelerindeki hataların düzeltilmesini vergi dairesinden isteyebilecekleri; 124. maddesinde de, vergi mahkemelerinde dava açma süresi geçtikten sonra yaptıkları düzeltme talepleri reddolunanların, şikayet yolu ile Maliye Bakanlığına müracaat edebilecekleri belirtilmiştir.

Dosyanın ve Dairemizin E:2022/3386 sayılı dosyasının birlikte incelenmesinden; davacı iş ortaklığı tarafından,ilk olarak, Toplu Konut İdaresi Başkanlığı tarafından ihale edilen ve uhdesinde kalan "Samsun İli, İlkadım İlçesi, Kıran Mahallesi Kentsel Dönüşüm ve Gelişim Projesi 1.Etap 953 Konut İnşaatı ile Altyapı ve Çevre Düzenlemesi İşi"ne ilişkin ihtirazı kayıtla beyan edilerek ödenen toplam 1.632.276,83-TL ihale kararı ve sözleşme damga vergisinin kaldırılması istemiyle açılan davada Mahkemenin "davanın reddi"ne ilişkin kararına yönelik davacının istinaf başvurusunun Bölge İdare Mahkemesince reddedildiği,davacının temyiz isteminin Dairemizce kabul edilerek temyize konu kararın bozulduğu, Bölge İdare Mahkemesince bozma kararı üzerine yeniden incelenen dosyada davacının istinaf başvurusunun ek gerekçe de eklenerek reddine karar verildiği, söz konusu kararın Dairemizce 09/03/2023 tarih ve E:2022/3386, K:2023/645 sayılı kararla bozulduğu görülmüştür. Dava konusu yapım işiyle ilgili ihale kararı ve sözleşme damga vergisine ilişkin açılan davada yargılama süreci devam ederken davacı iş ortaklığı tarafından,bu defa, ödenen toplam 1.632.276,83-TL ihale kararı ve sözleşme damga vergisinin iadesi talebiyle düzeltme şikayet başvurusunda bulunulduğu, zımnen reddi üzerine de görülmekte olan davanın açıldığı anlaşılmıştır.

Bu durumda, dava konusu yapım işine ilişkin ihtirazı kayıtla beyan edilerek ödenen toplam 1.632.276,83-TL ihale kararı ve sözleşme damga vergisinin kaldırılması istemiyle açılan davada yargılama sürecinin devam ettiği görüldüğünden, davacı iş ortaklığınca aynı yapım işiyle ilgili olayda vergi hatası bulunduğu iddiasıyla 1.632.276,83-TL ihale kararı ve sözleşme damga vergisinin iadesi talebiyle düzeltme şikayet başvurusunun reddine dair işlemde hukuka aykırılık bulunmadığından, davayı reddeden Vergi Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunu reddeden Bölge İdare Mahkemesi kararında sonucu itibarıyla isabetsizlik bulunmamaktadır. KARAR SONUCU: Açıklanan nedenlerle;

1.Davacının temyiz isteminin reddine,

2.... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:... , K:... sayılı kararının yukarıda belirtilen gerekçeyle ONANMASINA,

3.Temyiz isteminde bulunan davacıdan ... -TL maktu harç alınmasına,

4.2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın ... Vergi Mahkemesine gönderilmesine, 09/03/2023 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.